CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu 1.1 Các nghiên cứu về quản trị rủi ro tín dụng khách hàng cá nhân của Ngân hàng Thương mại Quản trị rủi ro tín dụng khách hàng cá nhân là một trong những công việc quan trọng trong bất “kỳ ngân hàng thương mại nào. Do đó, lĩnh vực này nhận được sự quan tâm của nhiều tác giả trong nước và ngoài nước. Có thể kể tới một số nghiên cứu trên thế giới như: (i) Các nghiên cứu nước ngoài Graham (2000) đã cung cấp một hướng dẫn toàn diện và thực tế để quản lý rủi ro tín dụng trong các tổ chức tài chính.
Nó bao gồm các khái niệm, kỹ thuật và công cụ để đo lường và kiểm soát rủi ro tín dụng, cũng như các khuôn khổ pháp lý và kế toán để quản lý rủi ro tín dụng. Cuốn sách cũng thảo luận về các thực tiễn và thách thức tốt nhất trong quản lý rủi ro tín dụng, với các nghiên cứu điển hình và ví dụ từ các lĩnh vực và khu vực khác nhau. Cuốn sách dành cho các học viên, nhà quản lý, chuyên gia tư vấn và sinh viên muốn hiểu sâu hơn về quản lý rủi ro tín dụng và các ứng dụng của nó trong hệ thống tài chính toàn cầu. Gustafson (2005) cung cấp một đánh giá toàn diện về các tài liệu về đánh giá rủi ro tín dụng trong lĩnh cực tài chính nông nghiệp.
Các tác giả kiểm tra cách đánh giá rủi ro tín dụng đã phát triển theo thời gian để đáp ứng nhu cầu thay đổi của người cho vay, cơ quan quản lý và nhà đầu tư. Họ cũng thảo luận về cách đổi mới phương pháp luận đã nâng cao tính chính xác và hiệu quả của các thủ tục đánh giá rủi ro tín dụng. Hơn nữa, họ phân tích sự phát triển của đánh giá rủi ro tín dụng đã ảnh hưởng như thế nào đến hiệu suất và sự ổn định của thị trường tài chính. Các tác giả kết luận với một số định hướng nghiên cứu và thực tiễn trong tương lai trong 6 đánh giá rủi ro tín dụng, chẳng hạn như xây dựng các biện pháp tốt hơn về năng lực quản lý và cam kết trả nợ.
Brown (2014) đã chỉ ra, quản lý rủi ro tín dụng là quá trình xác định, đo lường và quản lý những tổn thất tiềm ẩn phát sinh do người đi vay hoặc đối tác không đáp ứng được các nghĩa vụ theo hợp đồng của họ. Quản lý rủi ro tín dụng là điều cần thiết đối với bất kỳ tổ chức tài chính nào tham gia vào hoạt động cho vay hoặc giao dịch, vì tổn thất tín dụng có thể tác động đáng kể đến khả năng sinh lời và khả năng thanh toán của tổ chức đó. Quản lý rủi ro tín dụng bao gồm một số bước, chẳng hạn như: Xây dựng chính sách tín dụng xác định khẩu vị rủi ro, mục tiêu và nguyên tắc của tổ chức tín dụng; Xây dựng hệ thống xếp hạng tín dụng để chấm điểm hoặc xếp hạng cho từng người vay hoặc đối tác dựa trên mức độ tin cậy và hồ sơ rủi ro của họ; Thiết lập các giới hạn tín dụng và hướng dẫn rủi ro để kiểm soát số lượng và mức độ rủi ro tín dụng mà tổ chức sẵn sàng chấp nhận; Theo dõi và xem xét danh mục tín dụng và các khoản tín dụng khách hàng cá nhân một cách thường xuyên để xác định bất kỳ thay đổi nào về mức độ rủi ro hoặc các dấu hiệu xấu đi; Thực hiện các kỹ thuật giảm thiểu tín dụng, chẳng hạn như tài sản thế chấp, bảo lãnh, giao ước, đa dạng hóa hoặc bảo hiểm rủi ro, để giảm tổn thất tiềm ẩn trong trường hợp vỡ nợ; Quản lý các khoản cho vay có vấn đề và khả năng thu hồi, chẳng hạn như tái cơ cấu, gia hạn nợ, hoãn trả nợ hoặc hành động pháp lý, để giảm thiểu tác động của việc vỡ nợ đối với tổ chức. Quản lý rủi ro tín dụng không chỉ là một yêu cầu pháp lý mà còn là một nguồn lợi thế cạnh tranh cho các tổ chức tài chính có thể quản lý rủi ro tín dụng của mình một cách hiệu quả.
Witzany (2017) đã chỉ ra các phương pháp cơ bản và nâng cao để quản lý rủi ro tín dụng. Nó bao gồm các công cụ nợ cổ điển và các sản phẩm thị trường tài chính hiện đại. Tác giả, đã mô tả không chỉ các phương pháp xếp hạng và tính điểm tiêu chuẩn như Cây phân loại hoặc Hồi quy logistic, mà còn mô tả các mô hình ít được biết đến hơn đang là chủ đề của nghiên cứu đang diễn ra, như Máy vectơ hỗ trợ, Mạng thần kinh hoặc Hệ thống suy luận mờ. Cuốn sách cũng minh họa các thị trường tài chính và thị trường hàng hóa và các nguyên tắc của các kỹ thuật lập mô 7 hình rủi ro tín dụng tiên tiến và các phương pháp định giá phái sinh tín dụng.
Đặc biệt chú ý đến những thách thức trong quản lý rủi ro đối tác, Điều chỉnh định giá tín dụng (CVA) và các yêu cầu quy định liên quan của Basel III. Cuốn sách này cung cấp cho người đọc tất cả các khía cạnh thiết yếu của mô hình và quản lý rủi ro tín dụng cổ điển và hiện đại. Nó được xuất bản bởi Springer International Publishing vào năm 2017 và có 256 trang. Chương đầu tiên giới thiệu về quản lý rủi ro tín dụng và lịch sử phát triển của nó.
Chương thứ hai thảo luận về các hệ thống đánh giá và chấm điểm để đối chiếu với mức độ tin cậy về khả năng trả nợ của những người đi vay và các công ty. Chương thứ ba đề cập đến rủi ro tín dụng của danh mục đầu tư và việc đo lường nó bằng cách sử dụng công thức đối xứng và mô phỏng Monte Carlo. Chương thứ tư giải thích các công cụ phái sinh tín dụng và rủi ro tín dụng đối tác, bao gồm tính toán CVA và các chiến lược phòng ngừa rủi ro. Chương thứ năm kết thúc cuốn sách với phần tóm tắt các chủ đề chính và thảo luận về các hướng nghiên cứu trong tương lai.
Afriyie (2018) tập trung vào hệ thống quản lý rủi ro tín dụng trong ngân hàng thương mại. Nghiên cứu xác định rằng việc quản lý rủi ro tín dụng trong ngân hàng thương mại là một quá trình quan trọng và phức tạp. Nghiên cứu tập trung vào việc phân tích các bước quan trọng của quá trình này, từ việc đánh giá rủi ro đến việc xử lý các khoản vay. Nghiên cứu cung cấp một cái nhìn chi tiết về cách các ngân hàng thương mại thực hiện quản lý rủi ro tín dụng, bao gồm việc phân loại rủi ro, xác định các biện pháp kiểm soát rủi ro, và quản lý rủi ro trong suốt quá trình vay và trả nợ.
Nghiên cứu đưa ra các kết luận về các thách thức và cơ hội trong quản lý rủi ro tín dụng, cũng như đề xuất một số giải pháp để cải thiện hệ thống quản lý rủi ro tín dụng trong ngân hàng thương mại. Đây là nguồn tài liệu quan trọng cho các chuyên gia tài chính, nhà quản lý rủi ro và nhà nghiên cứu quan tâm đến lĩnh vực này. Bouteille (2021) nghiên cứu thực hiện phân tích chuyên sâu về việc quản lý rủi ro tín dụng, bao gồm các khía cạnh quan trọng của quá trình đánh giá, giám sát và quản lý rủi ro liên quan đến tín dụng trong ngành ngân hàng và tài chính. Nghiên cứu này cung cấp một cái nhìn toàn diện về các phương pháp phát sinh rủi ro tín 8 dụng, từ việc đánh giá rủi ro khi tạo ra các khoản vay cho đến việc quản lý các khoản nợ và rủi ro trong chu kỳ vay.
Nó bao gồm những khía cạnh quan trọng như việc đánh giá khách hàng, xác định khả năng trả nợ, và áp dụng các chiến lược quản lý rủi ro hiệu quả. Ngoài ra, nghiên cứu cũng cung cấp các khái niệm và công cụ quan trọng để đánh giá rủi ro tín dụng, từ các mô hình định giá rủi ro đến việc sử dụng dữ liệu và các kỹ thuật phân tích để dự đoán rủi ro tiềm ẩn. Nghiên cứu cũng giải thích về các quy trình quản lý rủi ro, bao gồm cách xây dựng chiến lược quản lý rủi ro và giám sát các khoản vay để giảm thiểu các rủi ro tiềm ẩn. (i) Các nghiên cứu trong nước Hoàng Minh Tiến (2020) nghiên cứu về vấn đề quản lý rủi ro tín dụng, một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh và sự bền vững của các ngân hàng thương mại.
Tác giả đã tiến hành khảo sát thực trạng quản lý rủi ro tín dụng tại BIDV, một trong những chi nhánh có quy mô lớn và hoạt động hiệu quả của BIDV. Tác giả đã phân tích các nguyên nhân gây ra rủi ro tín dụng, các hệ thống kiểm soát nội bộ và các biện pháp xử lý nợ xấu tại BIDV. Từ đó, tác giả đã đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng, bao gồm: cải thiện chính sách và quy trình cho vay, nâng cao năng lực và trách nhiệm của cán bộ tín dụng, áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý rủi ro tín dụng, phối hợp với các cơ quan liên quan trong việc giải quyết nợ xấu. Luận văn này là một công trình nghiên cứu có tính ứng dụng cao, góp phần cung cấp cho các nhà quản lý ngân hàng những kiến thức và kinh nghiệm về quản lý rủi ro tín dụng.
Luận văn cũng có ý nghĩa thực tiễn trong việc đóng góp vào sự phát triển của BIDV, qua đó góp phần vào sự ổn định và phát triển của hệ thống ngân hàng Việt Nam. Lê Thanh Huyền (2021) tập trung vào việc nêu bật vấn đề quản trị rủi ro tín dụng trong ngành ngân hàng thương mại Việt Nam. Bài viết bắt đầu bằng việc đề cập đến sự quan trọng của quản trị rủi ro tín dụng trong các ngân hàng thương mại. Rủi ro tín dụng là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến hoạt động và sự ổn định của ngân hàng.
Việc quản trị rủi ro tín dụng đòi hỏi sự nhạy bén và chính xác trong việc đánh giá và quản lý các rủi ro liên quan đến việc cho vay của ngân 9 hàng. Bài viết tiếp tục trình bày về tình hình quản trị rủi ro tín dụng trong hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam.