mở đầu và sau chương 46 được đặt tên chung Cái thằng tên Quạ mà không đánh số. Như vậy, toàn bộ tác phẩm này gồm 51 chương với 531 trang viết. Chạy dọc tác phẩm là hai tuyến truyện với hai tuyến nhân vật tiêu biểu được viết cùng thời gian nhưng không gian khác nhau. Hai tuyến nhân 31 Nguyễn Thị Bích Thúy (2010), “ Phức cảm Genji” trong tiểu thuyết “Kafka bên bờ biển” của Haruki Murakami, Tạp chí Nghiên cứu văn học số 5, Viện Văn học, Viện Khoa học Xã hội Việt Nam.
32 Phương Lựu (chủ biên), Nguyễn Nghĩa Trọng, La Khắc Hòa, Lê Lưu Oanh (2008), Lí luận văn học, tập 1: Văn học, nhà văn, bạn đọc, NXB Đại học Sư phạm, Hà Nội, tr. 286 21 vật ấy tưởng chừng như hoàn toàn tách biệt nhưng lại cộng hưởng cho nhau tạo nên sức hấp dẫn, tính mới lạ so với cách viết truyện truyền thống. Ở tuyến truyện thứ nhất, tức là tuyến truyện Kafka Tamura kể về nhân vật Kafka trong ngày sinh nhật lần thứ mười lăm đã trốn nhà ra đi để thoát khỏi lời nguyền khủng khiếp của người cha: giết cha, loạn luân với mẹ và chị gái. Chi tiết này mang đầy màu sắc của bi kịch Hi Lạp Oedipe làm vua của Sophocle.
Sau khi có trong tay một số tiền tạm đủ cùng một vài vật dụng cần thiết nhất, Kafka quyết định đi về phía Tây, thoát khỏi ngôi nhà “kì quái” mà theo nhân vật ở ngôi nhà ấy “cái gì bình thường đâm ra có vẻ quái dị”33. Trước khi bắt đầu chuyến đi này Kafka đã chuẩn bị những thông tin nơi mình sắp đến như thông tin khách sạn hay thông tin tất cả các thư viện trên địa bàn trong đó có thư viện Komura. Hằng ngày, sau khi tập thể dục buổi sáng Kafka ghé vào thư viện này, tiêu hết thời gian trong ngày ở thư viện, tối về khách sạn nghỉ ngơi. Đột ngột một hôm Kafka bị ngất trong một cánh rừng đằng sau tòa chính của miếu đường Shinto, khi tỉnh dậy áo dính đầy máu của một ai đó mà trên mình không có vết thương nào ngoại trừ chỗ nhói buốt ở vai trái.
Để lấy lại bình tĩnh, Kafka đã gọi điện thoại liên lạc với Sakura, người con gái trạc tuổi chị gái mình mà Kafka đã làm quen trên đường đến Takamatku nhờ giúp đỡ. Sau đó, Kafka được nhận vào làm nhân viên cho Thư viện tưởng niệm Komura, được sắp xếp ở căn phòng trống khuôn viên thư viện - nơi mà bạn trai thiếu thời Miss Saeki từng ở. Trong căn phòng nhiều kỉ niệm giữa Miss Saeki và người bạn trai cũ, Kafka đã khám phá bí mật bức tranh Kafka bên bờ biển và một bài hát cùng tên của Miss Saeki. Khi gặp bà Saeki , Kafka đã có cảm xúc mãnh liệt nhưng không chắc chắn rằng chính bà là người mẹ sinh học của mình.
Kafka yêu bóng ma Miss Saeki ở lứa tuổi mười lăm và đã làm tình với người phụ nữ này. Và rồi Kafka nhận được tin cha mình chết vào đúng cái đêm Kafka bị ngất. Điều đó như một điềm báo không lành cứ trở đi trở lại trong suy nghĩ Kafka : “Có phải lời nguyền đã ứng nghiệm”. Sau khi người cha sinh học của Kafka - nhà điêu khắc trứ danh Koichi Tamura chết, cảnh sát bắt tay vào tìm kiếm hung thủ, và việc đầu tiên của cảnh sát, tìm cho ra người con duy nhất của nhà điêu khắc này.
Để tránh gặp 33 Haruki Murakami (2007), Kafka bên bờ biển (Dương Tường dịch), Nxb. 231 22 phiền toái, Oshima giúp đỡ Kafka trốn khỏi thư viện, tạm sống ở ngôi nhà gỗ trên núi thuộc quyền sở hữu của hai anh em Oshima. Trong những đêm cô độc, Kafka mơ thấy mình làm tình với Sakura, người mà Kafka luôn nghi ngờ là chị ruột của mình. Ở tuyến truyện thứ hai, tức là tuyến truyện của Satoru Nakaka.
Khi còn là học sinh tiểu học Nakata là nạn nhân của vụ hôn mê tập thể trên Đồi Bát Cơm ngày 7 tháng mười một năm 1944. Kết quả, Nakata bị sốt cao ba tuần, mê man bất tỉnh trên giường bệnh, khi tỉnh dậy “. quên mặt bố, quên mặt mẹ, quên mặt chữ, quên cả cách đếm…” từ học sinh giỏi “thiên bẩm” như lời nhận xét của cô giáo Setsuko Okamochi trở thành người thiểu năng trí tuệ nhưng lại có khả năng nói chuyện với mèo, khả năng dự báo các hiện tượng thời tiết. Lão được ngài Tỉnh trưởng cho trợ cấp, cho ở một căn buồng nhỏ trong chung cư Shoeiso ở Nogata và công việc duy nhất của lão là tìm mèo lạc.
Trong khi tìm mèo cho bà Koizumi, Nakata đã giết Johnnie Walker để bảo vệ những con mèo, người bạn duy nhất của Nakata trong cuộc đời. Sau đó, Nakata đến đồn cảnh sát thú tội giết người, và dự báo hiện tượng mưa cá sắp xảy ra nhưng cảnh sát không tin lời lão nói. Nakata rời Tokyo đi tìm phiến đá cửa vào, được sự giúp sức của Hoshino mà phiến đá cửa vào được mở. Nakata tìm đến thư viện Komura nói chuyện với Miss Saeki.
Sau khi Nakata rời khỏi, Oshima phát hiện Miss Saeki đã chết trong sự thanh thản. Nakata sau đó cũng chết để lại Hoshino nhiệm vụ đóng cửa phiến đá cửa vào. Nhân vật Kafka sau khi nói chuyện với bà Saeki đã bước ra khỏi “bên rìa thế giới” trở về với đời sống thực tại ở lứa tuổi mười lăm. Mục đích trốn khỏi ngôi nhà để Kafka đi tìm câu trả lời cho câu hỏi: “Tại sao mẹ mình không thương mình?” Sau khi tìm được câu trả lời Kafka quyết định quay về ngôi nhà “kì quái” lúc xưa để tiếp tục sống cuộc sống của đời mình.
TIỂU KẾT Chương một của đề tài, thông qua việc tìm hiểu hệ lý thuyết phân tâm học được ứng dụng vào văn học tạo nên phương pháp phê bình mới: phê bình phân tâm học. Từ đây, đề tài đã có cơ sở vững chắc bước tiếp vào nghiên cứu vấn đề trọng tâm, tức là soi chiếu tiểu thuyết Kafka bên bờ biển bằng phương pháp phê bình phân tâm học. 23 CHƯƠNG 2: NHỮNG BIỂU HIỆN CỦA YẾU TỐ PHÂN TÂM HỌC TRONG KAFKA BÊN BỜ BIỂN 2. Nhân vật – một biểu hiện đậm đặc của yếu tố phân tâm học Với lối kết cấu song tuyến, mạch nguồn chính của Kafka bên bờ biển là hai tuyến nhân vật thể hiển rõ nét trong tác phẩm.
Các nhân vật trong tiểu thuyết này đa phần đều rất kỳ quái đúng như tính chất của tác phẩm : “… nó có thể là tiểu thuyết kỳ quái nhất của tác giả Nhật này cho đến nay…” (Malcolm Jones). Số lượng nhân vật trong Kafka bên bờ biển hay trong tất cả các các phẩm khác của Murakami như Rừng Nauy… tương đối ít nếu mang so sánh với những tiểu thuyết vĩ đại thế giới như Chiến tranh và hòa bình của L. Tônxtôi (khoảng 600 nhân vật) hay Hồng Lâu Mộng của Tào Tuyết Cần (443 nhân vật) nhưng mỗi nhân vật trong văn chương Murakami đều mang đến cho độc giả những cảm giác đặc biệt, vừa quen lại vừa lạ, vừa hiện thực nhưng lại vừa khó nắm bắt. Kafka Tamura và nhân vật tên Quạ - mối quan hệ xung đột và hoà giải Nhân vật trung tâm trong Kafka bên bờ biển là Kafka Tamura, con trai nhà điêu khắc nổi tiếng Koichi Tamura.
Murakami xây dựng Kafka là biểu tượng cho cái tôi đầy mâu thuẫn, luôn đấu tranh với số phận để chống lại bản năng quyền uy, nhưng rốt cuộc vẫn không thoát khỏi số phận. Ngay từ đầu, Kafka đã có những hành động cho thấy nhân vật này sẽ đối diện với lời nguyền khủng khiếp, càng đi sâu vào truyện, Kafka càng thể hiện rõ ý thức tồn tại, đấu tranh với bản năng để xác nhận sự tồn tại của mình, quyết định đối diện với sự thật. Ở nhân vật này có sự hiện diện của cái siêu tôi được tác giả khắc họa bằng nhân vật Cái thằng tên Quạ. Không những là một quân sư cố vấn của Kafka, nhân vật Quạ được xem như người bạn đầu tiên, người bạn thân thiết nhất của Kafka trước khi gặp gỡ, liên lạc với Sakura, Oshima.
Quyết định lịch sử trong cuộc đời Kafka chính là việc bỏ nhà ra đi vào đúng ngày sinh nhật lần thứ mười lăm nhằm trốn khỏi lời nguyền của người cha, lời nguyền mang mặc cảm Oedipe của bi kịch Hi Lạp. Koichi Tamura từng phán rằng Kafka sẽ giết cha, 24 ngủ với mẹ và chị gái từ độ tuổi mà theo nhân vật này chưa hiểu từ “ngủ” mà người cha dùng có ý nghĩa gì. Lời nguyền số phận ấy từ người cha của mình như ám ảnh đeo bám Kafka, biến nhân vật trở thành con người cô đơn trong thế giới bao la rộng lớn này. Là cậu bé mới lớn, lời nguyền của người cha như một vết thương số phận hằn sâu trong trái tim bé nhỏ Kafka.
Không muốn tiếp xúc với bạn bè, bề ngoài cố tỏ ra mạnh mẽ để che dấu mặc cảm tội lỗi bên trong đã vô tình tách biệt Kafka ra ngoài lề cuộc sống. Bên trong nhân vật luôn có sự đấu tranh gay gắt giữa cái tôi và bản năng, cuối cùng cái tôi chiến thắng, Kafka rời khỏi ngôi nhà gieo lời nguyền để đi tìm tự do. Luôn tự nhủ rằng đi tìm tự do nhưng thật sự Kafka không hề biết tự do là gì. Sau chuyến đi dài từ Tokyo đến Takamatsu, Kafka thấy mình thật sự tự do thế nhưng tự do có phải là “hoàn toàn trơ trọi, hoàn toàn một mình”34.
Và trong một lần trò chuyện, Oshima đã giải thích cho Kafka về ý nghĩa có sự tự do đó: “. có thể hầu hết mọi người trên thế giới đều không cố gắng để được tự do. Họ chỉ đơn giản nghĩ rằng mình tự do. Ảo tưởng hoàn toàn.
Nếu họ thực sự được tự do, phần lớn sẽ cảm thấy thực sự gò bó. Cậu nên nhớ kĩ điều đó. Thực ra người ta thích không tự do hơn”35. Kafka sinh ra trong gia đình ở thủ đô Tokyo, có cuộc sống vật chất đầy đủ, không phải bận tâm về cơm áo gạo tiền.
Theo nhận định của PGS.TS Lê Nguyên Cẩn thì đây là điểm “không giống”36 của nhân vật Kafka so với các nhân vật tiểu thuyết cổ điển thường thấy. Kafka khao khát tình cảm gia đình, tình yêu thương của bố mẹ như một ước muốn chính đáng trong cuộc đời nhưng không thực hiện được. Phải chăng ở chi tiết này Murakami muốn phản ánh hiện thực của xã hội Nhật Bản hiện đại? Xã hội hiện đại chú trọng quá mức đời sống vật chất quên đi những giá trị tinh thần mà mọi đứa trẻ đều mong muốn, nhất là ở lứa tuổi Kafka, lứa tuổi có những thay đổi lớn về sinh lý và suy nghĩ, lứa tuổi cần sự quan tâm, động viên, chia sẻ từ những người thân trong gia đình.