Luận văn thạc sĩ tư tưởng hồ chí minh về vấn đề dân tộc và sự vận dụng trong quá trình thực hiện chính sách đối với đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh bình định hiện nay

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu tư tưởng hồ chí minh về vấn đề dân tộc và sự vận dụng trong quá trình thực hiện chính sách đối với, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Trần Thị Tâm
• Người hướng dẫn: PGS. Hồ Tấn Sáng
• Trường học: Đại học Đà Nẵng
• Chuyên ngành: Triết học
• Đề tài: Tư Tưởng Hồ Chí Minh Về Dân Tộc và Chính Sách Dân Tộc Tại Bình Định
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 0.2. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
• 0.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 0.4. Phương pháp nghiên cứu
• 0.5. Tổng quan tài liệu nghiên cứu
• 0.6. Bố cục của đề tài
• 1. CHƯƠNG 1: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VẤN ĐỀ DÂN TỘC VÀ CHÍNH SÁCH DÂN TỘC CỦA ĐẢNG, NHÀ NƯỚC TA HIỆN NAY
• 1.1. NGUỒN GỐC VÀ NỘI DUNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VẤN ĐỀ DÂN TỘC
• 1.1.1. Nguồn gốc – những yếu tố nền tảng quy định và ảnh hưởng đến tư tưởng của Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc
• 1.1.1.1. Các phong trào yêu nước theo khuynh hướng phong kiến và tư sản cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX ở Việt Nam
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Tư Tưởng Hồ Chí Minh Về Dân Tộc

Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc là một trong những nội dung cốt lõi trong hệ thống tư tưởng của Người. Nó không chỉ phản ánh sự quan tâm sâu sắc đến vấn đề dân tộc mà còn thể hiện rõ nét trong chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước. Tư tưởng này nhấn mạnh sự đoàn kết giữa các dân tộc, bảo đảm quyền lợi và phát triển bền vững cho đồng bào dân tộc thiểu số. Đặc biệt, tư tưởng này đã được vận dụng trong thực tiễn tại tỉnh Bình Định, nơi có nhiều đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.

1.1. Nguồn Gốc Tư Tưởng Hồ Chí Minh Về Dân Tộc

Nguồn gốc tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc được hình thành từ nhiều yếu tố lịch sử, văn hóa và xã hội. Những phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến tư tưởng của Người. Các phong trào này không chỉ thể hiện lòng yêu nước mà còn phản ánh khát vọng độc lập, tự do của dân tộc Việt Nam.

1.2. Nội Dung Chính Của Tư Tưởng Hồ Chí Minh Về Dân Tộc

Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc bao gồm việc khẳng định quyền tự quyết của các dân tộc, sự bình đẳng giữa các dân tộc và tôn trọng bản sắc văn hóa của từng dân tộc. Điều này thể hiện rõ trong các chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước hiện nay.

II. Thách Thức Trong Chính Sách Dân Tộc Tại Bình Định

Chính sách dân tộc tại Bình Định đang đối mặt với nhiều thách thức. Mặc dù có nhiều thành tựu trong việc phát triển kinh tế - xã hội, nhưng đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số vẫn còn nhiều khó khăn. Tình trạng nghèo đói, thiếu thốn về cơ sở hạ tầng và dịch vụ xã hội là những vấn đề cần được giải quyết.

2.1. Tình Hình Kinh Tế Xã Hội Của Đồng Bào Dân Tộc Tại Bình Định

Tình hình kinh tế - xã hội của đồng bào dân tộc tại Bình Định hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế. Nhiều hộ gia đình vẫn sống trong cảnh nghèo đói, thiếu thốn về cơ sở vật chất và dịch vụ xã hội. Điều này ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và sự phát triển bền vững của cộng đồng.

2.2. Những Hạn Chế Trong Việc Thực Hiện Chính Sách Dân Tộc

Việc thực hiện chính sách dân tộc tại Bình Định gặp nhiều khó khăn do thiếu nguồn lực, sự phối hợp chưa chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và các tổ chức xã hội. Điều này dẫn đến việc triển khai các chương trình hỗ trợ chưa đạt hiệu quả như mong muốn.

III. Phương Pháp Giải Quyết Vấn Đề Dân Tộc Tại Bình Định

Để giải quyết các vấn đề liên quan đến chính sách dân tộc tại Bình Định, cần có những phương pháp và giải pháp cụ thể. Việc áp dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn sẽ giúp nâng cao hiệu quả của các chính sách này.

3.1. Đề Xuất Các Giải Pháp Phát Triển Kinh Tế Cho Đồng Bào Dân Tộc

Các giải pháp phát triển kinh tế cho đồng bào dân tộc cần tập trung vào việc tạo ra các cơ hội việc làm, hỗ trợ phát triển sản xuất nông nghiệp và tiểu thủ công nghiệp. Điều này sẽ giúp nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống cho người dân.

3.2. Tăng Cường Giáo Dục và Đào Tạo Cho Đồng Bào Dân Tộc

Giáo dục và đào tạo là yếu tố quan trọng giúp đồng bào dân tộc nâng cao nhận thức và kỹ năng. Cần có các chương trình đào tạo phù hợp với nhu cầu và đặc điểm của từng dân tộc để giúp họ hòa nhập và phát triển.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Chính Sách Dân Tộc Tại Bình Định

Việc ứng dụng thực tiễn chính sách dân tộc tại Bình Định đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các chương trình hỗ trợ đã giúp cải thiện đời sống của nhiều hộ dân tộc thiểu số, tuy nhiên vẫn cần tiếp tục nỗ lực để đạt được mục tiêu phát triển bền vững.

4.1. Kết Quả Thực Hiện Chính Sách Dân Tộc Tại Bình Định

Kết quả thực hiện chính sách dân tộc tại Bình Định cho thấy sự cải thiện rõ rệt trong đời sống của đồng bào dân tộc. Nhiều chương trình hỗ trợ đã được triển khai hiệu quả, giúp nâng cao thu nhập và cải thiện điều kiện sống.

4.2. Những Bài Học Kinh Nghiệm Trong Thực Hiện Chính Sách Dân Tộc

Những bài học kinh nghiệm từ việc thực hiện chính sách dân tộc tại Bình Định cho thấy tầm quan trọng của sự phối hợp giữa các cấp chính quyền và cộng đồng. Cần có sự tham gia tích cực của người dân trong quá trình xây dựng và thực hiện chính sách.

V. Kết Luận Về Tư Tưởng Hồ Chí Minh Và Chính Sách Dân Tộc

Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân tộc và chính sách dân tộc tại Bình Định là những vấn đề quan trọng trong việc xây dựng và phát triển đất nước. Việc vận dụng tư tưởng này vào thực tiễn sẽ giúp nâng cao hiệu quả của các chính sách, góp phần xây dựng một xã hội công bằng và phát triển bền vững.

5.1. Tương Lai Của Chính Sách Dân Tộc Tại Bình Định

Tương lai của chính sách dân tộc tại Bình Định phụ thuộc vào việc tiếp tục thực hiện các giải pháp phát triển bền vững. Cần có sự đầu tư mạnh mẽ vào các chương trình hỗ trợ và phát triển kinh tế cho đồng bào dân tộc.

5.2. Định Hướng Phát Triển Chính Sách Dân Tộc Trong Thời Gian Tới

Định hướng phát triển chính sách dân tộc trong thời gian tới cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào dân tộc, bảo đảm quyền lợi và phát huy bản sắc văn hóa của từng dân tộc.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Việt Nam là quốc gia đa dân tộc với 54 dân tộc anh em, trong đó dân tộc thiểu số chiếm khoảng 13,8% dân số cả nước. Bình Định, một tỉnh duyên hải Nam Trung Bộ, có ba huyện miền núi An Lão, Vĩnh Thạnh và Vân Canh là nơi tập trung đông đồng bào dân tộc thiểu số, với tỷ lệ hộ nghèo và đói cao hơn so với các địa phương khác. Chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước nhằm đảm bảo sự bình đẳng, đoàn kết và phát triển bền vững cho các dân tộc, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, là một vấn đề cấp thiết trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội hiện nay.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc và vận dụng tư tưởng đó trong thực hiện chính sách dân tộc đối với đồng bào dân tộc thiểu số tại tỉnh Bình Định từ năm 2001 đến nay. Nghiên cứu nhằm đánh giá thành tựu, hạn chế và nguyên nhân trong quá trình thực hiện chính sách, đồng thời đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả chính sách dân tộc trong giai đoạn tiếp theo. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các chính sách dân tộc tại các huyện miền núi của tỉnh Bình Định, với ý nghĩa quan trọng trong việc góp phần giảm nghèo, phát triển kinh tế - xã hội và củng cố khối đại đoàn kết dân tộc.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai nền tảng lý thuyết chính: chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc. Chủ nghĩa Mác-Lênin cung cấp cơ sở lý luận về mối quan hệ biện chứng giữa dân tộc và giai cấp, quyền bình đẳng và tự quyết của các dân tộc, cũng như vai trò của cách mạng vô sản trong giải phóng dân tộc. Tư tưởng Hồ Chí Minh phát triển và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin vào điều kiện cụ thể của Việt Nam, nhấn mạnh sự kết hợp giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, đồng thời đề cao đại đoàn kết dân tộc như một vấn đề chiến lược.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: độc lập dân tộc, chủ nghĩa xã hội, đại đoàn kết dân tộc, chính sách dân tộc, và quyền bình đẳng của các dân tộc thiểu số. Mô hình nghiên cứu tập trung vào mối quan hệ giữa tư tưởng Hồ Chí Minh và thực tiễn thực hiện chính sách dân tộc tại Bình Định, nhằm đánh giá hiệu quả và đề xuất giải pháp phù hợp.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử để phân tích các vấn đề đặt ra. Phương pháp thu thập dữ liệu bao gồm phân tích tài liệu, phỏng vấn chuyên gia, điều tra và khảo sát mẫu tại các huyện miền núi của tỉnh Bình Định. Cỡ mẫu khảo sát khoảng vài trăm hộ dân tộc thiểu số, được chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có trọng số nhằm đảm bảo tính đại diện.

Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phương pháp tổng hợp, so sánh và đối chiếu các số liệu thống kê về kinh tế - xã hội, tỷ lệ hộ nghèo, mức độ tiếp cận dịch vụ y tế, giáo dục và các chính sách hỗ trợ. Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2001 đến năm 2014, tập trung đánh giá quá trình thực hiện chính sách dân tộc trong giai đoạn đổi mới và phát triển kinh tế - xã hội tại Bình Định.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thành tựu trong thực hiện chính sách dân tộc: Tỉnh Bình Định đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số. Ví dụ, từ năm 2006 đến 2010, tổng vốn đầu tư cho các chương trình mục tiêu quốc gia về xóa đói giảm nghèo đạt khoảng 65.776 tỷ đồng, trong đó hơn 59.000 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước. Tỷ lệ hộ nghèo tại các huyện miền núi giảm đáng kể, với nhiều hộ được hỗ trợ nhà ở, đất sản xuất và vay vốn phát triển sản xuất.

2. Cơ sở hạ tầng và dịch vụ xã hội được cải thiện: Hệ thống trường học, trạm y tế và các công trình giao thông nông thôn được đầu tư nâng cấp. Trong giai đoạn 2006-2010, 100% xã thuộc chương trình 135 có trạm y tế, trong đó 41,2% đạt chuẩn quốc gia. Đầu tư xây dựng trung tâm cụm xã vùng cao cũng được chú trọng với hàng trăm công trình hạ tầng hoàn thành.

3. Hạn chế và nguyên nhân: Mặc dù có nhiều tiến bộ, đời sống đồng bào dân tộc thiểu số vẫn còn nhiều khó khăn, tỷ lệ nghèo đói vẫn cao hơn so với các vùng khác. Nguyên nhân chủ yếu là do điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, trình độ phát triển kinh tế thấp, hạn chế về nguồn nhân lực và sự phối hợp chưa đồng bộ trong tổ chức thực hiện chính sách.

4. Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh: Việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc, kết hợp lợi ích dân tộc với lợi ích giai cấp, đã góp phần tạo nên sự đồng thuận xã hội và nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách. Tinh thần đoàn kết, tương trợ giữa các dân tộc được củng cố, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy, chính sách dân tộc tại Bình Định đã phát huy hiệu quả tích cực trong việc giảm nghèo, phát triển kinh tế và nâng cao đời sống đồng bào dân tộc thiểu số. Số liệu đầu tư lớn và các chương trình hỗ trợ đa dạng đã góp phần cải thiện cơ sở hạ tầng và dịch vụ xã hội, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển sản xuất và nâng cao dân trí.

So sánh với các nghiên cứu trong nước, kết quả này phù hợp với xu hướng chung của chính sách dân tộc trong thời kỳ đổi mới, nhấn mạnh vai trò của sự lãnh đạo của Đảng và vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, hạn chế về điều kiện tự nhiên và nguồn lực vẫn là thách thức lớn, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa các cấp chính quyền và cộng đồng dân tộc.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện tỷ lệ hộ nghèo giảm theo năm, bảng tổng hợp vốn đầu tư và số lượng công trình hạ tầng hoàn thành, cũng như biểu đồ so sánh mức độ tiếp cận dịch vụ y tế và giáo dục giữa các huyện miền núi và khu vực khác.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng: Đẩy mạnh xây dựng và nâng cấp hệ thống giao thông, trường học, trạm y tế tại các huyện miền núi trong vòng 5 năm tới nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống đồng bào dân tộc thiểu số. Chủ thể thực hiện là chính quyền tỉnh phối hợp với các bộ ngành trung ương.

2. Phát triển sản xuất phù hợp đặc thù vùng dân tộc: Khuyến khích đồng bào khai thác tiềm năng, thế mạnh địa phương, áp dụng kỹ thuật canh tác tiên tiến, hỗ trợ vay vốn ưu đãi với lãi suất 0% cho hộ nghèo dân tộc thiểu số trong 3-5 năm tới. Các tổ chức tín dụng chính sách và địa phương chịu trách nhiệm triển khai.

3. Nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo cán bộ dân tộc: Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ người dân tộc thiểu số, phát triển các trường phổ thông dân tộc nội trú và các lớp dự bị đại học trong 5 năm tới nhằm nâng cao trình độ dân trí và năng lực quản lý địa phương. Chủ thể là Sở Giáo dục và Đào tạo, các trường đại học và địa phương.

4. Thúc đẩy công tác tuyên truyền và củng cố đại đoàn kết dân tộc: Tổ chức các chương trình giáo dục, tuyên truyền về tư tưởng Hồ Chí Minh và chính sách dân tộc nhằm nâng cao nhận thức, khơi dậy tinh thần đoàn kết, tương trợ giữa các dân tộc trong cộng đồng. Thời gian thực hiện liên tục, chủ thể là các ban tuyên giáo, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị xã hội.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý nhà nước về công tác dân tộc: Giúp hiểu sâu sắc tư tưởng Hồ Chí Minh và vận dụng hiệu quả trong hoạch định, tổ chức thực hiện chính sách dân tộc tại địa phương.

2. Nhà nghiên cứu và học viên ngành Triết học, Khoa học xã hội: Cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn về mối quan hệ giữa tư tưởng Hồ Chí Minh và chính sách dân tộc, phục vụ nghiên cứu chuyên sâu.

3. Các tổ chức phi chính phủ và cơ quan phát triển: Hỗ trợ xây dựng các chương trình phát triển bền vững, giảm nghèo cho đồng bào dân tộc thiểu số dựa trên cơ sở khoa học và thực tiễn địa phương.

4. Cán bộ địa phương và cộng đồng dân tộc thiểu số: Nâng cao nhận thức về quyền lợi, trách nhiệm và các chính sách hỗ trợ, từ đó tham gia tích cực vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội.

Câu hỏi thường gặp

1. Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc có điểm gì nổi bật?
   Tư tưởng Hồ Chí Minh nhấn mạnh sự kết hợp giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, đồng thời đề cao đại đoàn kết dân tộc như một vấn đề chiến lược để giải phóng và phát triển đất nước.

2. Chính sách dân tộc hiện nay của Việt Nam tập trung vào những nội dung chính nào?
   Chính sách tập trung vào bình đẳng, đoàn kết, tương trợ giữa các dân tộc, ưu tiên phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số, bảo tồn văn hóa và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần.

3. Tại sao tỉnh Bình Định lại được chọn làm địa bàn nghiên cứu?
   Bình Định có ba huyện miền núi với tỷ lệ dân tộc thiểu số cao và nhiều khó khăn về kinh tế - xã hội, là điển hình để đánh giá hiệu quả chính sách dân tộc và vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong thực tiễn.

4. Các chương trình hỗ trợ đồng bào dân tộc thiểu số đã đạt được kết quả gì?
   Các chương trình như Chương trình 135, chính sách hỗ trợ nhà ở, đất sản xuất, vay vốn ưu đãi đã giúp giảm tỷ lệ hộ nghèo, cải thiện cơ sở hạ tầng và nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách dân tộc trong thời gian tới?
   Cần tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng, phát triển sản xuất phù hợp, nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo cán bộ dân tộc và củng cố tinh thần đại đoàn kết dân tộc thông qua tuyên truyền và giáo dục.

Kết luận

• Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc là nền tảng lý luận quan trọng cho chính sách dân tộc của Việt Nam, nhấn mạnh sự kết hợp giữa độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
• Chính sách dân tộc tại tỉnh Bình Định đã đạt nhiều thành tựu trong phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo và nâng cao đời sống đồng bào dân tộc thiểu số.
• Hạn chế còn tồn tại chủ yếu do điều kiện tự nhiên khó khăn và nguồn lực hạn chế, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ và đổi mới trong tổ chức thực hiện.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm tăng cường đầu tư, phát triển sản xuất, nâng cao giáo dục và củng cố đại đoàn kết dân tộc trong giai đoạn tiếp theo.
• Luận văn góp phần làm rõ mối quan hệ giữa tư tưởng Hồ Chí Minh và thực tiễn chính sách dân tộc, mở ra hướng nghiên cứu và ứng dụng hiệu quả trong công tác dân tộc hiện nay.

Các cơ quan quản lý, nhà nghiên cứu và cộng đồng dân tộc thiểu số cần phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục nghiên cứu sâu hơn để nâng cao hiệu quả chính sách dân tộc, góp phần xây dựng đất nước phát triển bền vững và công bằng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VẤN ĐỀ DÂN TỘC VÀ CHÍNH SÁCH DÂN TỘC CỦA ĐẢNG, NHÀ NƯỚC TA HIỆN NAY 1. NGUỒN GỐC VÀ NỘI DUNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VẤN ĐỀ DÂN TỘC 1. Nguồn gốc – những yếu tố nền tảng quy định và ảnh hưởng đến tư tưởng của Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc a. Các phong trào yêu nước theo khuynh hướng phong kiến và tư sản cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX ở Việt Nam Cuối thế kỷ XIX, mặc dù triều đình phong kiến nhà Nguyễn ký các Hiệp ước ácmăng (Harmand) năm 1883 và Patơnốt (Patenôtre) năm 1884, đầu hàng thực dân Pháp, song phong trào chống thực dân Pháp xâm lược vẫn diễn ra liên tục trên mọi miền đất nước.

Phong trào Cần Vương (1885-1896), một phong trào đấu tranh vũ trang do Hàm Nghi và Tôn Thất Thuyết phát động, đã mở cuộc tiến công trại lính Pháp ở cạnh kinh thành Huế (1885). Việc không thành, Tôn Thất Thuyết đưa Hàm Nghi chạy ra Tân Sở (Quảng Trị), hạ chiếu Cần Vương. Mặc dù sau đó Hàm Nghi bị bắt, nhưng phong trào Cần Vương vẫn phát triển, nhất là ở Bắc Kỳ và Bắc Trung Kỳ, tiêu biểu là các cuộc khởi nghĩa: Ba Đình của Phạm Bành và Đinh Công Tráng (1881-1887), Bãi Sậy của Nguyễn Thiện Thuật (1883-1892) và Hương Khê của Phan Đình Phùng (1885-1895). Phong trào vũ trang chống Pháp dưới ngọn cờ Cần Vương đã tàn lụi hoàn toàn với sự thất bại của cuộc khởi nghĩa Hương Khê.

Một số thổ hào địa phương nỗi dậy ngay từ khi thực dân Pháp nổ súng xâm lược nước ta tuy lúc này vẫn còn, nhưng đã phải duy trì cuộc chiến đấu trong điều kiện hết sức khó Luan van 8 khăn, phải thủ hiểm trong những vùng rừng núi hẻo lánh và suy yếu dần trên con đường đi tới tan rã. Duy chỉ có cuộc khởi nghĩa nông dân Yên Thế do Hoàng Hoa Thám lãnh đạo vẫn hiên ngang đương đầu với địch. Nhưng trước âm mưu và thủ đoạn của kẻ thù, phong trào dần đi vào thất bại. Như vậy, tất cả các phong trào chống Pháp nổ ra cuối thế kỷ XIX đều lần lượt thất bại, thất bại không phải vì người lãnh đạo kém nhiệt huyết, nhân dân kém anh dũng mà do nguyên nhân chủ quan, khách quan chi phối.

Đặc biệt, thất bại là do hệ tư tưởng phong kiến lúc bấy giờ đã lỗi thời so với xu thế phát triển của thời đại… Điều đó chỉ ra yêu cầu bức thiết của phong trào yêu nước thời điểm này cần nhanh chóng thoát khỏi những bế tắc của hệ tư tưởng phong kiến. Trong những năm đầu thế kỷ XX, các phong trào đấu tranh theo khuynh hướng dân chủ tư sản phát triển mạnh. Tiêu biểu là phong trào Đông Du (1906-1908) do Phan Bội Châu khởi xướng. Phan Bội Châu chủ trương dựa vào sự giúp đỡ bên ngoài, chủ yếu là Nhật Bản, để đánh Pháp giành độc lập dân tộc, thiết lập một nhà nước theo mô hình quân chủ lập hiến của Nhật.

Chủ trương dựa vào đế quốc Nhật để chống đế quốc Pháp không thành, ông về Xiêm nằm chờ thời. Giữa lúc đó Cách mạng Tân Hợi bùng nổ và thắng lợi (1911). Ông về Trung Quốc lập ra Việt Nam Quang phục Hội (1912) với ý định tập hợp lực lượng rồi kéo quân về nước vũ trang bạo động đánh Pháp, giải phóng dân tộc, nhưng rồi cũng không thành công. Có thể khẳng định Đông Du là hoạt động đầu tiên chống chủ nghĩa thực dân trên nền tảng duy tân, đổi mới.

Đây là một cuộc đổi mới từ tư duy yêu nước, cứu nước truyền thống là bạo động để khôi phục độc lập dân tộc đã chuyển sang tư duy cải cách, đề cao việc học tập tiến bộ. Xuất dương cầu học là một quyết định mang tính đột phá, thay đổi hướng đi và phương pháp đấu tranh, mở cửa hướng ra bên ngoài để học hỏi, tiếp nhận những cái mới cho Luan van 9 phong trào giải phóng dân tộc ở Việt Nam. Phan Bội Châu chính là con người với hoài bão cách tân, đứng trước bế tắc của lịch sử dân tộc đã cố gắng đi tìm tới giải pháp: tự cường để cứu nước. Xuất phát điểm của Phan Bội Châu chính là lòng yêu nước, thương dân - nền tảng tinh thần đưa ông suốt cuộc đời phấn đấu cho sự nghiệp cứu nước, cứu dân.

Cũng vào thời gian này phong trào Duy Tân do một số sĩ phu tiến bộ khởi xướng. Tiêu biểu cho xu hướng cải cách lúc bấy giờ là Phan Châu Trinh. Phong trào Duy Tân nhằm cải cách đất nước về văn hóa, xã hội gắn liền với việc động viên lòng yêu nước, đấu tranh cho dân tộc thoát khỏi ách thống trị thực dân. Phan Châu Trinh chủ trương dùng những cải cách văn hóa, mở mang dân trí, nâng cao dân khí, phát triển kinh tế theo hướng tư bản chủ nghĩa trong khuôn khổ hợp pháp, làm cho dân giàu, nước mạnh, buộc thực dân Pháp phải trao trả độc lập cho nước Việt Nam.

Ở Bắc Kỳ, có việc mở trường học, giảng dạy và học tập theo những nội dung và phương pháp mới, tiêu biểu là trường Đông Kinh nghĩa thục Hà Nội. Ở Trung Kỳ, có cuộc vận động Duy Tân, hô hào thay đổi phong tục, nếp sống, kết hợp với phong trào đấu tranh chống thuế (1908). Phong trào Duy Tân cuối cùng đã thất bại, đó cũng là một sự thất bại chung của xu hướng cải cách đầu thế kỷ XX. Do những hạn chế về lịch sử, về giai cấp, nên Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh, cũng như các sĩ phu cấp tiến lãnh đạo phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX không thể tìm được một phương hướng khả dĩ giải quyết được yêu cầu của cuộc đấu tranh giải phóng của dân tộc, nên chỉ sau một thời kỳ phát triển đã bị kẻ thù dập tắt.

Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, mặc dù còn nhiều hạn chế về số lượng, về thế lực kinh tế và chính trị, nhưng với tinh thần dân tộc, dân chủ, giai cấp tư sản Việt Nam đã bắt đầu vươn lên vũ đài đấu tranh với thực dân Pháp bằng một số cuộc đấu tranh cụ thể với những hình thức khác nhau: Luan van 10 Năm 1919-1923, Phong trào quốc gia cải lương của bộ phận tư sản và địa chủ lớp trên đã diễn ra bằng việc vận động chấn hưng nội hoá bài trừ ngoại hoá; chống độc quyền thương cảng Sài Gòn; chống độc quyền khai thác lúa gạo ở Nam Kỳ; đòi thực dân Pháp phải mở rộng các viện dân biểu cho tư sản Việt Nam tham gia. Năm 1923 xuất hiện Đảng Lập hiến của Bùi Quang Chiêu ở Sài Gòn, tập hợp tư sản và địa chủ lớp trên. Họ cũng đưa ra một số khẩu hiệu đòi tự do dân chủ để lôi quần chúng. Nhưng khi bị thực dân Pháp đàn áp hoặc nhân nhượng cho một số quyền lợi thì họ lại đi vào con đường thỏa hiệp.

Năm 1925-1926 đã diễn ra Phong trào yêu nước dân chủ công khai của tiểu tư sản thành thị và tư sản lớp dưới. Họ lập ra nhiều tổ chức chính trị như: Việt Nam Nghĩa đoàn, Phục Việt (1925); thành lập nhiều nhà xuất bản như Nam Đồng thư xã (Hà Nội), Cường học thư xã (Sài Gòn), Quan hải tùng thư (Huế); ra nhiều báo chí tiến bộ như Chuông rạn, Người nhà quê, An Nam trẻ. Có nhiều phong trào đấu tranh chính trị gây tiếng vang khá lớn như đấu tranh đòi thả Phan Bội Châu (1925), lễ truy điệu và để tang Phan Châu Trinh, đấu tranh đòi thả nhà yêu nước Nguyễn An Ninh (1926). Cùng với phong trào đấu tranh chính trị, tiểu tư sản Việt Nam còn tiến hành một cuộc vận động văn hóa tiến bộ, tuyên truyền rộng rãi những tư tưởng tự do dân chủ.

Tuy nhiên, càng về sau, cùng sự thay đổi của điều kiện lịch sử, các phong trào trên ngày càng bị phân hoá mạnh. Có bộ phận đi sâu hơn nữa vào khuynh hướng chính trị tư sản (như Nam Đồng thư xã), có bộ phận chuyển dần sang quỹ đạo cách mạng vô sản (tiêu biểu là Phục Việt, Hưng Nam). Năm 1927-1930 Phong trào cách mạng quốc gia tư sản gắn liền với sự ra đời và hoạt động của Việt Nam Quốc dân Đảng (25-12-1927). Đây là tổ chức chính trị tiêu biểu nhất của khuynh hướng tư sản ở Việt Nam, tập hợp các thành phần tư sản, tiểu tư sản, địa chủ và cả hạ sĩ quan Việt Nam trong quân đội Pháp.

Luan van 11 Về tư tưởng, Việt Nam quốc dân Đảng mô phỏng theo chủ nghĩa Tam Dân của Tôn Trung Sơn. Về chính trị, Việt Nam quốc dân Đảng chủ trương đánh đuổi đế quốc, xóa bỏ chế độ vua quan, thành lập dân quyền, nhưng chưa bao giờ có một đường lối chính trị cụ thể, rõ ràng. Về tổ chức, Việt Nam quốc dân Đảng chủ trương xây dựng các cấp từ Trung ương đến cơ sở, nhưng cũng chưa bao giờ có một hệ thống tổ chức thống nhất. Ngày 9-2-1929, các lãnh tụ của Quốc dân Đảng quyết định khởi nghĩa ở Yên Bái.

Khởi nghĩa Yên Bái nổ ra khi chưa có thời cơ, vì thế nó nhanh chóng bị thực dân Pháp dìm trong biển máu. Vai trò của Việt Nam Quốc dân Đảng trong phong trào dân tộc ở Việt Nam chấm dứt cùng với sự thất bại của khởi nghĩa Yên Bái. Các phong trào yêu nước theo khuynh hướng dân chủ tư sản ở Việt Nam đã diễn ra liên tục, sôi nổi, lôi cuốn đông đảo quần chúng tham gia với những hình thức đấu tranh phong phú, thể hiện ý thức dân tộc, tinh thần chống đế quốc của giai cấp tư sản Việt Nam, nhưng cuối cùng đều thất bại vì giai cấp tư sản Việt Nam rất nhỏ yếu cả về kinh tế và chính trị nên không đủ sức giương cao ngọn cờ lãnh đạo sự nghiệp giải phóng dân tộc. H Trước yêu cầu cấp bách phải tìm một con đường cứu nước mới, bằng thiên tài trí tuệ và nhãn quan chính trị sắc bén, tháng 6-1911 Nguyễn Ái Quốc đã lên đường sang các nước phương Tây, nơi có khoa học - kỹ thuật phát triển và những tư tưởng dân chủ tự do, xem họ làm như thế nào, để rồi trở về nước giúp đồng bào cởi ách xiềng xích nô lệ.

Với tên gọi Văn Ba, Người đã qua nhiều quốc gia trên thế giới, nhất là các nước tư bản phát triển như Mỹ, Pháp, Anh. Người nghiên cứu lý luận và khảo sát thực tiễn cách mạng đã có trên thế giới như cách mạng Mỹ, cách mạng Pháp, đồng thời tham gia lao động và đấu tranh trong hàng ngũ giai cấp công nhân và nhân dân lao động thuộc đủ các Luan van 12 màu da.