Đối chiếu trợ động từ hoàn thành Anh-Việt theo chức năng hệ thống - Nguyễn Thị Liên

Luận văn phân tích, so sánh động từ tình thái hoàn thành tiếng Anh và tương đương tiếng Việt về sự cần thiết, chắc chắn và khả năng.

• Tác giả: Nguyễn Thị Liên
• Người hướng dẫn: Đỗ Tuấn Minh
• Trường học: Vietnam National University, Hanoi University of Languages and International Studies
• Chuyên ngành: English Linguistics
• Đề tài: A Contrastive Analysis Of English Perfective Modals Of Necessity, Certainty And Ability And Their Vietnamese Equivalents From Systemic Functional Perspective (So sánh đối chiếu các trợ động từ tình thái hoàn thành tiếng Anh biểu hiện sự cần thiết, sự chắc chắn và khả năng và tương đương trong tiếng Việt trên quan điểm chức năng hệ thống)
• Loại tài liệu: M.A Minor Thesis
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hanoi

Tóm tắt

I. Khái Niệm Về Động Từ Tình Thái Trong Tiếng Anh và Tiếng Việt

Động từ tình thái (modal verbs) là những trợ động từ đặc biệt dùng để biểu đạt thái độ, quan điểm của người nói về một hành động hoặc sự kiện. Trong tiếng Anh, các modal auxiliaries như must, should, could, might thường được sử dụng để diễn tả sự cần thiết, khả năng và chắc chắn. Tiếng Việt, mặc dù không có cấu trúc ngữ pháp giống như tiếng Anh, vẫn biểu đạt những ý nghĩa tương tự thông qua các từ chỉ thái độ như phải, cần, có thể, chắc chắn. Sự khác biệt trong cách thể hiện giữa hai ngôn ngữ này phản ánh những đặc điểm riêng của mỗi hệ thống ngôn ngữ, nhưng mục đích cuối cùng là giống nhau: diễn tả mức độ xác suất, bắt buộc hay khả năng của một hành động. Việc hiểu rõ những sự tương đương này giúp người học ngoại ngữ có thể dịch và sử dụng ngôn ngữ một cách chính xác và hiệu quả hơn.

1.1. Định Nghĩa Modal Verbs Tiếng Anh

Modal verbs tiếng Anh là những động từ trợ không có hình thức riêng biệt, luôn đi kèm với động từ chính dạng nguyên mẫu. Chúng biểu đạt sự cần thiết, khả năng, cho phép hoặc dự đoán. Các modal auxiliaries như must, should, may, might, can, could có chức năng ngữ pháp và ngữ nghĩa đặc thù, không theo quy tắc chia động từ thông thường.

1.2. Cách Biểu Đạt Tình Thái Trong Tiếng Việt

Tiếng Việt sử dụng các từ chỉ tình thái như phải, cần, nên, có thể, chắc chắn để diễn tả ý nghĩa tương tự modal verbs. Những từ này thường đặt trước động từ chính và có thể kết hợp với nhau để tạo nên các sắc thái ý nghĩa khác nhau, phù hợp với ngữ cảnh giao tiếp.

II. Động Từ Tình Thái Chỉ Sự Cần Thiết Necessity

Sự cần thiết (necessity) được biểu đạt trong tiếng Anh thông qua các modal verbs như must, have to, need to, should, ought to. Những động từ này thể hiện mức độ bắt buộc hay yêu cầu khác nhau. Must biểu đạt sự bắt buộc cao nhất, trong khi should và ought to mang tính khuyến khích hoặc nên làm. Trong tiếng Việt, từ chỉ sự cần thiết bao gồm phải, cần, nên, cần phải. Phải biểu đạt sự bắt buộc tuyệt đối, trong khi cần và nên mang tính khuyến khích hay lợi ích. Sự khác biệt chính giữa hai ngôn ngữ là tiếng Anh dùng modal auxiliaries riêng biệt, còn tiếng Việt sử dụng các từ phân từ loại có thể là động từ hoặc trạng từ. Việc hiểu rõ những sắc thái này giúp người học có thể lựa chọn biểu hiện phù hợp nhất với ý định giao tiếp của mình.

2.1. Các Modal Verbs Chỉ Necessity Trong Tiếng Anh

Must là modal verb mạnh nhất diễn tả sự cần thiết tuyệt đối: You must submit the report today. Have to cũng biểu đạt yêu cầu bắt buộc: He has to attend the meeting. Should và ought to mang tính khuyến khích: You should study harder. Need to có thể mang tính tùy chọn: You don't need to come if you're busy.

2.2. Từ Chỉ Necessity Trong Tiếng Việt

Phải biểu đạt sự bắt buộc: Bạn phải nộp báo cáo hôm nay. Cần mang tính cần thiết nhưng ít bắt buộc: Bạn cần học thêm. Nên là khuyến khích: Bạn nên đi sớm. Cần phải kết hợp cả hai để tăng cường mức độ bắt buộc: Anh ta cần phải tham gia cuộc họp.

III. Động Từ Tình Thái Chỉ Sự Chắc Chắn Certainty

Sự chắc chắn (certainty) được biểu đạt bằng các modal verbs tiếng Anh như must, should, will, may, might, could. Mỗi modal verb mang một mức độ chắc chắn khác nhau trên thang đo từ cao nhất đến thấp nhất. Must biểu đạt sự chắc chắn cao nhất: He must be at home (Anh ấy chắc hẳn đang ở nhà), trong khi might và could mang tính không chắc chắn hơn. Trong tiếng Việt, từ chỉ sự chắc chắn bao gồm chắc chắn, hẳn, nhất định, có lẽ, có thể. Chắc chắn hay hẳn biểu đạt tính xác định cao, trong khi có lẽ và có thể mang tính giả định. Sự khác biệt là tiếng Anh sử dụng modal auxiliaries riêng, còn tiếng Việt dùng các từ trạng từ hoặc tính từ. Cấu trúc must + have + past participle trong tiếng Anh (must have been) tương ứng với phải + động từ quá khứ trong tiếng Việt, tuy nhiên mức độ diễn tả lịch sử khác nhau.

3.1. Các Modal Verbs Chỉ Certainty Trong Tiếng Anh

Must mang chắc chắn cao nhất: He must be sleeping (Anh ấy hẳn là đang ngủ). Will biểu đạt dự đoán: It will rain tomorrow. Should thể hiện sự chắc chắn vừa phải: The package should arrive today. May/Might mang tính giả định: She may know the answer. Could có tính không chắc chắn: It could be true, but I'm not sure.

3.2. Từ Chỉ Certainty Trong Tiếng Việt

Chắc chắn hay hẳn biểu đạt xác định: Anh ấy chắc chắn đang ở nhà. Nhất định mang tính tuyệt đối: Điều đó nhất định sẽ xảy ra. Có lẽ hoặc có thể thể hiện giả định: Có lẽ cô ấy biết câu trả lời. Chỉ dám hoặc dám chắc cũng dùng để diễn tả sự chắc chắn với mức độ vừa phải.

IV. So Sánh và Ứng Dụng Thực Tiễn

Việc so sánh động từ tình thái Anh-Việt giúp người học ngôn ngữ hiểu rõ hơn về sắc thái ý nghĩa và cách sử dụng phù hợp. Tiếng Anh có hệ thống modal auxiliaries rõ ràng và cố định, trong khi tiếng Việt linh hoạt hơn trong cách kết hợp các từ chỉ tình thái. Ví dụ, để biểu đạt sự cần thiết cao, tiếng Anh chỉ cần dùng must, nhưng tiếng Việt có thể dùng phải, cần phải, hoặc thậm chí là phải cần. Tương tự, để diễn tả sự chắc chắn, tiếng Anh sử dụng các modal verbs khác nhau theo mức độ, còn tiếng Việt kết hợp từ chỉ tình thái với các trạng từ như chắc chắn, hẳn, nhất định. Hiểu được những sự tương đương này không chỉ giúp dịch thuật chính xác mà còn hỗ trợ người học sử dụng ngôn ngữ một cách tự nhiên và phù hợp với bối cảnh giao tiếp. Trong dạy và học ngoại ngữ, so sánh đối chiếu các hệ thống tình thái giữa hai ngôn ngữ là một phương pháp hiệu quả để nâng cao kỹ năng ngôn ngữ.

4.1. Những Khác Biệt Cơ Bản Giữa Hai Ngôn Ngữ

Tiếng Anh có hệ thống modal verbs cố định và không thay đổi theo thì (chia động từ). Tiếng Việt không có modal verbs riêng mà sử dụng các từ chỉ tình thái có thể thay đổi vị trí và kết hợp linh hoạt. Tiếng Anh phân biệt rõ ràng giữa các mức độ bắt buộc và chắc chắn thông qua các modal verbs khác nhau, còn tiếng Việt sử dụng các từ khác nhau hoặc kết hợp để tạo nên những sắc thái.

4.2. Ứng Dụng Trong Dạy Và Học Ngôn Ngữ

So sánh đối chiếu giúp học sinh hiểu được cấu trúc và ý nghĩa của modal verbs một cách tự nhiên. Giáo viên có thể sử dụng ví dụ so sánh để làm rõ sắc thái ý nghĩa. Bài tập dịch và tạo câu dựa trên so sánh này giúp học sinh nắm vững cách sử dụng. Phương pháp này đặc biệt hiệu quả cho học sinh Việt vì giúp họ liên hệ với kiến thức ngôn ngữ mẹ đẻ đã có.

Trích đoạn nội dung tài liệu

i VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES ---------- NGUYỄN THỊ LIÊN A CONTRASTIVE ANALYSIS OF ENGLISH PERFECTIVE MODALS OF NECESSITY, CERTAINTY AND ABILITY AND THEIR VIETNAMESE EQUIVALENTS FROM SYSTEMIC FUNCTIONAL PERSPECTIVE (So sánh đối chiếu các trợ động từ tình thái hoàn thành tiếng Anh biểu hiện sự cần thiết, sự chắc chắn và khả năng và tương đương trong tiếng Việt trên quan điểm chức năng hệ thống) M.A Minor Thesis Field: English Linguistics Code: 60 22 15 HANOI – 2010 ii VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES ---------- NGUYỄN THỊ LIÊN A CONTRASTIVE ANALYSIS OF ENGLISH PERFECTIVE MODALS OF NECESSITY, CERTAINTY AND ABILITY AND THEIR VIETNAMESE EQUIVALENTS FROM SYSTEMIC FUNCTIONAL PERSPECTIVE (So sánh đối chiếu các trợ động từ tình thái hoàn thành tiếng Anh biểu hiện sự cần thiết, sự chắc chắn và khả năng và tương đương trong tiếng Việt trên quan điểm chức năng hệ thống) M.A Minor Thesis Field: English Linguistics Code: 60 22 15 Supervisor: Đỗ Tuấn Minh (Ph.) HANOI – 2010 iii Declaration I certify that all the material in this study which is not my own word has been identified and acknowledged, and that no material is included for which a degree has been conferred upon me. Signature Nguyễn Thị Liên iv Acknowledgements This study would not be any kind of success but for the valuable and constructive comments, suggestions and enhancement from many people. First and foremost, I would like to thank my supervisor, Dr. Đỗ Tuấn Minh, Vice president for Academic Affairs, University of Languages and International Studies, Vietnam National University, Hanoi for the valuable guidance and advice.

He inspired me greatly to work in this thesis. I also would like to thank him for lending me useful materials that relate to the topic of my study. My unending gratitude also goes to all the lecturers in Faculty of Post-graduate Studies, University of Languages and International Studies, Vietnam National University, Hanoi in helping me broaden my view and knowledge. I also take this opportunity to convey my sincere thanks to Prof.

Hoàng Văn Vân for giving us interesting, informative and useful lectures in Functional Grammar, which motivated me to carry out this thesis. In addition, an honorable mention goes to my family, colleagues and friends for their understandings and supports on me in completing this study. Without the help of the particular that was mentioned above, I would face many difficulties while doing this thesis. Last, but no means least, my debt to the authors and publishers of the books listed in the References is equally great.

To these all scholars, I offer my deep gratitude. Hanoi, August 2010, Nguyễn Thị Liên v List of tables and figures Tables and figures Page Table 1: Modalization and modulation (Halliday 1994: 91) …………………. 8 Table 2: Modality value (Halliday 1994: 360) ………………………………… 10 Table 3: Modal operators ……………………………………………………… 14 Table 4: Modal verbs in English and Vietnamese in the negative …………… 17 Table 5: Three “values” of modality ………………………………………… 21 Table 6: Examples of requirement …………………………………………… 21 Table 7: Examples of modal verbs of necessity with the values ……………… 22 Table 8: Summary of modals of necessity in the scale (Lock 1996: 213) …… 22 Table 9: Deductions and predictions ………………………………………… 28 Table 10: Examples of likelihood ………………………………………………. 30 Table 11: Examples of modal verbs of certainty with the values ……………… 30 Table 12: Summary of modals of certainty in the scale (Lock 1996: 213) …… 31 Table 13: Summary of modal verbs of necessity, certainty and ability ………… 40 Figure 1: Probability and obligation with positive and negative propositions and 20 proposals ………………………………………………………….

Figure 2: Modal values …………………………………………………………. 22 Figure 3: Modal operators of certainty …………………………………………. 29 Figure 4: Modal values …………………………………………………………. 30 vi Abstract Modality is a topic of great interest for many grammarians.

As far as the traditional view is concerned, modality is defined as the grammaticalization of speakers’ (subjective) attitudes and opinions. When it comes to Systemic Functional Grammar, modality refers to the area of meaning that lies between yes and no – the intermediate ground between positive and negative polarity. Despite the differences in the way they name, define or classify modality, linguists of traditional and functional view agree with each other on that modal auxiliaries are one of the most important means to express modality. In the light of Systemic Functional Grammar, modal auxiliaries are characterized by the seven features.

There is a fixed list of modal operators which are ranked according to the values. In this thesis, I have no intention of covering everything about modal verbs or all their meanings. Rather, only the modals with have done (called perfective modals) of three meanings - necessity, certainty and ability – are the concentrations of my analyses. The modal verbs of necessity introduced by functional linguists are must, needn’t, have to, may, should, shouldn’t, can and can’t.

However, only should, ought to in the positive and should not, ought not to, need not in the negative can combine with relative past tense to express past requirement. The equivalents for these modals in Vietnamese are cần, phải, cần phải, khỏi, nên. According to the functional grammarians, must, will, may, could, can’t, will, won’t, should and needn’t are modals of certainty. Of the modal verbs, must have, would have, should have, ought to have, may have, might have, could have in the positive and can’t have, could not have, may not have in the negative can go with have done to express certainty with different values.

In Vietnamese, such verbs as khắc, phải, có thể, không thể can be regarded as the equivalents for these auxiliary verbs. In English, the modals like can, can’t, could, could not can express ability. The two modals – could and could not combine with relative past tense to indicate past ability. Vietnamese equivalents for the modals of ability are có thể and không thể.

vii Table of contents Page Declaration …………………………………………………………………………… i Acknowledgements …………………………………………………………………. ii List of tables and figures ……………………………………………………………. iv Table of contents ……………………………………………………………………. Rationale for the Study …………………………………………………………… 2 1.

Aims of the Study ………………………………………………………………… 3 1. Scope of the Study ………………………………………………………………. Methodology of the Study ………………………………………………………. Design of the Study ……………………………………………………………….

3 5 Chapter 2: Theoretical Orientations ………………………………. Modality in English ………………………………………………………………. The traditional view of Modality ………………………………………. The definition of Modality ………………………………….

Types of Modality ……………………………………………… 6 2. Markers of Modality ……………………………………………. Modality in Functional Grammar ………………………………………. Polarity and Modality ………………………………………….

Types of modality ……………………………………………… 7 viii 2. Realizations of modality ………………………………………. Modality in Vietnamese …………………………………………………………. Different viewpoints of modality in Vietnamese ……………………….

Types of modality ………………………………………………………. Expressions of modality ………………………………………………. Features of Modality in Vietnamese …………………………………… 11 2. Modal verbs in English in the light of Systemic Functional Grammar ………….

Definition of English modal verbs ……………………………………. Features of English modal verbs ………………………………………. List of modal verbs in English …………………………………………. Modal verbs discussed in this study …………………………………….

Modal verbs in Vietnamese ………………………………………………………. Definition of modal verbs in Vietnamese ……………………………… 14 2. Features of modal verbs in Vietnamese ………………………………. List of modal verbs in Vietnamese …………………………………….

Modal verbs discussed in this study ……………………………………. Comparison of modal verbs in English and Vietnamese ………………. 17 Chapter 3: English Perfective modals of necessity, 19 certainty and ability from systemic functional perspective and their Vietnamese equivalents ………………. Perfective modals of necessity and their Vietnamese equivalents ……………….

List of modals of necessity ……………………………………………. Scale of necessity ………………………………………………………. Modals of necessity in the perfective …………………………………. Perfective modal verbs of necessity in the positive ………….

Perfective modals of necessity in the negative ………………. Cần, cần phải ………………………………………………… 25 3. Perfective modals of certainty and their Vietnamese equivalents ………………. List of modals of certainty …………………………………………….

Scale of certainty ………………………………………………………. Modals of certainty in the perfective …………………………………… 31 3. Perfective modals of certainty in the positive ………………. Perfective modals of certainty in the negative ……………….

Perfective modals of ability and their Vietnamese equivalents …………………. List of English modals of ability ………………………………………. Modals of ability in the perfective …………………………………. Summary ………………………………………………………………………… 39 x Chapter 4: Conclusion ……………………………………………………… 41 41 4.

Summary of the study ……………………………………………………………. Problems of teaching and learning English perfective modal verbs ……………. Some suggestions for teaching and learning …………………………………. Suggestions for further research ………………………………………………….

Introduction In recent years, linguists have turned attention from structural to functional linguistics. Greater attention has been paid to the power of language as a tool of communication and areas of sentence’s meanings. The concept of sentence’s meanings has expanded to include not only representative but also modality. Nevertheless, the area of modality is rather harder to define, as has been demonstrated by Palmer (1986).

Similar notions of modality still live on in certain branches of linguistics. The notional category modality is grammatically realized very diversely throughout the sentence, in modal verbs and adverbs. Despite the strong interests in them, the modals remain a high controversial linguistic phenomenon. However, chosen for inclusion in this paper are grams with uses that are associated with modality - necessity, certainty and ability.

According to Palmer (1986), English has a system of modal verbs: will, can, may, must, etc. In Halliday’s view, there are also 12 tenses which are available in non-finite and modalized verbal groups. We have past realized by (secondary) have (in a non-finite form) and past particle. “Although modality itself is not subject to variation in tense, it combines freely with any tense” (1970: 177).

Modal auxiliary verbs may sound easy at first but in fact, they are difficult. Making this explicit to teachers and learners could reduce the teaching and learning burden. Hence, a crucial requirement is the necessity to analyse perfective modals of necessity, certainty and ability in sufficient depth. That is my preoccupation in writing this paper.

Rationale for the Study Of all the languages in the world today, English deserves to be regarded as a world language. Verghese (1989: 1) points out: “One person out of every four on earth can be reached through English”. In English, we can communicate a thought or an idea with precision by learning how to use a verb. It is, therefore, necessary to acquire a thorough knowledge of verbs, among which the English modals seem to be used at high frequencies.

Thanks to modal verbs, the communication among people can be diversified and colourful 2 because they can bring emotions, attitudes or opinions into what they say by using modals. In fact, modal verbs are not simple as thought. They may be considered to be easy for the beginners who just know the meanings superficially. However, when we can command the language better, we find it really difficult to use their distinctive features properly.

English modal auxiliaries have captured my attention since I was a university student. At that time, the fact that the more frequently modals are used, the more errors are made urged me to do a careful research to find what the problems were called “Mistakes in using perfective modals of necessity, certainty and ability by Vietnamese learners of English”. That Graduation Paper was discussed taking the view of traditional grammar. As a part of M.

program, I had chance to study Functional Grammar, which caused a number of troubles for me in the beginning but caught my fancy at the end. After this course, the topic for my thesis arose. That is analyzing perfective modals of necessity, certainty and ability using Systemic Functional Grammar as the theoretical framework. Reviewing the literature, quite a lot of questions concern modality and modals but few of them have yet been definitely answered.

Several researchers and learners have made studies of modality and modals in general rather than perfective modals. My paper does not yet offer a complete and coherent picture but it reflects, in my opinion, some of the best efforts in that direction. All the three reasons mentioned above are my motivations to carry out this study.