PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do nghiên cứu Trong nền kinh tế Thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng hiện nay, vai trò của các ngân hàng thƣơng mại là đặc biệt quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế. Cùng với quá trình mở cửa và hội nhập, khách hàng cá nhân chiếm một vị trí thiết yếu trong chiến lƣợc phát triển của ngân hàng. Bằng chứng là các sản phẩm dịch vụ danh cho đối tƣợng khách hàng cá nhân ngày càng đa dạng và phong phú.
Trong đó, hoạt động tín dụng là một trong những sản phẩm đem lại nguồn thu dồi dào cho ngân hàng. Đó cũng là một trong những tiền đề tạo nên sức ảnh hƣởng của Ngân hàng đó đối với thị trƣờng. Tuy nhiên, hoạt động tín dụng cũng bao gồm rất nhiều rủi ro. Với vai trò là nguồn cung vốn quan trọng nhất trong nền kinh tế, các NHTM đã và đang góp phần thiết yếu vào các dự án kinh tế trọng điểm.
Mỗi ngân hàng đều có một thế mạnh riêng. Có Ngân hàng chuyên cho vay các công ty có quy mô lớn, công ty đa quốc gia, cũng có ngân hàng tập trung vào nhóm khách hàng ở mức trung bình. BIDV là một trong những ngân hàng lớn và có lịch sử hình thành phát triển lâu đời, với 64 năm hoạt động trong lĩnh vực tài chính. Thƣơng hiệu của BIDV đƣợc xem là một tài sản có giá trị quan trọng, đòi hỏi sự đầu tƣ vào chiến lƣợc phát triển tổng thể và dài hạn.
Để đáp ứng tầm nhìn đến năm 2030 và phƣơng án tái cơ cấu đến năm 2020, BIDV đã quyết tâm đầu tƣ vào việc phát triển thƣơng hiệu toàn diện và chuyên nghiệp hóa công tác quản trị phù hợp với quy mô hoạt động kinh doanh, từ đó giúp thƣơng hiệu của BIDV có thể vƣơn ra quốc tế, Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam đã đặt ra cho bộ phận tín dụng nhiệm vụ đa dạng hóa cơ cấu tín dụng theo từng đối tƣợng khách hàng thuộc nhiều ngành nghề và lĩnh vực khác nhau, bảo đảm tăng trƣởng ổn định về quy mô tín dụng kèm theo yêu cầu đảm bảo về chất lƣợng dịch vụ. Hiện nay, Ngân hàng cung cấp những sản phẩm dịch vụ đa dạng dành cho khách hàng cá nhân nhƣ vay tiêu dùng, thế chấp, tín dụng. Trong bối cảnh nền kinh tế 2 phát triển nhƣ hiện nay, đời sống ngày căng đƣợc cải thiện kéo theo đó là nhu cầu về các sản phẩm vay đa dạng nâng cao. Đó chính là mảng ngƣời đi vay thƣờng xuyên quan tâm hàng đầu.
Nhằm nắm bắt đƣợc nhu cầu tín dụng của KHCN tại địa phƣơng, ngân hàng BIDV nói chung và chi nhánh Thủ Dầu Một nói riêng cần tập trung vào các biện pháp cải thiện hoạt động cho vay đối với mảng KHCN nhằm chiếm lĩnh thị phần, đặc biệt trong hoàn cảnh các đối thủ cạnh tranh đang ngày càng mở rộng phạm vi phát triển. Nhận thấy đƣợc tầm quan trọng của sản phẩm cho vay khách hàng cá nhân đối với Ngân hàng, em xin chọn đề tài “Phát triển hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam –Chi nhánh Thủ Dầu Một” làm đề tài nghiên cứu khóa luận tốt nghiệp cho bản thân. Mục tiêu nghiên cứu 2. Mục tiêu tổng quát Mục tiêu tổng quát của đề tài "Phát triển hoạt động cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một" đó chính là đƣa ra các giải pháp và kiến nghị với mục đích giải quyết những hạn c nhằm phát triển dịch vụ cho vay khách hàng cá nhân tại ngân hàng TMCP Đầu tƣ và phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một trong thời gian tới.
Mục tiêu cụ thể Để có thể đạt đƣợc mục tiêu tổng quát, đề tài cần giái quyết các vấn đề cụ thể nhƣ sau: 1) Phân tích, đánh giá thực trạng về hoạt động cho vay KHCN của Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một giai đoạn từ năm 2020 – 2022. 2) Làm rõ những hạn chế và nguyên nhân dẫn đến những hạn chế trong phát triển dịch vụ cho vay khách hàng cá nhân tại ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một trong thời gian qua. 3) Đề xuất những biện pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả cho vay khách hàng cá nhân của chi nhánh trong thời gian dài hạn. Câu hỏi nghiên cứu Câu hỏi tổng quát: Có thể đƣa ra những kiến nghị cũng nhƣ giải pháp nào để phát triển dịch vụ cho vay KHCN tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi thánh Thủ Dầu Một ? Để có đƣợc lời đáp giải cho câu hỏi tổng quát đã nêu ở trên, trong quá trình nghiên cứu, luận văn cần dựa vài những tài liệu báo cáo do Chi nhánh cung cấp để tập trung trả lời những câu hỏi cụ thể sau: 1) Thực trạng về tình hình cho vay đối với KHCN của Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một giai đoạn 2020 – 2022 ra sao ? 2) Từ tình hình cho vay của chi nhánh, xác định những hạn chế cũng nhƣ nguyên nhân dẫn đến những hạn chế đó ? 3) Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một nên thực hiện những biện pháp nào để nâng cao hiệu quả trong hoạt động cho vay KHCN trong thời gian tới ? 4.
Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 4. Đối tƣợng nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu của luận văn là dịch vụ cho vay KHCN và phát triển hoạt động cho vay KHCN tại Ngân hàng Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một và phát triển hiệu quả cho vay. Phạm vi nghiên cứu Phạm vi không gian: Luận văn thực hiện nghiên cứu tại Ngân hàng Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một. Về thời gian: Giai đoạn từ năm 2020 – 2022.
Phƣơng pháp nghiên cứu Luận văn sử dụng phƣơng pháp nghiên cứu định tính, sử dụng các công cụ thống kê để phân tích, đánh giá một cách khách quan về thực trạng tình hình cho vay 4 KHCN tại BIDV – Chi nhánh Thủ Dầu Một dựa trên khung lý thuyết về cho vay KHCN của NHTM, trong đó: Dữ liệu thứ cấp: Là những dữ liệu có sẵn đƣợc thu nhập từ các Báo cáo hoạt động của Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một. Đồng thời, luận văn cũng thực hiện thu nhập ý kiến của các chuyên gia trong lĩnh vực tín dụng và chăm sóc khách hàng của chi nhánh. Xử lý thống kê bảng biểu, tính toán các chỉ số tài chính, rồi so sánh các số liệu giữa các năm về số tuyệt đối và tỷ trọng để tìm ra các yếu tố tác động đến hiệu quả cho vay KHCN của chi nhánh và mức độ tác động của từng yếu tố. Sau đó tổng hợp, trình bày số liệu và tính toán các đặc trƣng của đối tƣợng nghiên cứu nhằm đƣa ra những dự đoán, quyết định chính xác, phục vụ cho quá trình nghiên cứu.
Nội dung nghiên cứu Để giải quyết những mục tiêu nghiên cứu đã nêu trên, luận văn thực hiện nghiên cứu những nội dung sau: 1) Tổng hợp lý thuyết về cho vay KHCN của NHTM. Bao gồm các lý thuyết, tiêu chí để đánh giá hiệu quả hoạt động cho vay KHCN cũng nhƣ những kinh nghiệm về phát triển hoạt động cho vay KHCN của ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một và các ngân hàng lân cận; 2) Phân tích và đánh giá thực trạng của hoạt động cho vay KHCN tại Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một giai đoạn từ năm 2020 – 2022 dựa trên các tiêu chí đã tổng hợp; 3) Dựa trên những phân tích sẽ làm rõ những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế đó ảnh hƣởng đến hiệu quả hoạt động cho vay KHCN trong giai đoạn từ 2020 – 2022, từ đó đƣa ra những giải pháp phù hợp nhằm giải quyết những hạn chế đang tồn đọng, nâng cao hiệu quả trong hoạt động cho vay dựa trên mục tiêu và định hƣớng phát triển trong tƣơng lai của chi nhánh. Đóng góp của đề tài Đề tài nghiên cứu này sẽ giúp cho Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thủ Dầu Một có cơ sở để có thể đƣa ra những biện pháp hợp lý nhằm giải quyết những hạn chế tồn đọng cũng nhƣ nâng cao chất lƣợng dịch vụ cho vay KHCN tại chi nhánh, góp phần tăng lợi nhuận của ngân hàng và tăng trƣởng tín dụng. Tổng quan về lĩnh vực nghiên cứu Liên quan đến chủ đề phát triển hoạt động cho vay KHCN tại các ngân hàng thƣơng mại, thời gian qua đã có một số nghiên cứu đáng chú ý.
Chẳng hạn, Nguyễn Ngọc Tuấn (2013) nghiên cứu "Giải pháp tín dụng cho hộ sản xuất cà phê của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam trên địa bàn tỉnh Đắk Nông". Luận án đã xây dựng khung lý luận về hoạt động tín dụng nông nghiệp, nông thôn của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam, làm rõ thực trạng cho vay hộ sản xuất tại ngân hàng trên địa bàn tỉnh Đắk Nông, đồng thời đề xuất các kiến nghị đối với chính phủ và ngân hàng nhằm tăng cƣờng tín dụng chất lƣợng. Tuy nhiên, nghiên cứu mới chỉ dừng lại ở các hộ sản xuất cà phê mà chƣa có tính khái quát đối với các hộ kinh doanh khác. Nghiên cứu của Lƣơng Thị Tuyết Nhung (2017) tập trung vào đánh giá "Hiệu quả hoạt động cho vay khách hàng cá nhân của Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam - Chi nhánh Ba Đình".
Nghiên cứu này sử dụng phƣơng pháp đánh giá hiệu quả hoạt động dựa trên các chỉ số tài chính, bao gồm tỷ suất lợi nhuận, tỷ suất tín dụng tăng trƣởng và tỷ lệ NPL (không trả nợ). Kết quả của nghiên cứu cho thấy, hoạt động cho vay khách hàng cá nhân của Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam - Chi nhánh Ba Đình đạt hiệu quả cao, với tỷ lệ lợi nhuận tăng trƣởng đáng kể và tỷ lệ NPL giảm dần qua các năm. Nghiên cứu cũng đƣa ra một số đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay khách hàng cá nhân của ngân hàng.