Luận Án Tiến Sĩ: Nghiên Cứu Tư Tưởng Giáo Dục Thời Kỳ Lý - Trần

Luận án tiến sĩ triết học về tư tưởng giáo dục thời Lý - Trần. Phân tích giá trị, hạn chế và bài học lịch sử cho sự nghiệp giáo dục Việt Nam hiện nay.

Chuyên ngành

Triết học

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận án tiến sĩ

2019

206
13
0

Phí lưu trữ

55 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CẢM ƠN

LỜI CAM ĐOAN

1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ XÃ HỘI VÀ TIỀN ĐỀ LÝ LUẬN HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

1.1. CƠ SỞ XÃ HỘI HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

1.2. ĐẶC ĐIỂM, YÊU CẦU XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC ĐẠI VIỆT ĐỘC LẬP, THỐNG NHẤT, VỮNG MẠNH Ở THẾ KỶ XI - XIII VÀ CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG NGUYÊN - MÔNG VỚI VIỆC HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

1.3. NHU CẦU PHÁT TRIỂN NỀN VĂN HÓA ĐẠI VIỆT ĐỘC LẬP, THỐNG NHẤT VỚI VIỆC HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

1.4. TIỀN ĐỀ LÝ LUẬN HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

1.5. TRUYỀN THÔNG VĂN HÓA DÂN TỘC VIỆT NAM VỚI VIỆC HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

1.6. TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC TRONG TAM GIÁO VỚI VIỆC HÌNH THÀNH TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

1.7. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

2. CHƯƠNG 2: NỘI DUNG VÀ ĐẶC ĐIỂM CỦA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

2.1. NỘI DUNG CỦA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

2.1.1. Tư tưởng về nội dung giáo dục thời kỳ Lý - Trần

2.1.2. Tư tưởng về tổ chức và phương pháp giáo dục thời kỳ Lý - Trần

2.2. ĐẶC ĐIỂM CỦA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

2.2.1. Sự thống nhất giữa luân lý, đạo đức và chính trị - xã hội trong tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần

2.2.2. Tính kế thừa, dung hợp, phát triển tư tưởng của Tam giáo và tư tưởng, văn hóa Việt Nam truyền thống của tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần

2.2.3. Tính nhân văn trong tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần

2.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2

3. CHƯƠNG 3: GIÁ TRỊ, HẠN CHẾ VÀ BÀI HỌC LỊCH SỬ CỦA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN VỚI SỰ NGHIỆP GIÁO DỤC

3.1. GIÁ TRỊ VÀ HẠN CHẾ CỦA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN

3.1.1. Giá trị của tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần

3.1.2. Hạn chế của tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần

3.2. BÀI HỌC LỊCH SỬ CỦA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẦN VỚI SỰ NGHIỆP GIÁO DỤC Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

3.2.1. Thực trạng giáo dục Việt Nam hiện nay

3.2.2. Bài học lịch sử của tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần với sự nghiệp giáo dục ở Việt Nam hiện nay

3.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3

KẾT LUẬN CHUNG

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI CỦA LUẬN ÁN

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tư Tưởng Giáo Dục Lý Trần Giá Trị Lịch Sử 55

Thời kỳ Lý - Trần đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong lịch sử giáo dục Việt Nam. Đây là giai đoạn hình thành và phát triển một hệ thống giáo dục mang đậm bản sắc dân tộc, kế thừa tinh hoa văn hóa truyền thống và tiếp thu ảnh hưởng của Nho giáo, Phật giáo. Việc xây dựng Văn Miếu - Quốc Tử Giám năm 1070 và 1076 minh chứng cho sự quan tâm đặc biệt của triều đình đến việc đào tạo nhân tài, ổn định và chấn hưng đất nước. Giáo dục thời Lý - Trần không chỉ chú trọng đến kiến thức mà còn đề cao đạo đức, nhân cách, tinh thần yêu nước, góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế, xã hội và bảo vệ chủ quyền dân tộc. Giáo dục giai đoạn này là “lát cắt văn minh”, bài học lịch sử sâu sắc.

1.1. Bối cảnh lịch sử hình thành giáo dục thời Lý Trần

Thời Lý - Trần là giai đoạn phát triển rực rỡ của Đại Việt sau thời kỳ Bắc thuộc. Sự ra đời của nhà nước độc lập, thống nhất đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc xây dựng đội ngũ quan lại, trí thức có năng lực. Đồng thời, nhu cầu củng cố hệ tư tưởng, văn hóa dân tộc trước sự xâm nhập của văn hóa ngoại lai cũng thúc đẩy sự phát triển của giáo dục. Các triều đại Lý - Trần chủ trương “trọng Nho, sùng Phật”, kết hợp hài hòa giữa tư tưởng chính trị của Nho giáo và tinh thần nhân văn, vị tha của Phật giáo, tạo nên một nền giáo dục mang đậm bản sắc dân tộc. Cần nhấn mạnh rằng đây là giai đoạn “Văn trị”, nền văn hóa và tư tưởng đóng vai trò chủ đạo trong công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc.

1.2. Vai trò của Nho giáo và Phật giáo trong giáo dục Lý Trần

Nho giáo đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng hệ thống quan lại, thi cử và các chuẩn mực đạo đức xã hội. Nho giáo thời Lý Trần nhấn mạnh vai trò của quân – sư – phụ, đề cao lòng trung hiếu, trách nhiệm với quốc gia, dân tộc. Phật giáo, với tinh thần từ bi, bác ái, góp phần bồi dưỡng nhân cách, đạo đức cho người học. Các nhà sư thường là những người thầy uyên bác, có kiến thức sâu rộng về văn hóa, khoa học, y học. Sự kết hợp hài hòa giữa Nho giáo và Phật giáo tạo nên một nền giáo dục toàn diện, chú trọng cả trí tuệ và đạo đức, góp phần đào tạo nên những nhân tài vừa có tài, vừa có đức.

II. Cách Xác Định Nội Dung Giáo Dục Thời Lý Trần 58

Nội dung giáo dục thời Lý - Trần chịu ảnh hưởng sâu sắc của Nho giáo, Phật giáo và văn hóa truyền thống Việt Nam. Bên cạnh việc truyền bá kiến thức về kinh sử, văn chương, giáo dục còn chú trọng đến việc rèn luyện đạo đức, nhân cách, kỹ năng sống và tinh thần yêu nước. Tư tưởng giáo dục Việt Nam thời Lý Trần không chỉ dừng lại ở việc truyền thụ kiến thức mà còn hướng đến việc đào tạo những con người có ích cho xã hội, có khả năng đóng góp vào sự phát triển của đất nước. Thực tế giáo dục thời Lý Trần khẳng định, giáo dục là yếu tố then chốt quyết định sự hưng thịnh của một quốc gia.

2.1. Chương trình học tập và thi cử thời Lý Trần

Chương trình học tập thời Lý - Trần tập trung vào các bộ kinh điển của Nho giáo như Tứ thư, Ngũ kinh. Học sinh phải nắm vững kiến thức về lịch sử, văn hóa, chính trị, đạo đức. Bên cạnh đó, văn chương, thư pháp cũng được coi trọng. Thi cử thời Lý Trần được tổ chức theo hình thức khoa cử, nhằm tuyển chọn những người có tài năng vào bộ máy nhà nước. Các kỳ thi thường có nhiều vòng, kiểm tra kiến thức, khả năng ứng xử và tài năng văn chương. Người đỗ đạt cao sẽ được bổ nhiệm vào các chức quan trọng, có cơ hội đóng góp vào sự phát triển của đất nước.

2.2. Phương pháp giảng dạy và học tập trong giáo dục Lý Trần

Phương pháp giảng dạy thời Lý - Trần chủ yếu là truyền khẩu, giảng giải. Học sinh phải chăm chỉ học thuộc lòng, ghi nhớ kiến thức. Tuy nhiên, các thầy giáo cũng khuyến khích học sinh tư duy, sáng tạo, ứng dụng kiến thức vào thực tế. Các hình thức học tập đa dạng như đọc sách, viết chữ, thảo luận, bình văn. Tinh thần tự học, tự rèn luyện được đề cao. Cách giáo dục thời Lý Trần cho thấy người học giữ vai trò trung tâm trong việc tiếp nhận tri thức. Thực tế, rất nhiều nhân tài xuất thân từ những hoàn cảnh khó khăn.

III. Phương Pháp Phân Tích Giá Trị Tư Tưởng Giáo Dục Lý Trần 57

Giá trị tư tưởng giáo dục thời Lý - Trần thể hiện ở nhiều khía cạnh. Đó là tinh thần yêu nước, ý thức tự cường dân tộc, khát vọng xây dựng một đất nước hùng cường. Đó là tinh thần nhân văn, đề cao đạo đức, nhân cách, quan tâm đến con người. Đó là sự sáng tạo, linh hoạt trong việc tiếp thu tinh hoa văn hóa ngoại lai, kết hợp với văn hóa truyền thống dân tộc. Bài học lịch sử từ tư tưởng giáo dục Lý Trần có ý nghĩa to lớn đối với sự nghiệp giáo dục Việt Nam hiện nay. Việc kế thừa, phát huy những giá trị truyền thống tốt đẹp, đồng thời đổi mới phương pháp giảng dạy, nội dung giáo dục, phù hợp với yêu cầu của thời đại là điều vô cùng quan trọng.

3.1. Giá trị về tinh thần yêu nước và ý thức tự cường

Giáo dục thời Lýgiáo dục thời Trần đã góp phần bồi dưỡng tinh thần yêu nước, ý thức tự cường dân tộc cho các thế hệ. Các bài học về lịch sử, văn hóa dân tộc, về những tấm gương anh hùng đã khơi dậy lòng tự hào, ý chí quyết tâm bảo vệ đất nước. Khi quân Nguyên Mông xâm lược, tinh thần yêu nước đã trở thành sức mạnh to lớn, giúp quân dân Đại Việt chiến thắng kẻ thù. Điều này cho thấy giáo dục không chỉ trang bị kiến thức mà còn bồi đắp tình yêu quê hương đất nước.

3.2. Giá trị về tinh thần nhân văn và đạo đức

Tư tưởng giáo dục thời Lý - Trần đề cao đạo đức, nhân cách, coi trọng mối quan hệ giữa người với người, giữa con người với xã hội. Học sinh được dạy về lòng trung hiếu, nhân nghĩa, lễ phép, cần cù, tiết kiệm. Tinh thần nhân văn còn thể hiện ở việc quan tâm đến những người nghèo khó, những người có hoàn cảnh khó khăn. Quan điểm tâm lý giáo dục thời Lý Trần hướng tới việc giáo dục con người toàn diện, cả về trí tuệ lẫn đạo đức.

IV. Hướng Dẫn Ứng Dụng Bài Học Lịch Sử Thời Lý Trần 59

Việc kế thừa và phát huy những bài học lịch sử từ tư tưởng giáo dục thời Lý - Trần có ý nghĩa quan trọng trong việc xây dựng nền giáo dục Việt Nam hiện đại. Cần chú trọng đến việc giáo dục đạo đức, nhân cách, bồi dưỡng tinh thần yêu nước, ý thức tự cường dân tộc. Đồng thời, cần đổi mới phương pháp giảng dạy, nội dung giáo dục, tăng cường tính thực tiễn, gắn liền với nhu cầu phát triển của xã hội. Ảnh hưởng của giáo dục Lý Trần đến Việt Nam là không thể phủ nhận. Đó là nền tảng vững chắc để xây dựng một nền giáo dục tiên tiến, hiện đại, mang đậm bản sắc dân tộc.

4.1. Ứng dụng tư tưởng giáo dục Lý Trần trong giáo dục đạo đức

Trong bối cảnh hiện nay, khi đạo đức xã hội có nhiều biến động, việc giáo dục đạo đức cho học sinh, sinh viên càng trở nên quan trọng. Có thể kế thừa những giá trị đạo đức tốt đẹp của thời Lý - Trần như lòng trung thực, tinh thần trách nhiệm, lòng nhân ái, sự tôn trọng người khác. Việc đưa những câu chuyện về những tấm gương đạo đức của các nhân vật lịch sử thời Lý - Trần vào giảng dạy có thể giúp học sinh, sinh viên dễ dàng tiếp thu và noi theo.

4.2. Ứng dụng trong đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập

Cần phát huy tinh thần sáng tạo, linh hoạt trong phương pháp giảng dạy và học tập. Thay vì chỉ truyền thụ kiến thức một chiều, cần khuyến khích học sinh, sinh viên chủ động tìm tòi, nghiên cứu, thảo luận, tranh biện. Sử dụng các phương pháp giảng dạy trực quan, sinh động, gắn liền với thực tiễn cuộc sống. Đồng thời, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy và học tập. Phương pháp giáo dục thời Lý Trần dù giản dị nhưng vẫn hiệu quả, bởi nó chú trọng đến việc khơi gợi niềm yêu thích học tập của người học.

V. Chính Sách Giáo Dục Thời Lý Trần và Sự Phát Triển 58

Chính sách giáo dục thời Lý - Trần đóng vai trò then chốt trong sự phát triển của nền giáo dục Đại Việt. Việc xây dựng Văn Miếu - Quốc Tử Giám, tổ chức các kỳ thi khoa cử, ban hành các quy định về nội dung, phương pháp giảng dạy đều thể hiện sự quan tâm đặc biệt của triều đình đến giáo dục. Chính sách giáo dục thời Lý Trần không chỉ tạo điều kiện cho việc đào tạo nhân tài mà còn góp phần củng cố hệ tư tưởng, văn hóa dân tộc. Việc nghiên cứu, phân tích chính sách giáo dục thời Lý - Trần có ý nghĩa quan trọng trong việc xây dựng chính sách giáo dục Việt Nam hiện nay.

5.1. Vai trò của nhà nước trong phát triển giáo dục Lý Trần

Nhà nước đóng vai trò chủ đạo trong việc xây dựng và phát triển hệ thống giáo dục. Triều đình ban hành các chính sách, quy định về giáo dục, đầu tư kinh phí xây dựng trường học, trả lương cho giáo viên, tổ chức các kỳ thi khoa cử. Sự quan tâm của nhà nước tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển giáo dục trên cả nước. Đây là “bệ phóng” cho sự phát triển về văn hóa, xã hội thời bấy giờ.

5.2. Xã hội hóa giáo dục trong thời kỳ Lý Trần

Bên cạnh sự đầu tư của nhà nước, sự tham gia của xã hội cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển giáo dục. Các dòng họ, làng xã thường xây dựng trường học, mời thầy về dạy học cho con em. Các nhà sư cũng đóng góp vào việc giáo dục, truyền bá kiến thức cho dân chúng. Sự tham gia của xã hội giúp giáo dục được lan tỏa rộng rãi, tạo điều kiện cho nhiều người được tiếp cận với tri thức.

VI. Kết Luận Giá Trị Vượt Thời Gian Của Giáo Dục Lý Trần 57

Tư tưởng giáo dục thời Lý - Trần là di sản văn hóa quý báu của dân tộc. Những giá trị về tinh thần yêu nước, ý thức tự cường, tinh thần nhân văn, đạo đức vẫn còn nguyên giá trị trong bối cảnh hiện nay. Việc kế thừa, phát huy những giá trị truyền thống tốt đẹp, đồng thời đổi mới phương pháp giảng dạy, nội dung giáo dục, phù hợp với yêu cầu của thời đại là con đường tất yếu để xây dựng nền giáo dục Việt Nam tiên tiến, hiện đại, mang đậm bản sắc dân tộc. Giáo dục và văn hóa thời Lý Trần là minh chứng cho sức mạnh của tri thức, là động lực thúc đẩy sự phát triển của xã hội.

6.1. Đánh giá khách quan về thành tựu và hạn chế

Nền giáo dục Lý - Trần đã đạt được những thành tựu to lớn, góp phần đào tạo nên nhiều nhân tài cho đất nước, củng cố hệ tư tưởng, văn hóa dân tộc. Tuy nhiên, cũng còn những hạn chế như nội dung giáo dục còn nặng về kinh sử, phương pháp giảng dạy còn mang tính truyền khẩu, chưa chú trọng đến tính thực tiễn. Việc nhìn nhận khách quan cả thành tựu và hạn chế giúp chúng ta có cái nhìn toàn diện hơn về nền giáo dục thời kỳ này.

6.2. Tương lai của việc nghiên cứu và phát huy giá trị

Việc nghiên cứu và phát huy giá trị của tư tưởng giáo dục thời Lý - Trần cần được tiếp tục đẩy mạnh. Cần có những công trình nghiên cứu sâu sắc, toàn diện về lịch sử giáo dục thời kỳ này. Đồng thời, cần đưa những giá trị tốt đẹp của giáo dục Lý - Trần vào giảng dạy trong nhà trường, giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về truyền thống văn hóa dân tộc, bồi dưỡng tinh thần yêu nước, ý thức tự cường, khát vọng xây dựng đất nước giàu mạnh.

14/05/2025

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1.---2-2¿2©+++2EE+++2EEE+ESEEEEEtEEEEEESEEELertrrkrrrrrrkrcee 63 Chương 2: NỘI DUNG VÀ ĐẶC DIEM CUA TƯ TƯỞNG GIAO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRAN. NOI DUNG CUA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRÀN. Tư tưởng về nội dung giáo dục thời kỳ Lý - Trần. Tư tưởng về tô chức và phương pháp giáo dục thời kỳ Lý - Trần.

ĐẶC DIEM CUA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRẢN. Sự thống nhất giữa luân lý, đạo đức và chính trị - xã hội trong tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần.----2+222EV2+++tt2EEESE+rtttEEEErrrrrrrrrrrrrree 104 2. Tính kế thừa, dung hợp, phát triển tư tưởng của Tam giáo và tư tưởng, văn hóa Việt Nam truyền thống của tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần. Tính nhân văn trong tư tưởng giáo dục thời kỳ Lý - Trần.

114 Kết luận chương 2. ce 120 Chương 3: GIÁ TRI, HAN CHE VA BÀI HỌC LICH SỬ CUA TU TƯỞNG GIAO DUC THỜI KY LY - TRAN VỚI SỰ NGHIỆP GIÁO DUC 0A14¡%00/. GIA TRI VA HAN CHE CUA TƯ TƯỞNG GIÁO DUC THOT KỲ LÝ - TRAN. Giá trị của tư tưởng giáo duc thời kỳ Lý - Trần.

Hạn chế của tư tưởng giáo duc thời kỳ Lý - Trần. BÀI HOC LICH SỬ CUA TƯ TƯỞNG GIÁO DỤC THỜI KỲ LÝ - TRAN VỚI SỰ NGHIỆP GIÁO DỤC Ở VIỆT NAM HIEN NAY. Thực trạng giáo dục Việt Nam hiện nay. Bai học lich sử của tư tưởng giáo dục thời kỳ Ly - Trần với sự nghiệp giáo dục ở Việt Nam hiện nay .-- 6 cành ri, 165 Kết luận chương 3.

re 181 KET LUẬN CHUNG. eccee 183 DANH MỤC TÀI LIEU THAM KHẢO.2--©222¿+222222cccczee 189 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BÓ LIÊN QUAN DEN ĐÈ TÀI CUA LUẬN ÁN.-22222-S222EESccrrrrrrrecree 200 PHÀN MỞ ĐÀU 1. Tính cấp thiết của đề tài Sự phát triển của lịch sử nhân loại nói chung, cũng như của lịch sử - xã hội Việt Nam nói riêng, đã khang định một xã hội muốn phát triển bền vững, thì xã hội đó không chỉ chú ý đến sự phát triển đồng bộ, hài hòa giữa các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội mà còn phải đặc biệt quan tâm đến phát triển giáo dục. Bởi lẽ, giáo dục không chỉ là nhân tố hàng đầu góp phan nâng cao năng lực và hoàn thiện nhân cách con người nói chung; phát triển tri thức, trình độ chuyên môn kỹ thuật và thái độ của người lao động nói riêng; mà còn là nhân tố quyết định thúc day sự phát triển khoa học và công nghệ; trên cơ sở đó phat triển lực lượng sản xuất, tao động lực tăng năng suất lao động, góp phần vào sự phát triển xã hội.

Ngày nay, trên thế giới nền kinh tế tri thức đang tỏ rõ sức vượt trội và trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp. Hàm lượng tri thức kết tỉnh trong mỗi sản phẩm quyết định và thể hiện chất lượng nguồn nhân lực, hay nói cách khác trí tuệ đã trở thành yếu tố hàng đầu của quyền lực và sức mạnh của một nước. Nó không chỉ là phúc lợi xã hội, mà còn là đòn bẩy quan trọng đề phát triển kinh tế, xã hội. Các nước chậm tiến muốn phát triển nhanh và bền vững phải hết sức quan tâm đến giáo dục và đầu tư cho giáo dục chính là đầu tư cho sự phát triển.

Chỉ có một chiến lược phát triển con người đúng đắn mới giúp các nước đang phát triển thoát khỏi sự phụ thuộc về kinh tế và công nghệ. Vì lẽ đó, việc phát triển giáo dục và đào tạo nhằm nâng cao tri thức nhằm tiếp cận, hòa nhập với thé giới về moi mặt ở mỗi quốc gia đang trở thành van đề cần thiết. Đây là vấn dé không chỉ mang tính thời sự cấp bách mà còn mang tính chiến lược lâu dài. Với vai trò và ý nghĩa to lớn như thế nên giáo dục đã được các nhà tư tưởng, trong đó có các nhà sáng lập chủ nghĩa Mác - Lênin nghiên cứu một cách khoa học.Mác đã cho rằng: “Nền giáo dục tương lai, nó sẽ kết hợp lao động sản xuất với trí dục và thê dục đối với tất cả những trẻ em trên một lứa tuổi nào đấy, coi đó không chỉ là một phương pháp để làm tăng thêm nên sản xuất xã hội mà còn là một phương pháp duy nhất đề sản xuất ra những con người phát triển toàn diện nữa” (C.

Anghen khang định: “Nền công nghiệp do toàn xã hội thực hiện một cách tập thể và có kế hoạch lại càng cần có những con người có năng lực phát triển toàn điện, đủ sức tinh thông toàn bộ hệ thống sản xuất” (C. Trong Đại hội toàn Nga về công tác giáo dục lần thứ nhất diễn ra vào ngày 28/8/1918, V.Lênin cũng đã khang định vai trò to lớn của công tác giáo dục, coi đó là một trong những điều kiện quan trọng đảm bảo thắng lợi trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội.LLénin cho rằng: “Sự nghiệp của nhà trường chúng ta cũng là đầu tranh đánh đồ giai cấp tư sản; chúng ta tuyên bố công khai rằng: nói nhà trường đứng ngoài cuộc sống, ngoài chính trị, là nói đối và lừa bịp” (V. Do nhận thấy được vai trò của giáo dục trong việc phát triển nhân tài, ôn định và chắn hưng dat nước, phát triển kinh tế - xã hội, chống giặc ngoại xâm, vì Vậy trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước dân tộc Việt Nam sớm có truyền thống hiếu học và quan tâm đến vấn đề giáo dục. Truyền thống đó được đúc kết và thể hiện trong câu nói nổi tiếng của Thân Nhân Trung (1419 - 1499): “Hiền tài là nguyên khí quốc gia.

Nguyên khí thịnh thì thế nước mạnh mà hưng thịnh. Nguyên khí suy thì nước yếu mà xuống thấp” (Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, 2013, tr. Đặc biệt trong thời đại Hồ Chí Minh, Người luôn thể hiện sự quan tâm đến vai trò của giáo đục trong việc phát huy nhân tố con người, coi con người là vốn quý nhất, là nhân tố quyết định mọi thành công. Theo Hồ Chí Minh con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự nghiệp cách mạng.

Nhận thấy vai trò to lớn của giáo duc đối với sự thành bại của vận nước, giáo dục cần một sự đầu tư thỏa đáng, bởi, Hồ Chí Minh (2011a) cho rằng: “Một dan tộc dét là một dân tộc yếu” (tr. Trong “Thư gửi cho học sinh”, ngày 5 - 9 - 1945, Bác khích lệ học sinh chăm chỉ học tập đề làm rạng rỡ cho nước nhà: “Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta cần phải xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã dé lại cho chúng ta, làm sao cho chúng ta theo kịp các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc kiến thiết đó, nước nhà trông mong chờ đợi ở các em rất nhiều. Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đải vinh quang dé sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em” (Hồ Chí Minh, 201 1a, tr.

Trong lời ghi ở trang đầu Quyển số vàng của trường Nguyễn Ái Quốc Trung ương, Hồ Chí Minh (2011b) đã viết: “Học dé làm việc, làm người, làm cán bộ. Học đề phụng sự đoàn thẻ, giai cấp và nhân dân, Tổ quốc và nhân loại” (tr. Qua đó, cho chúng ta thấy dù ở mỗi thời đại, mỗi giai đoạn lịch sử khác nhau, giáo dục vẫn luôn là vấn đề cốt lõi ở mỗi quốc gia. Thắm nhuan và tiếp thu truyền thống giáo duc của dan tộc, trong suốt quá trình lãnh dao cách mạng Việt Nam nói chung cũng như trong công cuộc đổi mới đất nước và hội nhập quốc tế nói riêng, Đảng ta luôn chú trọng đến vai trò của giáo dục và đảo tạo, vai trò của trí thức nhằm phát triển bền vững đất nước.

Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Dang khoá VIII Vẻ định hướng chiến lược phát triển giáo dục - đào tạo trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá, đã nêu vai trò đặc biệt quan trọng của giáo dục - đào tạo, Hội nghị đã khẳng định: “Thực sự coi giáo dục - đào tạo là quốc sách hàng đầu. Nhận thức sâu sắc giáo dục - đào tạo cùng với khoa học và công nghệ là nhân tố quyết định tăng trưởng kinh tế và phát triển xã hội, đầu tư cho giáo dục - đào tạo là đầu tu phát triển” (Đảng Cộng sản Việt Nam, 1997a, tr. Tiếp tục tư tưởng đó, Nghị quyết số 29 Hội nghị lần thứ 8, Ban Chấp hành Trung ương khóa XI cũng đã đề cập đến vấn đề giáo dục với nội dung: “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa - hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế” (Đảng Cộng sản Việt Nam, 2013a, tr. Đồng thời, Đảng cũng đã chỉ rõ: “Giáo dục và đào tao là quốc sách hang đầu, một nhân tố quyết định dé thực hiện thành công sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; là sự nghiệp của Đảng, Nhà nước và của toàn đân; đầu tư cho giáo dục là đầu tư phát triển, được ưu tiên đi trước trong các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội” (Đảng Cộng sản Việt Nam, 2013a, tr.

Dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng và Nhà nước, cùng với sự quan tâm đến giáo dục của toàn Đảng, toàn dân ta, sự nghiệp giáo dục Việt Nam trong những năm qua đã đạt được những thành tựu đáng kẻ: “Quy mô, mạng lưới cơ sở giáo dục và đào tạo tiếp tục được mở rộng. Hệ thống giáo dục và đào tạo các cấp từ cơ sơ đến đại học, dạy nghề được tổ chức lại một bước. Quan tâm đầu tư cho giáo dục, đào tạo. Chất lượng giáo dục và đào tạo có tiến bộ.

Đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục có bước phát triển cả về số lượng và chất lượng. Xã hội hóa giáo dục được đây mạnh. Công tác quản lý giáo dục và đào tạo có bước chuyền biến. Chủ trương đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho con người đã được các cấp ủy, chính quyền quan tâm chỉ đạo thực hiện và nhận được sự ủng hộ của toàn xã hội.

(Đảng Cộng sản Việt Nam, 2016, tr. Song, nền giáo dục Việt Nam hiện nay vẫn còn những yếu kém, tồn tại như: “Giáo dục và đào tạo chưa thực sự trở thành quốc sách hàng đầu, thành động lực phát triển. Chất lượng, hiệu quả giáo dục và đào tạo còn thấp so với yêu cầu, nhất là giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ

Tóm tắt: Tư Tưởng Giáo Dục Thời Lý - Trần: Giá Trị và Bài Học Lịch Sử

Tài liệu "Tư Tưởng Giáo Dục Thời Lý - Trần: Giá Trị và Bài Học Lịch Sử" khai thác sâu sắc những giá trị cốt lõi và bài học lịch sử quý báu từ nền giáo dục dưới triều đại Lý và Trần. Nó không chỉ tái hiện bức tranh toàn cảnh về hệ thống giáo dục, phương pháp giảng dạy, mà còn làm nổi bật vai trò của Phật giáo và Nho giáo trong việc hình thành nhân cách và tri thức của người Việt thời bấy giờ. Điểm đặc biệt của tài liệu là sự phân tích sắc bén về tính độc lập, tự chủ trong giáo dục, cũng như tinh thần yêu nước, trọng nhân tài được vun đắp qua các thế hệ. Đọc tài liệu này, bạn sẽ hiểu rõ hơn về cội nguồn văn hóa giáo dục Việt Nam, đồng thời rút ra những bài học quý giá cho sự nghiệp giáo dục hiện đại.

Để hiểu sâu hơn về ảnh hưởng của Nho giáo đến giáo dục Việt Nam, bạn có thể tham khảo thêm luận án tiến sĩ "Luận án tiến sĩ triết học ảnh hưởng của tư tưởng nho giáo về giáo dục tới lĩnh vực giáo dục khoa cử việt nam từ thế kỷ xi đến thế kỷ xv", đi sâu vào giai đoạn lịch sử cụ thể. Bên cạnh đó, bạn cũng có thể khám phá "Skkn vận dụng dạy học theo định hướng phát triển năng lực người học với chủ đề văn hóa việt nam từ thế kỉ x đến nửa đầu thế kỉ xix" để có cái nhìn rộng hơn về phương pháp dạy học phát triển năng lực người học thông qua văn hóa Việt Nam từ thế kỷ X đến XIX. Nếu bạn quan tâm đến ảnh hưởng của Nho giáo đến giáo dục đạo đức trong một giai đoạn lịch sử khác, hãy tìm đọc "Luận văn thạc sĩ ảnh hưởng của nho giáo đến giáo dục đạo đức thời nguyễn" để hiểu rõ hơn.