Chương 1: MOT SO VAN LY LUẬN VE VI PHAM VA XU LÝ VIPHẠM HANH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG 1. Khái quát chung về vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường LLL Bj h nghia và đặc điềm của vi phạm hành chinh trong tinh vực bão vệ nôi trường 1111 Định nghĩa Vi pham hảnh chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường la một dang cia vi hảnh chính. Do vậy, để định nghĩa khái niêm nảy, trước hét cân phải hiểu thể nào la vi pham hành chỉnh. ‘Vi phạm hảnh chính xây ra khá phổ biển trong đời sống x4 hội, mang tính thường xuyên vả với số lượng đáng kể, các hanh vi nay đã va đang gay thiệt hai hoặc đe doa gây thiệt hai cho lợi ích của Nha nước, tấp thể va cia cá nhân, công dng Lý luận vẻ nha nước và pháp luật đã chỉ rõ vi phạm pháp luật la hanh vi nguy hiểm cho zã hội, trải pháp luật, có lỗi và chủ thể thực hiện phải có năng lực trách nhiệm pháp ly’, Vi pham hành chính 1a một dang cụ thể của vi phạm pháp luật nến trước hết chúng mang day đủ các đâu hiệu.
cơ ban của một vi phạm pháp luật. Bên cạnh đó, vi pham hảnh chính cũng có những nét đặc thù khác biệt với các loại vi pham pháp luật khác. So với tối phạm, vi phạm hảnh chính có mức độ nguy hiểm thấp hơn cho zã hội vả mức độ nguy hiểm nay được đánh giá trên cơ sở tổng hợp của nhiều yêu tổ như. thiệt hai gây ra, tính chất va mức độ lỗi, nhân thân người vi phạm.
Ở Việt Nam, khái niệm “vi phạm hành chính" lần đầu tiên được định nghĩa một cách chính thức tại Pháp lệnh xử phạt vi pham hành chính ngày mi LY hit nhà nước và php luật, Nhà sất bản Công ex ng Đụ học Liệt Hi Nội C015), Giáo hữn din, Hà Nội # 467 9 30/11/1989, tiếp tục được quy định tai Khoản 1 Điều 2 Luật Xử lý vi pham. hanh chính năm 2012. Theo đó: “Vi pham hành chính ta hành vì có lỗi của cá nhân, 16 chức thực hiền, vì phạm quy đinh cũa pháp luật về quản is nhà nước nà không phảt là tôi pham và theo quy inh của pháp luật phat bị xử phạt vi pha hành chính". Như vậy, theo pháp luật Viết Nam, vi pham hành chính, trước hết là một dang cia vi pham pháp luật ~ được hiểu là: (1) những hành vi trái pháp luật, gây nguy hiểm cho xã hội; (ii) thực hiện với lỗi, kể cả.
by hoặc vô ý; (ii) chủ thể thực hiện vi phạm có năng lực chiu trách nhiêm đổi với hành vi, (iv) theo quy định phải bi xữ phạt hành chính. Tay từng mức đô nguy hiểm cho x hội, ma các hành vi vi phạm pháp luật được phân loại thênh hảnh vi vi pham hành chính, hành vi vi phạm luật dân sự hay tội pham Để đánh giá mức độ nguy hiểm, người ta thường phân. tích, dénh giá các mặt tính chất cia hành vi, lỗi, nhân thân cũng như thiết hai và hậu quả do hành vi gây ra. Tổng hợp các mặt đó, hảnh vi vi phạm hành chính có mức đô nguy hiểm cho sã hội thâp hơn cho zã hội so với tôi phạm.
Để xử lý các hành vi vi phạm hanh chính, pháp luật phải dự liệu va định nghĩa hành vi này. Binh nghĩa vi pham hành chính đã được dé cập tại Điều 2 Luật xử lý vi phạm hành chính Việt Nam năm 2012 và Điều 2 Luật Xữ ý vi phạm hành chính Lao năm 2010. Theo đó, Khoan 1 Điều 2 Luật Xử lý vi phạm ảnh chính Lâo năm 2010 đính nghĩa về vi pham hành chính là "Vi pham hành chính là hành vi của cả nhân, tỗ chức có năng lực trách nhiệm hành chỉnh cổ ý hoặc vô ý Không thực hiện hoặc tiực iện không ding các guy dinh của pháp luật về quân If nhà nước mài chưa dén mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự và theo quy định của _pháp luật phải bị wit phat hành chính Định nghĩa nay tương đồng với cách hiểu của pháp luật Việt Nam, theo đó, hảnh vi vi phạm hảnh chính la: Chủ thé đó có thé là ca nhân, tổ chức và có. năng lực trách nhiệm hành chính, Vi pham bằng hanh vi thực hiện hoặc 10 không thực hiện pháp luật, Hanh vi do phải có lỗi (có thé la có ý hoặc vô ý); Mức độ nguy hiểm chưa đền độ phải truy cứu trách nhiêm hình sự, Hành vì vi phạm đã được ghi nhận trong văn bản pháp luật điều chỉnh xử lý vi phạm hành chính.
Mắc dù pháp luật hai nước đã có định nghĩa cu thể vẻ vi phạm hành chính, nhưng phải biết rằng, trong từng lĩnh vực khác nhau, hành vĩ vi phạm có sự khác nhau. Hiện nay, cả hai nước déu chưa có văn bản pháp luật nào định nghĩa cu thể vé khái niêm “vi phan hành chiah trong lĩnh vực bảo về môi trườn| Để hiểu thé nao là vi pham hành chính trong lĩnh vực bão vệ môi trường thi phải hiểu môi trường là gi? Bảo vệ môi trưởng là gi? Mỗi trường, hiểu một cách khái quát, là tắt cả nhữngyêu tổ xung quanh con người, từ tự nhiên, cho đến nhân tạo. Pháp luật môi trường mỗi quốc gia lại có những định nghĩa riêng vẻ môi trường. Trong đó, theo Khoản Điểu 3 của Luật Bảo vệ môi trường Việt Nam năm 2014, môi trường được định nghĩa như sau: “Môi trường ià hệ thông các yếu tổ vật chất tự nhiên và nhân tao có tác đồng đối với sự tôn tại và phát triển của con người và sinh vật”.
Điều 2 (sửa đỗ) của Luật Bao vệ môi trường Lao năm 2012 cũng đính ngiữa theo tinh thân đó, nhưng lại có đính ngiĩa chỉ iết hơn như sau: “Môi trường có nghia là bắt igs đặc điểm hữu cơ và vô cơ nào tôn tại tự nhiên hoặc được tao ra bởi cơn người và xung quanh nữ cont người, động vật, thực vật và những người khác và các tác đồng và tác động tích cực và tiêu cực dén sinh ké, sản xuất, tn tại và mở rộng của' nhân loại và tự nhiên Môi trường bao gồm môi trường xã hội và te nhiên Điều4 Luật bao về môi trường Láo năm 2012 cũng quy định cu thé về các loại môi trường như sau: Môi trường xã hội có ngiĩa là bat kỳ đặc điểm hữu cơ và vô cơ nao do con người tao ra va sự tương tac tích cực va tiêu cực ir và tác đông đến sinh kế, sản xuất, tn tai va mỡ rộng của nhân loại vả tự nhiên”. Môi trường tư nhiên có nghĩa là bat kỳ tính chất hữu cơ và vô cơ nào tại hư nhiên va các tác động và tương tác tích cực và tiêu cực đến sinh kể, sản xuất, tôn tại vả mở rộng của nhân loại và tự nhiên. Phục hoi môi trường. của cai thiện có nghĩa là phục héi va đảo ngược môi trường bi hủy hoại hoặc suy thoái trở lại trang thái tốt hon va hệ sinh thái phong phú”.
Tắt cả những yêu tổ về môi trường déu có ảnh hưởng va tác động lên đời sống con người cả é sức khöc lẫn tinh thân. Do vậy, đặt ra van để bảo vệ môi trường - bảo vệ nguồn sống cia con người, Khoản 3 Điều 3 của Luật Bảo 'ê môi trường Việt Nam năm 2014 định nghĩa hoạt động bao vệ mỗi trường, gồm các hoạt đông như sau: “Hoat đông bdo vệ môi trường là hoạt động giữ: gin, phòng ngừa, hạn chỗ các tác động xâu đến môi trường; ứng phó sự cd môi trường; phục ô nhiễm, suy thoái, cải thiện, piục hội môi trường; khai thắc, sử đăng hop If tài nguyên thiên nhiên nhằm gi môi trường trong làn". Trong khí đó, tai Điền 3 của Luật Bão vệ môi trường Lao năm 2012 định nghĩa "Bảo về mỗi trường có ngiữa là dp đụng các phương pháp và biện pháp bảo vệ môi trường. bdo tôn và phục hồi, kiém soát ô nhiễm, khẩn cắp môi trường và thiên tat; và dé tao ra môi trường anh, sạch và đẹp mà không bị ô nhiễm và tác động đến cuộc sống và sức khỏe của con người, động vật.
thực vật và hệ sinh thái 'Nhữ vậy, bao về môi trường được hiéu là tắt cả những biên pháp, hoạt đông, tác đông nhằm giữ gin sự lành mạnh, tốt đẹp của môi trường sống, đồng thời phải cải thiên, phát triển sw cân bằng, ngăn chăn, Khắc phục ảnh hưởng, tiêu cực do thiên nhiên va con người gây ra. Luật Bao vệ môi trường Lao năm. 2012 đã khẳng định tâm quan trọng của bảo vé môi trường như sau: Bão vệ môi trường là quan trong cho sự tổn tai va mỡ rông của các xã hội va tự nhiên Thoän 1 Điều4 Lait Bio vi mỗi ruộng năm 2013 ca nước CHDCND Lio, ˆ Ehoön3 Đi£ Luật Bi vị môi ruờng nạn 2012 ca mc CHDCND Lio 12 hiện tại, va dé tao ra môi trường xanh, sach và dep, không bị ảnh hưởng, bi hư hai, không bi ô nhiễm va ảnh hưởng tiêu cực đến sức khöe của con người, đông vật và thực vat hoặc cân bằng sinh thái” é dam bao những hoạt động, bao vệ môi trường này có thể được thực hiện hiệu quả, Nha nước phải xây dựng một khung chính sách pháp luật quy định nguyên ác, trách nhiêm, các biện pháp xây dựng va bảo về môi trường, Điều 5 Luật Bảo vệ môi trường ‘Lao năm 2012 khẳng định ring: “Nhà nước thúc day bảo vệ và phục hồi môi trường xã hội và he nhiên thông qua việc phổ biển các quy dinh và thông tin môi trường. xây cheng nhân thức và kiến thức, đào tao và thực hiện các chiễn dịch cho các cá nhân vàtổ chức, cả trong nước và quốc tế, dé nhận ra tâm quan trong của môi trường te nhiên và xã hội trong sinh Rễ hàng ngày và fìực hiện nghiêm túc các quy dinh phương pháp và biện pháp bảo v8 môi trường Nhà nước khuyên khích đầu tư vào sản xuất và công nghệ sạch, kinh tễ xanh và bảo vệ môi trường thông qua các chính sách đặc biệt là các điều khoản in mg 'ơ Äĩ thuật, thông tin, và mién hoặc giảm thud - thuế dựa trên các quy đinh: Do vay, những hành vi xim phạm sự lảnh manh, phát triển của môi trường chính là những hành vi xâm hai môi trưởng hay vi pham trong lĩnh ‘uc bao vệ môi trường, Tir những phân tích trên, kết hợp với đính nghĩa vé vi pham hành chính.