PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG SỬ DỤNG THUỐC TRONG GIAI ĐOẠN COVID 19 NĂM 2021 - 2022 TẠI BỆNH VIỆN QUÂN Y 175

Nghiên cứu thực trạng sử dụng thuốc tại Bệnh viện Quân Y 175 trong giai đoạn COVID-19 (2021-2022). Phân tích cơ cấu, biến động và đánh giá hiệu quả sử dụng thuốc.

• Tác giả: Hoàng Thị Mai Anh
• Người hướng dẫn: TS. Đỗ Xuân Thắng
• Trường học: Trường Đại Học Dược Hà Nội
• Chuyên ngành: Tổ Chức Quản Lý Dược
• Đề tài: Phân Tích Thực Trạng Sử Dụng Thuốc Trong Giai Đoạn Covid 19 Năm 2021 – 2022 Tại Bệnh Viện Quân Y 175
• Loại tài liệu: Luận Văn Dược Sĩ Chuyên Khoa Cấp I
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 2. DANH MỤC THUỐC VÀ PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH DANH MỤC THUỐC
• 3. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phân Tích Sử Dụng Thuốc COVID 19 Tại BVQY 175

Bài viết này đi sâu vào phân tích sử dụng thuốc trong giai đoạn COVID-19 tại Bệnh viện Quân Y 175 trong hai năm 2021 và 2022. Đây là giai đoạn đỉnh điểm của dịch bệnh, khi việc sử dụng thuốc có vai trò then chốt trong việc cứu chữa bệnh nhân. Nghiên cứu này tập trung vào việc mô tả cơ cấu sử dụng thuốc, phân tích các nhóm thuốc có biến động lớn, từ đó đánh giá hiệu quả và đưa ra các kiến nghị nhằm tối ưu hóa việc sử dụng thuốc trong các tình huống tương tự. Bệnh viện Quân Y 175, với vai trò là bệnh viện tuyến cuối của Quân đội khu vực phía Nam, đã đóng góp quan trọng vào công tác điều trị COVID-19, tiếp nhận bệnh nhân từ trung bình đến rất nặng. Việc phân tích dữ liệu sử dụng thuốc giúp hiểu rõ hơn về các phác đồ điều trị, hiệu quả của từng loại thuốc và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình điều trị.

1.1. Vai trò của Dược Lâm Sàng Trong Đại Dịch COVID 19

Dược lâm sàng đóng vai trò then chốt trong việc tối ưu hóa sử dụng thuốc COVID-19. Chuyên gia dược lâm sàng tham gia vào việc xây dựng phác đồ điều trị, tư vấn sử dụng thuốc, theo dõi phản ứng có hại, và đánh giá hiệu quả điều trị. Trong đại dịch, vai trò này càng trở nên quan trọng khi có nhiều loại thuốc mới được đưa vào sử dụng khẩn cấp, đòi hỏi phải có kiến thức chuyên môn sâu rộng để đảm bảo an toàn và hiệu quả cho bệnh nhân. Dược lâm sàng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý kháng sinh, tránh lạm dụng và ngăn ngừa tình trạng kháng thuốc.

1.2. Mục Tiêu Nghiên Cứu Phân Tích Thực Trạng Tại BVQY 175

Nghiên cứu tập trung vào hai mục tiêu chính: mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng trong giai đoạn COVID-19 và phân tích thực trạng sử dụng một số nhóm thuốc có biến động. Việc mô tả cơ cấu danh mục thuốc giúp hiểu rõ hơn về các loại thuốc được sử dụng phổ biến, tỷ lệ sử dụng của từng nhóm thuốc, và sự thay đổi trong cơ cấu danh mục theo thời gian. Phân tích thực trạng sử dụng các nhóm thuốc có biến động giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến việc sử dụng thuốc, đánh giá hiệu quả của từng loại thuốc, và phát hiện các vấn đề liên quan đến an toàn thuốc. Theo tài liệu gốc, nghiên cứu tiến hành tại Bệnh viện Quân Y 175 trong giai đoạn 2021-2022.

II. Thách Thức Trong Quản Lý Cung Ứng Thuốc COVID 19 Tại BV

Giai đoạn dịch COVID-19 gây ra nhiều thách thức trong công tác quản lý và cung ứng thuốc. Nhu cầu thuốc tăng đột biến, chuỗi cung ứng bị gián đoạn, giá thuốc biến động, và xuất hiện nhiều loại thuốc mới với thông tin hạn chế. Bệnh viện phải đối mặt với áp lực lớn trong việc đảm bảo cung ứng đủ thuốc, đáp ứng nhu cầu điều trị, đồng thời kiểm soát chất lượng và giá cả. Việc quản lý dược lâm sàng cũng gặp nhiều khó khăn do số lượng bệnh nhân tăng cao, nguồn lực hạn chế, và áp lực thời gian lớn. Theo như đã đề cập trong phần đặt vấn đề, bên cạnh nỗ lực của các Y Bác sĩ, thì việc cung ứng và sử dụng thuốc đóng vai trò quan trọng trong việc cứu sống người bệnh.

2.1. Biến Động Giá Thuốc và Đảm Bảo Nguồn Cung Ứng Ổn Định

Trong đại dịch, giá nhiều loại thuốc điều trị COVID-19 tăng đột biến do nhu cầu tăng cao và nguồn cung hạn chế. Bệnh viện phải đối mặt với khó khăn trong việc đảm bảo nguồn cung ứng ổn định với giá cả hợp lý. Việc đấu thầu thuốc, đàm phán giá cả, và tìm kiếm các nguồn cung ứng thay thế trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Cần có các biện pháp kiểm soát giá thuốc, ngăn chặn tình trạng đầu cơ, trục lợi, và đảm bảo quyền lợi của người bệnh.

2.2. Quản Lý Thông Tin Thuốc Mới Cập Nhật Phác Đồ Điều Trị

Trong giai đoạn dịch COVID-19, nhiều loại thuốc mới được đưa vào sử dụng khẩn cấp, nhưng thông tin về hiệu quả và an toàn còn hạn chế. Bệnh viện phải nhanh chóng cập nhật thông tin, đánh giá bằng chứng khoa học, và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp. Việc đào tạo nhân viên y tế về các loại thuốc mới, phác đồ điều trị mới, và các biện pháp phòng ngừa tác dụng phụ là rất quan trọng. Theo như quyết định 250/QĐ-BYT của Bộ Y tế về việc ban hành hướng dẫn chẩn đoán và điều trị COVID-19 có tổng hợp nguyên tắc điều trị COVID-19.

III. Phương Pháp Phân Tích Thu Thập Dữ Liệu Sử Dụng Thuốc COVID 19

Nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích thống kê mô tả để đánh giá cơ cấu sử dụng thuốc, so sánh tỷ lệ sử dụng giữa các nhóm thuốc, và xác định các yếu tố ảnh hưởng đến việc sử dụng thuốc. Dữ liệu được thu thập từ hồ sơ bệnh án, sổ sách thống kê của khoa Dược, và các báo cáo liên quan. Các biến số nghiên cứu bao gồm: loại thuốc, số lượng sử dụng, đường dùng, thời gian điều trị, kết quả điều trị, và các tác dụng phụ. Việc xử lý và phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phần mềm thống kê chuyên dụng. Theo tài liệu gốc, phương pháp nghiên cứu bao gồm thiết kế nghiên cứu, cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu, phương pháp thu thập số liệu, các biến số nghiên cứu và phương pháp xử lý số liệu.

3.1. Xác Định Các Nhóm Thuốc Biến Động Trong Giai Đoạn Dịch

Việc xác định các nhóm thuốc có biến động lớn trong giai đoạn dịch giúp tập trung vào các vấn đề quan trọng nhất. Các nhóm thuốc này có thể bao gồm: thuốc kháng virus, kháng sinh, corticoid, thuốc chống đông, và các thuốc hỗ trợ điều trị. Việc phân tích sự thay đổi trong tỷ lệ sử dụng, chi phí sử dụng, và hiệu quả điều trị của các nhóm thuốc này giúp hiểu rõ hơn về tác động của dịch bệnh đến việc sử dụng thuốc.

3.2. Phân Tích Chi Phí và Ngân Sách Dành Cho Thuốc COVID 19

Phân tích chi phí thuốc là một phần quan trọng của nghiên cứu. Chi phí thuốc có thể chiếm một tỷ lệ lớn trong tổng chi phí điều trị COVID-19. Việc phân tích chi phí giúp đánh giá hiệu quả kinh tế của các phác đồ điều trị, so sánh chi phí giữa các loại thuốc, và xác định các giải pháp để giảm chi phí thuốc mà vẫn đảm bảo chất lượng điều trị. Vấn đề chi phí thuốc điều trị COVID-19 tại bệnh viện đã được đề cập đến trong tài liệu.

IV. Kết Quả Phân Tích Cơ Cấu Sử Dụng Thuốc COVID 19 Tại BVQY 175

Nghiên cứu cho thấy có sự thay đổi đáng kể trong cơ cấu sử dụng thuốc trong giai đoạn dịch COVID-19 so với trước dịch. Tỷ lệ sử dụng thuốc kháng virus, kháng sinh, và corticoid tăng cao. Các loại thuốc mới như Remdesivir, Molnupiravir được sử dụng phổ biến. Có sự khác biệt trong cơ cấu sử dụng thuốc giữa năm 2021 và 2022 do sự thay đổi của biến chủng virus và phác đồ điều trị. Việc phân tích chi tiết cơ cấu sử dụng thuốc giúp hiểu rõ hơn về các xu hướng và vấn đề trong việc điều trị COVID-19. Việc này góp phần đánh giá hiệu quả sử dụng thuốc kháng virus chống COVID-19 theo từng tháng trong giai đoạn 2021-2022

4.1. Sử Dụng Thuốc Kháng Virus Remdesivir Molnupiravir Favipiravir

Các thuốc kháng virus như Remdesivir, Molnupiravir, và Favipiravir đóng vai trò quan trọng trong điều trị COVID-19. Nghiên cứu phân tích tỷ lệ sử dụng, liều dùng, thời gian điều trị, và hiệu quả của từng loại thuốc. So sánh hiệu quả giữa các loại thuốc, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị, và đánh giá các tác dụng phụ. Các thông tin này có thể được tìm thấy ở mục c) Thuốc ức chế Interleukin-6 trong điều trị Covid 19 được thể hiện trong bảng 1. 4 Các thuốc ức chế Interleukin-6 trong điều trị COVID-19

4.2. Tỷ Lệ Sử Dụng Kháng Sinh Nguy Cơ Kháng Thuốc

Việc sử dụng kháng sinh trong điều trị COVID-19 cần được kiểm soát chặt chẽ để tránh lạm dụng và ngăn ngừa tình trạng kháng thuốc. Nghiên cứu phân tích tỷ lệ sử dụng kháng sinh, các loại kháng sinh được sử dụng phổ biến, và các yếu tố nguy cơ gây kháng thuốc. Đánh giá tính hợp lý của việc sử dụng kháng sinh trong các trường hợp cụ thể, và đề xuất các biện pháp để giảm thiểu tình trạng kháng thuốc. Bên cạnh đó, bảng 17, 18 trong tài liệu gốc cho thấy cơ cấu SD một số thuốc kháng sinh, kháng nấm trong điều trị Covid 19 và theo từng tháng.

V. Đánh Giá Hiệu Quả An Toàn Sử Dụng Thuốc Trong Điều Trị COVID 19

Đánh giá hiệu quả và an toàn sử dụng thuốc là một phần quan trọng của nghiên cứu. Hiệu quả điều trị được đánh giá dựa trên các tiêu chí như: tỷ lệ khỏi bệnh, thời gian nằm viện, tỷ lệ tử vong, và các biến chứng. An toàn thuốc được đánh giá dựa trên việc phát hiện và phân tích các tác dụng phụ của thuốc. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả và an toàn sử dụng thuốc cũng được phân tích. Điều này giúp đánh giá tình hình thực tế của các thuốc BDG/thuốc Generic và nhóm TCKT trong điều trị.

5.1. Phân Tích Tác Dụng Phụ Phản Ứng Bất Lợi Của Thuốc

Việc phát hiện và phân tích các tác dụng phụ của thuốc là rất quan trọng để đảm bảo an toàn cho bệnh nhân. Nghiên cứu thu thập thông tin về các tác dụng phụ được báo cáo, phân tích mối liên hệ giữa tác dụng phụ và loại thuốc, liều dùng, thời gian điều trị, và các yếu tố nguy cơ. Các biện pháp phòng ngừa và xử trí tác dụng phụ cũng được đề xuất.

5.2. Ảnh Hưởng Của Bệnh Nền Đến Hiệu Quả Điều Trị COVID 19

Các bệnh nền như: tim mạch, tiểu đường, và phổi mãn tính có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị COVID-19. Nghiên cứu phân tích mối liên hệ giữa bệnh nền và hiệu quả điều trị, xác định các bệnh nền có ảnh hưởng lớn nhất, và đề xuất các biện pháp để tối ưu hóa điều trị cho bệnh nhân có bệnh nền.

VI. Kiến Nghị Giải Pháp Tối Ưu Hóa Phác Đồ Thuốc COVID 19 Tại BV

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các kiến nghị và giải pháp được đưa ra nhằm tối ưu hóa việc sử dụng thuốc trong điều trị COVID-19. Các kiến nghị này tập trung vào việc cải thiện quản lý thuốc, xây dựng phác đồ điều trị hợp lý, tăng cường đào tạo nhân viên y tế, và nâng cao nhận thức của người bệnh. Việc áp dụng các kiến nghị này có thể giúp cải thiện hiệu quả điều trị, giảm chi phí, và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân COVID-19. Bên cạnh đó, cần chú trọng Về sử dụng thuốc theo nguồn gốc xuất xứ: .. Về sử dụng thuốc theo thuốc BDG/thuốc Generic, và nhóm TCKT .

6.1. Xây Dựng Phác Đồ Điều Trị Dựa Trên Bằng Chứng Khoa Học

Phác đồ điều trị cần được xây dựng dựa trên bằng chứng khoa học mới nhất, cập nhật thường xuyên, và phù hợp với tình hình thực tế tại bệnh viện. Cần có sự tham gia của các chuyên gia đầu ngành, dược sĩ lâm sàng, và các nhân viên y tế khác trong quá trình xây dựng phác đồ. Phác đồ cần được phổ biến rộng rãi và tuân thủ nghiêm ngặt.

6.2. Tăng Cường Đào Tạo Nâng Cao Năng Lực Dược Lâm Sàng

Cần tăng cường đào tạo và nâng cao năng lực cho dược sĩ lâm sàng về các loại thuốc mới, phác đồ điều trị mới, và các biện pháp phòng ngừa tác dụng phụ. Dược sĩ lâm sàng cần được tham gia tích cực vào quá trình xây dựng phác đồ điều trị, tư vấn sử dụng thuốc, và theo dõi bệnh nhân. Cần có đủ nguồn lực để hỗ trợ hoạt động của dược lâm sàng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2021-2022, đại dịch Covid-19 đã gây ra những tác động sâu rộng đến hệ thống y tế toàn cầu, trong đó có Việt Nam. Bệnh viện Quân y 175, tuyến cuối phía Nam của Bộ Quốc phòng, đóng vai trò quan trọng trong công tác thu dung, cấp cứu và điều trị bệnh nhân Covid-19, đặc biệt là các ca bệnh từ trung bình đến rất nặng. Năm 2021, bệnh viện đã thành lập Trung tâm điều trị Covid-19, góp phần giảm tải cho các cơ sở y tế khác tại Thành phố Hồ Chí Minh. Trong bối cảnh đó, việc phân tích thực trạng sử dụng thuốc tại bệnh viện trong giai đoạn này là cần thiết để đánh giá hiệu quả quản lý, cung ứng và sử dụng thuốc, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng điều trị.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng tại Bệnh viện Quân y 175 trong giai đoạn Covid-19 2021-2022, đồng thời phân tích thực trạng sử dụng một số nhóm thuốc có biến động trong thời gian này. Nghiên cứu được thực hiện trên dữ liệu hồi cứu từ phần mềm E-Hospital của bệnh viện, với phạm vi thời gian từ 01/07/2021 đến 30/06/2022. Kết quả nghiên cứu không chỉ giúp hiểu rõ hơn về xu hướng sử dụng thuốc trong bối cảnh dịch bệnh mà còn có ý nghĩa quan trọng trong việc hoạch định chính sách quản lý dược, đảm bảo sử dụng thuốc hợp lý, an toàn và tiết kiệm chi phí.

Theo số liệu tổng hợp, bệnh viện đã sử dụng 1859 khoản mục thuốc với tổng giá trị sử dụng lên đến khoảng 412 tỷ đồng. Thuốc tân dược chiếm ưu thế với 90,75% số lượng khoản mục và 99,20% giá trị sử dụng, trong khi thuốc đông y và dược liệu chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ. Nghiên cứu góp phần làm rõ các nhóm thuốc chủ đạo, cơ cấu nguồn gốc, xuất xứ, cũng như sự biến động trong sử dụng các nhóm thuốc kháng virus, kháng sinh, điều trị ung thư và các thuốc đặc hiệu khác trong giai đoạn dịch bệnh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý dược trong bệnh viện, đặc biệt là nguyên tắc xây dựng danh mục thuốc bệnh viện (DMTBV) theo hướng dẫn của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Bộ Y tế Việt Nam. Danh mục thuốc bệnh viện là công cụ quản lý nhằm đảm bảo cung ứng thuốc hợp lý, an toàn, hiệu quả và tiết kiệm chi phí. Các nguyên tắc xây dựng DMTBV bao gồm: phù hợp với mô hình bệnh tật, khả năng tài chính của bệnh viện, tuân thủ phác đồ điều trị và các quy định pháp luật hiện hành.

Ngoài ra, nghiên cứu áp dụng các khái niệm chuyên ngành như phân tích ABC, phân tích VEN (Vital, Essential, Non-essential), phân loại thuốc theo nhóm tác dụng dược lý, nguồn gốc xuất xứ, thuốc biệt dược gốc (BDG) và thuốc generic. Các lý thuyết này giúp phân tích cơ cấu sử dụng thuốc, đánh giá hiệu quả và tính hợp lý trong quản lý dược.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp mô tả cắt ngang dựa trên số liệu hồi cứu từ phần mềm E-Hospital của Bệnh viện Quân y 175, thu thập trong khoảng thời gian từ 01/07/2021 đến 30/06/2022. Cỡ mẫu bao gồm toàn bộ danh mục thuốc đã sử dụng trong giai đoạn này, với 1687 thuốc hóa dược và 172 chế phẩm đông y.

Dữ liệu được thu thập qua các báo cáo thống kê sử dụng thuốc, nhập xuất tồn kho và danh mục thuốc trúng thầu. Các biến số nghiên cứu gồm: tên thuốc, hoạt chất, hàm lượng, đơn vị tính, đường dùng, nhóm tác dụng dược lý, nguồn gốc, thuốc đơn thành phần/đa thành phần, thuốc BDG/generic, đơn giá, số lượng sử dụng và giá trị sử dụng.

Phân tích số liệu được thực hiện bằng phần mềm Microsoft Excel, sử dụng các hàm tổng hợp và lọc để mô tả cơ cấu thuốc theo các tiêu chí: nguồn gốc thuốc, nhóm tác dụng dược lý, xuất xứ, loại thuốc, thành phần và đường dùng. Các chỉ số tỷ lệ phần trăm được tính để so sánh cơ cấu sử dụng thuốc. Kết quả được trình bày dưới dạng bảng biểu rõ ràng, minh bạch.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Cơ cấu sử dụng thuốc theo nguồn gốc: Tổng cộng 1859 khoản mục thuốc được sử dụng, trong đó thuốc hóa dược chiếm 90,75% số lượng và 99,20% giá trị sử dụng, thuốc đông y và dược liệu chiếm 9,25% số lượng nhưng chỉ 0,80% giá trị sử dụng.

2. Cơ cấu theo nhóm tác dụng dược lý: Nhóm thuốc điều trị ký sinh trùng, chống nhiễm khuẩn chiếm tỷ lệ cao nhất với 16,14% số lượng khoản mục và 22,18% giá trị sử dụng. Nhóm thuốc điều trị ung thư và điều hòa miễn dịch đứng thứ hai với 8,98% số lượng và 22,04% giá trị sử dụng. Nhóm thuốc tác dụng đối với máu chiếm 2,58% số lượng và 11,00% giá trị sử dụng.

3. Sử dụng thuốc kháng virus điều trị Covid-19: Tổng số lượng sử dụng đạt 50.013 đơn vị, trong đó Molnupiravir chiếm 31.924 viên, Favipiravir 9.350 viên và Remdesivir 8.739 lọ. Số lượng sử dụng tăng mạnh từ tháng 8/2021, đạt đỉnh vào các tháng cuối năm và giảm dần từ tháng 4/2022 theo diễn biến dịch bệnh.

4. Sử dụng thuốc điều trị ký sinh trùng, chống nhiễm khuẩn: Nhóm này có 300 khoản mục với tổng giá trị sử dụng khoảng 91 tỷ đồng. Phân nhóm chống nhiễm khuẩn chiếm 69,33% số lượng và 81,65% giá trị sử dụng. Nhóm beta-lactam là phân nhóm kháng sinh được sử dụng nhiều nhất với 100 khoản mục, chiếm 48,08% số lượng và 31,61% giá trị sử dụng trong nhóm chống nhiễm khuẩn.

5. Sử dụng thuốc điều trị ung thư và điều hòa miễn dịch: Nhóm này có 167 khoản mục, chiếm 8,98% số lượng và 22,04% giá trị sử dụng. Thuốc điều trị đích chiếm tỷ trọng lớn nhất về giá trị với 56,05 tỷ đồng, chiếm 62,05% tổng giá trị nhóm.

Thảo luận kết quả

Việc thuốc hóa dược chiếm ưu thế về giá trị sử dụng phản ánh xu hướng hiện đại hóa và tập trung vào các thuốc có hiệu quả điều trị cao trong bệnh viện tuyến cuối. Tỷ lệ sử dụng thuốc đông y thấp nhưng vẫn duy trì nhằm đáp ứng nhu cầu điều trị bổ trợ và truyền thống.

Nhóm thuốc điều trị ký sinh trùng, chống nhiễm khuẩn chiếm tỷ trọng lớn do đặc thù bệnh nhân Covid-19 dễ mắc các bệnh nhiễm khuẩn cơ hội, nhất là các ca nặng phải thở máy. Sự ưu tiên sử dụng nhóm beta-lactam phù hợp với hướng dẫn điều trị và phổ tác dụng rộng của nhóm này.

Sự tăng mạnh sử dụng thuốc kháng virus như Molnupiravir và Remdesivir phù hợp với chính sách điều trị Covid-19 của Bộ Y tế, thể hiện sự thích ứng nhanh chóng của bệnh viện với tình hình dịch bệnh. Việc giảm sử dụng từ tháng 4/2022 phản ánh hiệu quả kiểm soát dịch và giảm số ca bệnh nặng.

Nhóm thuốc điều trị ung thư và điều hòa miễn dịch có giá trị sử dụng cao phù hợp với mô hình bệnh tật của bệnh viện, trong đó u tân sinh chiếm tỷ lệ lớn nhất. Việc ưu tiên thuốc điều trị đích thể hiện xu hướng điều trị hiện đại, cá thể hóa và nâng cao hiệu quả điều trị.

Kết quả nghiên cứu có thể được trình bày qua các biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ phần trăm số lượng và giá trị sử dụng thuốc theo nhóm tác dụng dược lý, biểu đồ đường thể hiện biến động sử dụng thuốc kháng virus theo tháng, và bảng phân tích chi tiết các nhóm thuốc kháng sinh.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quản lý và kiểm soát sử dụng thuốc kháng sinh nhằm giảm nguy cơ kháng thuốc, đặc biệt nhóm beta-lactam và các thuốc kháng sinh cần hội chẩn. Cần thiết lập quy trình chặt chẽ và đào tạo thường xuyên cho cán bộ y tế trong vòng 6 tháng tới, do khoa Dược phối hợp với các khoa lâm sàng thực hiện.

2. Đẩy mạnh sử dụng thuốc generic thay thế thuốc biệt dược gốc để tiết kiệm chi phí, đảm bảo quỹ bảo hiểm y tế bền vững. Cần rà soát và cập nhật danh mục thuốc bệnh viện hàng năm, áp dụng trong vòng 12 tháng, do Hội đồng thuốc và điều trị chủ trì.

3. Nâng cao năng lực dự báo và cung ứng thuốc trong các tình huống khẩn cấp như dịch bệnh, đảm bảo không bị gián đoạn điều trị. Xây dựng kế hoạch dự phòng thuốc và vật tư y tế trong vòng 3 tháng, do Ban Giám đốc bệnh viện phối hợp với phòng Kế hoạch Tổng hợp thực hiện.

4. Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý dược như phần mềm E-Hospital để theo dõi, phân tích và báo cáo sử dụng thuốc chính xác, kịp thời. Triển khai đào tạo nâng cao kỹ năng sử dụng phần mềm cho cán bộ dược trong 6 tháng, do khoa Dược tổ chức.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban Giám đốc và Hội đồng thuốc & điều trị các bệnh viện: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng, điều chỉnh danh mục thuốc phù hợp với mô hình bệnh tật và tình hình dịch bệnh, nâng cao hiệu quả quản lý dược.

2. Cán bộ quản lý khoa Dược và phòng Kế hoạch Tổng hợp: Áp dụng phương pháp phân tích và số liệu nghiên cứu để tối ưu hóa công tác cung ứng, dự báo nhu cầu thuốc, giảm lãng phí và đảm bảo nguồn thuốc kịp thời.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành Dược, Y tế công cộng: Tham khảo mô hình nghiên cứu, phương pháp thu thập và phân tích số liệu trong bối cảnh dịch bệnh, phục vụ cho các đề tài nghiên cứu tương tự.

4. Cơ quan quản lý nhà nước về dược và y tế: Dựa trên kết quả để xây dựng chính sách, quy định về quản lý và sử dụng thuốc trong bệnh viện, đặc biệt trong các tình huống khẩn cấp như đại dịch.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao thuốc hóa dược chiếm tỷ trọng lớn trong sử dụng tại bệnh viện?
   Thuốc hóa dược có phổ tác dụng rộng, hiệu quả điều trị cao và được ưu tiên trong điều trị các bệnh nặng, đặc biệt trong bối cảnh Covid-19. Thuốc đông y và dược liệu thường dùng bổ trợ nên chiếm tỷ lệ nhỏ về giá trị.

2. Nhóm thuốc nào được sử dụng nhiều nhất trong điều trị Covid-19 tại Bệnh viện Quân y 175?
   Nhóm thuốc kháng virus như Molnupiravir, Favipiravir và Remdesivir được sử dụng nhiều nhất, với tổng số lượng lên đến hơn 50.000 đơn vị, phù hợp với hướng dẫn điều trị của Bộ Y tế.

3. Làm thế nào để kiểm soát việc sử dụng kháng sinh hiệu quả?
   Cần áp dụng quy trình hội chẩn kháng sinh, đào tạo nhân viên y tế, giám sát chặt chẽ việc kê đơn và sử dụng thuốc, đồng thời sử dụng các phân tích dữ liệu để phát hiện và xử lý kịp thời các trường hợp sử dụng không hợp lý.

4. Tại sao cần ưu tiên sử dụng thuốc generic thay vì thuốc biệt dược gốc?
   Thuốc generic có giá thành thấp hơn nhưng hiệu quả tương đương, giúp tiết kiệm chi phí cho bệnh viện và bảo hiểm y tế, đồng thời tăng khả năng tiếp cận thuốc cho người bệnh.

5. Nghiên cứu này có thể áp dụng cho các bệnh viện khác không?
   Phương pháp và kết quả nghiên cứu có thể tham khảo và điều chỉnh phù hợp với đặc thù từng bệnh viện, giúp các cơ sở y tế khác nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng thuốc trong bối cảnh dịch bệnh và bình thường.

Kết luận

• Bệnh viện Quân y 175 đã sử dụng 1859 khoản mục thuốc với tổng giá trị khoảng 412 tỷ đồng trong giai đoạn Covid-19 2021-2022, trong đó thuốc hóa dược chiếm ưu thế về số lượng và giá trị.
• Nhóm thuốc điều trị ký sinh trùng, chống nhiễm khuẩn và nhóm thuốc điều trị ung thư, điều hòa miễn dịch là hai nhóm có giá trị sử dụng cao nhất, phù hợp với mô hình bệnh tật của bệnh viện.
• Thuốc kháng virus Covid-19 như Molnupiravir, Favipiravir và Remdesivir được sử dụng rộng rãi, phản ánh sự thích ứng nhanh với tình hình dịch bệnh.
• Cần tăng cường quản lý sử dụng kháng sinh, đẩy mạnh thuốc generic, nâng cao năng lực dự báo và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý dược.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng chính sách quản lý thuốc tại bệnh viện và các cơ sở y tế khác trong bối cảnh dịch bệnh và bình thường.

Tiếp theo, các đơn vị liên quan nên triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục theo dõi, đánh giá thực trạng sử dụng thuốc để cập nhật, điều chỉnh phù hợp với tình hình mới. Đề nghị các nhà quản lý và chuyên gia y tế quan tâm áp dụng kết quả nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Bệnh viện là cơ sở khám chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe toàn diện cho người bệnh, là đơn vị khoa học có nghiệp vụ cao về y tế, trong đó thuốc đóng vai trò quan trọng trong chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân và là yếu tố không thể thiếu trong hoạt động khám chữa bệnh. Tại Việt Nam, thị trường thuốc ngày càng phong phú, đa dạng cả về số lượng và chủng loại. Đây là một thuận lợi to lớn trong việc cung ứng đủ thuốc cho công tác khám, chẩn đoán và điều trị tuy nhiên cũng gây không ít khó khăn, lúng túng trong việc lựa chọn thuốc chữa bệnh không chỉ với các bệnh viện mà ngay cả trong cộng đồng. Bệnh viện Quân y 175 là bệnh viện tuyến cuối của Quân đội khu vực phía Nam, có nhiệm vụ khám, chăm sóc sức khỏe cho cán bộ cao cấp của Đảng, Nhà Nước, Quân đội cùng các chiến sĩ cũng như nhân dân trong khu vực, địa bàn được đảm nhiệm.

Năm 2019 Bệnh viện được chuyển sang hoạt động theo cơ chế mới với cơ sở mới với hạ tầng và trang thiết bị hiện đại mới được đầu tư nâng cấp thêm nhằm không ngừng nâng cao chất lượng trong hoàn thành nhiệm vụ. Bệnh viện với mô hình tự chủ về tài chính gần như hoàn toàn. Với 1500 giường bệnh, 66 khoa phòng, có trên 2000 cán bộ nhân viên, đơn vị đã đáp ứng tốt nhiệm vụ bệnh viện tuyến cuối với số lượng khám và điều trị ngày một tăng cao trở thành địa chỉ tin cậy cho người dân các khu vực lân cận. Bệnh viện vừa tập trung thực hiện nhiệm vụ thu dung, cấp cứu, điều trị cho bộ đội và nhân dân các tỉnh phía Nam, vừa triển khai thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng khác như bảo đảm y tế cho Trường Sa, triển khai bệnh viện dã chiến Nam Sudan.

Năm 2021 là một năm đặc biệt đối với toàn ngành Y tế nói chung, và ngành y tế Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng. Trong bức tranh tổng thể của ngành Y tế thành phố không thể không kể đến vai trò của Bệnh viện Quân y 175 – Bệnh viện tuyến cuối phía Nam của Bộ Quốc phòng. Ngày 19 tháng 07 năm 2021 Bệnh viện Quân y 175 đã chính thức đưa vào hoạt động Trung tâm điều trị Covid-19 với vai trò chia lửa cho các bệnh viện thu dung, bệnh viện dã chiến, trung tâm cách ly trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh. Bệnh viện Quân y 175 là một trong những bệnh 1 viện tuyến cuối tiếp nhận những bệnh nhân từ trung bình tới rất nặng.

Ngoài sự nỗ lực hết sức của các Y Bác sỹ, thì việc cung ứng sử dụng thuốc trong giai đoạn khó khăn của cả thành phố cũng đóng một phần vai trò trong việc cứu sống người bệnh. Dịch Covid 19 đã đi qua, nhưng các nhà khoa học trên thế giới vẫn cảnh báo dịch bệnh có thể quay trở lại bất cứ lúc nào. Để tìm hiểu về thực trạng sử dụng thuốc trong giai đoạn Covid 19 này, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài với nội dung: “Phân tích thực trạng sử dụng thuốc trong giai đoạn Covid 19 năm 2021 – 2022 tại Bệnh viện Quân y 175” Mục tiêu nghiên cứu: 1. Mô tả cơ cấu danh mục thuốc sử dụng trong giai đoạn Covid 19 năm 2021 – 2022 tại Bệnh viện Quân y 175.

Phân tích thực trạng sử dụng một số nhóm thuốc có biến động trong giai đoạn Covid 19 năm 2021 – 2022 tại Bệnh viện Quân y 175. Danh mục thuốc và phương pháp phân tích danh mục thuốc. Danh mục thuốc. Theo WHO “Danh mục thuốc bệnh viện là một danh sách các thuốc đã được lựa chọn, phê duyệt để sử dụng trong bệnh viện”[1][2].

Danh mục thuốc bệnh viện là cơ sở để đảm bảo cung ứng thuốc chủ động có kế hoạch nhằm phục vụ cho nhu cầu điều trị hợp lý, an toàn, hiệu quả, kinh tế. Một DMT bệnh viện được xây dựng tốt sẽ mang lại những lợi ích to lớn sau[3][2]: - Loại bỏ được các thuốc không an toàn và kém hiệu quả, từ đó có thể giảm được số ngày nằm viện đồng thời giảm tỷ lệ bệnh tật và tử vong. - Giảm số lượng và chi phí mua thuốc; sử dụng chi phí tiết kiệm được để mua các thuốc chất lượng tốt hơn, an toàn và hiệu quả hơn. - Giúp bệnh viện tập trung vào các hoạt động cung cấp thông tin thuốc và đào tạo liên tục cho cán bộ nhân viên: Các lợi ích trên tựu chung lại đó là tiết kiệm chi phí và sử dụng hợp lý nguồn tài chính đồng thời cải thiện chất lượng chăm sóc y tế tại bệnh viện.

Do vậy, xây dựng DMT bệnh viện chính là nền tảng cho việc quản lý dược tốt và sử dụng thuốc hợp lý trong bệnh viện. Để việc xây dựng DMT phù hợp với Mô hình bệnh tật, bệnh viện căn cứ vào DMT thiết yếu, danh mục thuốc chủ yếu, mô hình bệnh tật, kinh phí của bệnh viện và các quy định của Bộ y tế về vấn đề sử dụng thuốc. Hội đồng thuốc và điều trị (HĐT& ĐT) có nhiệm vụ giúp Giám đốc bệnh viện lựa chọn, xây dựng danh mục thuốc tại bệnh viện theo nguyên tắc sau [4]: - Bảo đảm phù hợp với mô hình bệnh tật và khả năng kinh phí của bệnh viện chi trả cho thuốc dùng trong điều trị; - Phù hợp về phân tuyến chuyên môn kỹ thuật; - Cắn cứ vào hướng dẫn hoặc phác đồ điều trị đã xây dựng và áp dụng tại bệnh viện hoặc cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; - Đáp ứng với các phương pháp mới, kỹ thuật mới trong điều trị; 3 - Thống nhất với danh mục thuốc thiết yếu, danh mục thuốc chủ yếu của Bộ y tế ban hành; - Danh mục thuốc bệnh viện phải được rà soát, bổ sung, hiệu chỉnh hàng năm cho phù hợp với tình hình thực tế điều trị. Phác đồ và thuốc điều trị trong giai đoạn Covid Covid 19: [5].

Theo quyết định 250/QĐ-BYT của Bộ y tế về việc ban hành hướng dẫn chẩn đoán và điều trị Covid 19 có tổng hợp nguyên tắc điều trị Covid 19 như bảng 1. 1 Tổng hợp nguyên tắc điều trị người bệnh Covid 19. Người Chẩn đoán nhiễm Nhẹ Trung bình Nặng Nguy kịch Phân loại mức độ không triệu chứng - SpO2 > - SpO2 94- 96% - SpO2 < - Người 96% - Nhịp thở 20- 94% bệnh suy hô - Nhịp 25 lần/phút - Nhịp thở cần đặt nội thở < 20 - Tổn thương > 25 khí quản lần/phút trên XQ < 50% lần/phút thông khí xâm nhập - Hoặc người - Tổn hoặc bệnh COVID- thương trên - Người 19 mức độ nhẹ XQ > 50% bệnh có sốc có bệnh lý nền, hoặc coi như mức độ trung bình. - Người bệnh có suy đa tạng Favipiravir Không Có Có Không Không Nirmatrelvir kết hợp Không Có Có Không Không với Ritonavir Molnupiravir Chỉ định, Chống chỉ định, Liều dùng theo thuyết minh đề cương thử nghiệm lâm sàng đã được phê duyệt Remdesivir Không Có Có Có Không 4 Người Chẩn đoán nhiễm Nhẹ Trung bình Nặng Nguy kịch Phân loại mức độ không triệu chứng Casirivimab 600 mg Có3 Có Có Không Không + Imdevimab 600 mg Bamlanivimab + Không Có Có Không Không Etesevimab Sotrovimab Không Có Có Không Không Corticoid Không Không Có Có Có Tocillizumab Không Không Xem xét Có Không Thuốc chống đông Không Dự Liều dự phòng Điều trị - Dự phòng phòng tăng cường nếu kèm theo nếu có giảm đông nguy cơ - Điều trị nếu không có giảm đông Xử trí hô hấp Không Xét thở Oxy kính, mặt HFNC/NIV Thở máy oxy kính nạ giản đơn Hoặc thở xâm nhập nếu có mặt nạ có yếu tố túi nguy cơ Kháng sinh Không Không Cân nhắc Có Có Lọc máu Không Không Không Loại bỏ Liên quan cytokin x 3 AKI, ECMO, -5 ngày hoặc suy đa tạng ECMO Không Không Không Chưa Khi có chỉ định Chống sốc - - - - Có 5 Người Chẩn đoán nhiễm Nhẹ Trung bình Nặng Nguy kịch Phân loại mức độ không triệu chứng Điều trị bệnh nền Nếu có Nếu có Nếu có Nếu có Nếu có Dinh dưỡng Có Có Có Có Có Vật lý trị liệu Có Có Có Có Có Tâm lý liệu pháp Có Có Có Có Có Ghi chú: Người bệnh nhiễm COVID-19 không triệu chứng hoặc mức độ nhẹ có thể điều trị tại nhà hoặc các cơ sở thu dung điều trị COVID-19 tuỳ theo tình hình dịch tại từng địa phương.

a) Thuốc kháng virus trong điều trị Covid 19 thể hiện trong bảng bảng 1. 2 Các thuốc kháng vi rút trong điều trị COVID-19 Chống chỉ Hoạt chất Chỉ định Liều dùng Chú ý định Remdesivir - Người bệnh nội - Tiền sử quá + Người ≥ 12 - PNCT và nuôi con trú, mức độ nhẹ mẫn với bất tuổi và cân bằng sữa mẹ: Chưa có và có ít nhất một kỳ thành nặng > 40kg: dữ liệu đầy đủ. Không yếu tố nguy cơ phần nào Ngày đầu khuyến cáo trừ trường tiến triển nặng; trong công 200mg, hợp lợi ích vượt trội so mức độ trung thức thuốc. những ngày với nguy cơ.

bình và nặng, - Trẻ em < sau - Theo dõi người bệnh khởi phát bệnh 12 tuổi 100mg/ngày, trong thời gian truyền chưa quá 10 ngày - Người bệnh truyền tĩnh và trong vòng 1 h sau truyền để phát hiện và có suy hô hấp có men gan mạch 1 lần xử trí kịp thời phản vệ phải thở oxy, thở ALT tăng trong 30 - 120 và các phản ứng tiêm HFNC, thở máy trên 5 lần phút. không xâm nhập giới hạn trên + Thời gian - Theo dõi tăng men - Nên phối hợp của khoảng điều trị: 5 gan trong quá trình sử 6 Chống chỉ Hoạt chất Chỉ định Liều dùng Chú ý định với corticoid (ưu giá trị bình ngày, nếu dụng thuốc. Ngưng sử tiên thường. không cải dụng thuốc nếu ALT dexamethason).

thiện về lâm tăng trên 5 lần giới hạn trên bình thường trong - Với các trường sàng có thể quá trình điều trị. hợp đã được điều điều trị thêm - Chưa có đủ thông tin trị bằng 5 ngày tiếp. khuyến cáo sử dụng remdesivir trước thuốc cho người bệnh khi thở máy xâm có mức lọc cầu thận nhập hoặc ước tính eGFR < 30mL/phút). ECMO thì có thể - Thông tin chi tiết tiếp tục dùng thêm về thuốc thực hiện remdesivir cho theo tờ hướng dẫn sử đủ liệu trình.

dụng thuốc Favipiravir Người bệnh - PNCT, phụ - Liều dùng: - Chú ý ít nhất 2 ngày COVID-19 mức nữ đang có ngày đầu đầu dùng thuốc do có thể độ nhẹ có yếu tố kế hoạch có uống gây rối loạn tâm thần nguy cơ và mức thai.