QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN SÀI GÒN THƯƠNG TÍN CHI NHÁNH QUẬN 2

Ngân hàng luôn đóng vai trò trung gian tài chính quan trọng, tác động đến sự phát triển kinh tế. 79 trang · Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh · 2024.

• Tác giả: Phạm Minh Quân
• Người hướng dẫn: Ts. Hồ Thị Ngọc Tuyền
• Trường học: Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính - Ngân Hàng
• Đề tài: Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Sài Gòn Thương Tín Chi Nhánh Quận 2
• Loại tài liệu: Đề án tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT ĐỀ ÁN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. Ý nghĩa nghiên cứu của đề án
• 1.6. Kết cấu của đề án
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Tổng quan về rủi ro tín dụng của ngân hàng thương mại
• 1.1.1. Khái niệm về rủi ro tín dụng. Phân loại rủi ro tín dụng
• 1.1.2. Nguyên nhân dẫn đến rủi ro tín dụng. Nguyên nhân từ phía khách hàng
• 1.1.3. Nguyên nhân từ phía ngân hàng
• 1.1.4. Nguyên nhân khách quan
• 1.1.5. Hậu quả của rủi ro tín dụng
• 1.1.6. Đối với khách hàng
• 1.1.7. Đối với ngân hàng. Đối với nền kinh tế
• 1.1.8. Chỉ tiêu đo lường rủi ro tín dụng
• 1.1.9. Tỷ lệ nợ quá hạn và nợ có khả năng bị mất vốn
• 1.1.10. Tỷ lệ nợ xấu
• 1.1.11. Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng
• 1.1.12. Hệ số rủi ro tín dụng và tốc độ tăng trưởng tín dụng
• 1.1.13. Hệ số bù đắp rủi ro tín dụng
• 1.2. Quản trị rủi ro tín dụng của ngân hàng thương mại
• 1.2.1. Khái niệm quản trị rủi ro tín dụng
• 1.2.2. Mục tiêu quản trị rủi ro tín dụng
• 1.2.3. Nội dung quy trình quản trị rủi ro tín dụng
• 1.2.4. Nhận diện rủi ro tín dụng
• 1.2.5. Đo lường rủi ro tín dụng
• 1.2.6. Ứng phó rủi ro tín dụng
• 1.2.7. Kiểm soát rủi ro tín dụng
• 1.2.8. Mô hình quản trị rủi ro tín dụng
• 1.2.9. Mô hình quản trị rủi ro tập trung
• 1.2.10. Mô hình quản trị rủi ro phân tán
• 1.2.11. Bài học kinh nghiệm trong công tác quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại
• 1.2.12. Kinh nghiệm tăng cường hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng TMCP Phương Đông
• 1.2.13. Kinh nghiệm tăng cường hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Phượng
• 1.2.14. Kinh nghiệm tăng cường hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng TMCP Nam Á. Bài học kinh nghiệm rút ra cho hoạt động quản trị rủi ro tín dụng cho Sacombank Chi nhánh quận 2
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN SÀI GÒN THƯƠNG TÍN CHI NHÁNH QUẬN 2
• 2.1. Giới thiệu khái quát về ngân hàng thương mại cổ phần Sài Gòn Thương Tín – Chi nhánh quận 2
• 2.1.1. Thông tin chung về ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2
• 2.1.2. Cơ cấu tổ chức và mạng lưới hoạt động
• 2.1.3. Sơ lược hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín – Chi nhánh quận 2 giai đoạn 2019 – 2023
• 2.2. Thực trạng rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng tại Sacombank chi nhánh quận 2
• 2.2.1. Các sản phẩm tín dụng tại ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín chi nhánh quận 2
• 2.2.2. Thực trạng hoạt động tín dụng của ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2
• 2.2.3. Dư nợ tín dụng phân theo đối tượng khách hàng
• 2.2.4. Dư nợ tín dụng phân theo thời hạn
• 2.2.5. Dư nợ tín dụng phân theo các nhóm nợ
• 2.2.6. Thực trạng rủi ro tín dụng của ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2
• 2.2.7. Tình hình nợ có khả năng mất vốn
• 2.2.8. Tình hình nợ xấu
• 2.2.9. Tình hình dự phòng rủi ro tín dụng
• 2.2.10. Hệ số rủi ro tín dụng và tốc độ tăng trưởng tín dụng
• 2.2.11. Hệ số bù đắp rủi ro tín dụng
• 2.2.12. Thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2
• 2.2.13. Nhận diện rủi ro tín dụng
• 2.2.14. Đo lường rủi ro tín dụng
• 2.2.15. Ứng phó rủi ro tín dụng
• 2.2.16. Kiểm soát rủi ro tín dụng
• 2.3. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN THƯƠNG TÍN CHI NHÁNH QUẬN 2
• 2.3.1. Kết quả đạt được. Nguyên nhân của hạn chế
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG HOẠT ĐỘNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN SÀI GÒN THƯƠNG TÍN CHI NHÁNH QUẬN 2
• 3.1. ĐỊNH HƯỚNG CỦA NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN THƯƠNG TÍN
• 3.1.1. Định hướng phát triển chung
• 3.1.2. Định hướng trong hoạt động quản trị rủi ro tín dụng
• 3.2. GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI SACOMBANK CHI NHÁNH QUẬN 2
• 3.2.1. Hoàn thiện về quy trình cấp tín dụng chặt chẽ và hiệu quả hơn trong các giai đoạn trước, trong và sau khi cho vay
• 3.2.2. Xây dựng chính sách tín dụng rõ ràng, chặt chẽ và linh hoạt đảm bảo hiệu quả và hạn chế rủi ro tín dụng. Công tác thẩm định tín dụng cần được nâng cao về chất lượng, cập nhật kịp thời các chỉ trương của NHNN
• 3.2.3. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đảm bảo trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cấp tín dụng cao
• 3.2.4. Nâng cao chất lượng công tác thu thập và xử lý thông tin một cách đẩy đủ, độ tin cậy cao và mang tính toàn diện
• 3.2.5. Cải thiện, tăng cường khả năng xử lý nợ xấu, sử dụng dự phòng rủi ro tín dụng linh hoạt
• 3.3. MỘT SỐ KIẾN NGHỊ
• 3.3.1. Kiến nghị đối với Chính phủ
• 3.3.2. Kiến nghị đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
• PHẦN KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Sacombank 55

Ngân hàng luôn đóng vai trò trung gian tài chính quan trọng, tác động đến sự phát triển kinh tế. Tín dụng là kênh phân phối hiệu quả, mang lại lợi nhuận lớn cho ngân hàng. Tuy nhiên, hoạt động tín dụng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Các ngân hàng thương mại (NHTM) thường xuyên đối diện với rủi ro tín dụng (RRTD), ảnh hưởng lớn đến hiệu quả kinh doanh và sự tồn tại của ngân hàng. Do đó, quản trị RRTD là khâu quan trọng để giảm thiểu tổn thất và đảm bảo an toàn hoạt động. Việt Nam hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng, buộc các NHTM phải tuân thủ thông lệ quốc tế và cạnh tranh gay gắt. Để đạt hiệu quả cao, ngân hàng cần chủ động đánh giá cơ hội kinh doanh, cân bằng rủi ro và lợi nhuận trong khả năng tài chính. Ngân hàng không thể né tránh RRTD mà phải chấp nhận ở mức độ nhất định. Việc nâng cao quản trị RRTD là vô cùng cấp thiết. Sacombank, một TCTD uy tín, vẫn còn nhiều hạn chế trong công tác phân tích và quản trị RRTD, làm gia tăng nguy cơ gặp phải RRTD. Tính đến 31/12/2023, nợ xấu của Sacombank Chi nhánh quận 2 là 1,79%, nhưng quy mô nợ xấu đã tăng mạnh, đạt 61,60 tỷ đồng, tăng gần 40% so với năm 2022. Chi phí dự phòng rủi (DPRR) cũng tăng lên, ảnh hưởng đến lợi nhuận.

1.1. Rủi Ro Tín Dụng Khái Niệm Và Phân Loại Cơ Bản 58

Ủy ban Basel (2000) định nghĩa Rủi ro tín dụng là khả năng khách hàng vay không thực hiện đúng cam kết. Gestel và Baesens (2009) xem Rủi ro tín dụng là rủi ro người vay vi phạm nghĩa vụ thanh toán. Theo Thông tư 11/2021/TT-NHNN, Rủi ro tín dụng là khả năng tổn thất do khách hàng không trả được nợ. Tóm lại, Rủi ro tín dụng phát sinh khi khách hàng không tuân thủ hợp đồng tín dụng, không trả nợ gốc và lãi vay đúng hạn. Có nhiều cách phân loại, như theo nguyên nhân phát sinh (rủi ro giao dịch, rủi ro danh mục).

1.2. Các Nguyên Nhân Chủ Yếu Gây Ra Rủi Ro Tín Dụng 52

Nguyên nhân của Rủi ro tín dụng có thể xuất phát từ nhiều phía. Từ phía khách hàng, có thể do năng lực tài chính yếu kém, quản lý kinh doanh kém hiệu quả, hoặc gặp phải các rủi ro bất khả kháng như thiên tai, dịch bệnh. Từ phía ngân hàng, có thể do quy trình thẩm định tín dụng lỏng lẻo, chính sách tín dụng không phù hợp, hoặc năng lực quản lý rủi ro còn hạn chế. Ngoài ra, các yếu tố khách quan như biến động kinh tế vĩ mô, thay đổi chính sách cũng có thể tác động đến Rủi ro tín dụng.

II. Cách Xác Định Vấn Đề Quản Trị Rủi Ro Tại Sacombank 58

Các vấn đề chính của Rủi ro tín dụng bao gồm: rủi ro lựa chọn (đánh giá sai khách hàng), rủi ro đảm bảo (tài sản đảm bảo không đủ giá trị), và rủi ro nghiệp vụ (quản lý khoản vay kém). Rủi ro danh mục bao gồm rủi ro nội tại (đặc điểm riêng của khách hàng) và rủi ro tập trung (tập trung vào một ngành). Rủi ro hệ thống (khủng hoảng kinh tế) và rủi ro đạo đức (gian lận) cũng là những vấn đề cần quan tâm. Hậu quả của Rủi ro tín dụng ảnh hưởng đến khách hàng (mất uy tín), ngân hàng (giảm lợi nhuận, tăng chi phí), và nền kinh tế (rủi ro hệ thống). Do đó, việc xác định rõ các vấn đề của Rủi ro tín dụng là rất quan trọng để có các biện pháp phòng ngừa và giảm thiểu hiệu quả.

2.1. Hậu Quả Nghiêm Trọng Của Rủi Ro Tín Dụng Với Sacombank 54

Rủi ro tín dụng gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng cho Sacombank. Đầu tiên, làm giảm lợi nhuận do nợ xấu tăng cao và chi phí dự phòng rủi ro tăng lên. Thứ hai, làm tăng chi phí hoạt động do phải tốn kém cho việc thu hồi nợ và xử lý tài sản đảm bảo. Thứ ba, làm tổn hại đến uy tín của ngân hàng, ảnh hưởng đến khả năng huy động vốn và cạnh tranh trên thị trường. Cuối cùng, có thể gây ra rủi ro hệ thống, ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống ngân hàng và nền kinh tế.

2.2. Chỉ Tiêu Đo Lường Rủi Ro Tín Dụng Tại Sacombank 53

Để đánh giá Rủi ro tín dụng, có thể sử dụng các chỉ tiêu sau: Tỷ lệ nợ quá hạn và nợ có khả năng mất vốn, Tỷ lệ nợ xấu, Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng, Hệ số rủi ro tín dụng và tốc độ tăng trưởng tín dụng, và Hệ số bù đắp rủi ro tín dụng. Các chỉ tiêu này giúp đánh giá mức độ Rủi ro tín dụng và hiệu quả quản lý Rủi ro tín dụng của ngân hàng. Cần theo dõi sát sao các chỉ tiêu này để có biện pháp xử lý kịp thời.

III. Quy Trình Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Sacombank 59

Quản trị rủi ro tín dụng (QTRRTD) là một quy trình liên tục, bao gồm nhận diện, đo lường, ứng phó và kiểm soát rủi ro. QTRRTD giúp ngân hàng giảm thiểu tổn thất và duy trì an toàn hoạt động. Mục tiêu của QTRRTD là bảo vệ vốn, tối đa hóa lợi nhuận và tuân thủ quy định. Nội dung quy trình bao gồm: Nhận diện rủi ro tín dụng (xác định các yếu tố gây rủi ro), Đo lường rủi ro tín dụng (đánh giá mức độ rủi ro), Ứng phó rủi ro tín dụng (lựa chọn biện pháp giảm thiểu rủi ro), Kiểm soát rủi ro tín dụng (giám sát và đánh giá hiệu quả các biện pháp).

3.1. Nhận Diện Rủi Ro Tín Dụng Bước Đầu Trong Quản Trị 50

Nhận diện rủi ro tín dụng là quá trình xác định các yếu tố tiềm ẩn gây ra rủi ro trong hoạt động tín dụng. Các yếu tố này có thể xuất phát từ khách hàng (năng lực tài chính yếu, lịch sử tín dụng xấu), từ ngân hàng (quy trình thẩm định lỏng lẻo, chính sách tín dụng không phù hợp), hoặc từ môi trường kinh tế (biến động lãi suất, suy thoái kinh tế). Việc nhận diện rủi ro một cách đầy đủ và chính xác là cơ sở để có các biện pháp phòng ngừa và giảm thiểu rủi ro hiệu quả.

3.2. Đo Lường Rủi Ro Tín Dụng Đánh Giá Mức Độ Ảnh Hưởng 56

Đo lường Rủi ro tín dụng là quá trình đánh giá mức độ ảnh hưởng của Rủi ro tín dụng đến hoạt động kinh doanh của ngân hàng. Có nhiều phương pháp đo lường Rủi ro tín dụng, như sử dụng các mô hình chấm điểm tín dụng, phân tích dòng tiền, hoặc đánh giá tài sản đảm bảo. Kết quả đo lường Rủi ro tín dụng giúp ngân hàng xác định mức độ rủi ro chấp nhận được và đưa ra các quyết định tín dụng phù hợp.

3.3. Mô Hình Quản Trị Rủi Ro Tập Trung Hay Phân Tán 50

Có hai mô hình quản trị rủi ro tín dụng chính: mô hình tập trung và mô hình phân tán. Mô hình tập trung, bộ phận quản lý rủi ro tại hội sở chính chịu trách nhiệm quản lý rủi ro tín dụng trên toàn hệ thống. Ưu điểm là đảm bảo tính nhất quán và chuyên nghiệp. Mô hình phân tán, các chi nhánh tự quản lý rủi ro tín dụng. Ưu điểm là linh hoạt và phù hợp với đặc điểm địa phương. Sacombank có thể lựa chọn mô hình phù hợp với quy mô và cơ cấu tổ chức của mình.

IV. Giải Pháp Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Sacombank 53

Để tăng cường quản trị RRTD, Sacombank cần hoàn thiện quy trình cấp tín dụng, xây dựng chính sách tín dụng rõ ràng, nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng, cập nhật thông tin từ NHNN, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cải thiện công tác thu thập và xử lý thông tin, và tăng cường khả năng xử lý nợ xấu. Kinh nghiệm từ các ngân hàng khác như Phương Đông, Việt Nam Thịnh Vượng, và Nam Á cũng rất hữu ích. Sacombank cần rút ra bài học kinh nghiệm để nâng cao quản trị RRTD tại Chi nhánh Quận 2.

4.1. Nâng Cao Chất Lượng Thẩm Định Tín Dụng Bí Quyết 51

Thẩm định tín dụng là khâu quan trọng nhất trong quy trình cấp tín dụng. Cần nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng bằng cách tăng cường đào tạo nghiệp vụ cho cán bộ tín dụng, sử dụng các công cụ phân tích hiện đại, và thu thập thông tin đầy đủ và chính xác về khách hàng. Cần đánh giá kỹ năng lực tài chính, lịch sử tín dụng, và kế hoạch kinh doanh của khách hàng để đưa ra quyết định tín dụng chính xác.

4.2. Hoàn Thiện Quy Trình Cấp Tín Dụng Để Giảm Rủi Ro 58

Quy trình cấp tín dụng cần được hoàn thiện bằng cách rà soát và sửa đổi các quy định không còn phù hợp, tăng cường kiểm soát các bước trong quy trình, và phân công trách nhiệm rõ ràng cho từng bộ phận. Cần đảm bảo quy trình cấp tín dụng tuân thủ đúng quy định của pháp luật và của ngân hàng, đồng thời đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả.

V. Ứng Dụng Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Sacombank Q2 58

Việc ứng dụng các giải pháp quản trị rủi ro tín dụng tại Sacombank chi nhánh quận 2 cần được thực hiện một cách bài bản và có hệ thống. Điều này bao gồm việc xây dựng và triển khai các quy trình, chính sách, và công cụ quản trị rủi ro phù hợp với đặc điểm hoạt động của chi nhánh. Bên cạnh đó, cần tăng cường đào tạo và nâng cao nhận thức về quản trị rủi ro cho cán bộ nhân viên, đồng thời đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ phận trong chi nhánh để đạt được hiệu quả cao nhất.

5.1. Thực trạng Rủi ro tín dụng của Sacombank Chi nhánh Quận 2 58

Thực tế quản trị rủi ro tín dụng của ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2. Các sản phẩm tín dụng tại ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín chi nhánh quận 2 .Thực trạng hoạt động tín dụng của ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2 .Dư nợ tín dụng phân theo đối tượng khách hàng .Dư nợ tín dụng phân theo thời hạn .Dư nợ tín dụng phân theo các nhóm nợ. Thực trạng rủi ro tín dụng của ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2 .

5.2. Mô hình Quản trị Rủi ro tín dụng tại Sacombank Chi nhánh Quận 2 58

Tình hình nợ có khả năng mất vốn .Tình hình nợ xấu .Tình hình dự phòng rủi ro tín dụng. Hệ số rủi ro tín dụng và tốc độ tăng trưởng tín dụng .Hệ số bù đắp rủi ro tín dụng .Thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh quận 2 .Nhận diện rủi ro tín dụng .Đo lường rủi ro tín dụng .Ứng phó rủi ro tín dụng .Kiểm soát rủi ro tín dụng

VI. Triển Vọng Và Xu Hướng Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng 56

Trong bối cảnh kinh tế hội nhập và công nghệ phát triển, quản trị rủi ro tín dụng sẽ ngày càng trở nên quan trọng. Các ngân hàng cần chủ động ứng dụng công nghệ mới, như AI và Big Data, để nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro. Cần tăng cường hợp tác quốc tế để học hỏi kinh nghiệm và tuân thủ các chuẩn mực quốc tế. Cần chú trọng đến rủi ro phi tài chính, như rủi ro hoạt động và rủi ro danh tiếng. Quản trị rủi ro tín dụng không chỉ là phòng ngừa rủi ro mà còn là tạo lợi thế cạnh tranh.

6.1. Kiến nghị đối với Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 58

Kiến nghị đối với Chính phủ .Kiến nghị đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam .64 PHẦN KẾT LUẬN .66 TÀI LIỆU THAM KHẢO . i ix DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU Tên Nội dung Trang Kết quả kinh doanh của Sacombank Chi nhánh quận 2 năm 2019

6.2. Đánh Giá Thực Trạng Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng 58

ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN THƯƠNG TÍN CHI NHÁNH QUẬN 2 . Kết quả đạt được. Nguyên nhân của hạn chế .55 CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG HOẠT ĐỘNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN SÀI GÒN THƯƠNG TÍN CHI NHÁNH QUẬN 2

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Hoạt động tín dụng là mảng kinh doanh cốt lõi và mang lại tỷ trọng thu nhập lớn nhất cho các ngân hàng thương mại (NHTM). Tuy nhiên, đây cũng là hoạt động chứa đựng rủi ro phức tạp và có tác động trực tiếp đến sự an toàn tài chính, khả năng thanh khoản cũng như sự tồn tại của hệ thống ngân hàng. Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh hội nhập kinh tế quốc tế và các biến động kinh tế vĩ mô sau đại dịch Covid-19, việc kiểm soát và nâng cao chất lượng quản trị rủi ro tín dụng (QTRRTD) trở thành nhiệm vụ cấp thiết đối với từng định chế tài chính.

Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) là một trong những ngân hàng thương mại bán lẻ hàng đầu tại Việt Nam. Trong quá trình mở rộng quy mô tín dụng và tái cơ cấu, Sacombank Chi nhánh Quận 2 (trụ sở tại 50 Trần Não, Phường An Khánh, TP. Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh) đã ghi nhận sự tăng trưởng nhanh về dư nợ nhưng đồng thời cũng đối mặt với áp lực gia tăng rủi ro tín dụng. Tính đến ngày 31/12/2023, quy mô nợ xấu của chi nhánh đạt 61,60 tỷ đồng (chiếm tỷ lệ 1,79% tổng dư nợ, tăng gần 40% so với năm 2022), trong đó nợ nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn) chiếm 16,42 tỷ đồng (tăng 143,9% so với năm 2022). Chi phí trích lập dự phòng rủi ro năm 2023 lên đến hơn 40,54 tỷ đồng, chiếm gần 25% lợi nhuận trước trích lập, ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả kinh doanh của đơn vị.

Trước thực trạng đó, đề án tốt nghiệp của tác giả Phạm Minh Quân (chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng, mã số 8340201, Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh, năm 2024, do TS. Hồ Thị Ngọc Tuyền hướng dẫn) tập trung giải quyết các mục tiêu:

1. Phân tích thực trạng hoạt động tín dụng và công tác QTRRTD tại Sacombank Chi nhánh Quận 2 trong giai đoạn 2019–2023.
2. Đánh giá toàn diện kết quả đạt được, những hạn chế và chỉ ra các nguyên nhân dẫn đến hạn chế trong quản trị rủi ro tín dụng tại chi nhánh.
3. Đề xuất hệ thống các giải pháp và kiến nghị nhằm tăng cường hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng tại Sacombank Chi nhánh Quận 2 trong giai đoạn tiếp theo.

• Đối tượng nghiên cứu: Rủi ro tín dụng và công tác quản trị rủi ro tín dụng tại Sacombank Chi nhánh Quận 2.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Không gian: Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín – Chi nhánh Quận 2 và 06 phòng giao dịch trực thuộc (Bình Trưng Tây, Lương Định Của, Nguyễn Duy Trinh, Phú Hữu, Nguyễn Cơ Thạch, Bình Trưng Đông).
  • Thời gian: Dữ liệu hoạt động kinh doanh và tín dụng giai đoạn 2019–2023.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và khái niệm

Nghiên cứu tổng hợp các khái niệm về rủi ro tín dụng (RRTD) theo Ủy ban Basel (2000), Gestel và Baesens (2009), Hull (2010), Trần Huy Hoàng (2010), Nguyễn Văn Tiến (2015) và Khoản 1, Điều 3, Thông tư số 11/2021/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước. Theo đó, RRTD là khả năng xảy ra tổn thất đối với nợ của tổ chức tín dụng do khách hàng không thực hiện hoặc không có khả năng thực hiện đầy đủ nghĩa vụ trả nợ gốc và lãi theo hợp đồng.

Hệ thống phân loại rủi ro tín dụng bao gồm:

• Theo nguyên nhân phát sinh: Rủi ro giao dịch (rủi ro lựa chọn, rủi ro đảm bảo, rủi ro nghiệp vụ) và rủi ro danh mục (rủi ro nội tại, rủi ro tập trung).
• Theo tính chất phát sinh: Rủi ro mất vốn và rủi ro đọng vốn.

Các chỉ tiêu đo lường RRTD được áp dụng gồm: Tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ nợ có khả năng mất vốn, tỷ lệ nợ xấu, tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng (theo Thông tư số 02/2013/TT-NHNN), hệ số RRTD (tổng dư nợ/tổng tài sản), tốc độ tăng trưởng tín dụng và hệ số bù đắp RRTD (dự phòng trích lập/nợ quá hạn khó đòi).

Khung quy trình quản trị rủi ro tín dụng được chuẩn hóa thành 4 bước: (1) Nhận diện rủi ro tín dụng; (2) Đo lường rủi ro tín dụng (kết hợp các chỉ số tài chính và các mô hình lượng hóa như KMV, RAROC, CreditMetrics, CreditRisk+); (3) Ứng phó rủi ro tín dụng (quản lý khoản vay, quản lý nợ, phân loại và trích lập dự phòng, thiết lập giới hạn rủi ro, phân cấp thẩm quyền); (4) Kiểm soát rủi ro tín dụng. Đề tài cũng so sánh ưu - nhược điểm giữa hai mô hình: mô hình quản trị rủi ro tập trung và mô hình quản trị rủi ro phân tán.

Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

• Phương pháp nghiên cứu: Đề án sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu định tính và phân tích số liệu thực tế:
  • Phương pháp so sánh: Đánh giá xu hướng biến động và tốc độ tăng trưởng của các chỉ tiêu tài chính, dư nợ và nợ xấu qua các năm.
  • Phương pháp thống kê mô tả: Thu thập, phân loại, tính toán tỷ trọng và tổng hợp dữ liệu thành bảng biểu số liệu.
  • Phương pháp phân tích - tổng hợp: Luận giải thực trạng, phân tích nguyên nhân và khái quát hóa bài học kinh nghiệm.
• Nguồn dữ liệu: Số liệu thứ cấp từ Báo cáo tài chính hợp nhất kiểm toán và các báo cáo hoạt động kinh doanh, báo cáo tín dụng nội bộ của Sacombank Chi nhánh Quận 2 giai đoạn 2019–2023; cùng các văn bản quy phạm pháp luật của Ngân hàng Nhà nước (Thông tư 02/2013/TT-NHNN, Thông tư 22/2019/TT-NHNN, Thông tư 11/2021/TT-NHNN).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản trị rủi ro tín dụng của ngân hàng thương mại

Chương này làm rõ bản chất của RRTD, các nguyên nhân dẫn đến rủi ro từ phía khách hàng (năng lực tài chính, quản trị yếu kém, sử dụng vốn sai mục đích), từ phía ngân hàng (chính sách tín dụng bất cập, chất lượng thẩm định và giám sát sau vay lỏng lẻo, thông tin bất cân xứng, trình độ cán bộ), và từ môi trường khách quan (biến động kinh tế, thiên tai, thay đổi môi trường pháp lý). Hậu quả của RRTD được phân tích ở ba góc độ: tổn thất tài chính và suy giảm uy tín của ngân hàng, khó khăn trong tiếp cận vốn của khách hàng, và nguy cơ gây bất ổn hệ thống cho nền kinh tế.

Đặc biệt, chương 1 tổng kết bài học thực tiễn từ ba ngân hàng thương mại cổ phần trong nước:

• Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB): Triển khai ngân hàng số Liobank, hoàn thành phương pháp tiếp cận nội bộ (IRB) theo chuẩn Basel II nâng cao trên nền tảng điện toán đám mây và nghiên cứu áp dụng Basel III, IFRS 9.
• Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank): Duy trì hệ số an toàn vốn CAR đạt 12,67% (riêng lẻ) và 14,90% (hợp nhất) năm 2022; ứng dụng hệ thống Kondor Treasury để tự động hóa toàn bộ quy trình giao dịch và kiểm soát rủi ro thị trường, đạt giải thưởng quốc tế "Model Risk Manager" của Celent năm 2022 và 2023.
• Ngân hàng TMCP Nam Á (Nam A Bank): Hoàn thành chuẩn mực Basel III và chuẩn mực kế toán IFRS, mở rộng mạng lưới giao dịch tự động ONEBANK và phát triển nền tảng Open Banking.

Từ đó, tác giả đúc kết 5 bài học cho Sacombank Chi nhánh Quận 2: hoàn thiện chính sách quy trình, nâng cao năng lực đánh giá tín dụng, giám sát chặt chẽ nợ xấu, đa dạng hóa danh mục cho vay và quản trị đồng thời rủi ro thị trường.

Chương 2: Thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh Quận 2

Chương 2 trình bày tổng quan về tổ chức mạng lưới, cơ cấu nhân sự và hoạt động kinh doanh của Sacombank Chi nhánh Quận 2, đồng thời đi sâu phân tích dữ liệu tín dụng giai đoạn 2019–2023.

Chỉ tiêu tài chính	2019	2020	2021	2022	2023
Vốn chủ sở hữu (tỷ đồng)	203,80	247,00	307,90	390,00	464,00
Tổng tài sản (tỷ đồng)	2.003,00	-	-	4.156,00	6.023,00
Tổng huy động vốn (tỷ đồng)	1.779,00	-	-	2.158,00	3.708,00
Lợi nhuận trước thuế (tỷ đồng)	50,04	-	-	102,63	130,10
Tỷ suất sinh lời ROA (%)	1,80	1,69	1,86	2,08	2,03
Tỷ suất sinh lời ROE (%)	21,61	20,61	23,26	23,53	24,21

Về quy mô tín dụng, tổng dư nợ của chi nhánh tăng từ 1.463,24 tỷ đồng (năm 2019) lên 3.434,04 tỷ đồng (năm 2023), đạt tốc độ tăng trưởng bình quân 24%/năm.

Cơ cấu dư nợ và chất lượng nợ	2019	2020	2021	2022	2023
Phân theo khách hàng (tỷ đồng)
- Khách hàng cá nhân (KHCN)	735,34	827,21	1.079,67	1.376,17	1.499,36
Tỷ trọng KHCN (%)	50,25	46,39	53,13	52,16	43,66
- Khách hàng doanh nghiệp (KHDN)	727,91	956,03	952,44	1.262,39	1.934,69
Tỷ trọng KHDN (%)	49,75	53,61	46,87	47,84	56,34
Phân theo thời hạn (tỷ trọng %)
- Ngắn hạn	54%	55%	-	-	53% (1.833,32 tỷ)
- Trung hạn	16%	15%	12%	10%	27% (933,90 tỷ)
- Dài hạn	30%	30%	29%	25%	19% (666,82 tỷ)
Phân loại theo nhóm nợ (tỷ đồng)
- Nhóm 1 (Nợ đủ tiêu chuẩn)	1.423,03	-	-	-	3.192,39 (92,96%)
- Nhóm 2 (Nợ cần chú ý)	22,59	-	53,37	73,87	180,05 (5,24%)
- Nhóm 3 (Nợ dưới tiêu chuẩn)	8,15	-	16,00	18,48	26,10 (0,76%)
- Nhóm 4 (Nợ nghi ngờ)	8,03	-	8,78	14,15	19,08 (0,56%)
- Nhóm 5 (Nợ có khả năng mất vốn)	7,39	-	8,81	11,41	16,42 (0,48%)
Chỉ tiêu rủi ro tín dụng
- Tổng quy mô nợ xấu (tỷ đồng)	19,97	-	33,60	44,04	61,60
- Tỷ lệ nợ xấu (%)	1,36	1,32	1,65	1,67	1,79
- Tỷ lệ nợ có khả năng mất vốn (%)	0,63	0,41	0,43	0,43	0,48
- Tỷ lệ nợ được xóa (%)	0,58	0,78	0,86	0,89	0,97 (33,15 tỷ)

Đánh giá thực trạng:

• Kết quả đạt được: Chi nhánh duy trì được sự tăng trưởng tín dụng và vốn chủ sở hữu, đa dạng hóa sản phẩm cho vay (nhà ở, mua ô tô, du học, sản xuất kinh doanh, cho vay dự án, chiết khấu giấy tờ có giá), kiểm soát tỷ lệ nợ xấu ở mức 1,79% (dưới ngưỡng 3% của NHNN).
• Hạn chế và nguyên nhân: Quy mô nợ xấu tuyệt đối tăng nhanh (đạt 61,60 tỷ đồng năm 2023), nợ nhóm 2 tăng vọt lên 180,05 tỷ đồng (gấp 7,8 lần năm 2019) cảnh báo nguy cơ chuyển nhóm nợ xấu trong tương lai. Chi phí dự phòng rủi ro lớn làm giảm hiệu quả lợi nhuận ròng. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ bối cảnh dịch Covid-19, đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động kinh tế vĩ mô cùng những tồn tại nội bộ trong khâu thu thập thông tin và kiểm tra, giám sát định kỳ sau giải ngân.

Chương 3: Giải pháp tăng cường hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh Quận 2

Dựa trên định hướng chung của hệ thống Sacombank và các phân tích thực trạng, chương 3 xây dựng 6 nhóm giải pháp trọng tâm cho Chi nhánh Quận 2:

1. Hoàn thiện quy trình cấp tín dụng chặt chẽ và hiệu quả: Tăng cường kiểm soát đồng bộ ở cả ba giai đoạn: thẩm định trước khi cho vay, giám sát giải ngân và theo dõi định kỳ sau khi cho vay.
2. Xây dựng chính sách tín dụng rõ ràng, linh hoạt: Thiết lập hạn mức tín dụng phù hợp theo từng ngành nghề, từng phân khúc khách hàng nhằm phân tán rủi ro danh mục.
3. Nâng cao chất lượng công tác thẩm định tín dụng: Thẩm định sâu sát tình hình tài chính thực tế, dòng tiền dự án và định giá chính xác tài sản đảm bảo; bám sát các chỉ đạo, định hướng của Ngân hàng Nhà nước.
4. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực: Bồi dưỡng trình độ chuyên môn, kỹ năng nhận diện rủi ro và giáo dục đạo đức nghề nghiệp đối với đội ngũ cán bộ tín dụng, quản lý khách hàng.
5. Nâng cao chất lượng thu thập và xử lý thông tin: Giảm thiểu tình trạng bất cân xứng thông tin, ứng dụng công nghệ trong lưu trữ và kiểm tra chéo tính xác thực của hồ sơ báo cáo tài chính của bên vay.
6. Cải thiện năng lực xử lý nợ xấu và sử dụng linh hoạt dự phòng rủi ro: Đẩy nhanh tiến độ xử lý tài sản đảm bảo, thu hồi các khoản nợ tồn đọng và tối ưu hóa việc trích lập dự phòng theo quy định.

Kiến nghị đi kèm: Đề xuất Chính phủ hoàn thiện khung pháp lý về thị trường mua bán nợ và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của chủ nợ; kiến nghị Ngân hàng Nhà nước tăng cường chất lượng hệ thống thông tin tín dụng quốc gia (CIC) và hỗ trợ điều tiết chính sách lãi suất, tín dụng ổn định.

Kết quả và đóng góp

• Hệ thống hóa số liệu thực tế: Đề án đã tổng hợp bức tranh tài chính và đo lường chi tiết rủi ro tín dụng của Sacombank Chi nhánh Quận 2 liên tục trong 5 năm (2019–2023), phản ánh rõ nét sự dịch chuyển cơ cấu nợ giữa KHCN và KHDN, cũng như sự biến động của từng nhóm nợ từ nhóm 1 đến nhóm 5.
• Chỉ ra các điểm báo động cụ thể: Xác định mức tăng trưởng của nợ nhóm 2 (180,05 tỷ đồng) và nợ nhóm 5 (16,42 tỷ đồng) cùng chi phí trích lập dự phòng rủi ro (40,54 tỷ đồng năm 2023) là những thách thức trực tiếp đối với lợi nhuận của chi nhánh.
• Đóng góp giải pháp ứng dụng: Đề xuất 6 giải pháp có tính liên kết từ chính sách, quy trình, nhân sự, thẩm định thông tin đến xử lý nợ xấu, cung cấp căn cứ thực tiễn cho Ban giám đốc Sacombank Chi nhánh Quận 2 trong việc định hướng tăng trưởng tín dụng gắn liền với an toàn vốn.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu mang tính phân tích định tính và mô tả thống kê tại một chi nhánh cụ thể (Chi nhánh Quận 2), dữ liệu chủ yếu lấy từ báo cáo kế toán - tài chính và chịu sự điều phối chung từ chính sách của Hội sở chính Sacombank. Các mô hình lượng hóa rủi ro nâng cao (như KMV, CreditMetrics, RAROC) chỉ dừng ở góc độ lý thuyết, chưa được áp dụng trực tiếp để chạy mô hình thực nghiệm trên tệp dữ liệu khách hàng chi tiết.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu áp dụng các mô hình kinh tế lượng hoặc mô hình chấm điểm tín dụng nội bộ theo chuẩn mực Basel II (IRB)/Basel III trên quy mô toàn hệ thống ngân hàng hoặc thực hiện so sánh đối chuẩn giữa nhiều chi nhánh trên cùng địa bàn TP. Hồ Chí Minh.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho sinh viên, học viên cao học ngành Tài chính - Ngân hàng, Quản trị Kinh doanh đang thực hiện đề tài về phân tích hoạt động tín dụng và quản trị rủi ro tại các ngân hàng thương mại. Đặc biệt, các phân tích về quy trình cấp tín dụng, cách xử lý nợ xấu và bài học kinh nghiệm từ OCB, VPBank, Nam A Bank mang lại giá trị tham khảo thực tế cho cán bộ tín dụng và nhà quản trị rủi ro tại các chi nhánh ngân hàng bán lẻ.

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ cấu dư nợ theo đối tượng khách hàng tại Sacombank Chi nhánh Quận 2 thay đổi như thế nào trong giai đoạn 2019–2023?

Trong giai đoạn 2019–2023, dư nợ KHDN có xu hướng tăng mạnh hơn và chiếm tỷ trọng ưu thế vào năm 2023. Cụ thể, dư nợ KHDN tăng từ 727,91 tỷ đồng (chiếm 49,75% tổng dư nợ năm 2019) lên 1.934,69 tỷ đồng (chiếm 56,34% năm 2023). Dư nợ KHCN tăng từ 735,34 tỷ đồng (chiếm 50,25% năm 2019) lên 1.499,36 tỷ đồng (chiếm 43,66% năm 2023).

2. Quy mô nợ xấu và nợ có khả năng mất vốn của chi nhánh diễn biến ra sao vào năm 2023?

Đến cuối năm 2023, tỷ lệ nợ xấu của chi nhánh là 1,79% (tổng quy mô 61,60 tỷ đồng, tăng gần 40% so với năm 2022). Trong đó, nợ nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn) đạt 16,42 tỷ đồng (chiếm 0,48% tổng dư nợ và chiếm 27% tổng quy mô nợ xấu, tăng hơn 143,9% so với năm 2022).

3. Tác giả đã rút ra các bài học kinh nghiệm quản trị rủi ro nào từ VPBank, OCB và Nam A Bank?

Các bài học kinh nghiệm gồm: ứng dụng công nghệ và hệ thống tự động hóa giao dịch (như Kondor Treasury tại VPBank), áp dụng các chuẩn mực quản trị rủi ro quốc tế tiên tiến như Basel II nâng cao/Basel III và IFRS 9 (tại OCB, VPBank, Nam A Bank), phát triển các kênh ngân hàng số (Liobank, ONEBANK), kết hợp đa dạng hóa danh mục tín dụng và quản trị rủi ro thị trường.

4. Chi phí dự phòng rủi ro ảnh hưởng như thế nào đến lợi nhuận của chi nhánh năm 2023?

Trong năm 2023, chi phí trích lập dự phòng rủi ro tín dụng của chi nhánh tăng lên hơn 40,54 tỷ đồng, chiếm gần 25% tổng lợi nhuận trước trích lập dự phòng rủi ro, gây áp lực trực tiếp lên mức lợi nhuận trước thuế thực tế đạt được (130,1 tỷ đồng).

Kết luận

Đề án tốt nghiệp của tác giả Phạm Minh Quân đã phản ánh toàn diện thực trạng hoạt động tín dụng và công tác quản trị rủi ro tín dụng tại Sacombank Chi nhánh Quận 2 trong giai đoạn 2019–2023. Dù chi nhánh đạt được sự tăng trưởng tốt về quy mô tài sản, vốn chủ sở hữu và kiểm soát tỷ lệ nợ xấu ở mức an toàn 1,79%, song sự gia tăng của nợ nhóm 2 và nợ nhóm 5 đòi hỏi ngân hàng phải tiếp tục siết chặt quy trình thẩm định và giám sát sau giải ngân. Hệ thống 6 nhóm giải pháp được đề xuất trong đề tài mang tính đồng bộ và có giá trị ứng dụng thực tiễn cao đối với hoạt động quản trị rủi ro tại chi nhánh trong giai đoạn tới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. Tổng quan về rủi ro tín dụng của ngân hàng thương mại 1. Khái niệm về rủi ro tín dụng Theo Uỷ ban Basel (2000), “Rủi ro tín dụng là khả năng khách hàng vay hoặc bên đối tác của ngân hàng không thực hiện đúng cam kết đã thoả thuận” Theo Gestel và Baesens (2009), “Rủi ro tín dụng là rủi ro mà người vay vi phạm và không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đối với các điều khoản đã cam kết của khoản nợ. Nó có thể xảy ra khi đối tác không có khả năng thanh toán hoặc không thể thanh toán đúng hạn”.

Bên cạnh đó, RRTD đề cập đến các sự kiện bất ngờ gây ra tổn thất về mặt giá trị của tài sản, lợi nhuận thực tế thu được thấp hơn so với lợi nhuận dự kiến hoặc tạo thêm chi phí để hoàn thành một giao dịch cụ thể khi các đối tác không thể trả lại các khoản nợ gốc và lãi vay đúng hạn được ghi trong hợp đồng (Hull, 2010). Theo Trần Huy Hoàng (2010), “Rủi ro tín dụng là loại rủi ro phát sinh trong quá trình cấp tín dụng của ngân hàng, biểu hiện thực tế qua việc khách hàng không trả được nợ hoặc trả nợ không đúng hạn cho ngân hàng”. Theo Nguyễn Văn Tiến (2015), “Rủi ro tín dụng phát sinh trong trường hợp ngân hàng không thu được đầy đủ gốc lẫn lãi của khoản vay hoặc là việc thanh toán nợ gốc và lãi không đúng hạn”. Tại khoản 1, điều 3, thông tư số 11/2021/TT-NHNN ngày 30/07/2021 thì “Rủi ro tín dụng trong hoạt động ngân hàng là khả năng xảy ra tổn thất đối với nợ của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài do khách hàng không có khả năng trả được một phần hoặc toàn bộ nợ của mình theo hợp đồng hoặc thoả thuận với tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài”.

Tóm lại, có thể hiểu đơn giản: Rủi ro tín dụng phát sinh trong cấp tín dụng của ngân hàng cho khách hàng, do khách hàng đã không tuân thủ theo đúng các điều khoản trong hợp đồng tín dụng đã cam kết, biểu hiện qua việc không thực hiện nghĩa vụ hoàn trả khoản nợ (bao gồm nợ gốc và lãi vay) theo đúng thời hạn đã ấn định hoặc không trả được nợ cho ngân hàng. Phân loại rủi ro tín dụng ❖ Căn cứ vào nguyên nhân phát sinh rủi ro: - Rủi ro giao dịch: là rủi ro phát sinh từ các bất cập trong quá trình giao dịch, đánh giá khách hàng và đến từ việc xét duyệt cho vay. Rủi ro này bao gồm là: + Rủi ro lựa chọn: xuất phát từ nguyên nhân do các hạn chế trong việc đánh giá và phân tích tín dụng không có hiệu quả cao, làm cho việc lựa chọn các khoản vay có hiệu quả của ngân hàng không được chính xác (Nguyễn Văn Tiến, 2015). + Rủi ro đảm bảo: phát sinh từ các tiêu chuẩn đảm bảo không hợp lý trong hợp đồng cho vay như các loại tài sản đảm bảo (TSĐB), chủ thể đảm bảo, hình thức đảm bảo và mức cho vay dựa trên giá trị TSĐB (Nguyễn Văn Tiến, 2015).

+ Rủi ro nghiệp vụ: là rủi ro liên quan đến công tác quản trị khoản vay và hoạt động cho vay, xuất phát từ các nguyên nhân như sử dụng hệ thống xếp hạng rủi ro và kỹ thuật xử lý các khoản vay có vấn đề (Nguyễn Văn Tiến, 2015). - Rủi ro danh mục: một hình thức của RRTD mà nguyên nhân phát sinh là do những hạn chế trong quản trị danh mục cho vay của ngân hàng và được phân chia thành hai loại là rủi ro nội tại và rủi ro tập trung.