Chương 1: Cơ sở lí luận về thương hiệu, thương hiệu sản phẩm ẩm thực Chương 2: Bối cảnh địa bàn nghiên cứu và thiết kế nghiên cứu Chương 3: Kết quả nghiên cứu về thực trạng phát triển thương hiệu chả mực Hạ Long Chương 4 : Giải pháp hoàn thiện thương hiệu sản phẩm ẩm thực chả mực Hạ Long tại thành phố Hạ Long, Quảng Ninh Thƣơng hiệu, thƣơng hiệu du lịch, thƣơng hiệu ẩm thực Hạ Long "Nói đến thương hiệu, khách hàng liên tưởng ngay đến chất lượng hàng hóa, dịch vụ; đến cách ứng xử của doanh nghiệp; đến những hiệu quả, lợi ích mang lại cho khách hàng. Những dấu hiệu là cái được thể hiện ra bên ngoài của hình tượng. Thông qua các dấu hiệu mà khách hàng nhận biết được hàng hóa dịch vụ của doanh nghiệp trong vô số các hàng hóa, dịch vụ cùng loại trên thị trường. Dấu hiệu cũng là căn cứ để pháp luật bảo vệ thơng hiệu.
Thương hiệu là lời hứa, là các kỳ vọng hiện diện trong suy nghĩ mỗi khách hàng về một sản phẩm, một dịch vụ hay một công ty nào đó." iii Thương hiệu là những gì tạo nên sự liên tưởng về mặt cảm xúc với khách hàng. Thương hiệu là dấu ấn của sự tin cậy. Sản phẩm được tạo ra từ nhà máy. Một nhà kinh tế, ông Walter Landor nói "Thương hiệu hình thành trong tư duy con người Thương hiệu sản phẩm du lịch theo nghĩa rộng có thể hiểu là thương hiệu các dòng sản phẩm du lịch chính của điểm đến.
Các thương hiệu sản phẩm này có thể bao trùm lên các thương hiệu doanh nghiệp, vùng, địa phương và là đại diện cho thương hiệu du lịch quốc gia. Thương hiệu sản phẩm du lịch theo nghĩa hẹp là các thương hiệu sản phẩm của từng địa phương, vùng, doanh nghiệp cũng như sản phẩm cụ thể của từng lĩnh vực, sản phẩm đơn lẻ cụ thể phục vụ cho du khách như sản phẩm ẩm thực, sản phẩm lưu trú, sản phẩm thưởng thức buổi trình diễn nghệ thuật… Thương hiệu du lịch có thể hiểu đơn giản chính là sự nhìn nhận của người tiêu dùng, của thị trường về các sản phẩm du lịch. Nếu thị trường thừa nhận sản phẩm du lịch có chất lượng cao, đặc sắc và hấp dẫn… thì sản phẩm du lịch đó sẽ được trả giá cao tương xứng hoặc trong một số trường hợp người tiêu dùng sẵn lòng chi trả còn cao hơn giá trị thật của sản phẩm vốn có. Một thương hiệu - rõ ràng, hấp dẫn vả độc đáo - là nền tảng để biến mặt địa phương trở thành nơi thu hút đầu tư điểm đến du lịch và một nơi sống lý tưởng.
Hiện nay, tại nhiều nước trên thế giới, thương hiệu địa phương đang phổ biến và mang lại những lợi thế cạnh tranh vượt trội và bền vững hơn so với địa phương, quốc gia thụ động khác. Thương hiệu địa phương không chỉ mang lại lợi ích thiết thực cho chính quyền, mả còn tạo ra những hiệu ứng tốt về hiệu quả đầu tư và thị trường tử bên ngoài, kích thích những nội lực bên trong. Thương hiệu, về cơ bán sẽ góp phần làm thăng hoa các giá trị bán sẳc và mang lại những lợi ích bền vững trong phát triển của địa phương. Sản phẩm ẩm thực có thể được hiểu là các món ăn được chế biến theo hương vị đặc trưng (của địa phương, tôn giáo hay dân tộc) được trao đổi trên thị trường nhằm thỏa mãn nhu cầu của thực khách.
iv Thương hiệu sản phẩm ẩm thực là tổng hợp những nhận thức, cảm giác và thái độ của khách du lịch đối với món ăn, cho phép khách du lịch xác lập một hình ảnh có thể so sánh với sản phẩm ẩm thực của một điểm đến với những điểm đến khác. Thương hiệu ẩm thực là tổng hợp của các giá trị cốt lõi về văn hóa ăn uống mà điểm đến mang lại, tổng hợp các giá trị do khách du lịch trải nghiệm từ những sự khác biệt của các món ăn mà khách trải nghiệm. Chả mực Hạ Long mới đây đã được xác lập kỉ lục theo tiêu chí là một trong 10 “Món ăn duy nhất chỉ ở Việt Nam mới có và so sánh với món ăn của các nước trong toàn khu vực châu Á”. Đó là một niềm vinh dự, tự hào đối với Quảng Ninh, nhưng đồng thời cũng đặt thêm trách nhiệm không nhỏ đối với các cơ sở sản xuất và cơ quan quản lý VSATTP nhằm làm cho thương hiệu này ngày càng phát triển xứng tầm cỡ quốc tế… Cũng theo tài liệu khảo sát, đánh giá của Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển hệ thống nông nghiệp, chả mực Hạ Long có được mùi vị riêng là do Vịnh Hạ Long có các rặng san hô với các chân đảo kín gió nên cá mực ở vùng này dày mình, có độ ngon ngọt, giòn dai vượt trội.
Đây là một trong những yếu tố quan trọng tạo nên hương vị rất riêng biệt và khác lạ của chả mực Hạ Long mà không một nơi nào có thể có được khi chế biến sản phẩm cùng loại. Bên cạnh đó, chất lượng chả mực Hạ Long còn do kỹ thuật chế biến đặc thù của người dân Hạ Long. Xây dựng thƣơng hiệu chả mực Hạ Long Thương hiệu điểm đến khác với hàng hoá tiêu dùng, phần lớn được thừa hưởng chứ không phải được tạo ra. Chính vì vậy, xây dựng thương hiệu cũng được hiểu là phát triển thương hiệu đối với thương hiệu điểm đến du lịch.
Do đó để áp dụng quy trình xây dựng điểm đến trên đối với nghiên cứu phát triển thương hiệu sản phẩm du lịch nói chung thì cần phải có sự thay đổi, bởi sản phẩm du lịch bao gồm tất cả hàng hóa và dịch vụ được tạo ra bởi các tổ chức kinh doanh du lịch. Như vậy quy trình xây dựng và phát triển thương hiệu sản phẩm du lịch bao gồm các nội dung như sau: v Đánh giá tiềm năng phát triển sản phẩm du lịch Phân tích, phân đoạn thị trường Nghiên cứu nhận định thương hiệu sản phẩm du lịch Phân tích TOWS Định hướng xây dựng thương hiệu chiến lược Định hướng công tác xúc tiến quảng bá, thúc đẩy thị trường Vai trò của thƣơng hiệu đối với phát triển sản phẩm du lịch Vai trò nâng cao năng lực cạnh tranh của sản phẩm du lịch Vai trò trong quản lý, phát triển và bán sản phẩm, dịch vụ du lịch Các yếu tố tác động đến quá trình phát triển thƣơng hiệu sản phẩm du lịch Tình hình phát triển kinh tế - xã hội Chiến lược và các chính sách phát triển du lịch Các yếu tố thuộc về doanh nghiệp Các yếu tố từ phía nhận thức của thị trường Tình hình phát triển du lịch Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh Khái quát về du lịch Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh Quảng Ninh là địa phương có vị trí đặc biệt quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội của vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng nói riêng và của cả nước nói chung, trong đó bao gồm cả phát triển ngành du lịch. Quảng Ninh có rất nhiều những điểm đến du lịch với các tài nguyên vật thể và phi vật thể thuộc 3 thể loại chính: tự nhiên, văn hóa, lịch sử. Điểm đến tự nhiên bao gồm những danh thắng đẹp và đa dạng ở các đảo, bãi biển đến vùng núi mà có thể kể đến như Vịnh Hạ Long, Vịnh Bái Tử Long… Thành phố Hạ Long là thủ phủ của tỉnh, nơi có Di sản thế giới Vịnh Hạ Long.
Tỉnh cũng được kết nối với 4 cảng biển quốc tế: Cẩm Phả, Cái Lân, Hòn Gai và Vạn Gia. Về khu vực kinh tế cửa khẩu, tỉnh có 3 khu gồm: Móng Cái, Hoành Mô, Bắc Phong Sinh và Khu kinh tế đặc biệt (SEZ) Vân Đồn. Toàn tỉnh có 4 thành phố: Hạ Long, Uông Bí, Cẩm Phả, Móng Cái và 1 thị xã: Quảng Yên. Tỉnh cũng kết nối trong nước với Hải Phòng (cách trung tâm Hải Phòng 70 km), thành phố lớn thứ ba trên toàn quốc." vi Thực trạng phát triển du lịch Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh a) Khách du lịch Số lượng khách du lịch đến Quảng Ninh đã phát triển nhanh từ 2 triệu năm 2001 lên 8.6 triệu năm 2016 với tốc độ tăng trưởng lũy kế hàng năm là 17%.
Khách du lịch quốc tế đến đạt mức tương đối ổn định, khoảng 35% trên tổng số khách du lịch tới tham quan tỉnh. Phần lớn khách du lịch đến Quảng Ninh đều tới Hạ Long để tham quan Vịnh Hạ Long, Di sản thiên nhiên thế giới được UNESCO công nhận. Tổng số khách du lịch tới tham quan Vịnh Hạ Long năm 2012 đạt 5.7 triệu khách và con số này đã liên tục tăng từ 1,6 triệu khách du lịch năm 2002 với tốc độ tăng trưởng lũy kế hàng năm là 7%. Hầu hết khách du lịch quốc tế đến Hạ Long có xuất xứ từ các nước phương Tây và châu Á khác.
Cơ sở vật chất kỹ thuật và dịch vụ du lịch Trên địa bàn Thành phố có 595 cơ sở lưu trú du lịch với 10.500 phòng, trong đó có 100 khách sạn được xếp hạng từ 1 đến 5 sao và 495 cơ sở lưu trú đạt tiêu chuẩn phục vụ khách du lịch (I khu Resort cao cấp, 2 khách sạn 5 sao, 18 khách sạn 4 sao, 14 khách sạn 3 sao, 28 khách sạn 2 sao, 40 khách sạn 1 sao), với khoảng 500 cơ sở dịch vụ ăn uống, nhà hàng, các khu vui chơi giải trí; 28 điểm mua sắm và nhà hàng; 05 bãi tắm đạt tiêu chuẩn phục vụ khách du lịch của Thành phố. Công tác quản lý, phát triển thương hiệu điểm đến du lịch Công tác quản lý nhà nước về du lịch đã được tỉnh tăng cường và không ngừng đổi mới, đặc biệt là công tác xây dựng chiến lược, định hướng, ban hành các chính sách quản lý, quy hoạch đã được chú trọng và tập trung chỉ đạo. Công tác đầu tư hạ tầng đã tập trung vào những hạng mục trọng yếu cấp bách, bước đầu đáp ứng được yêu cầu phát triển, không gian du lịch đã được mở rộng đến các địa phương trong tỉnh. Sản phẩm du lịch Hạ Long Sản phẩm du lịch Hạ Long hiện nay được khái quát chủ yếu các loại sau: Du lịch biển, du lịch nghỉ dưỡng - ẩm thực, du lịch văn hóa - tâm linh, du lịch sinh thái và du lịch biên giới - thương mại.
vii Sản phẩm du lịch biển: Mặc dù sở hữu Di sản - Kỳ quan thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long nhưng Quảng Ninh chưa xây dựng được các sản phẩm, dịch vụ du lịch có thương hiệu tương xứng với vị thế, danh tiếng và đẳng cấp quốc tế của Vịnh Hạ Long.