Luận văn thạc sĩ về phát triển thị trường vốn Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế

Chuyên đề nghiên cứu Phát triển thị trường vốn Việt Nam trong hội nhập kinh tế quốc tế, cập nhật xu hướng mới, giá trị tham khảo cao cho chuyên gia

• Tác giả: Trần Thị Mỹ Dung
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Hồng Sơn
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh tế
• Đề tài: Phát triển thị trường vốn Việt Nam trong hội nhập kinh tế quốc tế
• Loại tài liệu: luận văn thực sự
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• Lời nói đầu
• Danh mục các từ viết tắt
• 1. CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ THỊ TRƯỜNG VỐN
• 1.1. Những vấn đề chung về thị trường vốn
• 1.1.1. Các chủ thể và công cụ tham gia trên thị trường vốn
• 1.1.2. Chức năng và vai trò của thị trường vốn
• 1.1.3. Xu hướng phát triển thị trường vốn trong điều kiện toàn cầu hóa hiện nay
• 1.2. Kinh nghiệm phát triển thị trường vốn của một số nước trên thế giới
• 1.2.1. Tình hình phát triển thị trường vốn và kinh nghiệm của Trung Quốc
• 1.2.2. Tình hình phát triển TTV và kinh nghiệm của một số nước khác
• 1.2.2.1. Các nước chuyển đổi ở Châu Âu và cộng đồng các quốc gia độc lập
• 1.3. Bài học kinh nghiệm phát triển TTV của các nước
• 2. CHƯƠNG II: TÌNH HÌNH PHÁT TRIỂN TTV VIỆT NAM TRONG QUÁ TRÌNH HNKTQT
• 2.1. Tình hình phát triển thị trường vốn Việt Nam trong quá trình HNKTQT
• 2.1.1. Thị trường chứng khoán
• 2.1.2. TTTD dài hạn
• 2.2. Những bước phát triển và hạn chế, tồn tại chủ yếu của TTV Việt nam trong quá trình HNKTQT
• 2.2.1. Những thành tựu đã đạt được
• 2.2.2. Hạn chế, tồn tại và nguyên nhân
• 2.2.2.1. Hạn chế và tồn tại trên TTCK
• 2.2.2.2. Hạn chế và tồn tại trên TTTD
• 3. CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM PHÁT TRIỂN TTV VIỆT NAM TRONG QUÁ TRÌNH HNKTQT
• 3.1. Định hướng phát triển thị trường vốn Việt Nam trong thời gian tới
• 3.1.1. Những thách thức đối với thị trường vốn Việt Nam trong quá trình HNKTQT
• 3.1.2. Mục tiêu, quan điểm và định hướng phát triển thị trường vốn Việt Nam trong thời gian tới
• 3.2. Một số giải pháp chủ yếu nhằm phát triển thị trường vốn Việt Nam trong quá trình HNKTQT
• 3.2.1. Định hướng các giải pháp phát triển thị trường vốn Việt Nam trong quá trình HNKTQT
• 3.2.2. Một số giải pháp chủ yếu phát triển thị trường vốn Việt Nam trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế
• Kết luận
• Tài liệu tham khảo
• Phụ lục

Tóm tắt

I. Cơ sở lý luận chung về thị trường vốn

Thị trường vốn là một phần thiết yếu của nền kinh tế thị trường, nơi diễn ra các giao dịch về các công cụ tài chính trung và dài hạn. Thị trường vốn không chỉ bao gồm các loại hình như cổ phiếu, trái phiếu mà còn là nơi mà các tổ chức, cá nhân, và chính phủ tham gia để huy động và phân bổ nguồn vốn. Theo quan điểm của kinh tế quốc tế, thị trường vốn có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế. Việc hiểu rõ về chính sách tài chính và các công cụ trên thị trường tài chính là cần thiết để có thể khai thác tối đa tiềm năng của thị trường này. Đặc biệt, trong bối cảnh hội nhập kinh tế, việc mở cửa thị trường vốn không chỉ là một yêu cầu mà còn là một cơ hội để nâng cao hiệu quả hoạt động của nền kinh tế.

1.1. Khái niệm và vai trò của thị trường vốn

Khái niệm về thị trường vốn có thể được hiểu theo nhiều cách khác nhau, tùy thuộc vào góc độ nghiên cứu. Tuy nhiên, nhìn chung, thị trường vốn là nơi diễn ra các giao dịch về vốn trung và dài hạn. Vai trò của thị trường vốn không chỉ nằm ở việc cung cấp nguồn vốn cho các doanh nghiệp mà còn trong việc tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh. Đầu tư nước ngoài và các công ty chứng khoán đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thị trường này. Sự phát triển của thị trường vốn sẽ góp phần vào việc tăng trưởng kinh tế và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn trong nền kinh tế.

II. Tình hình phát triển thị trường vốn Việt Nam trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế

Thị trường vốn Việt Nam đã có những bước phát triển đáng kể trong những năm qua, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Tuy nhiên, thị trường này vẫn còn nhiều hạn chế và tồn tại. Thị trường chứng khoán và thị trường tín dụng dài hạn là hai bộ phận chính của thị trường vốn, nhưng vẫn chưa thực sự phát huy hết tiềm năng. Các chính sách tài chính cần được điều chỉnh để phù hợp với xu hướng phát triển của thị trường. Việc quản lý rủi ro và nâng cao năng lực của các tổ chức tài chính là rất cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững của thị trường vốn.

2.1. Những thành tựu và hạn chế của thị trường vốn Việt Nam

Thị trường vốn Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu trong việc thu hút đầu tư nước ngoài và phát triển các sản phẩm tài chính. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều hạn chế như quy mô nhỏ, tính thanh khoản thấp và sự thiếu hụt các công cụ tài chính đa dạng. Các công ty chứng khoán và tổ chức tín dụng cần phải cải thiện khả năng quản lý và phát triển các sản phẩm mới để đáp ứng nhu cầu của thị trường. Hơn nữa, việc áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế trong quản lý thị trường vốn cũng cần được chú trọng để nâng cao tính cạnh tranh.

III. Một số giải pháp chủ yếu nhằm phát triển thị trường vốn Việt Nam trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế

Để phát triển thị trường vốn Việt Nam, cần có những giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Đầu tiên, cần hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường tài chính và thị trường chứng khoán. Thứ hai, cần tăng cường hợp tác kinh tế với các nước trong khu vực và thế giới để học hỏi kinh nghiệm và thu hút đầu tư nước ngoài. Cuối cùng, việc nâng cao năng lực quản lý rủi ro và phát triển các sản phẩm tài chính mới là rất cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững của thị trường vốn.

3.1. Định hướng phát triển thị trường vốn trong thời gian tới

Định hướng phát triển thị trường vốn Việt Nam trong thời gian tới cần tập trung vào việc nâng cao tính minh bạch và hiệu quả của thị trường. Cần có các chính sách khuyến khích đầu tư nước ngoài và phát triển các sản phẩm tài chính mới. Đồng thời, việc tăng cường quản lý rủi ro và áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế trong quản lý thị trường cũng là rất quan trọng. Những giải pháp này sẽ giúp thị trường vốn Việt Nam phát triển mạnh mẽ hơn trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường vốn giữ vai trò huyết mạch trong việc dẫn truyền các nguồn tài chính trung và dài hạn cho nền kinh tế quốc gia. Trong tiến trình đổi mới từ năm 1986 và đặc biệt là giai đoạn 2001 - 2006, thị trường vốn Việt Nam đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ với sự ra đời của Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh năm 2000 và Hà Nội năm 2005. Đến cuối năm 2005, tổng giá trị vốn hóa thị trường chứng khoán niêm yết đạt mức tương đương 6,1% GDP, trong khi tổng khối lượng phát hành trái phiếu toàn hệ thống chạm mốc khoảng 70.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, quy mô này còn rất khiêm tốn khi đặt cạnh các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á, nơi thị trường trái phiếu chiếm từ 30% đến 40% GDP.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là làm rõ thực trạng phát triển, những rào cản thể chế và áp lực cạnh tranh đối với thị trường vốn Việt Nam trong bối cảnh chuẩn bị gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Luận văn xác định mục tiêu cụ thể gồm: hệ thống hóa cơ sở lý luận về thị trường vốn, phân tích toàn diện hai bộ phận cốt lõi là thị trường tín dụng dài hạn và thị trường chứng khoán trong phạm vi thời gian từ năm 1986 đến năm 2006, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp phát triển đồng bộ. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc khi đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh cho 14 công ty chứng khoán, 9 công ty quản lý quỹ và toàn bộ hệ thống hơn 40 ngân hàng thương mại, đồng thời thiết lập nền tảng để đón đầu dòng vốn ngoại khi tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài được nới rộng lên mức 49%.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết tích lũy tư bản của Karl Marx, tiếp cận vốn như một hình thái giá trị đặc biệt có khả năng tự bảo tồn và sinh sôi giá trị thặng dư qua thời gian vận động. Bên cạnh đó, luận văn kế thừa khung phân tích thị trường tài chính theo trường phái kinh tế học hiện đại của Mỹ, Anh và Đức. Theo trường phái này, thị trường tài chính được phân tách rành mạch thành thị trường tiền tệ (giao dịch vốn ngắn hạn dưới 1 năm) và thị trường vốn (giao dịch nguồn vốn trung và dài hạn từ 1 năm trở lên). Cấu trúc thị trường vốn được định hình bởi hai trụ cột: thị trường tín dụng dài hạn thông qua hệ thống tổ chức tín dụng trung gian và thị trường chứng khoán bao gồm cổ phiếu, trái phiếu cùng các công cụ phái sinh.

Năm khái niệm then chốt được chuẩn hóa xuyên suốt nghiên cứu gồm: thị trường vốn sơ cấp và thứ cấp, cổ phiếu thường và ưu đãi, trái phiếu nợ, công cụ phái sinh (bao gồm hợp đồng kỳ hạn, hợp đồng tương lai, quyền chọn, quyền mua trước) và tự do hóa thị trường vốn. Nghiên cứu cũng phân tích mô hình cân bằng cung - cầu vốn, cơ chế hình thành lãi suất thực tế trên thị trường tín dụng dài hạn và cơ chế khớp lệnh xác lập giá cổ phiếu theo quy luật thị trường.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp chặt chẽ giữa phương pháp thống kê mô tả, phân tích tổng hợp, quy nạp, diễn dịch và đối chiếu so sánh đa chiều. Dữ liệu thứ cấp được thu thập toàn diện từ Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và hai Trung tâm Giao dịch Chứng khoán trong mốc thời gian từ năm 1986 đến tháng 7 năm 2006.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ 45 mã cổ phiếu và hơn 400 loại trái phiếu chính phủ niêm yết chính thức, kết hợp với dữ liệu từ 52.000 tài khoản giao dịch của nhà đầu tư tính đến đầu năm 2006. Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu toàn bộ đối với phân hệ thị trường niêm yết tập trung nhằm đảm bảo tính chính xác tuyệt đối của các chỉ số tài chính. Đồng thời, tác giả sử dụng phương pháp chọn mẫu đại diện đối với hơn 5.000 công ty cổ phần chưa niêm yết để khảo sát thị trường giao dịch phi tập trung (OTC) có quy mô ước tính trên 1 tỷ USD. Việc lựa chọn phương pháp phân tích so sánh liên thời gian và so sánh quốc tế (với Trung Quốc, Thái Lan, Malaysia, các nước Đông Âu) giúp nhận diện rõ vị thế tương quan và các điểm nghẽn thể chế của thị trường tài chính Việt Nam.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu chỉ ra ba phát hiện bản lề về thực trạng thị trường vốn Việt Nam:

Thứ nhất, quy mô thị trường cổ phiếu tập trung tăng trưởng nhanh nhưng độ rộng thị trường còn rất hẹp. Chỉ số VN-Index sau giai đoạn suy giảm xuống đáy 138,19 điểm vào tháng 11 năm 2003 đã phục hồi mạnh mẽ, đạt 239,29 điểm cuối năm 2004 và tăng 28,51% lên 307,50 điểm vào ngày 30 tháng 12 năm 2005. Mặc dù tổng giá trị thị trường cổ phiếu đạt khoảng 34.000 tỷ đồng (tương đương 4,4% GDP) vào tháng 4 năm 2006, số lượng doanh nghiệp niêm yết mới chỉ dừng lại ở con số 39 công ty trong tổng số hơn 5.000 công ty cổ phần trên cả nước, chiếm tỷ lệ chưa đầy 1%.

Thứ hai, cơ cấu thị trường vốn mất cân đối nghiêm trọng khi nguồn cung vốn dài hạn vẫn dựa dẫm tới hơn 80% vào hệ thống ngân hàng thương mại. Thị trường trái phiếu đạt tổng giá trị phát hành 70.000 tỷ đồng (khoảng 8% - 9% GDP), tuy nhiên trái phiếu chính phủ chiếm áp đảo tới 80% tổng giá trị này. Khối lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp chỉ đạt hơn 2.000 tỷ đồng đến cuối năm 2005, do thủ tục phát hành phức tạp và các doanh nghiệp nhà nước quen dựa vào nguồn vốn vay chỉ định hoặc hỗ trợ từ ngân sách.

Thứ ba, chính sách mở cửa từng bước đã tạo động lực tăng trưởng đột phá cho dòng vốn ngoại. Số lượng tài khoản giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài tăng gấp đôi trong năm 2005, đạt 362 tài khoản tổ chức và cá nhân vào đầu năm 2006. Đặc biệt, việc ban hành Quyết định 1550/2004/QĐ-NHNN bãi bỏ quy định giam vốn 1 năm và Thông tư 90/2005/TT-BTC nới tỷ lệ sở hữu nước ngoài từ 30% lên 49% đã giải phóng sức cầu, hỗ trợ đợt phát hành thành công 750 triệu USD trái phiếu chính phủ quốc tế với lãi suất danh nghĩa 6,875%/năm.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện phản ánh rõ tình trạng "lệch pha" tài chính tại Việt Nam. Doanh nghiệp phụ thuộc vào tín dụng ngắn hạn để tài trợ dự án dài hạn, tạo ra rủi ro thanh khoản tiềm tàng cho 6 ngân hàng thương mại nhà nước và 38 ngân hàng thương mại cổ phần. Sự thiếu vắng các định chế xếp hạng tín nhiệm độc lập khiến trái phiếu doanh nghiệp không thể định giá chuẩn xác. Khi so sánh với kinh nghiệm Trung Quốc, việc thí điểm chứng khoán hóa nợ xấu vào tháng 4 năm 2005 đã giúp các ngân hàng nước này giải phóng dự phòng rủi ro, trong khi Việt Nam vẫn đang loay hoay xử lý nợ đọng bằng các biện pháp hành chính.

Dữ liệu nghiên cứu có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua biểu đồ đường thể hiện chu kỳ biến động của VN-Index giai đoạn 2001 - 2006 tương ứng với các mốc ban hành chính sách pháp lý. Đồng thời, một bảng đối sánh cơ cấu vốn hóa/GDP giữa Việt Nam (6,1%), Thái Lan (khoảng 35%) và Malaysia (khoảng 40%) sẽ minh họa rõ ràng khoảng cách phát triển, từ đó khẳng định tính cấp thiết của việc thông qua Luật Chứng khoán ngày 23 tháng 6 năm 2006 để chuẩn hóa toàn diện sân chơi tài chính.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả phân tích, luận văn đưa ra bốn nhóm giải pháp chiến lược:

1. Hoàn thiện thể chế và đưa Luật Chứng khoán 2006 vào thực thi đồng bộ: Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cần nhanh chóng ban hành hệ thống văn bản dưới luật, chuẩn hóa điều kiện niêm yết, tăng cường minh bạch thông tin và giám sát giao dịch nội gián. Mục tiêu cụ thể là nâng tỷ trọng giá trị vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt mức 10% - 15% GDP trong giai đoạn 2007 - 2010.
2. Gắn tiến trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước với nghĩa vụ niêm yết bắt buộc: Ban Chỉ đạo Đổi mới Doanh nghiệp cần chỉ đạo quyết liệt việc đưa 16 Tổng công ty lớn (theo danh mục Quyết định 528/QĐ-TTg) thực hiện IPO gắn liền với niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán tập trung. Lộ trình thực hiện từ năm 2006 đến năm 2008 nhằm tăng số lượng công ty niêm yết lên trên 150 doanh nghiệp, chấm dứt tình trạng khan hiếm hàng hóa chất lượng cao.
3. Phát triển thị trường trái phiếu công ty và xây dựng đường cong lãi suất chuẩn: Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính cần đa dạng hóa kỳ hạn trái phiếu chính phủ từ 1 năm đến 15 năm để hình thành lãi suất tham chiếu phi rủi ro. Đồng thời, cấp phép thành lập 1 đến 2 tổ chức định mức tín nhiệm độc lập trong giai đoạn 2007 - 2009 nhằm tạo tiền đề cho doanh nghiệp phát hành trái phiếu minh bạch, nâng quy mô thị trường trái phiếu lên 15% - 20% GDP.
4. Tái cấu trúc hệ thống ngân hàng và áp dụng nghiệp vụ chứng khoán hóa nợ: Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các tổ chức tín dụng triển khai áp dụng 25 nguyên tắc giám sát an toàn theo chuẩn mực Basel, khống chế tỷ lệ nợ xấu dưới 3% tổng dư nợ. Các ngân hàng thương mại cần thành lập công ty chứng khoán độc lập, tách bạch tuyệt đối giữa vốn tự có của công ty chứng khoán và tiền gửi thanh toán của khách hàng ngân hàng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và hệ thống dữ liệu của luận văn mang lại giá trị tham chiếu thiết thực cho 4 nhóm đối tượng:

1. Cơ quan quản lý nhà nước và hoạch định chính sách: Các chuyên viên, nhà hoạch định tại Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước có thể sử dụng các luận cứ để xây dựng lộ trình mở cửa thị trường vốn, kiểm soát dòng vốn nóng và hoàn thiện khung pháp lý giám sát tài chính.
2. Ban điều hành các doanh nghiệp nhà nước và công ty cổ phần: Giúp lãnh đạo doanh nghiệp nắm vững quy trình phát hành cổ phiếu ra công chúng (IPO), kỹ thuật phát hành trái phiếu chuyển đổi và tiêu chuẩn quản trị công ty theo thông lệ quốc tế nhằm tối ưu hóa chi phí huy động vốn dài hạn.
3. Các định chế tài chính trung gian và quỹ đầu tư: Cung cấp bức tranh toàn cảnh về thị trường cổ phiếu, trái phiếu và hệ thống ngân hàng cho 14 công ty chứng khoán, 9 công ty quản lý quỹ và các nhà đầu tư nước ngoài xây dựng chiến lược phân bổ danh mục đầu tư an toàn.
4. Giảng viên, nghiên cứu sinh và sinh viên ngành Tài chính - Ngân hàng: Là tài liệu học thuật giá trị phục vụ giảng dạy, nghiên cứu chuyên sâu về thị trường chứng khoán, cấu trúc thị trường tài chính và tác động của hội nhập kinh tế quốc tế giai đoạn chuyển đổi.

Câu hỏi thường gặp

1. Cấu trúc thị trường vốn Việt Nam giai đoạn 2000 - 2006 có đặc điểm gì nổi bật?
Thị trường hình thành hai phân hệ gồm thị trường tín dụng dài hạn và thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, thị trường tín dụng ngân hàng chiếm hơn 80% cung ứng vốn dài hạn, trong khi vốn hóa cổ phiếu mới đạt khoảng 4,4% GDP với 45 mã niêm yết tính đến tháng 4 năm 2006.

2. Việc nới tỷ lệ sở hữu nước ngoài lên 49% theo Thông tư 90/2005/TT-BTC có tác động như thế nào?
Quy định này đã kích thích dòng vốn ngoại chảy mạnh vào thị trường, nâng số tài khoản nhà đầu tư nước ngoài lên 362 tài khoản vào đầu năm 2006, đồng thời thúc đẩy thanh khoản thị trường cổ phiếu tập trung tăng trưởng vượt bậc trong các phiên giao dịch.

3. Vì sao thị trường trái phiếu doanh nghiệp kém phát triển hơn trái phiếu chính phủ?
Trái phiếu doanh nghiệp chỉ đạt hơn 2.000 tỷ đồng do thiếu tổ chức định mức tín nhiệm độc lập, thủ tục phát hành phức tạp và các doanh nghiệp nhà nước vẫn duy trì thói quen tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi hoặc vốn chỉ định từ các ngân hàng thương mại nhà nước.

4. Bài học kinh nghiệm từ Trung Quốc có thể ứng dụng cho việc xử lý nợ xấu tại Việt Nam là gì?
Việt Nam có thể học tập việc ban hành quy chế chứng khoán hóa tài sản tín dụng nợ xấu như Trung Quốc thực hiện năm 2005, qua đó chuyển giao rủi ro cho các nhà đầu tư thị trường và giải phóng nguồn vốn dự phòng đang bị đóng băng tại các tổ chức tín dụng.

5. Việc gia nhập tổ chức IOSCO năm 2001 đem lại lợi thế gì cho ngành chứng khoán Việt Nam?
Tư cách thành viên chính thức tại IOSCO giúp Ủy ban Chứng khoán Nhà nước ký kết các biên bản ghi nhớ hợp tác quốc tế (MOU), tiếp nhận hỗ trợ kỹ thuật và áp dụng các nguyên tắc chuẩn mực quốc tế vào công tác giám sát, nâng cao tính minh bạch cho thị trường.

Kết luận

• Luận văn đã chuẩn hóa cơ sở lý luận về thị trường vốn trung và dài hạn theo quan điểm kinh tế học hiện đại, làm rõ vai trò điều tiết vĩ mô và phân bổ nguồn lực của thị trường.
• Đánh giá toàn diện thực trạng phát triển thị trường vốn Việt Nam giai đoạn 1986 - 2006 với các mốc dữ liệu thực chứng: 45 mã cổ phiếu niêm yết, 52.000 tài khoản đầu tư và 70.000 tỷ đồng trái phiếu phát hành.
• Nhận diện chính xác ba rào cản cốt lõi: cơ cấu vốn phụ thuộc nặng nề vào ngân hàng, thị trường trái phiếu doanh nghiệp sơ khai và quy mô niêm yết của khối doanh nghiệp cổ phần hóa còn rất thấp dưới 1%.
• Tổng kết bài học thực tiễn giá trị từ Trung Quốc, Thái Lan, Malaysia về việc thiết lập đường cong lãi suất chuẩn, minh bạch hóa thông tin và chứng khoán hóa các khoản nợ xấu ngân hàng.
• Đề xuất lộ trình 4 giải pháp đồng bộ giai đoạn 2006 - 2010 nhằm đưa vốn hóa thị trường chứng khoán đạt 15% GDP, phục vụ đắc lực cho công cuộc công nghiệp hóa và hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng.

Các nhà nghiên cứu, nhà quản lý và doanh nghiệp quan tâm có thể khai thác các luận điểm và hệ thống dữ liệu chi tiết của công trình để tiếp tục phát triển các đề án tái cấu trúc thị trường tài chính hiện đại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, các danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung chính của luận văn gồm 3 chương và 7 mục. CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ THỊ TRƯỜNG VỐN 1. Những vấn đề chung về thị trường vốn 1. Khái niệm Thị trường vốn là một phạm trù của kinh tế thị trường.

Phạm trù này có thể được tiếp cận dưới nhiều góc độ dẫn đến các quan niệm khác nhau. Tùy vào mục đích nghiên cứu, người ta có thể lựa chọn quan niệm và cách phân loại phù hợp. Hàng hóa được trao đổi trên TTV là loại hàng hóa có tính chất đặc biệt, gọi chung là vốn. Vậy trước hết, vốn là gì? Thực tế hiện nay còn tồn tại nhiều khái niệm khác nhau về vốn (tư bản).

Từ điển Kinh tế thị trường định nghĩa vốn (tư bản) “là những tài sản có khả năng tạo ra thu nhập và bản thân nó cũng được tái tạo ra” (3, tr 56). Theo định nghĩa này, vốn là tài sản và có khả năng tạo ra một nguồn thu nhập khác ngoài bản thân nó. Bên cạnh đó, trong Bộ Tư bản, Mác đã kết luận quá trình chuyển hoá của tiền thành tư bản như sau: “Như vậy là giá trị ứng ra ban đầu không những được bảo toàn trong lưu thông, mà còn thay đổi đại lượng của nó, còn cộng thêm một giá trị thặng dư, hay đã tăng thêm giá trị. Chính sự vận động ấy đã biến giá trị đó thành tư bản” (46, tr228).

Sự khác biệt giữa hàng hóa tư bản và các hàng hóa thông thường khác được Mác nhấn mạnh: “Đối với các hàng hoá khác, cuối cùng, giá trị sử dụng của chúng đều do người mua tiêu dùng đi, đồng thời, thực thể của hàng hoá và giá trị của nó cũng biến mất theo. Trái lại, hàng hoá tư bản lại có đặc tính là khi giá trị sử dụng của nó được đem tiêu dùng đi, hàng hoá- tư bản không những vẫn giữ nguyên giá trị và giá trị sử dụng của nó, mà còn làm cho giá trị và giá trị sử dụng của nó tăng thêm lên nữa” (47, tr 537) Tuy hiện vẫn còn nhiều khái niệm khác nhau về vốn (tư bản), nhưng khi nghiên cứu bản chất của nó, chúng ta có thể nhận thấy một số đặc trưng 9 z chung. Trước hết, vốn là hình thái giá trị được biểu hiện bằng tiền. Nói như vậy có nghĩa là vốn không chỉ tồn tại dưới hình thức giá trị độc lập (tiền tệ) mà còn tồn tại trong các tài sản hữu hình, vô hình và đại diện cho một lượng giá trị hàng hoá, dịch vụ, tài sản nhất định.

Vốn còn được thể hiện bằng tiềm năng và lợi thế vô hình như vị trí địa lý, bản quyền sáng chế…Thứ hai, vốn được biểu hiện bằng tiền, nhưng không phải tất cả tiền đều là vốn. Tiền chỉ là vốn khi nó được đưa vào sử dụng với mục đích đầu tư hoặc kinh doanh. Trong quá trình vận động, tiền quay trở về điểm xuất phát với một lượng lớn hơn bản thân nó. Cuối cùng, trong nền kinh tế thị trường, vốn là một loại hàng hoá đặc biệt.

Theo Mác, “Tiền chỉ được đem nhượng lại với hai điều kiện, một là nó sẽ quay về điểm xuất phát sau một kỳ hạn nhất định, và hai là nó sẽ quay về điểm đó với tư cách là tư bản đã thực hiện, nghĩa là sau khi đã thực hiện các giá trị sử dụng của nó, thực hiện được các khả năng của nó là sản xuất ra giá trị thặng dư”. Tóm lại, vốn có thể tồn tại dưới nhiều hình thức khác nhau, có thể là tài sản (đã được giá trị hoá), có thể là tiền tệ. Nhưng đã là vốn thì phải gắn với sự vận động và phải sinh lời.