ĐỘ ĐỨC THÁI (Tổng Chủ biên kiêm Chủ biên) LÊ TUẤN ANH - ĐỖ TIẾN ĐẠT - NGUYÊN SƠN HÀ NGUYỄN THỊ PHƯƠNG LOAN - PHẠM SỸ NAM - PHAM DUC QUANG CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ XUẤT BẢN - THIẾT BỊ GIÁO DỤC VIET NAM = §1. Thu thap va phan loai đữ liệu §2. Mô tả và biểu diễn dữ liệu trên các bảng, biểu đỏ §3. Phân tích và xử lí dữ liệu thu được ở đạng bảng, biểu đồ 19 3 9 §4.
Xác suất của biến cố ngẫu nhiên trong một số trò chơi đơn giản. Xác suất thực nghiệm của một biển cổ trong một số trò chơi đơn giản 31 Bài tập cuối chương VL §1. Phương trình bậc nhất một ẩn. Ứng dụng của phương trình bậc nhất một ẩn.
45 'Bài tập cuỗi chương VII 50 §1. Dinh li Thales trong tam giác. Ứng dụng của định lí Thalès trong tam giác. Đường trung bình của tam giác 62 §4.
Tính chất đường phân giác của tam giác 66 §5. Tam giác đồng dạng 70 §6. Trường hợp đồng dạng thứ nhất của tam giác 74 §7. Trường hợp đồng dạng thứ hai của tam giác 79 $8.
Trường hợp đồng dạng thứ ba của tam giác 83 §9. Hình đồng dạng 86 = §10. Hình đồng dạng trong thực tiễn 90 Bài tập cuối chương VIIL 94 HOAT DONG THUC HANH VA TRAI NGHIEM Chủ đê 3. Thực hành đo chiêu cao sa THUC HANH MOT SO PHAN MEM.
101 BANG GIAI THICH THUẬT NGỮ 106 BANG TRA CUU TU NGU 107 SSS, Các em giữ gìn sóch cồn thôn, không viết vào sách để sử dụng được lôu dời. THỐNG KÊ VÀ XÁC SUẤT Trong chương này, chúng ta sẽ tìm hiểu những nội dung sau: thu thập và phân loại dữ liệu; mô tả và biểu diễn dữ liệu trên các bảng, biểu đồ; phân tích và xử lí dữ liệu; xác suất, xác suất thực nghiệm của biến cố ngẫu nhiên trong một số trò chơi đơn giản; mối liên hệ giữa xác suất thực nghiệm của một biến cố với xác suất của biến cố. đó khi số lần thực nghiệm rất lớn. THU THẬP VÀ PHÂN LOẠI DỮ LIỆU Ở lớp 6 và lớp 7, chúng ta đã làm quen với tiến trình thống kê, trong đó có thu thập và phân loại dữ liệu.
2 Làm thế nào để thu thập và phân loại dữ liệu? Fe I. THU THAP DU LIEU €QEB cic ban hoe sinh lớp SA muôn thú thập thông tín vẻ số lượng huy chương đạt được của Đoàn thẻ thao Việt Nam tại SEA Games 30. Theo em, các bạn lớp §A có thể thu thập những thông tin đó bằng cách nào? S Có nhiều cách để thu thập dữ liệu, chẳng hạn: quan sát, lập phiếu điều tra (phiếu hỏi), tiến hành phỏng vấn,. hoặc thu thập từ những nguồn có sẵn như sách, báo, trang.'web, các phương tiện thông tin dai chting,.
Chẳng hạn: Trong Hoat déng 1, các bạn học sinh lớp 8A có thẻ thu thập thông tin vẻ số lượng huy chương đạt được của Đoàn thé thao Viét Nam tai SEA Games 30 tir trang web https://vietnamnet.vn, két qua thu được như sau: ~ Các loại huy chương là: huy chương Vàng, huy chương Bạc, huy chương Đồng; ~ Số lượng huy chương mỗi loại đó lần lượt là: 98, 85, 105. Ví dụ 1 Lớp trưởng lớp 8C muốn thu thập thông tin vẻ các môn thể thao được ưa thích của các bạn trong lớp. Theo em, bạn lớp trưởng có thẻ thu thập những thông tin đó bằng, cách nào? @ Giai Bạn lớp trưởng lớp §C có thể thu thập những thông tin đó bằng cách lập phiếu hỏi theo mau sau (Bang 1): Môn thể thao Ua thie: Wisse Bóng đá tìm hiểu vẻ các loại kem yêu thích Chuiêng của 40 khách hàng trong sáng Chủ nhật. Theo em, cửa hàng có Bóng rô thể thu thập những thông tin đó bằng cách nào? Bang 1 Il, PHAN LOẠI VÀ TỔ CHỨC DỮ LIỆU Bạn Ngân thú thập thông tín từ Niên giám Thống kê 2020 (NXB Thống kê, 2021) về số lượng các tỉnh/thành phố thuộc các vùng kinh tế - xã hội của nước ta năm 2020 như sau: — Sáu vùng kinh tế - xã hội là: Đồng bằng sông Hồng, Trung du và miễn núi phía Bắc, Bắc Trung Bộ và Duyên hải miễn Trung, Tây Nguyên, Đông Nam Bộ, Đồng bằng sông.
Cửu Long; ~ Số lượng các tỉnh/thành phố thuộc các vùng kinh tế ~ xã hội đó lần lượt là: 11, 14, 14, 5, 6,13. Hãy phân loại các dữ liệu đó dựa trên tiêu chí: dữ liệu là số liệu; dữ liệu không phải là số liệu. “Trong các đữ liệu thống kê thu thập được ~ Có những dữ liệu thống kê là số (số liệu), những dữ liệu này còn gọi là đữ liệu định lượng, — Có những dữ liệu thông kê không phải là só, những dữ liệu này còn gọi là đữliệu định tính Do dữ liệu thu thập được thường rất đa dạng và phong phủ nên để thuận tiện trong mô tả, biểu diễn và xử lí dữ liệu ta có thẻ phân chia, sắp xếp các dữ liệu đó thành những loại dữ liệu theo những tiêu chí cho trước. Việc sắp xếp thông tin theo những tiêu chí nhất định gọi là phân loại dữ liệu.
Dựa trên tiêu chí định tính và định lượng, ta có thẻ phân loại các dữ liệu thành hai loại: ~ Dữ liệu định lượng được biểu diễn bằng số thực; ~ Dữ liệu định tính được biểu diễn bằng từ, chữ cái, kí hiệu, Để thuận tiện trong tô chức dữ liệu thu thập được, ta có thẻ phân nhóm mỗi loại đữ liệu trên thành các nhóm theo những tiêu chí cho trước. @ Ví dụ 2 Để nâng cao hiệu quả kinh doanh, một siêu thị tiến hành hỏi những mặt hàng mà 50 khách hàng dự định mua khi vào siêu thị. Kết quả thu được như sau: gạo, mì ăn liền, thịt, cá, rau củ, trứng, hoa quả, sữa tươi, quần áo, nước khoáng, nước giải khát, nước sinh tố, xà phòng, kem đánh răng, bột giặt, xoong nỗi, bát đĩa, bút viết, vở học sinh, cặp sách. a) Có bao nhiêu mặt hàng được khách hàng dự định mua? b) Hãy sắp xếp các mặt hàng đó theo những nhóm Nhém 1: Mặt hàng thực phẩm; Nhóm 2: Mặt hàng đỗ uống: Nhém 3: Mặt hàng đỗ dùng trong gia đình; Nhóm 4: Mặt hàng văn phòng phẩm.
Giải a) Có 20 mặt hàng được khách hàng dự định mua. Để tìm hiểu về các động vật có xương sông trên TráiĐất, bạn b) Ta phân nhóm 20 mặt hàng đó như sau: Loan đã sưu tầm tư liệu về những Nhom 1: Gao, mì ăn liền, thịt, cá, rau củ, trứng, _- đồng vật sau: cá rô đồng, cá chép, hoa quả; ` ÂU nhái, oe aes Nhóm 2: Sita tsi, nude khoáng, nước giải khát, See ese Sens hone nước sinh tố; a as Nhom 3: Xa phdng, kem dénh răng, bột giặt, _ nhóm các đông vậtđó theo những xoong nồi, bát đĩa, quần áo; tiêu chỉ sau: Cá; Lưỡng cư, Bò sát, Nhóm 4: Bút viết, vỗ học sinh, cặp sách. KHI CN SG Nhận xét: Việc phân loại dữ liệu thống kê phụ thuộc vào những tiêu chí đưa ra, hay nói cách khác, phụ thuộc vào mục đích phân loại II. TÍNH HỢP Li CUA DU LIEU Sau khi thu thập, phân loại và tổ chức dữ liệu, ta cần xem xét tính hợp lí của những dữ liệu thống kê đó, đặc biệt chỉ ra được những dữ liệu không hợp li.
QED Tim diém không hợp lí trong những dữ liệu cho dưới đầy. a) Danh sách email của các bạn trong đội văn nghệ lớp 8C như sau (Bảng 2) STT Tên ‘Email | 1 | Nguyén Van Duong vanduong08@gmail.com | | 2 | chu Thi Thu Hằng thuhang_chu. Pham‘Thi Mai Huong maihuongpt@yahoo.com | | : | 4 | NgôĐứcTiến Ductienngo2008@gmail.com | Bang 2 b) Kết quả 5 bài kiểm tra môn Toán của bạn Dũng lằn luot la: 8; — 6; 7; 5; 9. Nhận xét: Đề đánh giá tính hợp lí của dữ liệu, ta càn đưa ra các tiêu chí đánh giá, chẳng, hạn như dữ liệu phải: -BÉg tHhờng ~ Nằm trong phạm vi dự kiến: ~ Phải có tính đại điện đối với vẫn đẻ càn thống kê Trong Hoạt động 3, ta có ~ Dit ligu thuhang_chu.vn la khong hop li vi dữ liệu đó không đúng với định dạng của email, ~ Dữ liệu — 6 không hợp lí vì kết quả của một bài kiểm tra phải là số không âm.
_Ví dụ 3/ Đẻ chuẩn bị cho năm học mới, một công ty may thiết kế mẫu đỏng phục cho học sinh của một trường trung học cơ sở. Công ty đã hỏi ý kiến của 50 học sinh lớp 6 vẻ mẫu đồng phục đã thiết kế và nhận được kết quả là có 40 học sinh thích mẫu đồng phụcđó, Từ đó, công ty đưa ra kết luận rằng có 80% số học sinh của trường thích mẫu đỏng phục đó. Theo em, công ty may đưa ra kết luận như thẻ thì có hợp lí không? Vì sao? Giải Kết luận mà công ty may nêu ra là không hợp lí vì đối tượng hỏi ý kiền chỉ là những học sinh lớp 6 không đảm bảo tính đại diện cho toàn bộ học sinh của trường trung học cơ sở (ở các khôi lớp 6, 7, 8, 9). Ö Bạn Châu vẽ biểu đỏ hình quạt tròn như ở #fình 7 đề biểu điền tỉ lệ các loại sách trong thư viện: Khoa học (KH); Kĩ thuật và Công nghệ (KT ~ CN); Văn học và Nghệ thuật (VH~NT); Sách khác.
Hỏi những số liệu mà ban Châu nêu ra trong biểu đồ hình quạt tròn ở Hình 1 đã chính xác chưa? Vì sao? Hinh | „ạ Để đánh giá tính hợp lí của dữ liệu, ta có thể dựa vào mối liên hệ toán học đơn giản giữa các số liệu. Chẳng hạn, để đảm bảo tính hợp lí, dữ liệu càn phải đáp ứng đúng các tiêu chí toản học đơn giản như: — Tổng tắt cả các só liệu thành phần phải bằng số liệu của toàn thẻ, ~ Số lượng của bộ phận phải nhỏ hơn số lượng của toàn thẻ. Ví dụ 4/ Một trường trung học cơ sở cho học sinh khối lớp 8 đăng kí tham gia hoạt động ngoại khoá. Bảng 3 thông kê số lượng học sinh đăng kí tham gia hoạt động ngoại khoá của từng lớp.
Só liệu nào trong Bảng 3 là không hợp lí Vì sao? Lớp | srsé | Séhpesinh dangkitham sia Wistert "hoạt động ngoại khoá (mỗi nhân viên chỉ làm một ca). 8A 40 35 CQuảnli cửa bàng thông kẻ như sau: Ca 1: gồm 6 nhân viên; Ss 2 = Ca2: gém 6 nhân viên; 8C 40 35 Ca 3: gồm 5 nhân viên. 8D 39 36 Hỏi những số liệu mà quản lí Bảng 3 cửa hàng nêu ra đã chính xác chưa? Giải Vì sao? Ta thấy: Sĩ số của lớp 8B chỉ là 38 (học sinh), nhưng só học sinh của lớp đỏ đăng kí tham gia hoạt động ngoại khoá lại là 39 (học sinh).