phần mở đầu và kết luận, nội dung luận văn được chia làm 4 chương, cụ thể như sau: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về phát triển hoạt động huy động vốn của ngân hàng thương mại Chƣơng 2: Phương pháp nghiên cứu và thiết kế luận văn Chƣơng 3: Thực trạng phát triển hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Chi nhánh Bắc Ninh II Chƣơng 4: Một số giải pháp phát triển hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Chi nhánh Bắc Ninh II. Kết luận chung Tài liệu tham khảo 3 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu 1.1 Tổng quan nghiên cứu Nghiên cứu về hoạt động huy động vốn đã thu hút được nhiều sự quan tâm từ các học giả trong thời gian qua. Một số nghiên cứu các vấn đề liên quan đến huy động vốn như sau: 1.1 Tổng quan nghiên cứu nước ngoài Monsef và các cộng sự (2012) khi nghiên cứu về phát triển huy động vốn đối với khách hàng tại các NHTM đã chỉ ra rằng: 1 Phát triển huy động vốn đối với khách hàng có mối quan hệ trực tiếp giữa chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng; Phát triển huy động vốn đối với khách hàng có mối quan hệ trực tiếp giữa chất lượng dịch vụ và hành vi trung thành của khách hàng; (3) Chất lượng dịch vụ ảnh hưởng đến sự hài lòng của khách hàng trung thành; 4 Phát triển huy động vốn đối với khách hàng có một mối quan hệ trực tiếp giữa chất lượng môi trường và sự hài lòng của khách hàng.
Khedkar và các cộng sự (2015) khi nghiên cứu về dịch vụ khách hàng của ngân hàng thương mại nhận thấy muốn tăng cường hiệu quả của hoạt động huy động vốn, các NHTM cần tăng cường nâng cao sự hài lòng khách hàng thông qua việc cung ứng các sản phẩm tiện ích cao, kết hợp bán chéo sản phẩm có giá trị gia tăng. Chen và các cộng sự (2016) trong nghiên cứu đo lường về lòng trung thành của khách hàng khi sử dụng dịch vụ của NHTM đã chỉ ra 03 yếu tố có ảnh hưởng quyết định khi khách hàng lựa chọn sử dụng lại dịch vụ của NHTM bao gồm: tiện ích sản phẩm, giá cả và chăm sóc sau bán hàng.2 Tổng quan nghiên cứu trong nước Nguyễn Hồng Yến và cộng sự (2017). Nâng cao hiệu quả hoạt động huy động vốn của các ngân hàng thương mại. Tạp chí công thương, số tháng 4 năm 4 2017.
Nghiên cứu này đã trình bày vai trò của hoạt động huy động vốn, thực trạng huy động vốn tại các ngân hàng và các biện pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn bao gồm: cơ chế điều hành huy động vốn và kinh doanh vốn; cơ cấu nguồn vốn huy động; sản phẩm huy động vốn; quy trình giao dịch trong hoạt động huy động vốn; kênh phân phối; cơ chế khuyến khích trong huy động vốn; công nghệ thông tin trong hoạt động huy động vốn. Nguyễn Ngọc Anh (2017). Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Quân đội – Chi nhánh Thanh. Tạp chí công thương, số tháng 4 năm 2017.
Nghiên cứu đã trình bày tầm quan trọng của nguồn vốn và thực trạng huy động vốn tại MB Thanh Hóa trong giai đoạn từ 2014 đến 2016, từ đó, rút ra các điểm tốt và điểm hạn chế trong hoạt động huy động vốn, chỉ ra nguyên nhân của thực trạng và đưa ra các giải pháp bao gồm: thực hiện chính sách lãi suất linh hoạt, hấp dẫn; đa dạng hóa hình thức huy động vốn; xây dựng một chiến lược khách hàng hợp lý; Nguyễn Văn Thọ và cộng sự (2019). Tăng trưởng huy động vốn từ tiền gửi khách hàng tại ngân hàng thương mại Việt Nam. Tạp chí ngân hàng, số 23/2019. Nghiên cứu trình bày thực trạng tăng trưởng huy động từ tiền gửi khách hàng tại các NHTM Việt Nam bao gồm tăng trưởng quy mô tiền gửi khách hàng; phân loại tiền gửi khách hàng theo kỳ hạn, khả năng đáp ứng nhu cầu cấp tín dụng của các ngân hàng, tiền gửi khách hàng theo nhóm ngân hàng.
Sau đó, tác giả đánh giá những kết quả đạt được và tốn tại hạn chế của hoạt động huy động vốn từ tiền gửi khách hàng của các NHTM Việt Nam. Cuối cùng, tác giả đưa ra một số đề xuất như: (1) Các NHTM cần xây dựng chính sách huy động nguồn vốn đúng với cơ chế chính sách của Nhà nước, (2) Các chính sách phải phù hợp với diễn biến thị trường, nhu cầu khách hàng và định hướng chiến lược kinh doanh của các ngân hàng; (3) Các NHTM cần nghiên cứu để đưa ra các sản phẩm huy động vốn đặc trưng cho từng ngành; (4) Các NHTM cần xây dựng chính sách ưu đãi về lãi suất, khuyến mãi phù hợp với từng phân đoạn khách hàng; (5) NHTM cần đa dạng hóa và hoàn thiện hệ thống danh mục sản phẩm huy động vốn, gia tăng tiện ích cho sản phẩm huy động 5 vốn, bán chéo sản phẩm; (6) NHTM cần rà soát lại quy trình, thủ tục, chứng từ giao dịch, chương trình liên quan trong giao dịch tiền gửi tiết kiệm; (7) NHTM cần hoàn thiện quy trình giao dịch tiền gửi tiết kiệm, chương trình cảnh báo, giám sát trên hệ thống về các giao dịch tiền gửi, huy động vốn. Nguyễn Thu Hồng (2020). Marketing huy động vốn của ngân hàng thương mại.
Tạp chí Thị trường tài chính tiền tệ, số 10 năm 2020. Nghiên cứu trình bày một số hoạt động Marketing huy động vốn tại NHTM, sau đó đưa ra ví dụ cụ thể hoạt động marketing huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Ninh II. Nghiên cứu cũng nêu thực trạng hoạt động huy động vốn tại đây, chỉ ra ưu điểm và nhược điểm trong hoạt động marketing huy động vốn. Cuối cùng, nghiên cứu đưa ra một số giải pháp đẩy mạnh marketing huy động vốn như: đa dạng hóa các hình thức huy động vốn; chính sách lãi suất hợp lý; hoàn thiện chiến lược phân phối sản phẩm, dịch vụ.
Bên cạnh đó, NHTM cần hoàn thiện chiến lược xúc tiến hỗn hợp; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; xây dựng kế hoạch tài chính cho marketing huy động vốn; áp dụng công nghệ ngân hàng. Dương Văn Bôn và cộng sự (2020). Một số lưu ý về hoạt động huy động vốn và cho vay của ngân hàng thương mại. Tạp chí tài chính, kỳ 1 tháng 12 năm 2020.
Tác giả đã mô tả bức tranh huy động vốn từ đầu năm 2020 với những diễn biến trái chiều về huy động vốn, những khó khăn trong hoạt động huy động vốn và đưa ra một số kết luận và khuyến nghị đối với chính phủ và ngân hàng nhà nước. Trần Thị Ngọc Trinh (2021). Nâng cao huy động vốn tại Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam thị xã Duyên Hải tỉnh Trà Vinh. Luận văn thạc sĩ, Đại học Trà Vinh.
Trong luận văn này đã phân tích 5 yếu tố liên quan đến hoạt động huy động vốn của KH là tính đa dạng của sản phẩm, lãi suất, kênh phân phối, xúc tiến hỗn hợp và năng lực phục vụ. Nguyễn Thị Tố Ly (2021). Huy động vốn khách hàng cá nhân tại Ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt Nam Chi nhánh Bắc Ninh. Luận văn thạc sĩ, Đại học Thương mại.
Tác giả nghiên cứu và chỉ ra thực trạng huy động vốn tại chi nhánh, đồng thời có khảo sát và chỉ ra 5 nhóm nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động huy 6 động vốn khách hàng cá nhân là đặc tính sản phẩm, giá cả, khuyến mại, cơ sở vật chất và kỹ năng chăm sóc khách hàng của nhân viên ngân hàng.2 Khoảng trống nghiên cứu Các công trình nghiên cứu trên đã có những đóng góp quan trọng trong việc giải quyết những vấn đề lý luận cơ bản về phát triển hoạt động huy động vốn, phân tích thực trạng phát triển hoạt động huy động vốn đối với các đối tượng khác nhau, và đưa ra một số giải pháp cũng như kiến nghị với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền nhằm phát triển hoạt động huy động vốn tại NHTM. Tuy nhiên, các nghiên cứu mới dừng lại ở việc đưa ra các tiêu chí đánh giá chất lượng hoạt động huy động vốn, chưa đi sâu vào việc phân tích các nhóm chỉ tiêu đánh giá chất lượng hoạt động huy động vốn phù hợp với đặc trưng của từng địa bàn cũng như đặc trưng riêng của từng loại hình ngân hàng thương mai.2 Cơ sở lý luận về phát triển hoạt động huy động vốn của Ngân hàng thương mại 1.1 Huy động vốn của ngân hàng thương mại 1.1 Khái niệm huy động vốn Vốn huy động là tài sản bằng tiền của các tổ chức và cá nhân mà ngân hàng đang tạm thời quản lý và sử dụng với trách nhiệm hoàn trả. Vốn huy động là nguồn vốn chủ yếu, nguồn tài nguyên to lớn và quan trọng nhất của NHTM. Huy động vốn được xem như hoạt động cơ bản và là một trong những hoạt động quan trọng nhất của ngân hàng thương mại.
Hoạt động này mang lại nguồn vốn để ngân hàng có thể thực hiện các hoạt động khác như cấp tín dụng và cung cấp các dịch vụ ngân hàng của khách hàng. Huy động vốn của ngân hàng có thể hiểu đó là những công cụ, cách thức và phương pháp, và chương trình cụ thể nhằm thu hút sự chú ý của các cá nhân, các tổ chức và từ đó gửi tiền vào ngân hàng trên cơ sở hai bên đều có lợi. Huy động vốn luôn được quan tâm và chịu sự giám sát chỉ đạo sát sao từ phía lãnh đạo ngân hàng.2 Các hình thức huy động vốn Từ những nguồn tiền gửi Nguồn tiền gửi của khách hàng là nguồn tài nguyên dồi dào và quan trọng 7 nhất trong quá trình huy động vốn của bất cứ ngân hàng nào. Với những ngân hàng mới đi vào hoạt động, nghiệp vụ đầu tiên được ngân hàng áp dụng để đảm bảo cho hoạt động của mình đó là mở các tài khoản tiền gửi để giữ hộ và thanh toán hộ cho khách hàng, với cách này ngân hàng sẽ có được nguồn vốn để đầu tư phát triển.
Để thu hút được nguồn vốn từ các cá nhân, doanh nghiệp, các ngân hàng đã đưa ra nhiều hình thức huy động vốn khác nhau như: Gửi có kỳ hạn, gửi không kỳ hạn, gửi theo mục đích… Từ nguồn đi vay bên ngoài Ngoài nguồn huy động vốn từ tiền gửi, các ngân hàng cũng có thể huy động vốn thêm từ các nguồn khác như: vay của ngân hàng nhà nước, vay tổ chức tín dụng, vay trên thị trường vốn.