Nghiên cứu nhân tố quyết định thành công dự án đường thủy ODA tại TP.HCM và Đồng bằng sông Cửu ...

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu nghiên cứu những nhân tố quyết định đến sự thành công của dự án đường thủy sử dụng nguồn vốn oda, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Lê Vĩnh Viễn
• Người hướng dẫn: TS. Đinh Công Khải
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Nhân Tố Quyết Định Thành Công Dự Án Đường Thủy ODA
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU
• 1.1. Bối cảnh nghiên cứu, và sự cần thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu
• 1.3.1. Phạm vi nghiên cứu
• 1.3.2. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• 1.5.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.5.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 1.6. Kết cấu luận văn
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ THỰC TRẠNG
• 2.1. Những vấn đề lý luận liên quan đến đề tài
• 2.1.1. Dự án, dự án đầu tư xây dựng, dự án đầu tư xây dựng đường thủy, chủ đầu tư, nhà thầu xây dựng, nhà thầu tư vấn
• 2.1.2. Nguồn vốn ODA
• 2.1.3. Những tiêu chí về thành công của dự án
• 2.1.4. Những nhân tố quyết định đến sự thành công của các dự án
• 2.2. Các nghiên cứu trước đây
• 2.2.1. Một số mô hình nghiên cứu ở nước ngoài
• 2.2.2. Một số mô hình nghiên cứu trong nước
• 2.3. Thực trạng quản lý các dự án đường thủy sử dụng nguồn vốn ODA tại Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long
• 2.3.1. Nhóm nhân tố về nguồn vốn của dự án
• 2.3.2. Nhóm nhân tố về sự hỗ trợ của các tổ chức
• 2.3.3. Nhóm nhân tố về năng lực các bên tham gia dự án
• 2.3.4. Nhóm nhân tố về môi trường bên ngoài
• 2.3.5. Nhóm nhân tố đặc trưng của Dự án
• 2.3.6. Nhóm nhân tố về sự hài lòng của các bên liên quan
• 3. CHƯƠNG 3: THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Cách tiếp cận và quy trình nghiên cứu
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2.1. Thiết kế bảng hỏi
• 3.2.2. Phương pháp thu thập mẫu
• 3.2.3. Phương pháp xử lý dữ liệu
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Kết quả nghiên cứu
• 4.2. Phân tích kết quả
• 4.2.1. Nhóm các nhân tố quyết định mạnh nhất đến sự thành công của dự án
• 4.2.2. Nhóm các nhân tố quyết định yếu nhất đến sự thành công của dự án
• 4.2.3. Xếp hạng nhân tố quan trọng, quyết định đến sự thành công của dự án theo nhóm đối tượng liên quan
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT
• 5.1. Những hạn chế của nghiên cứu
• 5.2. Đề xuất các giải pháp
• 5.2.1. Nhà thầu thi công
• 5.2.2. Các yếu tố bên ngoài, khác
• 5.3. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo
• PHỤ LỤC
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nhân tố quyết định thành công dự án đường thủy ODA

Dự án đường thủy sử dụng nguồn vốn ODA đóng vai trò quan trọng trong phát triển cơ sở hạ tầng giao thông tại Việt Nam. Đặc biệt, tại Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long, các dự án này không chỉ giúp cải thiện giao thông mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, để đạt được thành công, cần xác định rõ những nhân tố quyết định ảnh hưởng đến hiệu quả của các dự án này.

1.1. Tầm quan trọng của nguồn vốn ODA trong phát triển đường thủy

Nguồn vốn ODA là một phần thiết yếu trong ngân sách đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng. Nó giúp giải quyết các vấn đề về an sinh xã hội và xóa đói giảm nghèo. Đặc biệt, trong bối cảnh Việt Nam đang hội nhập kinh tế quốc tế, việc thu hút nguồn vốn ODA cho các dự án đường thủy là rất cần thiết.

1.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến sự thành công của dự án

Sự thành công của dự án đường thủy ODA phụ thuộc vào nhiều yếu tố như năng lực quản lý dự án, sự phối hợp giữa các bên liên quan, và môi trường pháp lý. Những yếu tố này cần được phân tích kỹ lưỡng để đảm bảo hiệu quả đầu tư.

II. Thách thức trong quản lý dự án đường thủy ODA

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng các dự án đường thủy ODA thường gặp phải nhiều thách thức trong quá trình triển khai. Những thách thức này có thể ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng của dự án.

2.1. Rủi ro trong dự án ODA

Rủi ro trong dự án ODA có thể đến từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm sự thay đổi chính sách, thiếu hụt nguồn lực, và sự không đồng thuận giữa các bên liên quan. Việc nhận diện và quản lý rủi ro là rất quan trọng để đảm bảo thành công của dự án.

2.2. Vấn đề giải phóng mặt bằng

Giải phóng mặt bằng là một trong những vấn đề lớn nhất trong các dự án đường thủy ODA. Việc chậm trễ trong công tác này có thể dẫn đến việc kéo dài thời gian thi công và tăng chi phí dự án.

III. Phương pháp quản lý hiệu quả cho dự án đường thủy ODA

Để đảm bảo thành công cho các dự án đường thủy ODA, cần áp dụng các phương pháp quản lý hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp tối ưu hóa quy trình mà còn nâng cao khả năng phối hợp giữa các bên liên quan.

3.1. Tăng cường năng lực quản lý dự án

Nâng cao năng lực quản lý dự án là yếu tố then chốt để đảm bảo tiến độ và chất lượng. Các nhà quản lý cần được đào tạo bài bản và có kinh nghiệm thực tiễn trong lĩnh vực này.

3.2. Cải thiện sự phối hợp giữa các bên liên quan

Sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan như nhà thầu, tư vấn và chủ đầu tư là rất quan trọng. Việc thiết lập các kênh giao tiếp hiệu quả sẽ giúp giải quyết nhanh chóng các vấn đề phát sinh.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu dự án đường thủy ODA

Các nghiên cứu thực tiễn cho thấy rằng việc áp dụng các nhân tố quyết định vào thực tiễn có thể mang lại kết quả tích cực cho các dự án đường thủy ODA. Những kết quả này không chỉ giúp cải thiện hiệu quả dự án mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

4.1. Kết quả từ các dự án đã triển khai

Nhiều dự án đường thủy ODA đã được triển khai thành công, mang lại lợi ích kinh tế rõ rệt cho khu vực. Các số liệu cho thấy rằng việc đầu tư vào cơ sở hạ tầng đường thủy đã giúp giảm chi phí vận chuyển và tăng cường khả năng kết nối.

4.2. Bài học từ các dự án thành công

Các bài học từ những dự án thành công có thể được áp dụng cho các dự án tương lai. Việc học hỏi từ kinh nghiệm thực tiễn sẽ giúp nâng cao khả năng quản lý và giảm thiểu rủi ro.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho dự án đường thủy ODA

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc xác định và quản lý các nhân tố quyết định là rất quan trọng để đảm bảo thành công cho các dự án đường thủy ODA. Hướng đi tương lai cần tập trung vào việc cải thiện quy trình quản lý và tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan.

5.1. Đề xuất giải pháp cho các dự án tương lai

Các giải pháp cần được đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và giảm thiểu rủi ro trong các dự án đường thủy ODA. Việc áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình sẽ là những yếu tố quan trọng.

5.2. Tương lai của dự án đường thủy ODA tại Việt Nam

Dự báo rằng trong tương lai, các dự án đường thủy ODA sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội. Việc đầu tư vào cơ sở hạ tầng đường thủy sẽ giúp Việt Nam hội nhập sâu rộng hơn vào nền kinh tế toàn cầu.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam giai đoạn 2016-2020, việc đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng giao thông, đặc biệt là đường thủy, đóng vai trò quan trọng nhằm thúc đẩy tăng trưởng và hội nhập quốc tế. Theo ước tính, lưu lượng hàng hóa vận chuyển bằng đường thủy tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) chiếm gần 70% tổng lượng hàng hóa vận chuyển hàng năm, tuy nhiên hệ thống đường thủy hiện tại chỉ đáp ứng cho các tàu nhỏ, làm tăng chi phí vận chuyển và ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm. Nguồn vốn ODA (Official Development Assistance) được xem là nguồn tài chính quan trọng bổ sung cho ngân sách nhà nước, hỗ trợ phát triển các dự án cơ sở hạ tầng giao thông đường thủy tại TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh ĐBSCL.

Luận văn tập trung nghiên cứu những nhân tố quyết định đến sự thành công của các dự án đường thủy sử dụng nguồn vốn ODA tại TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh ĐBSCL trong giai đoạn từ năm 2006 đến 2016. Mục tiêu cụ thể là xác định các nhân tố ảnh hưởng, phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và triển khai các dự án tương tự trong tương lai. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ các cơ quan quản lý nhà nước, chủ đầu tư và các bên liên quan trong việc đảm bảo tiến độ, chất lượng và hiệu quả sử dụng vốn đầu tư, góp phần phát triển kinh tế vùng và quốc gia.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về quản lý dự án và các nhân tố quyết định sự thành công của dự án (Critical Success Factors - CSFs). Theo Rockart (1982), CSFs là những yếu tố cốt lõi mà dự án cần tập trung để đạt được thành công. Các tiêu chí đánh giá sự thành công dự án bao gồm: thời gian, chi phí, chất lượng kỹ thuật, sự hài lòng của các bên liên quan và tác động môi trường (Globerson và Zwikael, 2002; Chan, 2001).

Nghiên cứu cũng tham khảo mô hình của Lim và Mohamed (1999) về mối quan hệ giữa các nhân tố tác động và tiêu chí thành công dự án, cùng với các nghiên cứu trong nước như của Cao Hào Thi (2006) và Vũ Anh Tuấn & Cao Hào Thi (2009) về năng lực nhà quản lý dự án, năng lực các bên tham gia, môi trường bên ngoài và đặc trưng dự án. Các khái niệm chính bao gồm: nguồn vốn ODA, năng lực chủ đầu tư, nhà thầu thi công, đơn vị tư vấn, công tác giải phóng mặt bằng (GPMB), và quản lý môi trường.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp thống kê mô tả kết hợp với khảo sát định hướng đối tượng thông qua bảng câu hỏi và phỏng vấn sâu các chuyên gia, cán bộ quản lý dự án, nhà thầu và tư vấn tham gia dự án. Cỡ mẫu khảo sát được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu thuận tiện, tập trung tại TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh ĐBSCL, với dữ liệu sơ cấp thu thập trong giai đoạn 2006-2016 và dữ liệu thứ cấp từ năm 1994 đến 2016.

Phân tích dữ liệu sử dụng chỉ số Mean Score (MS) để đánh giá mức độ ảnh hưởng của các nhân tố đến sự thành công của dự án, đồng thời phân tích thực trạng dự án “Phát triển cơ sở hạ tầng giao thông Đồng bằng sông Cửu Long” (dự án WB5). Timeline nghiên cứu bao gồm giai đoạn chuẩn bị, thu thập dữ liệu, phân tích và đề xuất giải pháp trong năm 2016.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Nhóm nhân tố về nguồn vốn: Việc bố trí vốn kịp thời và đầy đủ từ ngân sách nhà nước và vốn vay ODA là nhân tố quyết định hàng đầu, giúp dự án WB5 hoàn thành đúng tiến độ theo hiệp định ký kết. Tỷ lệ giải ngân vốn vay WB đạt 100% theo kế hoạch, góp phần đảm bảo tiến độ thi công.

2. Sự phối hợp giữa các bên liên quan: Sự hợp tác chặt chẽ giữa nhà thầu thi công, đơn vị tư vấn và chủ đầu tư được đánh giá cao với điểm MS trên 4,2/5, giúp xử lý nhanh các vấn đề phát sinh và đảm bảo chất lượng công trình.

3. Công tác giải phóng mặt bằng (GPMB): GPMB được thực hiện qua 11 tỉnh thành với hơn 7.000 hộ dân bị ảnh hưởng, đạt tỷ lệ đền bù và hỗ trợ 90%. Tuy nhiên, việc thay đổi chính sách đền bù từ hiện vật sang tiền mặt đã làm chậm tiến độ GPMB khoảng 6 tháng, ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.

4. Năng lực các bên tham gia dự án: Năng lực quản lý của Ban Quản lý dự án đường thủy (PMU-W), nhà thầu và tư vấn được đánh giá là yếu tố quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ và chất lượng dự án. Các bên có kinh nghiệm và năng lực phù hợp với quy mô dự án, điểm MS đạt trên 4,0.

5. Quản lý môi trường: Công tác quản lý môi trường được thực hiện nghiêm ngặt với sự giám sát của các tổ chức độc lập, giảm thiểu các tác động tiêu cực trong quá trình thi công, góp phần nâng cao sự hài lòng của cộng đồng và các bên liên quan.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự thành công của dự án đường thủy sử dụng vốn ODA phụ thuộc vào sự phối hợp đồng bộ giữa nguồn vốn, năng lực các bên tham gia và công tác quản lý dự án. Việc bố trí vốn kịp thời giúp giảm thiểu rủi ro chậm tiến độ, đồng thời năng lực quản lý và phối hợp giữa các bên góp phần xử lý nhanh các phát sinh kỹ thuật và thủ tục hành chính.

So sánh với các nghiên cứu trước đây, các nhân tố như năng lực nhà quản lý dự án, sự hỗ trợ của tổ chức và môi trường bên ngoài cũng được khẳng định là yếu tố quyết định thành công (Cao Hào Thi, 2006; Vũ Anh Tuấn & Cao Hào Thi, 2009). Tuy nhiên, đặc thù của dự án đường thủy tại ĐBSCL là công tác GPMB và quản lý môi trường có ảnh hưởng lớn do phạm vi dự án trải rộng và liên quan đến nhiều địa phương.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ xếp hạng các nhân tố theo điểm MS và bảng thống kê tiến độ giải ngân vốn, tỷ lệ đền bù GPMB để minh họa rõ ràng mức độ ảnh hưởng và thực trạng từng nhân tố.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường phối hợp liên ngành: Thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa chủ đầu tư, nhà thầu, tư vấn và các cơ quan quản lý địa phương nhằm giải quyết nhanh các vấn đề phát sinh, đặc biệt trong công tác GPMB và thủ tục hành chính. Thời gian thực hiện: ngay trong giai đoạn chuẩn bị dự án. Chủ thể: Bộ Giao thông Vận tải, UBND các tỉnh.

2. Đảm bảo nguồn vốn ổn định và kịp thời: Xây dựng kế hoạch tài chính chi tiết, chuẩn bị nguồn vốn đối ứng và vốn vay ODA đầy đủ, tránh gián đoạn giải ngân ảnh hưởng đến tiến độ thi công. Thời gian: trước và trong suốt quá trình thực hiện dự án. Chủ thể: Bộ Tài chính, Ban Quản lý dự án.

3. Nâng cao năng lực quản lý dự án: Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng quản lý dự án cho cán bộ Ban Quản lý dự án, nhà thầu và tư vấn nhằm nâng cao hiệu quả điều hành, xử lý rủi ro và đảm bảo chất lượng công trình. Thời gian: liên tục trong vòng 1-2 năm. Chủ thể: Ban Quản lý dự án, các tổ chức đào tạo chuyên ngành.

4. Tăng cường công tác quản lý môi trường: Áp dụng các biện pháp thi công thân thiện môi trường, giám sát chặt chẽ và kịp thời điều chỉnh phương pháp thi công để giảm thiểu tác động tiêu cực. Thời gian: trong suốt quá trình thi công. Chủ thể: Ban Quản lý dự án, tư vấn giám sát môi trường.

5. Hoàn thiện chính sách GPMB: Rà soát, điều chỉnh chính sách đền bù, hỗ trợ tái định cư phù hợp với thực tế địa phương, đảm bảo quyền lợi người dân và tiến độ dự án. Thời gian: trước khi triển khai dự án mới. Chủ thể: Bộ Giao thông Vận tải, UBND các tỉnh, Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về giao thông vận tải: Giúp xây dựng chính sách, quy trình quản lý dự án sử dụng vốn ODA hiệu quả, đặc biệt trong lĩnh vực đường thủy.

2. Ban Quản lý dự án và chủ đầu tư: Cung cấp cơ sở khoa học để nâng cao năng lực quản lý, phối hợp các bên liên quan và đảm bảo tiến độ, chất lượng dự án.

3. Nhà thầu thi công và đơn vị tư vấn: Hiểu rõ các nhân tố ảnh hưởng đến thành công dự án, từ đó cải thiện năng lực chuyên môn và phối hợp trong quá trình thực hiện.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản trị kinh doanh, quản lý dự án: Tham khảo mô hình nghiên cứu, phương pháp phân tích và kết quả thực tiễn về quản lý dự án sử dụng vốn ODA tại Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Những nhân tố nào quan trọng nhất quyết định thành công dự án đường thủy sử dụng vốn ODA?
   Nguồn vốn kịp thời, năng lực quản lý dự án, công tác giải phóng mặt bằng và sự phối hợp giữa các bên là những nhân tố then chốt. Ví dụ, dự án WB5 đã hoàn thành đúng tiến độ nhờ giải ngân vốn đầy đủ và phối hợp hiệu quả.

2. Tại sao công tác giải phóng mặt bằng lại ảnh hưởng lớn đến tiến độ dự án?
   GPMB liên quan đến nhiều hộ dân và địa phương, nếu không thực hiện kịp thời sẽ gây chậm trễ thi công. Dự án WB5 bị chậm 6 tháng do thay đổi chính sách đền bù từ hiện vật sang tiền mặt.

3. Làm thế nào để nâng cao năng lực quản lý dự án?
   Đào tạo chuyên sâu, bồi dưỡng kỹ năng quản lý rủi ro, phối hợp và ra quyết định nhanh chóng cho cán bộ Ban Quản lý dự án và các bên liên quan là giải pháp hiệu quả.

4. Vai trò của quản lý môi trường trong dự án đường thủy là gì?
   Quản lý môi trường giúp giảm thiểu tác động tiêu cực trong thi công, bảo vệ hệ sinh thái và nâng cao sự hài lòng của cộng đồng, góp phần vào sự thành công bền vững của dự án.

5. Làm sao để đảm bảo nguồn vốn ODA được sử dụng hiệu quả?
   Cần có kế hoạch tài chính rõ ràng, giám sát chặt chẽ việc giải ngân và sử dụng vốn, đồng thời phối hợp với các cơ quan liên quan để xử lý kịp thời các vướng mắc phát sinh.

Kết luận

• Xác định 14 nhân tố quyết định sự thành công của dự án đường thủy sử dụng vốn ODA, trong đó nguồn vốn, năng lực các bên và công tác GPMB là quan trọng nhất.
• Dự án WB5 tại TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh ĐBSCL là minh chứng thực tiễn cho các nhân tố này với tiến độ giải ngân vốn đạt 100% và tỷ lệ đền bù GPMB đạt 90%.
• Nghiên cứu góp phần xây dựng mô hình quản lý dự án hiệu quả, phù hợp với đặc thù dự án đường thủy và nguồn vốn ODA tại Việt Nam.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, phối hợp liên ngành, đảm bảo tiến độ và chất lượng dự án trong giai đoạn 2016-2020.
• Khuyến nghị các cơ quan quản lý, chủ đầu tư và các bên liên quan áp dụng kết quả nghiên cứu để thúc đẩy thành công các dự án đầu tư xây dựng sử dụng vốn ODA trong tương lai.

Luận văn là tài liệu tham khảo quý giá cho các nhà quản lý dự án, cơ quan quản lý nhà nước và các nhà nghiên cứu trong lĩnh vực quản trị dự án và phát triển cơ sở hạ tầng giao thông đường thủy.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM LÊ VĨNH VIỄN NGHIÊN CỨU NHỮNG NHÂN TỐ QUYẾT ĐỊNH ĐẾN SỰ THÀNH CÔNG CỦA DỰ ÁN ĐƯỜNG THỦY SỬ DỤNG NGUỒN VỐN ODA TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH VÀ CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM LÊ VĨNH VIỄN NGHIÊN CỨU NHỮNG NHÂN TỐ QUYẾT ĐỊNH ĐẾN SỰ THÀNH CÔNG CỦA DỰ ÁN ĐƯỜNG THỦY SỬ DỤNG NGUỒN VỐN ODA TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH VÀ CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh (Thạc sĩ Điều hành cao cấp) Mã số: 60340102 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. ĐINH CÔNG KHẢI TP. Hồ Chí Minh – Năm 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong Luận văn này là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện Luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong Luận văn đã được chỉ rõ nguồn gốc. Học viên thực hiện Luận văn Lê Vĩnh Viễn TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT VÀ KÝ HIỆU DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC HÌNH DANH MỤC PHỤ LỤC TÓM TẮT CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU .1 Bối cảnh nghiên cứu, và sự cần thiết của đề tài .2 Mục tiêu nghiên cứu .1 Mục tiêu chung .2 Mục tiêu cụ thể .3 Phạm vi và đối tượng nghiên cứu .1 Phạm vi nghiên cứu.2 Đối tượng nghiên cứu .4 Phương pháp nghiên cứu .5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài .1 Ý nghĩa khoa học .2 Ý nghĩa thực tiễn .6 Kết cấu luận văn. 6 CHƯƠNG 2 TỔNG QUAN CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ THỰC TRẠNG.1 Những vấn đề lý luận liên quan đến đề tài .1 Dự án, dự án đầu tư xây dựng, dự án đầu tư xây dựng đường thủy, chủ đầu tư, nhà thầu xây dựng, nhà thầu tư vấn .2 Nguồn vốn ODA .3 Những tiêu chí về thành công của dư ̣ án.4 Những nhân tố quyết định đế n sự thành công của các dự án. 11 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.2 Các nghiên cứu trước đây .1 Một số mô hình nghiên cứu ở nước ngoài.2 Một số mô hình nghiên cứu trong nước .3 Thực trạng quản lý các dự án đường thủy sử dụng nguồn vốn ODA tại Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long .1 Nhóm nhân tố về nguồn vốn của dự án .2 Nhóm nhân tố về sự hỗ trợ của các tổ chức.3 Nhóm nhân tố về năng lực các bên tham gia dự án .4 Nhóm nhân tố về môi trường bên ngoài .5 Nhóm nhân tố đặc trưng của Dự án .6 Nhóm nhân tố về sự hài lòng của các bên liên quan . 49 CHƯƠNG 3 THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU .1 Cách tiếp cận và quy trình nghiên cứu .2 Phương pháp nghiên cứu .1 Thiết kế bảng hỏi .2 Phương pháp thu thập mẫu .3 Phương pháp xử lý dữ liệu . 64 CHƯƠNG 4 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .1 Kết quả nghiên cứu .2 Phân tích kết quả.1 Nhóm các nhân tố quyết định mạnh nhất đến sự thành công của dự án .2 Nhóm các nhân tố quyết định yếu nhất đến sự thành công của dự án .3 Xếp hạng nhân tố quan trọng, quyết định đến sự thành công của dự án theo nhóm đối tượng liên quan . 94 CHƯƠNG 5 KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT .2 Đề xuất các giải pháp . 99 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.3 Nhà thầu thi công .4 Các yếu tố bên ngoài, khác .3 Những hạn chế của nghiên cứu.4 Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo . 106 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT VÀ KÝ HIỆU Tiếng Việt Tiếng Anh CĐT: Chủ đầu tư. CSFs: Critical Success Factors. CSHTGT: cơ sở hạ tầng giao thông. DFAT (Department of Foreign Affairs and Trade), Australian Embassy. ĐMC: Đánh giá môi trường chiến lược. ODA: Official Development Assistance. ĐTM: Đánh giá tác động môi trường. PMU-W: Project Manager Unit of Waterways. ĐTNĐ: đường thủy nội địa. PPMU: Province Project Manager Unit. ĐBSCL: Đồng bằng sông Cửu Long WB: World Bank. GTVT: giao thông vận tải. PMU-W: Project Manager Unit of Waterways. GPMB: giải phóng mặt bằng. FS: Feasibily Study. NHTG: Ngân hàng Thế giới. PPP: Public Private Partnership. NSNN: Ngân sách Nhà nước. NT: Nhà thầu thi công. QLDA: quản lý dự án.HCM: Thành phố Hồ Chí Minh. TV: Đơn vị tư vấn thiết kế/giám sát. UBND: Ủy ban nhân dân. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 3.1: Tổng hợp các nhân tố trong bảng câu hỏi chính thức .Các đối khảo sát phân theo vai trò liên quan đến dự án . Đối tượng khảo sát phân theo vị trí công tác/chức vụ . Đối tượng khảo sát phân theo quy mô vốn dự án đã từng tham gia . Đối tượng khảo sát phân theo loại công trình đã triển khai . Đối tượng khảo sát phân theo kinh nghiệm trong ngành xây dựng, và quản lý dự án . Kết quả xếp hạng các nhân tố quyết định đến sự thành công của dự án . Tổng hợp nguyên nhân và giải pháp cho sự thành công của dự án . Nhóm các nhân tố quyết định mạnh nhất đến sự thành công của Dự án . Kết quả giải ngân dự án WB5 (2007 – 2016) .10: Tổng hợp, so sánh sự khác biệt giữa chính sách GPMB giữa quy định của WB (OP4.12) và pháp luật Việt Nam . Các nhân tố quyết định yếu nhất đến sự thành công của dự án . Xếp hạng các nhân tố liên quan đến Chủ đầu tư . Xếp hạng các nhân tố liên quan đến Tư vấn . Xếp hạng các nhân tố liên quan đến Nhà thầu thi công . Xếp hạng các nhân tố liên quan bên ngoài, khác .96 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC CÁC HÌNH Hình 2.1: Quan hệ giữa nhân tố tác động và tiêu chí thành công dự án .1: Sơ đồ các bước thực hiện nghiên cứu .2: Mô hình các nhân tố liên quan quyết định sự thành công của Dự án . 59 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC PHỤ LỤC Phụ lục 1. Tổng hợp những nghiên cứu về các nhân tố đánh giá thành công của một dự án. Tổng hợp những nghiên cứu về các tiêu chí đánh giá dự án thành công. Tóm tắt về vài trò, vị trí, thực trạng của nguồn vốn ODA trong xây dựng đất nước ta hơn 20 năm qua, và nguồn vốn ODA này trong đầu tư phát triển các dự án đầu tư xây dựng các dự án giao thông nói chung và dự án đường thủy nói riêng. Giới thiệu tóm tắt sơ lược về đơn vị công tác là Ban Quản lý các dự án đường thủy, và tóm tắt Dự án WB5. Thang đo gốc của Alaghbari (2007). Bảng câu hỏi sơ bộ, Bảng câu hỏi khảo sát chính thức. Dàn bài thảo luận nhóm, danh sách thảo luận nhóm, tóm tắt kết quả thảo luận nhóm. Bản đồ dự án WB5 và một số hình ảnh minh họa TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TÓM TẮT Từ những cơ sở lý luận, thực tiễn và để giải quyết vấn đề cấp thiết tại đơn vị đang công tác nên tác giả chọn đề tài nghiên cứu ứng dụng là “Nghiên cứu những nhân tố quyết định đến sự thành công của dự án đường thủy sử dụng nguồn vốn ODA tại Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long” làm đề tài nghiên cứu của mình với các mục tiêu chung là nghiên cứu những nhân tố nào quyết định sự thành công của dự án; và mục tiêu cụ thể là xác định các nhân tố nào quyết định đến sự thành công của dự án; phân tích, đánh giá thực trạng các nhân tố quyết định đến sự thành công của dự án; và khuyến nghị các giải pháp giúp triển khai thành công các dự án tương tự sử dụng nguồn vốn ODA, và các nguồn vốn khác tại Việt Nam. Luận văn sử dụng Phương pháp thống kê mô tả với Bảng câu hỏi khảo sát có định hướng đối tượng, thông qua phỏng vấn sâu, thảo luận để lấy ý kiến các chuyên gia; và kết hợp chỉ số MS (Mean Score) đối với dự án “Phát triển cơ sở hạ tầng giao thông Đồng bằng sông Cửu Long (MDTIDP, gọi tắt là dự án WB5) để phân tích, đánh giá thực trạng các nhân tố quyết định đến sự thành công của dự án này. Kết quả nghiên cứu cho thấy có mười bốn (14) nhân tố tác quan trọng, quyết định đến sự thành công của dự án là: (i) quy mô dự án phù hợp với các dự án Chủ đầu tư đã quản lý trước đó; (ii) sự phối hợp, hợp tác tốt giữa nhà thầu thi công với các bên liên quan (Đơn vị tư vấn, và Chủ đầu tư); (iii) lĩnh vực (loại công trình của dự án) đã được Chủ đầu tư thực hiện lại so với các dự án trước đây; (iv) nhà thầu thi công phản ứng nhanh đối với các vấn đề phát sinh, giải quyết sự cố công trình; (v) giải pháp quản lý thi công của Chủ đầu tư phù hợp với tính chất và quy mô của dự án; (vi) Chủ đầu tư đảm bảo tiến độ giải ngân, giải quyết các vấn đề về thủ tục thanh toán với Bộ, Ngành liên quan; (vii) Tư vấn kịp thời điều chỉnh, bổ sung các sai sót, phát sinh so với thiết kế nên không phải xử lý hoặc không thi công lại; (viii) Tư vấn nhanh chóng đưa ra các giải pháp xử lý liên quan đến chuyên môn kỹ thuật; (ix) tiến độ dự án đảm bảo cũng phụ thuộc nhiều vào tiến độ của nhà thầu phụ; (x) công tác đảm bảo môi trường rất quan trọng theo luồng, tuyến và toàn tuyến đường thủy trải dài trên địa bàn nhiều tỉnh/thành phố; (xi) áp dụng chính sách giải phóng mặt bằng đối với dự án ODA đường thủy qua địa bàn các tỉnh/thành phố có sự khác biệt theo Khung chính sách TIEU LUAN MOI download : [e-mail] chung của WB và có ảnh hưởng rất lớn, quyết định đến sự thành công của Dự án; (xii) loại hình quản lý Dự án ODA đường thủy; (xiii) nhà thầu thi công đã đáp ứng năng lực thi công các công trình tương tự trước đó; (xiv) các dự án ở khu vực gần nguồn nguyên vật liệu thi công.