Chương 1 'NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUYỀN QUYÉT ĐỊNH VÀ TỰ ĐỊNH ĐOẠT CUA DUONG SỰ TRONG GIẢI QUYẾT VỤ ÁN DÂN SỰ 11.Khái niệm và ý nghia cũa quyền tw định đoạt cia đương sự trong gi quyết vụ ân lân mg LLL. Khái uiệm quyều tự định đoạt cia dong se trong giải quyết vụ án đâu se ĐỂ làm rõ khả niém "quyẩn he dinh đoạt cũa đương tự tong giải quyết vi on din a, tắc gã bắt bing vide luân giả một sổ khá niệm liên quan như. TTDS, van dan nụ đương sự = Quam mệm về TIDS: ‘Theo Từ dién Luật học thi TTD “Ta tinh te hoạt động do pháp luật gu? inh cho việc xem xét git gut vụ án và tht hành án din sue Theo quan đẳm của Trường Đai học Luật Hà Nội thi: “Trong khoa học pháp lý: tình tr đo pháp luật aig: dinh cho việc giất quyét vụ việc din sự và tht hành án dân sự được got là TIDS*®, Quan điểm trên được đưa ra dựa trên lập luận: “Có xét xứ thi phải có thi hành án the hành án dựa trên cơ số cũa cũa cổng tác xét xữ: Xết xữ và th hành da là hat mặt thẳng nhất cũa quá trình bảo vệ ot ch cũa đường sue Do dd, th hành án “thục cht la hoạt đông tổ hang cũa tba dn cũa các cơ quan tổ chức cô thẳm quyển nhầm bảo đã cho bản ân và quyét Ảnh cũa tòa án được tht hành một cách chin xác, lap Hới": quan niệm này thi TTDS bao gồm cẽ trình tụ thủ tục giấi quyết ` Vệ din nự và thi hành án din ar (Quan đẫm khác Ini cho rằng TTDS chỉ bao gồm bình tụ thủ tue giã quyết vụ Việc din sự tạ toà án mã không bao gém thủ tục thi hành án din sợ Tổ tung là quá tinh Gn hành gai quyét các vụ án theo quy định cia pháp luật, quá tình này bãi qua nhiều giá đoạn nhưng các giai đoạn có lin quan mắt thiết với nhau trong thé thẳng ‘Vin toe học nhập ý 2006), Từ dn Lait hocab Te điền Bích hơi vi Neb Tephip, Ha Nộ 755 “ Bưởng Đại học Lut Hà Nội 018), Gáo wan Tuật TODS, Neb Công mabin din, Ha Nội ơ.11 {gavin Công Bàn, “Mấy vin đi vé dah in din ự tang vặc som thio bộ hit TIDS", Tp ch bật thạc sô 5/1998. 43,44 nhất và xét xử là giả đoạn cuối cùng cia quá tình tổ hạng cho nôn bin én quyét din của tod dna két qua cuối cũng đánh đấu sự kết thúc của quá tình tổ tang” ‘Tuy nhiên, trong phạm vi nghiên cửu cit luận văn thạc a này, te giã không situ vi vẫn đồ thí hành án dân sự có phải là một giai doen của TTDS hay không mà chi nghiên cứu vé quyền tự dinh dost của đương sự trong quá hình tổ hạng diễn.
xe tạ Tòa án bắt đều từ khi Ton án tấp nhận đơn khối kiện của cá nhân, cơ quan tổ chức và kết thúc ki Toa án git quyét cong vụ án dân me - Quam miện vé vụ dn đến ac 6 Viét Nam, trước ngày 01/01/2005 (ngày BLTTDS năm 2004 có hiệu lục th hả), bên canh thủ tue gai quyét các vụ án din sơ (heo nghĩa hep), các vụ án vé HN&GĐ được quy đính tei Pháp lãnh Thi tục giã quyết các vụ án dân sự năm 1989 (it tit la PLTTGOCV ADE9, còn có thủ tục giã quyẾt các vụ án Lình tổ được cgay định tei Pháp lành Thủ tục gai quyét các vụ án kính tế năm 1994 (dt tất là PLTTGQCVAKT) và thủ tục lao đông giãi quyết các vụ án lao động được quy định. tei Pháp lãnh Thủ tục gai quyết các tranh chấp lao động năm 1996 (viết tất là PLTTGQCTCLP). Trong các Pháp lệnh nêu trên không có sự phân biệt thủ tục giải cqoyit các tranh chấp và các yêu cầu din sự HN & GD, kinh tí, lao động Như vậy: trong giai đoạn này vụ án dân sự được hiễu là các ranh chấp, yêu cầu din m (theo "nghĩa hep) ma được Tòa án thụ lý giã quyết BLTTDS nim 2004 đã nhập các hủ tục giải quyất các va việc dân au, vụ việc HN&GĐ, vụ việc lánh dom thương mai, vụ việc lao đồng thánh một thủ tục chứng gi là thi tục TDS (thủ tuc giải quyét các vụ việc din ar theo nghĩa réng), ‘bao gầm thổ tue gi quyét vụ án din sự và thủ tục giã quyết việc din sự Theo đó, id từ ngày 1/1/2005 din nay, vụ án din ar được tiểu Ia các ranh chấp dn mx (theo "nghĩa tông, bao gầm các tranh chip din sự theo ngiễa hep, HN & GD, kính doanh, thương mại và lao động) ma được Tòa én thụlý, giải quyết Trong phạm vã nghiên, cửu ca luận vin này, tác giã nghiên cứu về quyén su định dost cũa đương sơ trong gai quyết vụ án din a LE nh Tim, Thứ bài mất vấn đồ hiện về 0 hành án, Tạp ithe số 30031, 16 10 = Quan viện vd don sự trongg giã cy dt vu ân dân sc ‘Duong sự hiểu mốt cách chung nhất là “ad ương trục niép tia mốt vide đăng ioe giã quyết". Trong khoa học pháp lý, đương sự được hidu là "cá nhân pháp nhân, hỗ gia dink tễ hop tác có quyển lợi, nghĩa vụ liên quan đổn vụ án đân ac them giatd nang để bdo về quyển lợi cũa mình") va din sự ofa các chỗ thể, tranh chip xây ra là điều khỏ tránh khối ĐỂ gai quyết tranh chip, các bên có thể giã quyét bằng các phương thúc khác nhu như tự thôn thuận thương lượng hoặc yêu cầu cơ quan tổ chức, tòa án có thẩm quyển giải quyết, Tranh chấp pháp lý sẽ không thể xuất hiện, nêu không có yêu cầu khối kiện của các bên Thôi kiện là hành và đầu tiên của các cá nhân, cơ quan tổ chức tham gia vào quan hệ pháp luật TTDS, là cơ sở pháp lý làm phát sinh quan hệ pháp luật TTDS”.
hỏi kiện rước hit là quyển dân sơ côn các chỗ thể để yêu cầu Tòa án gai quyết tranh cấp din sơ Toa án sẽ nhân trách nhiệm giải quyŠt ranh chấp din sơ cũa các cá nhân, tổ chức ki việc khối kiên cia họ dip ứng ding và di các điều kiện do php luật quy dinh Việc xem xát, thụ lý yêu cầu khôi kiện ca các cá nhân, co quan t8 chức chính là nr bio dim của nhà nước đối với việc thục hiện các quyển dân sự cũa các chủ thể đã được pháp luật ghỉ nhân”. KE từ thời điểm Tòa án thụ lý tranh chip dân me thi sẽ lâm phát sinh vụ án din sợ Khi vụ án din ar được toa én thụ lý, giêi quyết thi các cá nhân, pháp nhân, td chức đã tham gia quan hệ pháp luật “Thug tim Te đền học G009), Tờ đến Tổng Vật, NO BA Wing, Nội Đ Nẵng © te dun thuật ngỡ Luật học 1999)/Luật Din ng, Lut ENG&GD, Luật TTDS), trường Đạt học Luật Hi "Nội Neb Công min dân 194 " Canbridge Soudieem tematinal nd Congestive ba (2000), Đa Cail recede JA Joloice 270. “Thường Đạ học Luit Ht Nội 2019), Giáo tanh Luật TTDS Vit Nem, Nob Công nhân din, Ha NOL t „ 'NgyỄn Công Bi 2004), Bo dim quyền bo vị ca đương nyuơng TTDS Việt Ne, Lain iti sf "Yắthọ, Hà Một 830 ir dân sự cô quyển lợi ich, ngiễa vu liên quan din việc giải quyŠt vụ én dân sự trở thành đương sơ rong gai quyŠt vụ án din sơ Như vậy, đương ar rong vụ án din sla người có quyền lợi, nghĩa vụ iễn quan din vụ việc din sơ được toa án thụ lý, giã quyết và việc din ar Thông thường đương ar chính là chủ thể cia quan hệ phip luật din sư mà Toa án đụng xem xét, giải quyết và khí học da ra yêu cầu khôi Xiện hoặc được người khác khôi iện thay thi đương su đó được got là nguyên đơn. Ngồi giá thết đã xăm pham quyện lợi ch hop pháp hoặc cổ tranh chấp và bị khôi Xiện được goi đơn.
Bén canh đó, một số cá nhân, cơ quan tổ chức không khơi liên, Xhông bị kiên những có quyền, lợi ích và ngiềa vụ dân avlién quan din việc giã qayit vụ én đã phát ảnh git nguyễn đơn và bi đơn cũng được goi là đương nụ được gợi là nguời có quyển và nghĩa vụ liên quan, Người có quyên và nga vụ liên quan có thễ là nguời có yêu cầu độc lập hoặc không có yêu cầu độc lập. Ngoài ra có một số chủ thể khống phải là chủ thể cia quan hệ pháp luật nổi đang họ không có quyền lợi ich, ngiĩa vụ liên quan trực tp tối vụ án dân sự mã Toa án đang giải quyết Song, do xuất phit từ chức năng, nhiệm vụ của cơ quan, tổ chức này thì họ có thim quyên khỏi liên vụ án din my để bio vệ lợi ich công công, lợi ich nhà nước, lợi ích của nhống người yêu thé rong xã hội Bán fit việc khối Xiện của những chỗ thể này là khôi kiện vi lợi ch chung của toàn xã hội và bio vé loi ich của những người yê thể. Trong nhồng trường hop này, pháp luật TTDS cia một số nước va Việt Nam xác dinh từ cách tổ tạng cũa các chủ thể khối kiện vì lợi ích chung là nguyên đơn rong vụ án dân su" Nhờ viy, có thể kết luận, đương sic trong giã quyết vụ án dân sự là người them gia tổ ng dé bảo vệ quyển, lot ích hợp pháp của minh hoặc bdo vệ lợi ích sống công lợi ch cũa nhà nước thie lĩnh vực mùnh pls rách bao gồm nguyên don, bi đơn người có quyển lợi, ngĩa vụ liên quan ‘Theo nghĩa chung nhất tì “anh đoạt" được hiểu la “ngất đnh đứt khoá “đa vào quyển hành tuyệt đốt của minh. Trong khoa học pháp lý, có quan điểm.
cho ring “guyn te đnh đoạt là các bên đương sự cô quyển đẫu uẫn vụ kiện và `! Ehoin3 Đầu 69 BLTTD Sain 2015 Tiện Ting Vật thm phản phảt iit thể mong lập “5. Quan diém khắc lạ cho rằng quyển tr ảnh đoạt của đương nự là định đoạt các vẫn đồliên quan đến quyền, lợi ich phát sinh từ quan hệ dân sự theo đó “yn he đnh đoạt của đương s rong tỔ hog đôn sư là ca phân ánh ca quyễn te Ảnh doat cia các chỉ thi trong mốt quan hệ dân se"?