Quyền Đề Nghị Xây Dựng Luật, Kiến Nghị Về Luật Và Trình Dự Án Luật Của Đại Biểu Quốc Hội Việt Nam

Chuyên khảo luật học phân tích Quyền đề nghị xây dựng luật kiến nghị về luật và trình dự án luật của đại biểu quốc hội việt nam, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng

• Trường học: Trường Đại Học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật
• Đề tài: Quyền Đề Nghị Xây Dựng Luật Của Đại Biểu Quốc Hội Việt Nam: Thực Trạng và Giải Pháp
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUYỀN ĐỀ NGHỊ XÂY DỰNG LUẬT, KIẾN NGHỊ VỀ LUẬT VÀ TRÌNH DỰ ÁN LUẬT CỦA ĐẠI BIỂU QUỐC HỘI
• 1.1. Vị trí, vai trò của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ)
• 1.2. Vai trò của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ) trong hoạt động lập pháp
• 1.3. Vai trò của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ) trong hoạt động giám sát của Quốc hội (Nghị viện)
• 1.4. Vai trò đại diện cho cử tri, đơn vị bầu cử và vai trò cầu nối giữa Quốc hội (Nghị viện) và cử tri của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ)
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG THỰC HIỆN QUYỀN ĐỀ NGHỊ XÂY DỰNG LUẬT, KIẾN NGHỊ VỀ LUẬT VÀ TRÌNH DỰ ÁN LUẬT CỦA ĐẠI BIỂU QUỐC HỘI VIỆT NAM
• 3. CHƯƠNG 3: QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM QUYỀN ĐỀ NGHỊ XÂY DỰNG LUẬT, KIẾN NGHỊ VỀ LUẬT VÀ TRÌNH DỰ ÁN LUẬT CỦA ĐẠI BIỂU QUỐC HỘI VIỆT NAM
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Quyền Đề Nghị Xây Dựng Luật Của Đại Biểu QH

Hoạt động lập pháp là một quá trình phức tạp, bao gồm nhiều bước và sự tham gia của nhiều chủ thể khác nhau. Trong đó, Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đóng vai trò then chốt. Hiến pháp và pháp luật Việt Nam quy định rõ về quyền đề nghị xây dựng luật, kiến nghị về luật và trình dự án luật của ĐBQH. Điều 84 Hiến pháp 2013 khẳng định quyền này. Luật Tổ chức Quốc hội 2014 và Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015 cụ thể hóa các quy định, tạo cơ sở pháp lý cho hoạt động này. Nghị quyết 27/2012/QH13 cũng nhấn mạnh vai trò của Văn phòng Quốc hội và Viện nghiên cứu lập pháp trong việc hỗ trợ ĐBQH thực hiện quyền lập pháp. Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc thực thi quyền này còn nhiều hạn chế, đòi hỏi những nghiên cứu sâu sắc và giải pháp hiệu quả.

1.1. Vai trò của Đại biểu Quốc hội trong hệ thống pháp luật

ĐBQH là người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân, thay mặt nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước trong Quốc hội. Theo Khoản 1, Điều 21, Luật Tổ chức Quốc hội Việt Nam, ĐBQH đại diện cho ý chí và nguyện vọng của nhân dân. Hiệu quả hoạt động của Quốc hội phụ thuộc vào hiệu quả hoạt động của ĐBQH. ĐBQH vừa là người đại diện cho cử tri, vừa tham gia thực hiện các chức năng của Quốc hội, bao gồm lập pháp, giám sát và liên hệ với cử tri. Vai trò này đòi hỏi ĐBQH phải có năng lực, trách nhiệm và sự tận tâm với công việc.

1.2. Quyền lập pháp của Đại biểu Quốc hội Cơ sở pháp lý

Cơ sở pháp lý cho quyền đề nghị xây dựng luật của ĐBQH được quy định trong Hiến pháp, Luật Tổ chức Quốc hội và Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Các văn bản này xác định rõ quyền hạn, trình tự, thủ tục và điều kiện để ĐBQH thực hiện quyền lập pháp. Điều 84 Hiến pháp 2013 quy định: "Đại biểu Quốc hội có quyền trình kiến nghị về luật, pháp lệnh và dự án luật, dự án pháp lệnh trước Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội". Luật Tổ chức Quốc hội 2014 và Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015 cụ thể hóa các quy định này.

II. Thách Thức Thực Thi Quyền Đề Nghị Xây Dựng Luật

Mặc dù pháp luật đã quy định rõ về quyền đề nghị xây dựng luật của ĐBQH, nhưng thực tế triển khai còn nhiều khó khăn. Cho đến nay, chưa có dự án luật nào được trình bởi chính ĐBQH. Số lượng đề nghị xây dựng luật, trình dự án luật của ĐBQH còn rất hạn chế. Kiến nghị về luật của ĐBQH được thực hiện nhiều hơn tại diễn đàn Quốc hội, nhưng hầu hết chưa thành công. Những hạn chế này xuất phát từ nhiều nguyên nhân, bao gồm hạn chế về thời gian, năng lực của ĐBQH và thiếu các quy định pháp luật về cách thức, quy trình, điều kiện đảm bảo và cơ chế hỗ trợ.

2.1. Nguyên nhân chủ quan Năng lực và thời gian của Đại biểu

Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến hạn chế trong việc thực hiện quyền đề nghị xây dựng luật của ĐBQH là sự hạn chế về thời gian và năng lực. ĐBQH thường phải kiêm nhiệm nhiều công việc khác nhau, không có đủ thời gian để nghiên cứu, xây dựng dự án luật. Bên cạnh đó, không phải ĐBQH nào cũng có đủ kiến thức, kinh nghiệm và kỹ năng để soạn thảo một dự án luật hoàn chỉnh. Điều này đòi hỏi ĐBQH cần được đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn.

2.2. Nguyên nhân khách quan Thiếu cơ chế hỗ trợ và quy trình rõ ràng

Một nguyên nhân quan trọng khác là thiếu các quy định pháp luật về cách thức, quy trình, điều kiện đảm bảo và cơ chế hỗ trợ ĐBQH trong việc triển khai các quyền nói trên. Hiện nay, chưa có quy trình cụ thể, rõ ràng về việc tiếp nhận, thẩm định và xử lý đề nghị xây dựng luật của ĐBQH. Cơ chế hỗ trợ về chuyên môn, tài chính và thông tin cho ĐBQH còn hạn chế. Điều này gây khó khăn cho ĐBQH trong việc thực hiện quyền lập pháp của mình.

2.3. Đánh giá thực trạng thực hiện quyền kiến nghị về luật

Việc thực hiện quyền kiến nghị về luật của ĐBQH được thực hiện nhiều hơn ở diễn đàn Quốc hội như kiến nghị xây dựng Luật ngôn ngữ Tiếng Việt, Luật về Hội nhà văn, Luật về trọng dụng nhân tài… song hầu hết các kiến nghị này đều chưa thành công. Điều này cho thấy, mặc dù ĐBQH có nhiều ý tưởng và mong muốn đóng góp vào quá trình xây dựng pháp luật, nhưng cơ chế để hiện thực hóa những ý tưởng này còn nhiều bất cập.

III. Giải Pháp Nâng Cao Quyền Đề Nghị Xây Dựng Luật Của ĐBQH

Để nâng cao hiệu quả thực hiện quyền đề nghị xây dựng luật của ĐBQH, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Các giải pháp này cần tập trung vào việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, nâng cao năng lực cho ĐBQH và tăng cường cơ chế hỗ trợ. Đồng thời, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội và ĐBQH trong quá trình xây dựng pháp luật.

3.1. Hoàn thiện quy trình xây dựng luật Rõ ràng minh bạch

Cần xây dựng quy trình cụ thể, rõ ràng và minh bạch về việc tiếp nhận, thẩm định và xử lý đề nghị xây dựng luật của ĐBQH. Quy trình này cần quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan liên quan, thời gian xử lý và cơ chế phản hồi thông tin cho ĐBQH. Đồng thời, cần có cơ chế để đảm bảo rằng các đề nghị xây dựng luật của ĐBQH được xem xét một cách nghiêm túc và khách quan.

3.2. Tăng cường hỗ trợ chuyên môn cho Đại biểu Quốc hội

Cần tăng cường cơ chế hỗ trợ về chuyên môn, tài chính và thông tin cho ĐBQH. Văn phòng Quốc hội và Viện nghiên cứu lập pháp cần có đội ngũ chuyên gia đủ mạnh để tư vấn, hỗ trợ ĐBQH trong việc nghiên cứu, soạn thảo dự án luật. Đồng thời, cần có nguồn kinh phí để ĐBQH thuê chuyên gia tư vấn, tổ chức khảo sát, hội thảo và thu thập thông tin phục vụ cho việc xây dựng dự án luật.

3.3. Nâng cao năng lực cho Đại biểu Quốc hội Đào tạo bồi dưỡng

Cần có chương trình đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn cho ĐBQH, đặc biệt là về kỹ năng soạn thảo văn bản pháp luật, phân tích chính sách và đánh giá tác động của pháp luật. Chương trình đào tạo cần được thiết kế phù hợp với nhu cầu và đặc điểm của từng đối tượng ĐBQH. Đồng thời, cần tạo điều kiện để ĐBQH tham gia các hội thảo, diễn đàn khoa học để trao đổi kinh nghiệm và nâng cao kiến thức.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kinh Nghiệm Quốc Tế Về Sáng Kiến Luật

Nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về sáng kiến lập pháp của nghị sĩ là một cách tiếp cận hữu ích để tìm ra những giải pháp phù hợp với điều kiện Việt Nam. Nhiều nước trên thế giới đã có những quy định và cơ chế hiệu quả để khuyến khích và hỗ trợ nghị sĩ thực hiện quyền lập pháp. Việc học hỏi kinh nghiệm của các nước này sẽ giúp Việt Nam hoàn thiện hệ thống pháp luật và nâng cao hiệu quả hoạt động của Quốc hội.

4.1. Mô hình hỗ trợ nghị sĩ tại các nước phát triển

Ở nhiều nước phát triển, nghị sĩ được hỗ trợ bởi đội ngũ chuyên gia, trợ lý và các cơ quan nghiên cứu chuyên nghiệp. Các cơ quan này cung cấp thông tin, tư vấn pháp lý và hỗ trợ soạn thảo văn bản cho nghị sĩ. Đồng thời, nghị sĩ cũng được tạo điều kiện để tiếp cận với các nguồn thông tin và dữ liệu cần thiết cho việc xây dựng chính sách.

4.2. Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam từ các nước

Việt Nam có thể học hỏi kinh nghiệm của các nước về việc xây dựng cơ chế hỗ trợ chuyên môn cho ĐBQH, quy trình tiếp nhận và xử lý đề nghị xây dựng luật của ĐBQH, và chương trình đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho ĐBQH. Đồng thời, cần nghiên cứu kỹ lưỡng điều kiện thực tế của Việt Nam để áp dụng những kinh nghiệm này một cách phù hợp và hiệu quả.

V. Đề Xuất Chính Sách Cải Cách Lập Pháp Cho Đại Biểu Quốc Hội

Để thực sự trao quyền và tạo điều kiện cho Đại biểu Quốc hội tham gia sâu rộng vào quá trình lập pháp, cần có những đề xuất chính sách cụ thể và khả thi. Các đề xuất này cần tập trung vào việc cải cách quy trình lập pháp, tăng cường nguồn lực và nâng cao năng lực cho ĐBQH. Đồng thời, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội và ĐBQH trong quá trình xây dựng và thực thi chính sách.

5.1. Đề xuất sửa đổi Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật

Cần sửa đổi Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật để quy định rõ hơn về quyền và trách nhiệm của ĐBQH trong quá trình xây dựng pháp luật. Đồng thời, cần bổ sung các quy định về quy trình tiếp nhận, thẩm định và xử lý đề nghị xây dựng luật của ĐBQH, và cơ chế hỗ trợ chuyên môn, tài chính và thông tin cho ĐBQH.

5.2. Xây dựng cơ chế phối hợp giữa Đại biểu và các cơ quan

Cần xây dựng cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa ĐBQH và các cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội trong quá trình xây dựng pháp luật. Cơ chế này cần đảm bảo rằng ý kiến của ĐBQH được lắng nghe và xem xét một cách nghiêm túc. Đồng thời, cần tạo điều kiện để ĐBQH tham gia vào các hoạt động khảo sát, nghiên cứu và đánh giá tác động của pháp luật.

VI. Tương Lai Quyền Đề Nghị Xây Dựng Luật Triển Vọng

Việc nâng cao hiệu quả thực hiện quyền đề nghị xây dựng luật của ĐBQH là một quá trình lâu dài và liên tục. Tuy nhiên, với sự quyết tâm của Quốc hội, Chính phủ và sự nỗ lực của các ĐBQH, hoàn toàn có thể kỳ vọng vào một tương lai mà ĐBQH đóng vai trò ngày càng quan trọng trong quá trình xây dựng pháp luật, góp phần xây dựng một hệ thống pháp luật hoàn thiện, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước.

6.1. Tầm quan trọng của việc trao quyền cho Đại biểu Quốc hội

Việc trao quyền và tạo điều kiện cho ĐBQH tham gia sâu rộng vào quá trình lập pháp là một yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng và hiệu quả của hệ thống pháp luật. Khi ĐBQH có đủ quyền hạn, năng lực và nguồn lực, họ sẽ có thể đóng góp những ý kiến sáng tạo và những giải pháp phù hợp với thực tiễn, góp phần xây dựng một hệ thống pháp luật hoàn thiện và đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước.

6.2. Hướng tới một Quốc hội chủ động và hiệu quả hơn

Việc nâng cao hiệu quả thực hiện quyền đề nghị xây dựng luật của ĐBQH sẽ góp phần xây dựng một Quốc hội chủ động và hiệu quả hơn. Khi ĐBQH có thể chủ động đề xuất và xây dựng các dự án luật, Quốc hội sẽ có thể đáp ứng nhanh chóng và linh hoạt hơn với những thay đổi của xã hội, góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Những vấn đề lý luận về quyền đề nghị xây dựng luật, kiến nghị về luật và trình dự án luật của đại biểu Quốc hội; Chương 2: Thực trạng thực hiện quyền đề nghị xây dựng luật, kiến nghị về luật và trình dự án luật của đại biểu Quốc hội Việt Nam; Chương 3: Quan điểm, giải pháp bảo đảm quyền đề nghị xây dựng luật, kiến nghị về luật và trình dự án luật của đại biểu Quốc hội Việt Nam. 7 Chƣơng 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUYỀN ĐỀ NGHỊ XÂY DỰNG LUẬT, KIẾN NGHỊ VỀ LUẬT VÀ TRÌNH DỰ ÁN LUẬT CỦA ĐẠI BIỂU QUỐC HỘI 1. Vị trí, vai trò của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ) Quốc hội/Nghị viện là cơ quan mà thông qua cơ quan này người dân ủy quyền quản lý xã hội cho nhà nước. Quốc hội/Nghị viện bao gồm các đại biểu Quốc hội/nghị sĩ đại diện cho nhân dân được người dân bầu ra tại các đơn vị bầu cử.

Đại biểu Quốc hội/nghị sĩ thực hiện vai trò đại diện bằng nhiều con đường khác nhau. Trong đó, cách làm phổ biến nhất là đại biểu Quốc hội/nghị sĩ thể hiện quan điểm tại nghị trường sau khi cân nhắc kiến nghị của cử tri, lợi ích của đơn vị bầu cử và lợi ích quốc gia. Bên cạnh đó, đại biểu Quốc hội/nghị sĩ là một yếu tố quan trọng cấu thành nên Quốc hội/Nghị viện. Vì vậy, đại biểu Quốc hội/nghị sĩ có nhiệm vụ, quyền hạn trong việc thực hiện các hoạt động của nghị viện.

Khoản 1, Điều 21, Luật Tổ chức Quốc hội Việt Nam quy định, đại biểu Quốc hội là "người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của Nhân dân ở đơn vị bầu cử ra mình và của Nhân dân cả nước; là người thay mặt Nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước trong Quốc hội". Hiệu quả hoạt động của Quốc hội được đảm bảo bằng hiệu quả hoạt động của một số chủ thể trong đó có đại biểu Quốc hội: “Hiệu quả hoạt động của Quốc hội được bảo đảm bằng hiệu quả của các kỳ họp của Quốc hội, hoạt động của Ủy ban thường vụ Quốc hội, Hội đồng dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội, Đoàn đại biểu Quốc hội, các đại biểu Quốc hội và hiệu quả của sự phối hợp hoạt động với Chủ tịch nước, Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các cơ quan, tổ chức khác” [27]. 8 Như vậy, có thể nói rằng, đại biểu Quốc hội/nghị sĩ vừa giữ vai trò là người đại diện của cử tri vừa giữ vai trò là người tham gia thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nghị viện gồm: chức năng lập pháp, chức năng giám sát các hoạt động của các cơ quan nhà nước và tham gia các hoạt động thông tin, liên hệ với cử tri. Hiệu quả hoạt động của nghị sĩ góp phần quan trọng vào hiệu quả hoạt động của Nghị viện.

Vai trò của đại biểu Quốc hội/nghị sĩ trong hoạt động lập pháp Ở phần lớn các nước trên thế giới, ý tưởng lập pháp thường xuất phát từ Chính phủ. Mặc dù vậy, đại biểu Quốc hội/nghị sĩ thông qua hoạt động của mình đã đóng góp vai trò rất lớn trong hoạt động lập pháp. Vai trò của đại biểu Quốc hội/nghị sĩ được thể hiện qua nhiều cách thức khác nhau. Thông thường, đại biểu Quốc hội tham gia vai trò của mình vào hoạt động lập pháp thông qua việc tranh luận và kiến nghị bổ sung hoặc làm thay đổi các kiến nghị, đề xuất lập pháp của Chính phủ tại các phiên họp toàn thể của Quốc hội hoặc trong các cuộc họp của Ủy ban chuyên môn.

Đại biểu Quốc hội cũng có thể phát huy sự ảnh hưởng của cá nhân lên các nhà hoạch định chính sách thông qua nhiều con đường khác như: thông qua sử dụng vai trò của phương tiện truyền thông tác động đến nhận thức và ý kiến của công chúng trong việc lựa chọn các giải pháp chính sách hoặc tác động tới các nhà hoạch định chính sách thông qua việc tương tác trực tiếp với họ (thông qua tranh luận tại các cuộc họp, thông qua điện thoại, email, cuộc gặp đời thường…). Trên cơ sở đó, đại biểu có thể thuyết phục được Chính phủ điều chỉnh hoặc thay đổi một đề xuất trong lĩnh vực lập pháp [49, tr. Ở một số nước áp dụng nguyên tắc phân chia quyền lực một cách cứng rắn như Hoa Kỳ, quyền trình sáng kiến lập pháp là đặc quyền thuộc về Nghị viện với vai trò chính thuộc về nghị sĩ. Vai trò của nghị sĩ đối với hoạt động 9 lập pháp là rất lớn.

Nghị sĩ với tư cách là người trình hoặc người đồng bảo trợ sẽ thực hiện quyền trình dự án luật ra trước Nghị viện. Vai trò của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ) trong hoạt động giám sát của Quốc hội (Nghị viện) Tương tự như trong hoạt động lập pháp, đại biểu Quốc hội cũng thông qua nhiều cách thức khác nhau để tham gia vào hoạt động giám sát của Quốc hội như: chất vấn, hỏi đáp, điều tra, tham gia các phiên giải trình/điều trần của các Ủy ban, tham gia các cuộc điều tra đặc biệt của các Ủy ban chuyên môn [53]. Đại biểu Quốc hội một số nước còn tham gia hoạt động giám sát của nghị viện thông qua việc thảo luận về kế hoạch lập pháp cho kỳ họp tiếp theo của Quốc hội; tham gia thảo luận về các Báo cáo hoạt động của chính phủ, tòa án nhân dân tối cao…. Bên cạnh việc tham gia vào các hoạt động giám sát của Quốc hội, đại biểu Quốc hội còn tham gia các hoạt động giám sát do các ủy ban tổ chức.

Trong các phiên họp của ủy ban, đại biểu Quốc hội sẽ có nhiều cơ hội để làm rõ hơn về các chi tiết, các vấn đề mà mình quan tâm. Điều này bao gồm trách nhiệm giải trình trong việc thi hành luật của các cơ quan hành pháp dưới góc độ điều tra các vấn đề cụ thể hoặc những vấn đề đang có nhiều tranh cãi. Dưới sự giám sát của đại biểu Quốc hội, chính phủ sẽ hoạt động minh bạch và trách nhiệm hơn trước nhân dân, cử tri. Vai trò đại diện cho cử tri, đơn vị bầu cử và vai trò cầu nối giữa Quốc hội (Nghị viện) và cử tri của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ) a) Vai trò đại diện cho cử tri và đơn vị bầu cử của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ) Như đã phân tích ở trên, đại biểu Quốc hội được cử tri bầu ra tại các đơn vị bầu cử, do đó đại biểu Quốc hội là người đại diện cho cử tri, được cử 10 tri ủy quyền trong việc thực hiện quyền lực nhà nước.

Tuy vậy, trong quá trình hoạt động với tư cách là một đại biểu Quốc hội, đại biểu Quốc hội luôn phải đảm bảo sự dung hòa giữa lợi ích của địa phương nơi bầu ra đại biểu đó với lợi ích quốc gia. Nhìn chung, các đại biểu Quốc hội có nhiệm vụ lắng nghe ý kiến của công chúng. Các đại biểu Quốc hội cần cân nhắc, hi sinh các lợi ích cá nhân để nhìn nhận sâu sắc hơn các mối quan tâm liên quan đến vấn đề địa phương, vùng miền, đồng thời phải bao quát, cân nhắc vấn đề ở tầm quốc gia [53]. Đây luôn là một vấn đề khó đối với các đại biểu Quốc hội trong quá trình làm nhiệm vụ đại diện của mình.

Để thực hiện tốt chức năng đại diện, đại biểu Quốc hội thường xuyên gặp gỡ với cử tri tại khu vực bầu cử. Thông qua các cuộc gặp gỡ này, đại biểu Quốc hội sẽ nắm bắt được tâm tư của cử tri, từ đó đảm bảo được hiệu quả hoạt động của mình. Các đại biểu Quốc hội có nhiều cách để truyền tải ý kiến cử tri tới Quốc hội. Cách phổ biến nhất là thể hiện quan điểm cử tri tại nghị trường và thay mặt họ đề xuất sáng kiến chính sách để đáp ứng với thực tiễn xã hội.

Thông qua sự tham gia của mình vào quy trình lập pháp, đại biểu Quốc hội cũng gián tiếp giúp cử tri của mình tham gia vào việc hình thành chính sách. Thông qua hoạt động giám sát, đại biểu Quốc hội cũng có thể dựa trên các mối quan tâm của cử tri để tác động lên Chính phủ trong việc ban hành chính sách. b) Vai trò cầu nối giữa Quốc hội (Nghị viện) với cử tri của đại biểu Quốc hội (Nghị sĩ) Đại biểu Quốc hội vừa thực hiện chức năng truyền tải ý kiến cử tri mà mình đại diện tới Quốc hội. Đồng thời, đại biểu Quốc hội cũng đóng vai trò truyền tải các thông tin, các chính sách mà Quốc hội đã quyết định tới cho cử tri được biết.

Đại biểu Quốc hội thường sử dụng các công cụ truyền thông 11 hoặc thông qua tiếp xúc cử tri để thông báo hoạt động của đại biểu Quốc hội, của Quốc hội, thông báo chính sách, pháp luật tới cử tri. Ở Việt Nam, đại biểu Quốc hội có trách nhiệm tiếp xúc cử tri trước và sau mỗi kỳ họp. Thông qua hoạt động tiếp xúc cử tri trước kỳ họp, đại biểu Quốc hội sẽ nắm bắt được tâm tư nguyện vọng của cử tri tại đơn vị bầu cử ra mình. Kiến nghị của cử tri sẽ được đại biểu Quốc hội cân nhắc chuyển tới Quốc hội.

Ngược lại, các cuộc tiếp xúc cử tri sau kỳ họp là nơi để đại biểu Quốc hội thực hiện trách nhiệm “báo cáo với cử tri về hoạt động của đại biểu và Quốc hội” [28]. Khái niệm, đặc điểm, nội dung của quyền đề nghị xây dựng luật, kiến nghị về luật, trình dự án luật của đại biểu Quốc hội (nghị sĩ) 1. Khái niệm quyền đề nghị xây dựng luật, kiến nghị về luật, trình dự án luật và sáng quyền lấp pháp của đại biểu Quốc hội Quyền kiến nghị về luật, quyền trình dự án luật là những khái niệm pháp lý quen thuộc trong hoạt động lập pháp. Hầu hết các nước trên thế giới đều quy định về quyền kiến nghị luật, quyền trình dự án luật trong Hiến pháp hoặc trong các văn bản pháp luật khác.

Quyền trình dự án luật được hiểu là quyền của các cơ quan, tổ chức, cá nhân… theo quy định của pháp luật được phép trình dự thảo luật và các văn bản liên quan đến dự thảo luật ra trước Quốc hội (Nghị viện) để xem xét, thông qua thành một đạo luật [36, tr.