phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung luận văn được trình bai trong 3 chương: Chương l: Cơ sở lý luận về quản tị rủi ro tin dung trong hoạt động của Ngân hàng thương mại. Chương 2: Thực trang công tác quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Nông. nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam ~ Chỉ nhánh Trường Sơn. Chương 3: Giải pháp hoàn thiện công tác quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam — Chi nhánh Trường Sơn.
CHUONG 1 CƠ SỞ LY LUAN VE QUAN TRI RỦI RO TÍN DỤNG TRONG HOAT DONG CUA NGAN HANG THUONG MAI 1.1, Rai ro tín dụng trong hoạt động của ngân hàng thương mại 1. Khái niệm về rủi ro và rủi ro tín dụng. Cho đến nay, chưa có định nghĩa thống nhất về rủi ro. Những trường phái khác nhau, các tác giả khác nhau lại đưa ra những định nghĩa khác nhau về rủi ro.
'Những định nghĩa này rất đa dạng, nhưng tựu trung lại có thể chia thành hai trường, phái lớn là: trường phái truyền thống và trường phái hiện đại. “Theo trường phái truyền thống, rủi ro được xem là sự không may mắn, sự tổn thất mắt mát, nguy hiểm. Nguyễn Lân cho rằng “Rửi ro là sự không may”. ‘Theo tir dién Oxford: “Ruii ro là khả năng gặp nguy hiểm, hoặc bị đau đón, thiệt hại ” 'Như vậy, theo trường phái nay, ri ro mang nghĩa tiêu cực.
Rủi ro là những thiệt hại, mắt mát, nguy hiểm hoặc điều không chắc chắn có thê xảy ra cho con người. Thực tế cho thấy, thế giới luôn tiềm ẩn các rủi ro và ngày cảng tăng theo. nhiều hướng khác nhau. Xã hội loài người cảng phát triển, hoạt động của con người ngày càng đa dạng, phức tạp thi rủi ro cho con người cũng nhiều và đa dạng hơn.
Con người cũng quan tâm đến việc nghiên cứu rủi ro, nhận dạng rủi ro và tìm các biện pháp. quản trị rủi ro. Trong quá trình nghiên cứu đó, nhận thức của con người về rủi ro cũng có nhiều thay đổi, trở nên khoan dung, trung hòa hơn. Đó là lý do xuất hiện các quan điểm theo trường phái hiện đại về rủi ro.
Theo trường phái hiện đại, Frank H. Knight cho rằng “Rửi ro là biến có không chắc chắn 5 thế đo lường được ”. Như vậy, theo trường phái hiện đại, rủi ro vừa mang nghĩa tích cực, vừa mang nghĩa tiêu cực. Rủi ro có thể mang đến những tổn thất mắt mát cho con người nhưng cũng có thể mang lại những lợi ích, những cơ.
Nếu tích cực nghiên cứu rủi ro, con người có thể tìm ra những biện pháp phòng, ngừa, hạn chế những rủi ro tiêu cực, đón nhận những cơ hội mang lại kết quả tốt đẹp cho tương lại Trong quá trình hoạt động, các ngân hàng có thể gặp nhiều loại rủi ro như: Rủi ro tín dụng (RRTD), rủi ro lãi suất, rủi ro ngoại hối, rủi ro nguồn vốn, rủi ro thanh. khoản, rủi ro hoạt động. Trong đó, RRTDlà một trong những loại rủi ro lớn nhất và phức tạp nhất trong thị trường tài chính, thường xuyên xảy ra và gây hậu quả nặng nề đối với hoạt đông kinh doanh ngân hàng. Chính vì vậy, khái niệm RRTD được nhiều nhà khoa học nghiên cứu và đưa ra những ý kiến khác nhau.
Theo quan nigm cia Uy ban Basel thi “úi ro tin dung là khả năng khách hàng vay hoặc bên đối tác của ngân hàng không thực hiện đúng cam kết đã thỏa thuận”. Theo khái niệm này thì rủi ro tín dụng có phạm vi khá rộng, không chỉ trong quan hệ tín dụng giữa ngân hàng với khách hàng mà trong cả các hoạt đông khác như đầu tư, phái sinh mà ngân hàng thực hiện. ‘Theo quy định tại Điều 3, Thông tư số 02/2013/TT-NHNN ngày 21/01/2013 thì túi ro tín dụng trong hoạt động ngân hàng là tốn thất có khả năng xảy ra đối với nợ của Tổ chức tín dụng, chỉ nhánh ngân hàng nước ngoài do khách hàng không thực hiện, hoặc không có khả năng thực hiện một phần hay toàn bộ nghĩa vụ của mình theo cam kết”. "Theo quy định tại Điều 1, Thông tư 40/2018/TT-NHNN ngày 28/12/2018 thì “Rủi ro tín dung là rủi ro do khách hàng không thực hiện hoặc không có khả năng thực hiện một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ trả nợ theo hợp đồng hoặc thỏa thuận với ngân hàng thương mại, chỉ nhánh ngân hàng nước ngoài ” “Từ sự khác nhau trong quan niệm về rủi ro tín dụng nêu trên, trong phạm vi luận văn này, tác giả sử dụng khái niệm “Rui ro tin dụng là rủi ro phát sinh khi một hoặc các bên không thực hiện hoặc không có khả năng thực hiện nghĩa vụ của mình theo cam kết.
Đối với ngân hàng, rủi ro tín dụng là những khoản tồn thất phát sinh trong trường hợp ngân hàng không thu được đây đủ cả góc và lãi của khoản vay, hoặc khách hàng thanh toán nợ góc và lãi vay không đúng kỳ hạn ”. Phải loại rủi ro tín dụng “Tùy thuộc vào mục đích nghiên cứu, có nhiễu cách phân loại rủi ro tín dụng.Căn cứ vào nguyên nhân phát sinh, rủi ro tín dụng được phân thành các loại sau ~ Rủi ro giao dịch: là rủi ro tin dụng phát sinh do những hạn chế trong quá trình giao dich và xét duyệt cho vay. Rủi ro giao dich bao gồm: rủi ro lựa chọn, rủi to bảo đảm và rủi ro nghiệp vụ. + Rủi ro lựa chọn: là rủi ro có liên quan đến quá trình đánh giá phân tích tín dụng, khi ngân hàng lựa chọn những phương án vay vốn có hiệu quả để ra quyết định cho vay.
+ Rủi ro bảo đảm: phát sinh từ các tiêu chuẩn bảo đảm như các điều khoản trong hợp đồng cho vay các loại tài sản bảo đảm, chủ thể bảo đảm, cách thức đảm bảo và mức cho vay trên giá trị tải sản đảm bảo. + Rủi ro nghiệp vụ: liên quan đến công tác quản lý khoản vay và hoạt động cho vay, bao gồm cả việc sử dụng hệ thống xếp hạng rủi ro và xử lý các khoản cho vay có vấn đề. ~ Rủi ro danh mục: là rủi ro tín dụng phát sinh do những hạn chế trong. quản lý danh mục cho vay của ngân hàng, bao gồm 2 loại là rủi ro nội tại và rủi ro tập trung, + Rủi ro nội tại: là rủi ro tín dụng xuất phát từ các yếu tố, các đặc điểm mang.
tính riêng biệt bên trong quá trình hoạt động hoặc sử dụng vốn của các chủ thể đi vay tùy theo ngành hoặc lĩnh vực kinh tế. + Rủi ro tập trung: là rủi ro tín dụng phát sinh khi ngân hàng tập trung vốn cho vay quá nhiều đối với một khách hàng, cho vay quá nhiều đối với một ngành, lĩnh vực kinh tế, hoặc trong cùng một vùng địa lý nhất định; hoặc cùng một loại hình cho vay có rủi ro cao.Căn cứ vào chủ thể dẫn tới rủi ro tín dung, rủi ro tín dụng bao gồm: ~Rủi ro tín dụng khách quan: là rủi ro bắt nguồn từ các nguyên nhân khách quan như thiên tai, dịch bệnh, ~Rủi ro tín dụng chủ quan: là rủi ro do nguyên nhân thuộc về chủ quan con người, bao gồm người vay và người cho vay.Căn cứ vào mức độ tốn thắt, rủi ro tín dụng được phân thành các loại sau: ~Rủi ro mắt vốn: là rủi ro tín dụng xảy ra khi người vay không có khả năng. trả nợ gốc và/hoặc lãi vay theo cam kết. Bản chất tín dụng ngân hàng chứa đựng nội dung “ứng trước” tiền cho khách hàng, sau một chu kỳ sản xuất hoặc kỳ luân.
chuyển hàng hóa thì khách hàng mới có tiền trả nợ ngân hàng. Nội dung “img trưới ˆ cảng cao thì mức độ. i ro càng lớn. Rủi ro mắt vốn sẽ làm tăng i do nợ khó đòi tăng, chỉ phí quản trị, chỉ phí giám sát; giảm lợi nhuận do các khoản dự.
phòng gia tăng cho những khoản vốn mắt đi. ~Rủi ro đọng vốn: là rủi ro tín dụng xảy ra trong trường hợp đến hạn mà ngân hàng vẫn chưa thu hồi được vốn vay, từ đó ảnh hưởng đến ngân hàng trên hai phương diện: (¡) Ảnh hưởng đến kế hoạch sử dụng vốn của ngân hàng; (ii) gặp khó khăn cho việc thanh toán cho khách hàng.Căn cứ phạm vi của rủi ro tín dụng, có thẻ phân chia rủi ro tín dụng thành rủi ro cá biệt và rủi ro hệ thống: ~ Rủi ro tín dụng cá biệt: Là rủi ro tín dụng xảy ra đối với một khoản vay của một khách hàng cu thể, thuộc một nhóm ngành cụ thể. Nguyên nhân xảy ra rủi ro tín dụng cá biệt: () Đặc điểm ngành và loại hình kinh tế của khách hàng; (ii) Tình hình tài chính cia khéch hang; (iii) Khả năng quản trị của khách hang; (iv) Đạo đức khách hàng; (v) Các nguyên nhân khác. ~Rủi ro tín dụng hệ thống: Là rủi ro tín dụng xảy ra mang tính chất hệ thống, không chỉ đối với một ngân hàng mà lan truyền đến cả khu vực ngân hàng.
hệ thống xảy ra do các nguyên nhân: Sự thay đổi chính sách thể hiện ở chính sách tài chính tiền tệ, chính sách thuế, chính sách xuất nhập khẩu. Các yếu tố vĩ mô của. nên kinh tế ảnh hưởng đến rủi ro hệ thống bao gồm: Tỷ lệ lạm phát, tỷ lệ thất nghiệp, GDP, chỉ số -hứng khoán, chỉ số giá tiêu dùng; luật pháp và môi trường đầu. tư; các yếu tố bắt khả kháng.
Đặc điểm của rải ro tin dung Rui ro tín dụng gắn liền với hoạt động tín dụng - hoạt động quan trọng nhất và có quy mô lớn nhất của ngân hàng thương mại. Đây cũng là hoạt động phức tạp. và tiềm ấn nhiều rủi ro nhất đối với ngân hàng. Để hạn chế rủi ro tín dụng và giảm thiểu tác động của rủi ro tín dung thi việc nhận biết các đặc điểm của rủi ro tín dụng.
là rất cần thiết để các ngân hàng xây dựng mô hình quản trị rủi ro tín dụng và đưa ra các giải pháp phủ hợp. Rủi ro tín dụng có 3 đặc điểm chính sau: ~Rủi ro tín dụng có tính tắt yếu:Rủi ro tín dụng luôn tồn tại và gắn liền với hoạt động tín dụng của ngân hàng thương mại. Chấp nhận rủi ro là tất yếu trong. hoạt động ngân hàng.
Các ngân hàng cần phải đánh giá các cơ hội kinh doanh dựa. trên mối quan hệ rủi ro — lợi ích để lựa chọn những cơ hội có lợi ích xứng đáng với mức rủi ro chấp nhận. Nếu mức rủi ro mà ngân hàng gánh chịu là hợp lý và kiểm soát được, nằm trong phạm vi khả năng các nguồn lực tài chính và năng lực tín dụng của ngân hàng thì ngân hàng sẽ hoạt động tốt.
