phần mở đầu, kết luận, danh mục các bảng biểu, chữ viết tắt, danh mục các tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn gồm 4 chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận. Chƣơng 2: Phƣơng pháp luận và thiết kế nghiên cứu. Chƣơng 3: Thực trạng hoạt động tuyển dụng nhân lực tại Công ty TNHH dây cáp điện ô tô Sumiden Việt Nam. Chƣơng 4: Các giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng tuyển dụng nhân lực tại Công ty TNHH dây cáp điện ô tô Sumiden Việt Nam.
3 z 4 z CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Do tầm quan trọng của hoạt động tuyển dụng nhân lực trong các doanh nghiệp là rất lớn nên đề tài này luôn đƣợc nhiều nhà khoa học quan tâm nghiên cứu. Cụ thể, đã có một số công trình nghiên cứu sau: Cuốn sách ― Bí quyết tuyển dụng và đãi ngộ ngƣời tài‖ của tác giả Brian Tracy. Cuốn sách cung cấp các cách tuyển dụng hiệu quả để thu hút nhân tài; bí quyết, kinh nghiệm, yếu tố để giữ chân những nhân viên tài năng; hƣớng dẫn giải quyết những khó khăn liên quan đến vấn đề nhân lực trong tổ chức.
Bên cạnh đó, cuốn sách cũng hƣớng dẫn xây dựng chƣơng trình đào tạo và phát triển kỹ năng cho nhân viên. Cuốn sách cũng đƣa ra những kinh nghiệm rất thực tế trong việc chiêu mộ và giữ chân nhân viên của các nhà quản lý hàng đầu tại các tập đoàn lớn trên thế giới. Giáo trình ―Quản trị nhân lực‖ của PGS. Nguyễn Ngọc Quân và Ths.
Nguyễn Vân Điềm – Nhà xuất bản Lao động – Xã hội. Giáo trình cung cấp các kiến thức cơ bản và có hệ thống về quản trị nhân lực trong tổ chức. Nội dung của giáo trình gồm: Thiết kế, phân tích công việc; kế hoạch hóa nguồn nhân lực; tuyển mộ, tuyển chọn nhân lực; bố trí nhân lực; tạo động lực; đào tạo và phát triển nhân lực; thù lao và các phúc lợi. Cuốn sách ―Quản trị nguồn nhân lực‖ của PGS.
Trần Kim Dung. Trên cơ sở nghiên cứu những vấn đề lý luận, kinh nghiệm tiên tiến trên thế giới và thực trạng quản trị nguồn nhân lực ở Việt Nam. Cuốn sách cung cấp những vấn đề lý thuyết và kinh nghiệm thực tiễn trong quản trị nguồn nhân lực giúp cho ngƣời đọc có cái nhìn tổng quát về những vấn đề của hoạt động 5 z quản trị nhân lực. Cuốn sách đƣợc trình bày cô đọng, dễ hiểu và hấp dẫn trong mƣời hai chƣơng.
Chƣơng đầu tiên giới thiệu khái quát về quản trị nhân lực, chín chƣơng tiếp theo đƣợc chia làm ba phần, tƣơng ứng với ba nhóm chức năng quan trọng nhất của quản trị nguồn nhân lực trong các tổ chức: Thu hút - Đào tạo và Phát triển - Duy trì nguồn nhân lực; Phần thứ 4 "Quản trị nguồn nhân lực trong môi trƣờng hiện đại" gồm có hai chƣơng "Quản trị nguồn nhân lực quốc tế" và "Đánh giá kết quả quản trị nguồn nhân lực". Phần cuối cùng gồm có các tình huống tổng hợp nhằm kết nối toàn bộ các vấn đề chức năng trong quản trị nhân lực của các doanh nghiệp. ― Bí quyết chiêu mộ nhân tài của Google‖ của Michael B. Junge – nhà tuyển dụng hàng đầu cho Google về quản lý tài năng và chiêu mộ nhân tài.
Bằng vốn kinh nghiệm khi làm việc tại nhiều công ty hàng đầu trên thế giới, ông đã chia sẻ một số thủ thuật tuyển dụng phù hợp cho các doanh nghiệp khi muốn thuê đƣợc những nhân tài giỏi và sáng giá nhất. Junge thì có 5 bí quyết để thu hút tài năng đó là: Khám phá ứng viên qua cuộc trò chuyện: bỏ qua những điểm hạn chế trong bản sơ yếu lí lịch và phỏng vấn, có thể nhận ra điểm mạnh vốn có của ứng viên tiềm năng, họ có thể làm những điều khá thú vị; Hãy là một thám tử ngôn ngữ: ― Những nhà tuyển dụng chuyên nghiệp có khả năng nhận ra ý nghĩa của ngôn từ mà ứng viên sử dụng giúp dự đoán hiệu suất làm việc của họ.‖; Hãy tạo môi trƣờng làm việc thuận lợi cho ngƣời tài; Đừng vội tin các công cụ truyền thông xã hội; Quan sát hành vi phi ngôn ngữ của ứng viên. Hội thảo ―Giải pháp công nghệ thông tin phục vụ công tác tuyển dụng, đào tạo và quản trị nhân tài‖ của FPT IS. Hội thảo đã cung cấp những giải pháp thiết thực, hợp lý để giải quyết các vƣớng mắc thƣờng gặp trong quá trình tuyển dụng, đào tạo và quản trị nhân tài trong bối cảnh thị trƣờng nhân lực ở Việt Nam hiện nay.
Tuyển dụng nhân lực và vai trò của tuyển dụng nhân lực trong doanh nghiệp 1. Một số khái niệm 1. Nhân lực Có nhiều quan điểm khác nhau về nhân lực. Mai Quốc Chánh, Trần Xuân Cầu (2012) đƣa ra khái niệm ―nhân lực là sức lực con ngƣời, nằm trong mỗi con ngƣời và làm cho con ngƣời hoạt động.
Sức lực đó ngày càng phát triển cùng với sự phát triển của cơ thể con ngƣời và đến một mức độ nào đó, con ngƣời đủ điều kiện tham gia vào quá trình lao động – con ngƣời có sức lao động‖ Nguyễn Ngọc Quân, Nguyễn Vân Điềm (2010, trang 7-8) cho rằng ―nhân lực đƣợc hiểu là nguồn lực của mỗi con ngƣời mà nguồn lực này gồm có thể lực và trí lực. Thể lực là sức khoẻ của thân thể, nó phụ thuộc vào sức vóc, tình trạng sức khoẻ của từng ngƣời, mức sống, thu nhập, chế độ ăn uống, chế độ nghỉ ngơi, phụ thuộc và độ tuổi, giới tính… Trí lực chỉ sự suy nghĩ, hiểu biết. sự tiếp thu kiến thức, trình độ chuyên môn kỹ thuật của từng ngƣời‖. Theo Wikipedia thì nhân lực bao gồm tất cả các tiềm năng của con ngƣời trong một tổ chức hay xã hội, tức là tất cả các thành viên trong doanh nghiệp sử dụng kiến thức, khả năng, hành vi ứng xử và giá trị đạo đức để thành lập, duy trì và phát triển doanh nghiệp.
Nhƣ vậy, một cách tổng quát: Nhân lực đƣợc hiểu là toàn bộ các khả năng về thể lực, trí lực và tâm lƣc của con ngƣời đƣợc vận dụng ra trong quá trình lao động sản xuất. Nó cũng đƣợc xem là sức lao động của con ngƣời - một nguồn lực quý giá nhất trong các yếu tố của sản xuất của doanh nghiệp. Nhân lực của doanh nghiệp bao gồm tất cả những ngƣời lao động làm việc trong doanh nghiệp. 7 z Bất cứ tổ chức nào cũng đƣợc hình thành bởi các thành viên là con ngƣời hay nguồn nhân lực của tổ chức đó.
Nguồn nhân lực của một tổ chức bao gồm các cá nhân có vị trí và vai trò khác nhau và có mối quan hệ ràng buộc hỗ trợ cho nhau, cùng hƣớng tới mục tiêu của tổ chức. Còn sức lao động đƣợc hiểu là toàn bộ thể lực và trí lực và tâm lực của mỗi ngƣời đƣợc biểu hiện ra thành khả năng lao động của mỗi ngƣời. Tâm lực là năng lực phẩm chất, nhân cách của con ngƣời, đó chính là phong cách làm việc hay cách ứng xử của con ngƣời với những ngƣời xung quanh. Nguồn nhân lực khác với các nguồn lực khác của doanh nghiệp do chính bản chất của con ngƣời.
Nhân viên có các năng lực, đặc điểm cá nhân khác nhau, có tiềm năng phát triển, có khả năng hình thành các nhóm hội, các tổ chức công đoàn để bảo vệ quyền lợi của họ, có thể đánh giá đối với các hoạt động của các nhà quản trị, hành vi của họ có thể thay đổi phụ thuộc vào chính bản thân họ hoặc sự tác động của môi trƣờng xung quanh. Đứng trƣớc thách thức của thế kỷ mới cần phải coi trọng ý nghĩa to lớn của nguồn nhân lực đối với toàn bộ đời sống kinh tế xã hội và sự tồn tại, phát triển của doanh nghiệp. Sự nghiệp thành hay bại đều do con ngƣời. Bƣớc đầu tiên trong quá trình xây dựng ƣu thế cạnh tranh và tăng cƣờng khả năng tồn tại của một doanh nghiệp là xác định và công nhận vai trò chiến lƣợc của nguồn nhân lực.
Một doanh nghiệp có thể tạo đƣợc ƣu thế cạnh tranh nhờ có đội ngũ nhân sự năng động, khả năng đáp ứng yêu cầu nhạy bén, trình độ chuyên môn cao. Tuyển dụng nhân lực Theo Hà Văn Hội (2007, trang 202): ―Tuyển dụng là một quá trình thu hút, nghiên cứu, lựa chọn và quyết định tiếp nhận một cá nhân vào một vị trí của tổ chức‖ 8 z Nguyễn Ngọc Quân, Nguyễn Vân Điềm (2010) cho rằng tuyển dụng nhân lực bao gồm hai nội dung đó là tuyển mộ và tuyển chọn nhân lực. ―Tuyển mộ là quá trình thu hút những ngƣời xin việc có trình độ từ lực lƣợng lao động xã hội và lực lƣợng lao động bên trong tổ chức‖ (Nguyễn Ngọc Quân, Nguyễn Vân Điềm, 2010, trang 93). ―Tuyển chọn nhân lực là quá trình đánh giá các ứng viên theo nhiều khía cạnh khác nhau dựa vào các yêu cầu của công việc, để tìm đƣợc những ngƣời phù hợp với các yêu cầu đặt ra trong số những ngƣời đã thu hút đƣợc trong quá trình tuyển mộ‖ (Nguyễn Ngọc Quân, Nguyễn Vân Điềm, 2010, trang 105).
Nhƣ vậy, một cách tổng quát: Tuyển dụng là quá trình thu hút những ngƣời xin việc có trình độ từ lực lƣợng lao động xã hội và lực lƣợng lao động bên trong tổ chức, đồng thời là quá trình đánh giá các ứng viên theo nhiều khía cạnh khác nhau dựa vào các yêu cầu của công việc, để tìm đƣợc những ngƣời phù hợp với các yêu cầu đặt ra trong số những ngƣời đã thu hút đƣợc. Hoạt động tuyển dụng nhân lực thực sự có hiệu quả là phải tìm đƣợc đúng ngƣời phù hợp với công việc, đòi hỏi các doanh nghiệp phải đầu tƣ kinh phí, thời gian, công sức, đồng thời phải xây dựng quy trình tuyển dụng khoa học và hiệu quả. Vai trò của tuyển dụng nhân lực Công tác tuyển dụng có hiệu quả sẽ cung cấp cho doanh nghiệp một đội ngũ lao động lành nghề, năng động, sáng tạo, bổ sung nguồn nhân lực phù hợp với yêu cầu hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Tuyển dụng nhân lực có tầm quan trọng rất lớn đối với doanh nghiệp vì nó là khâu đầu tiên của công tác quản trị nhân sự, chỉ khi làm tốt khâu tuyển dụng mới có thể làm tốt công tác tiếp theo.
Tuyển dụng nhân lực tốt sẽ giúp doanh nghiệp thực hiện các mục tiêu kinh doanh có hiệu quả nhất, bởi vì tuyển dụng tốt tức là tìm ra đƣợc ngƣời 9 z thực hiện công việc có năng lực, phẩm chất để hoàn thành công việc đƣợc giao. Từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.