Luận văn kiến thức thái độ thực hành và một số yếu tố liên quan đến nạo hút thai ở phụ nữ 15 49 tuổi có chồng tại minh đạo tiên du bắc ninh năm 2007

Nghiên cứu về kiến thức về nạo hút thai và thái độ của phụ nữ trong độ tuổi 15-49 tại Bắc Ninh là rất cần… 112 trang · Trường Đại Học Y Tế Công Cộng · 2007.

• Tác giả: Lương Thị Tâm
• Người hướng dẫn: GS. Trần Thị Phương Mai
• Trường học: Trường Đại Học Y Tế Công Cộng
• Chuyên ngành: Y Tế Công Cộng
• Đề tài: Nghiên Cứu Về Kiến Thức Và Thái Độ Nạo Hút Thai Ở Phụ Nữ 15-49 Tuổi Tại Bắc Ninh
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sỹ
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Một số khái niệm chung
• 1.2. Mang thai và nạo hút thai
• 1.3. Tư vấn khi nạo hút thai
• 1.4. Phân công nhiệm vụ theo tuyến đối với thực hiện nạo hút thai và tư vấn
• 1.5. Các biện pháp tránh thai
• 1.5.1. Biện pháp tránh thai hiện đại
• 1.5.2. Các biện pháp màng ngăn
• 1.5.3. Biện pháp tránh thai truyền thống
• 2. ĐẶT VẤN ĐỀ
• 3. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 3.1. Mục tiêu chung
• 3.2. Mục tiêu cụ thể
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về kiến thức và thái độ nạo hút thai ở phụ nữ 15 49 tuổi tại Bắc Ninh

Nghiên cứu về kiến thức về nạo hút thai và thái độ của phụ nữ trong độ tuổi 15-49 tại Bắc Ninh là rất cần thiết. Tình hình nạo hút thai tại Việt Nam đang ở mức cao, với nhiều phụ nữ chưa có đủ thông tin để đưa ra quyết định đúng đắn. Việc hiểu rõ về nạo hút thai không chỉ giúp phụ nữ có cái nhìn đúng đắn mà còn giảm thiểu các rủi ro sức khỏe liên quan.

1.1. Định nghĩa và quy trình nạo hút thai

Nạo hút thai là thủ thuật y tế nhằm chấm dứt thai nghén. Quy trình này bao gồm việc sử dụng các dụng cụ y tế để lấy thai ra khỏi tử cung. Việc hiểu rõ quy trình này giúp phụ nữ có cái nhìn chính xác hơn về nạo hút thai.

1.2. Tình hình nạo hút thai tại Bắc Ninh

Tại Bắc Ninh, tỷ lệ nạo hút thai đang gia tăng. Nhiều phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ chưa có đủ kiến thức về các biện pháp tránh thai, dẫn đến việc nạo hút thai trở thành lựa chọn phổ biến.

II. Vấn đề và thách thức trong việc nạo hút thai ở phụ nữ 15 49 tuổi

Mặc dù nạo hút thai là một phương pháp an toàn, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức trong việc tiếp cận thông tin và dịch vụ. Nhiều phụ nữ cảm thấy xấu hổ khi thảo luận về vấn đề này, dẫn đến việc thiếu thông tin cần thiết để đưa ra quyết định đúng đắn.

2.1. Thái độ của phụ nữ về nạo hút thai

Nhiều phụ nữ coi nạo hút thai là hành động đáng xấu hổ và cần giấu diếm. Điều này ảnh hưởng đến việc họ tìm kiếm thông tin và hỗ trợ từ các chuyên gia y tế.

2.2. Thiếu thông tin và giáo dục giới tính

Giáo dục giới tính còn hạn chế, dẫn đến việc phụ nữ không có đủ kiến thức về biện pháp tránh thai và hậu quả của nạo hút thai. Điều này cần được cải thiện để nâng cao nhận thức.

III. Phương pháp nghiên cứu về kiến thức và thái độ nạo hút thai

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp mô tả cắt ngang, kết hợp định lượng và định tính. Bảng câu hỏi phỏng vấn được sử dụng để thu thập thông tin từ phụ nữ trong độ tuổi 15-49 tại Bắc Ninh. Phương pháp này giúp xác định rõ ràng kiến thức và thái độ của phụ nữ về nạo hút thai.

3.1. Thiết kế nghiên cứu và đối tượng

Đối tượng nghiên cứu là phụ nữ 15-49 tuổi có chồng tại xã Minh Đạo, Tiên Du, Bắc Ninh. Số mẫu được chọn ngẫu nhiên để đảm bảo tính đại diện cho cộng đồng.

3.2. Phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu

Dữ liệu được thu thập thông qua bảng câu hỏi phỏng vấn có cấu trúc và phân tích bằng phần mềm SPSS. Phương pháp này giúp đảm bảo tính chính xác và khách quan của kết quả nghiên cứu.

IV. Kết quả nghiên cứu về kiến thức và thái độ nạo hút thai

Kết quả nghiên cứu cho thấy khoảng 60% phụ nữ có kiến thức về nạo hút thai, nhưng chỉ 69,4% thực hành đúng. Hơn một nửa số phụ nữ coi nạo hút thai là trái với đạo đức, nhưng vẫn xem đây là biện pháp cần thiết để tránh mang thai ngoài ý muốn.

4.1. Tỷ lệ phụ nữ đã từng nạo hút thai

Khoảng 20,67% phụ nữ trong nghiên cứu đã từng nạo hút thai. Trong số đó, gần một nửa chỉ thực hiện một lần, cho thấy sự cần thiết phải nâng cao kiến thức và thái độ về nạo hút thai.

4.2. Mối liên hệ giữa kiến thức và thực hành

Nghiên cứu chỉ ra rằng phụ nữ có kiến thức tốt về nạo hút thai có xu hướng thực hành đúng hơn. Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giáo dục và cung cấp thông tin đầy đủ.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho nghiên cứu nạo hút thai

Nghiên cứu về kiến thức và thái độ nạo hút thai ở phụ nữ 15-49 tuổi tại Bắc Ninh cho thấy cần thiết phải cải thiện giáo dục giới tính và cung cấp thông tin đầy đủ. Việc nâng cao nhận thức sẽ giúp phụ nữ đưa ra quyết định đúng đắn hơn về sức khỏe sinh sản.

5.1. Đề xuất giải pháp nâng cao kiến thức

Cần triển khai các chương trình giáo dục giới tính tại cộng đồng, giúp phụ nữ hiểu rõ hơn về nạo hút thai và các biện pháp tránh thai an toàn.

5.2. Tương lai của nghiên cứu nạo hút thai

Nghiên cứu tiếp theo cần mở rộng quy mô và đối tượng để có cái nhìn tổng quát hơn về tình hình nạo hút thai tại Việt Nam, từ đó đề xuất các chính sách phù hợp.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nạo hút thai và mang thai ngoài ý muốn là thách thức y tế công cộng nghiêm trọng trên phạm vi toàn cầu. Theo ước tính từ Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm toàn cầu có khoảng 210 triệu trường hợp mang thai, trong đó có xấp xỉ 80 triệu ca mang thai ngoài ý muốn và phần lớn kết thúc bằng việc đình chỉ thai nghén. Tại các quốc gia đang phát triển, tỷ lệ nạo hút thai chiếm tới 41.00% tổng số trường hợp mang thai. Việt Nam từng được ghi nhận là một trong những quốc gia có tỷ lệ nạo hút thai cao, với mức trung bình khoảng 2,5 lần nạo hút thai trong suốt cuộc đời sinh đẻ của một người phụ nữ và tỷ suất nạo hút thai đạt 83 ca trên 1.000 phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Đáng chú ý, các biến chứng sản khoa do nạo hút thai không an toàn chiếm tới 11.50% tổng số ca tử vong mẹ tại các vùng sinh thái trên toàn quốc.

Tại huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh, số lượt phụ nữ đến nạo hút thai tại Trung tâm Y tế dự phòng huyện có xu hướng gia tăng liên tục qua các năm, từ 573 ca năm 2004 lên 745 ca năm 2006, trong đó xã Minh Đạo là địa phương chiếm tỷ lệ cao nhất với 12.60%. Mặc dù tỷ lệ chấp nhận sử dụng các biện pháp tránh thai tại xã đạt 77.40% trên tổng số 1.198 phụ nữ có chồng, tình trạng mang thai ngoài ý muốn vẫn diễn biến phức tạp.

Nghiên cứu được triển khai nhằm mô tả thực trạng kiến thức, thái độ, thực hành và xác định các yếu tố liên quan đến nạo hút thai ở phụ nữ từ 15 đến 49 tuổi có chồng tại xã Minh Đạo, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh năm 2007. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở dữ liệu thực chứng có giá trị thực tiễn cao, giúp các nhà quản lý y tế địa phương xây dựng chiến lược truyền thông can thiệp hiệu quả, hướng đến mục tiêu giảm thiểu tỷ lệ nạo hút thai không an toàn từ 15.00% đến 20.00% và bảo vệ toàn diện sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Đề tài vận dụng kết hợp mô hình Đánh giá Kiến thức - Thái độ - Thực hành cùng Thuyết Hành vi Hợp lý để phân tích mối quan hệ nhân quả giữa nhận thức và hành vi y tế của người dân. Nghiên cứu tập trung làm rõ các khái niệm chuyên ngành cốt lõi:

Thứ nhất, nạo hút thai được định nghĩa là thủ thuật sản khoa nhằm chủ động kết thúc thai nghén trước khi thai nhi có khả năng sống độc lập ngoài buồng tử cung. Thủ thuật này bao gồm hút thai bằng bơm hút chân không một van cho thai dưới 6 tuần, bơm hai van cho thai từ 7 đến 12 tuần và nạo thai bằng dụng cụ cơ học khi tuổi thai từ 7 đến 12 tuần.

Thứ hai, mang thai ngoài ý muốn là tình trạng thụ thai không có chủ đích từ trước hoặc xảy ra không đúng thời điểm mong muốn do không sử dụng hoặc thất bại khi dùng các biện pháp tránh thai.

Thứ ba, các biện pháp tránh thai được phân loại thành biện pháp hiện đại (dụng cụ tử cung, bao cao su, thuốc nội tiết uống, tiêm hoặc que cấy) và biện pháp truyền thống (tính vòng kinh, xuất tinh ngoài âm đạo, cho bú vô kinh).

Về phương diện pháp lý, Điều 44 Luật Bảo vệ sức khỏe nhân dân tại Việt Nam công nhận quyền được khám chữa bệnh phụ khoa và chủ động kế hoạch hóa gia đình của phụ nữ, đưa Việt Nam vào nhóm các quốc gia cho phép tiếp cận dịch vụ nạo hút thai thuận lợi nhằm giảm thiểu các ca nạo phá thai chui nguy hiểm.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng thiết kế mô tả cắt ngang có phân tích, kết hợp đồng thời phương pháp định lượng và định tính. Quá trình thu thập số liệu thực địa được tiến hành từ tháng 4 năm 2007 đến tháng 10 năm 2007 tại địa bàn xã Minh Đạo, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh.

Cỡ mẫu định lượng được tính toán theo công thức ước tính một tỷ lệ trong quần thể với mức ý nghĩa thống kê 95%, hệ số tin cậy 1,96 và độ sai số tuyệt đối 0,06. Tổng số 300 phụ nữ từ 15 đến 49 tuổi có chồng đã được lựa chọn thông qua phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên hệ thống với bước nhảy k bằng 4 từ danh sách 1.198 đối tượng được quản lý bởi cộng tác viên dân số. Mẫu định tính được chọn có chủ đích, bao gồm 3 cuộc phỏng vấn sâu với phụ nữ từng nạo hút thai từ 2 lần trở lên và 2 cuộc thảo luận nhóm tập trung gồm 7 đại diện nữ giới cùng 11 đại diện nam giới có vợ trong độ tuổi sinh đẻ.

Dữ liệu định lượng được làm sạch và nhập liệu bằng phần mềm EpiData, sau đó xử lý trên phần mềm SPSS phiên bản 13.0. Nhóm tác giả sử dụng các thuật toán thống kê mô tả, kiểm định Chi-square và phân tích hồi quy logistic đa biến để tính toán tỷ số chênh chệch (Odds Ratio - OR) với khoảng tin cậy 95%. Việc áp dụng mô hình hồi quy đa biến là lựa chọn tối ưu nhằm kiểm soát triệt để các biến số gây nhiễu, làm sáng tỏ mối liên hệ độc lập giữa trình độ học vấn, tiền sử trao đổi thông tin với mức độ đạt chuẩn về kiến thức và hành vi nạo hút thai an toàn.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát trên 300 đối tượng cho thấy có 59.67% phụ nữ đạt điểm kiến thức chung về nạo hút thai (từ 8 điểm trở lên theo thang đo chuẩn), trong khi tỷ lệ chưa đạt chiếm tới 40.33%. Về tuổi thai an toàn, 46.33% đối tượng nhận biết đúng mốc dưới 6 tuần, 24.33% biết mốc từ 6 đến 12 tuần, nhưng vẫn còn 30.67% hoàn toàn không nắm được thời điểm thực hiện thủ thuật an toàn. Đáng chú ý, có tới 38.00% đối tượng vẫn giữ nhận thức sai lệch khi coi nạo hút thai là một biện pháp kế hoạch hóa gia đình thông thường. Về phương pháp tránh thai, tỷ lệ biết đến dụng cụ tử cung đạt 89.00%, thuốc tránh thai đạt 80.67% và bao cao su đạt 64.67%.

Về thái độ, 63.00% phụ nữ đồng thuận với quan điểm nạo hút thai là hành vi trái với đạo đức và chuẩn mực xã hội; 53.67% cho rằng đây là việc đáng xấu hổ cần che giấu. Tuy nhiên, có tới 87.67% đối tượng vẫn tán thành nhận định nạo hút thai là giải pháp cần thiết để ngăn ngừa việc sinh con ngoài kế hoạch.

Về thực hành, tỷ lệ phụ nữ có tiền sử nạo hút thai là 20.67% (62/300 người). Trong nhóm đã từng thực hiện thủ thuật, 48.39% nạo hút thai 1 lần, 40.32% thực hiện 2 lần và 11.29% lặp lại từ 3 lần trở lên. Độ tuổi thực hiện lần gần nhất tập trung cao nhất ở nhóm 26 đến 35 tuổi (chiếm 61.29%). Có 59.68% trường hợp tiến hành khi thai dưới 6 tuần, 27.42% từ 7 đến 12 tuần và 12.90% thực hiện khi tuổi thai đã vượt quá 12 tuần. Lý do hàng đầu dẫn đến quyết định đình chỉ thai nghén là không muốn sinh thêm con (90.32%) và gánh nặng kinh tế gia đình (14.52%).

Phân tích hồi quy đơn biến và đa biến chỉ ra rằng việc không trao đổi thông tin về nạo hút thai với người thân hoặc bạn bè làm tăng nguy cơ kiến thức không đạt lên 2,80 lần (OR = 2,80; p < 0,05). Đặc biệt, nhóm phụ nữ có điểm kiến thức không đạt có nguy cơ thực hành nạo hút thai không đạt cao gấp 7,20 lần so với nhóm có kiến thức đạt (OR = 7,20; p < 0,01).

Thảo luận kết quả

Thực trạng 20.67% phụ nữ có chồng tại Minh Đạo từng nạo hút thai tương đồng với ghi nhận tại Tiền Giang (24.30%) và Nam Định (20.30%). Tỷ lệ nạo hút thai lặp lại từ 2 lần trở lên ở mức đáng báo động là 51.61%, phản ánh lỗ hổng lớn trong việc duy trì các biện pháp tránh thai hiệu quả sau thủ thuật. Nguyên nhân sâu xa xuất phát từ việc người dân lạm dụng các biện pháp tránh thai tự nhiên có tỷ lệ thất bại cao như tính ngày phóng noãn hay xuất tinh ngoài âm đạo, kết hợp với tâm lý sợ tác dụng phụ của thuốc nội tiết và vòng tránh thai.

Quyết định nạo hút thai chịu sự chi phối mang tính quyết định từ người chồng. Mặc dù số liệu định lượng ghi nhận 55.00% do hai vợ chồng cùng bàn bạc và 21.00% do người chồng quyết định trực tiếp, dữ liệu định tính khẳng định tiếng nói của nam giới chiếm tới khoảng 70.00% trọng lượng trong quyết định cuối cùng. Dù giữ quyền quyết định, nam giới lại hiếm khi đồng hành cùng vợ đến cơ sở y tế; đa số phụ nữ phải tự di chuyển một mình để làm thủ thuật vì rào cản mặc cảm xã hội.

Về địa điểm thực hiện, 72.58% đối tượng lựa chọn bệnh viện tuyến huyện, 11.29% đến bệnh viện tỉnh và chỉ 9.68% thực hiện tại trạm y tế xã. Tâm lý e ngại bị người quen phát hiện cùng lo lắng về năng lực kỹ thuật tại tuyến cơ sở là nguyên nhân thúc đẩy người dân vượt tuyến. Toàn bộ các tương quan định lượng và xu hướng phân bố này có thể được mô hình hóa trực quan thông qua biểu đồ cột chồng phân nhóm số lần nạo hút thai theo độ tuổi và bảng đối chiếu đa biến các tỷ số chênh OR, giúp làm nổi bật tác động của khoảng trống kiến thức đến hành vi chăm sóc sức khỏe sinh sản.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm giảm thiểu tỷ lệ mang thai ngoài ý muốn và nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp can thiệp trọng tâm:

Thứ nhất, nâng cao nhận thức cộng đồng qua truyền thông chuyển đổi hành vi. Trạm Y tế xã Minh Đạo phối hợp cùng Hội Phụ nữ tổ chức định kỳ 02 buổi truyền thông chuyên đề mỗi quý cho các cặp vợ chồng trong độ tuổi 15 đến 49. Hoạt động này nhằm mục tiêu nâng tỷ lệ hiểu biết đúng về tuổi thai an toàn từ 59.67% lên tối thiểu 85.00% trong giai đoạn 2008-2010, tập trung xóa bỏ định kiến xem nạo hút thai là biện pháp kế hoạch hóa gia đình.

Thứ hai, đẩy mạnh sự tham gia của nam giới trong chăm sóc sức khỏe sinh sản. Ban Dân số xã cùng Đoàn Thanh niên thành lập các câu lạc bộ sức khỏe nam giới tại 8 xóm thuộc xã, phấn đấu thu hút ít nhất 60.00% nam giới có vợ tham gia sinh hoạt định kỳ trước quý IV năm 2008. Nội dung tập trung nâng cao vai trò chia sẻ trách nhiệm tránh thai và hỗ trợ tâm lý bạn đời.

Thứ ba, chuẩn hóa quy trình tư vấn và chăm sóc sau nạo hút thai. Trung tâm Y tế dự phòng huyện Tiên Du tổ chức đào tạo lại kỹ năng tư vấn cho 100% cán bộ sản khoa tuyến xã và huyện. Đảm bảo 100% phụ nữ sau thủ thuật được cung cấp dịch vụ tránh thai hiện đại ngay tại chỗ, hướng tới mục tiêu kéo giảm tỷ lệ nạo hút thai lặp lại xuống dưới 20.00% trong vòng 12 tháng theo dõi.

Thứ tư, hoàn thiện hệ thống cung ứng và đa dạng hóa phương tiện tránh thai. Đội ngũ cộng tác viên dân số xã chịu trách nhiệm theo dõi sát sao từng hộ gia đình, cung ứng kịp thời bao cao su và thuốc tránh thai, phấn đấu đạt tỷ lệ bao phủ biện pháp tránh thai hiện đại trên 85.00% trên toàn xã vào cuối năm 2009.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả của công trình nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

Thứ nhất, cán bộ quản lý y tế và chuyên trách dân số cấp huyện, xã. Luận văn cung cấp bằng chứng thực địa rõ ràng về thực trạng nạo hút thai tại vùng nông thôn, hỗ trợ công tác xây dựng kế hoạch hành động và phân bổ nguồn lực truyền thông trúng đích cho từng thôn xóm.

Thứ hai, bác sĩ sản phụ khoa và nữ hộ sinh tại các cơ sở y tế ban đầu. Báo cáo làm rõ các rào cản tâm lý e ngại của người bệnh, giúp nhân viên y tế cải thiện kỹ năng tham vấn, xây dựng phác đồ tư vấn sau thủ thuật chặt chẽ và cá thể hóa việc lựa chọn biện pháp tránh thai cho từng phụ nữ.

Thứ ba, giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Y tế công cộng, Dân số học. Luận văn là tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp nghiên cứu kết hợp định lượng và định tính, cung cấp bộ công cụ điều tra thực địa và mô hình phân tích hồi quy đa biến ứng dụng trong nghiên cứu hành vi sức khỏe.

Thứ tư, các tổ chức xã hội và đơn vị hoạch định chính sách bình đẳng giới. Tài liệu cung cấp góc nhìn sâu sắc về vai trò quyền lực của nam giới trong quyết định sinh sản tại nông thôn, làm tiền đề thiết kế các dự án can thiệp thúc đẩy bình đẳng giới và nâng cao quyền tự quyết cho phụ nữ.

Câu hỏi thường gặp

Tỷ lệ phụ nữ từng nạo hút thai tại địa bàn nghiên cứu là bao nhiêu?

Nghiên cứu ghi nhận 20.67% phụ nữ từ 15 đến 49 tuổi có chồng tại xã Minh Đạo từng có tiền sử nạo hút thai. Đáng chú ý, tỷ lệ nạo hút thai từ 2 lần trở lên chiếm tới 51.61% trong nhóm này, cho thấy tình trạng nạo hút thai tái diễn ở khu vực nông thôn vẫn ở mức cao và cần can thiệp khẩn cấp.

Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến quyết định nạo hút thai ở phụ nữ nông thôn là gì?

Lý do phổ biến hàng đầu là không muốn sinh thêm con, chiếm tỷ lệ 90.32%, theo sau là điều kiện kinh tế khó khăn với 14.52%. Thực tế cho thấy đa phần các trường hợp mang thai ngoài ý muốn bắt nguồn từ việc áp dụng sai cách hoặc thất bại khi dùng các biện pháp tránh thai truyền thống như xuất tinh ngoài âm đạo.

Người chồng đóng vai trò như thế nào trong quyết định đình chỉ thai nghén?

Người chồng giữ vai trò then chốt khi chi phối khoảng 70.00% quyết định cuối cùng trong gia đình. Số liệu định lượng chỉ ra có 55.00% trường hợp do cả hai vợ chồng bàn bạc và 21.00% hoàn toàn do người chồng tự quyết, trong khi người vợ thường phải đi làm thủ thuật một mình vì mặc cảm xã hội.

Những yếu tố nào làm gia tăng nguy cơ thiếu hiểu biết về nạo hút thai?

Phân tích đa biến khẳng định phụ nữ không chủ động trao đổi thông tin về nạo hút thai với người thân hoặc bạn bè có nguy cơ thiếu kiến thức cao gấp 2,80 lần (OR = 2,80). Ngoài ra, những người chưa từng nạo hút thai trước đó cũng có nguy cơ kiến thức không đạt cao gấp 2,85 lần so với người đã có trải nghiệm.

Nạo hút thai nhiều lần tiềm ẩn những biến chứng y khoa nguy hiểm nào?

Nạo hút thai lặp lại gây ra nhiều tai biến cấp tính như thủng tử cung, băng huyết, nhiễm trùng đường sinh sản (chiếm 28.67%) và rong kinh, rong huyết kéo dài (chiếm 30.67%). Về lâu dài, thủ thuật cơ học này có thể dẫn đến dính buồng tử cung, viêm tắc vòi trứng, chửa ngoài dạ con và nguy cơ vô sinh thứ phát.

Kết luận

Công trình nghiên cứu đã hoàn thành toàn diện các mục tiêu đề ra với 5 kết luận then chốt:

• Tỷ lệ phụ nữ có chồng từ 15 đến 49 tuổi từng nạo hút thai tại xã Minh Đạo là 20.67%, trong đó tỷ lệ nạo hút thai lặp lại từ 2 lần trở lên chiếm tới 51.61%.
• Mức độ kiến thức đạt chuẩn về nạo hút thai chỉ đạt 59.67%, vẫn còn 30.67% phụ nữ không biết giới hạn tuổi thai an toàn dưới 12 tuần và 38.00% nhầm tưởng đây là biện pháp tránh thai.
• Rào cản định kiến đạo đức còn nặng nề khi 63.00% xem nạo hút thai là trái chuẩn mực xã hội và 53.67% coi đây là việc đáng xấu hổ nên có xu hướng giấu giếm.
• Thiếu hụt trao đổi thông tin là yếu tố nguy cơ khiến kiến thức không đạt tăng 2,80 lần, và kiến thức không đạt làm tăng nguy cơ thực hành nạo hút thai sai lệch lên tới 7,20 lần.
• Người chồng giữ vai trò quyết định chi phối khoảng 70.00% trong việc lựa chọn đình chỉ thai nghén của gia đình nhưng ít chia sẻ gánh nặng y tế cùng vợ.

Về đóng góp khoa học, nghiên cứu cung cấp bộ số liệu thực chứng toàn diện tại cộng đồng nông thôn, chỉ rõ mối liên kết giữa nhận thức và thực hành chăm sóc sức khỏe sinh sản. Kế hoạch tiếp theo đòi hỏi ngành y tế địa phương cần nhanh chóng triển khai các chương trình can thiệp giáo dục sức khỏe sinh sản lồng ghép nam giới ngay trong năm 2008. Chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thể cần chung tay hành động ngay hôm nay để nâng cao hiểu biết, xóa bỏ định kiến và bảo vệ an toàn sức khỏe sinh sản cho mọi phụ nữ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU I. Một số khái niệm chung [10], [19] 1. Mang thai và nạo hút thai - Tuổi thai khi NHT: Được tính từ ngày đầu tiên của kỳ kinh cuối cùng cho đến ngày thực hiện nạo hút thai. - Mang thai ngoài ý muốn: Là những trường hợp mang thai do không có ý định từ trước, bao gồm cả việc mang thai không đúng thời gian dự kiến.

- Nạo hút thai: Là thủ thuật y học để két thúc thai nghén, trước khi thai nhi có khả năng sống độc lập ở môi trường ngoài tử cung, bao gồm có hút thai và nạo thai. - Hút thai: Là thú thuật tiến hành khi người phụ nữ mang thai dưới 12 tuần, sử dụng bơm hút chân không 1 van đối với thai đến 6 tuần và 2 van đối với thai 7- 12 tuần - Nạo thai: Là thủ thuật lấy thai từ buồng tử cung ra ngoài bằng kìm gắp và thìa nạo khi tuổi thai từ 7-12 tuần. - Tai biến nạo hút thai: Là những biến cố về sức khoẻ xảy ra ngay trong và sau khi nạo hút thai, trực tiếp do nạo hút thai gây ra. o NHT có thể dẫn đến các tai biến như thủng tử cung, rách bàng quang, có khi thủng ruột, sót rau, nhiễm trùng gây viêm màng bụng hoặc nhiễm trùng máu, nếu không được điều trị tốt có khi dẫn đến tử vong mẹ.

o Hậu quả lâu dài của nạo hút thai sẽ gây dính buồng tử cung, làm hở eo tử cung, gây viêm vùng tiểu khung, tắc ống dẫn trứng sẽ dẫn đến chửa ngoài tử cung hoặc vô sinh. o Nếu nạo hút thai nhiều lần có thể gây rau tiền đạo trong lần mang thai sau, sẹo thủng tử cung có thể gây vỡ tử cung trong chuyển dạ nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời sẽ dẫn đến tử vong. - Tư vấn khi NHT [4]: Là những giải thích và lời khuyên của nhân viên y tế trước, trong và sau khi nạo hút thai. Nội dung tư vấn bao gồm: 0 Phương pháp NHT sẽ thực hiện o Biến chứng có thể gặp của NHT 0 Những dấu hiệu theo dõi sau NHT 5 o Hẹn khám lại o Tư vấn sử dụng BPTT - Phân công nhiệm vụ theo tuyến đổi với thực hiện NHT và tư vấn [20] - Tuyển tỉnh: o Phát hiện sớm và tư vấn chấm dứt thai có nguy cơ dị tật.

o Chấm dứt thai nghén chủ động dưới 12 tuần bằng phương pháp nong nạo và hút bằng bơm Karman 2 van. - Tuyến huyện: o Tư vấn chấm dứt thai nghén những trường hợp thai nhi có nghi ngờ khuyết tật. o Chẩm dứt thai nghén chủ động dưới 12 tuần bằng phương pháp nong nạo và hút bàng bơm Karman 2 van. o Tư vấn và cung cấp dịch vụ tránh thai sau NHT, thực hiện dịch vụ KHHGĐ.

o Theo dõi sau thực hiện BPTT. o Phát hiện và xử trí các tai biến và tác dụng phụ của BPTT. o Tư vấn NHT an toàn và phòng tránh thai ngoài ý muốn. - Tuyến xã: o Hút thai đến 6 tuần.

o Cung cấp BPTT (BCS, BPTT khẩn cấp, tiêm TTT). o Khám và sử dụng bảng kiểm cho thuốc đối với lần đầu. o Đặt, tháo DCTC. o Phát hiện, xử trí ban đầu tác dụng phụ của BPTT.

o Tư vấn BPTT, phòng tránh thai ngoài ý muốn, tư vấn NHT an toàn. Các biện pháp tránh thai [20] Là các biện pháp tác động lên cá nhân nhàm ngăn cản việc thụ thai ở người phụ nữ. Các BPTT thường được áp dụng là thuốc, hoá chất, dụng cụ đưa vào cơ thể, các thủ thuật ngoại khoa làm cắt đứt đường đi và ngăn cản sự gặp nhau của trứng và tinh trùng hoặc các nỗ lực cá nhân nhằm tránh thụ thai. Y văn đã đề cập đến các phương pháp tránh thai được áp dụng khoảng 1500 năm trước công nguyên và ngày càng được cải tiến và phát minh theo xu hướng phát triển của kỹ thuật, 6 kinh tế và xã hội.

Biện pháp tránh thai hiện đại: Là những biện pháp có sử dụng các dụng cụ, thuốc hay can thiệp thủ thuật như dụng cụ tử cung, thuốc uống, tiêm, cấy tránh thai, bao cao su/ màng ngăn âm đạo, mũ cổ tử cung, thuốc diệt tinh trùng hay đình sản vĩnh viễn bằng ngoại khoa. - DCTC: là loại phương tiện tránh thai được đặt vào trong tử cung của người phụ nữ. o Cấu tạo: Các loại DCTC được phổ biến hiện nay làm bàng chất dẻo, một số loại xung quanh được quấn dây đồng. Ngoài ra có loại còn có chứa nội tiết tố (NTT) tránh thai, NTT này được giải phóng dần trong TC để tăng hiệu quả tránh thai.

o Ưu điểm: ■ Sử dụng tiện lợi, đặt 1 lần có tác dụng lâu dài (8-10 năm) ■ Hiệu quả tránh thai cao ■ Dễ có thai lại sau khi tháo o Hạn chế: ■ Không có tác dụng ngăn ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục và chửa ngoài tử cung. ■ Cần can thiệp của y tế (thủ thuật đặt DCTC) ■ Chỉ định theo dõi sau khi đặt nghiêm ngặt và đôi khi hay gây tai biến và tác dụng phụ. - Thuốc tránh thai bằng nội tiết tố tổng hợp: là các loại thuốc được sử dụng các dược chất tổng hợp có tác dụng giống NTT sinh dục nữ là Estrogen và Progesteron. o Ưu điểm: ■ Hiệu quả tránh thai cao ■ Người phụ nữ chủ động áp dụng ■ Dễ có thai lại sau khi dừng thuốc ■ Giảm nguy cơ chửa ngoài TC o Hạn chế: ■ Loại thuốc uống cần phải được uống hàng ngày ■ Một số loại cần hỗ trợ y tế ■ Có nhiều chống chỉ định nên cần thận trọng khi sừ dụng 7 o Một số dạng sử dụng: ■ Thuốc uống tránh thai kết hợp thành phần gồm có estrogen và progestin, được trình bày dưới dạng viên nén, bọc vỉ, thường có 28 viên trong đó có 7 viên không có NTT.

■ TTT chỉ có progestin: Là chế phẩm viên, dạng uống giống thuốc kết họp nhưng khác về thành phần. Được dùng khi có chống chỉ định với estrogen, ví dụ khi còn nuôi con bằng sữa mẹ. ■ Thuốc tiêm tránh thai: Cũng gồm có hai loại như thuốc uống là loại có hai hoạt chất và chỉ có riêng progestin. Thuốc tiêm có tác dụng TT kéo dài hơn thuốc uống (3-6 tháng), không phải sử dụng hàng ngày.

■ Thuốc cấy TT: Là dạng những thanh cấy bằng chất dẻo, không bị phân huỷ trong cơ thể, bên trong thanh cấy chứa levonorgestrel. Norplant gồm các nang (6 nang, dài 34mm, đường kính 2,4mm) được cấy vào dưới da mặt trong cánh tay, xếp theo hình nan quạt. Implanont chỉ bao gồm một que cấy, hiện nay được dùng phổ biến hơn. ■ Hoạt chất bên trong nang được giải phóng đều đặn vào máu và có tác dụng TT theo cơ chế của hormone.

Tác dụng TT của Norplanont là 3 năm và Implanont là 5 năm. o Các BPTT khẩn cấp: là biện pháp được áp dụng ngay sau khi giao hợp không được bảo vệ và có nguy cơ có thai ngoài ý muốn. Các BPTT này gồm có: ■ Estrogen liều cao: được chỉ định trong vòng 72 giờ sau giao hợp. ■ Viên progestin đơn thuần liều cao (Postinor) ■ Mifepriston (RU-486) ■ Ngoài ra để TT khẩn cấp có thể đặt DCTC sau giao hợp.

Đây là BPTT vĩnh viễn, cần có sự can thiệp ngoại khoa tương đối phức tạp và cần có sự tư vấn kỹ, cam đoan của người sử dụng và được chỉ định hạn chế. Phương pháp này có thể có một số tai biến. 8 - Các biện pháp màng ngăn: Có tác dụng ngăn cản cơ học không cho tinh trùng gặp noãn bàng các loại dụng cụ cao su, màng động vật hoặc bằng chất dẻo tổng hợp. - Các BPTT nhóm này bao gồm: o Bao cao su: ■ BCS nam: là loại dụng cụ bằng cao su hoặc nhựa latex hình túi được sử dụng bên ngoài dương vật trong quá trình giao hợp.

Tinh dịch sau khi được xuất ra chứa trong bao nên không có khả năng gặp noãn để thụ tinh. ■ BCS nữ: giống BCS nam nhưng được cấu tạo để dùng bao bên trong âm đạo, có ưu điểm là phụ nữ có thể chủ động sử dụng để tránh thai nhưng hiện nay ít phổ biến. ■ Ưu điểm chung của các loại BCS là ngoài tác dụng TT còn có tác dụng giúp cho cả nam lẫn nữ phòng chống các bệnh lây truyền qua đường tình dục, trong đó có HIV/AIDS. Ngoài ra còn có tác dụng hạn chế chửa ngoài tử cung.

- Một số biện pháp khác không phổ biến như thuốc diệt tinh trùng, màng ngăn âm đạo. Biện pháp tránh thai truyền thống: Là các BPTT không sử dụng các phương tiện, thuốc men mà hoàn toàn phụ thuộc vào nỗ lực và hiểu biết của mỗi cá nhân. Ưu điểm chung của các BPTT truyền thống là không cần phương tiện hay can thiệp/ hỗ trợ y tế. Do đó tránh được các tai biến cũng như tác dụng phụ.

Tuy nhiên các BPTT này đòi hỏi các cặp vợ chồng có hiểu biết, chủ động, nỗ lực khi áp dụng. Một số biện pháp phức tạp và có hiệu quả tránh thai thấp, dễ thất bại. Sự phổi họp của nhiều phương pháp trong những điều kiện phù họp có thể có hiệu quả tránh thai cao hơn. - Các BPTT nhóm này bao gồm: o Kiêng giao họp: Cặp vợ chồng có thể có QHTD nhưng không giao họp trong âm đạo.

o Tính ngày phóng noãn (Tính vòng kinh): Hiện tượng phóng noãn thường xảy ra vào một thời gian cố định, cách ngày đầu của chu kỳ kinh nguyệt tới 14 ngày. Do đó để đảm bảo tránh thai cần tránh QHTD vào những ngày có khả năng thụ 9 thai. ■ Ưu điểm: Đơn giản, không phải chuẩn bị trước khi QHTD, không có tác dụng phụ. ■ Nhược điểm: Khó áp dụng đối với những người có vòng kinh không đều, rối loạn kinh nguyệt hoặc không nhớ rõ vòng kinh.

Tỷ lệ thất bại của BPTT này khoảng 20% 0 Theo dõi thân nhiệt: Đo nhiệt độ hàng ngày vào buổi sáng khi mới ngủ dậy mà chưa thực hiện hoạt động gì. Thông thường nhiệt độ thay đổi khi phóng noãn. Kiêng giao hợp vào những ngày xác định là có khả năng thụ thai cao. - Đánh giá chất nhày cổ tử cung (CTC): Trong thời kỳ phóng noãn và có thể thụ thai thì mật độ, đặc tính chất nhày CTC có thay đổi.

Theo dõi phát hiện sự thay đổi này giúp xác định ngày phóng noãn để tránh giao hợp nếu không được bảo vệ bởi các biện pháp khác. o Ưu điểm: Không cần sử dụng dụng cụ TT o Nhược điểm: Độ tin cậy thấp, dễ sai sót, phiền phức, bất tiện. Nói chung tỷ lệ thất bại cao.