BỘ CÔNG THƯƠNG VIỆN NGHIÊN CỨU CƠ KHÍ BÁO CÁO ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CẤP BỘ – NĂM 2007 Tên đề tài: “ Nghiªn cøu thiÕt kÕ chÕ t¹o lo¹t bé ®iÒu khiÓn läc bôi tói tõ chÝp rçng phôc vô trong ngµnh xi m¨ng” Mã số: 99-07.RD/HĐ-KHCN Cơ quan chủ quản: Bộ Công Thương Cơ quan chủ trì đề tài: Viện Nghiên cứu Cơ khí Chủ nhiệm đề tài: TS Phan Đăng Phong 6912 01/7/2008 Hà Nội -2007 BỘ CÔNG THƯƠNG VIỆN NGHIÊN CỨU CƠ KHÍ BÁO CÁO ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CẤP BỘ – NĂM 2007 Tên đề tài: “ Nghiªn cøu thiÕt kÕ chÕ t¹o lo¹t bé ®iÒu khiÓn läc bôi tói tõ chÝp rçng phôc vô trong ngµnh xi m¨ng” Mã số: 99-07.RD/HĐ-KHCNN THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ CHỦ NHIỆM ĐỀ TÀI PHAN THẠCH HỔ PHAN ĐĂNG PHONG Hà nội - 2007 Môc lôc Trang Ch−¬ng 1 - Nghiªn cøu tæng quan vÒ läc bôi vµ thiÕt bÞ läc bôi. T×nh h×nh nghiªn cøu thiÕt bÞ läc bôi tói ë n−íc ngoµi. T×nh h×nh nghiªn cøu thiÕt bÞ läc bôi tói ë trong n−íc. Tæng quan vÒ bôi vµ thiÕt bÞ läc bôi tói.1 VËt liÖu g©y bôi.
KÕt luËn ch−¬ng. 9 Ch−¬ng 2 - ThiÕt kÕ, chÕ t¹o thiÕt bÞ ®iÒu khiÓn läc bôi tói tõ chÝp rçng. HÖ thèng ®iÒu khiÓn läc bôi tói v¶i. ThiÕt kÕ chÕ t¹o bé ®iÒu khiÓn cho läc bôi tói .2 ThiÕt kÕ m¹ch ®iÒu khiÓn.
C¸c tÝnh n¨ng cña phÇn mÒm ®iÒu khiÓn. KÕt luËn ch−¬ng. 27 Ch−¬ng 3 – KÕt qu¶ kh¶o nghiÖm. H×nh ¶nh l¾p ®Æt tñ ®iÖn ®iÒu khiÓn läc bôi .1 H×nh ¶nh vÒ l¾p ®Æt c¸c thiÕt bÞ ®iÖn tö trªn bo m¹ch.2 H×nh ¶nh vÒ bo m¹ch ®· ®−îc l¾p ®Æt hoµn chØnh .3 H×nh ¶nh vÒ hép ®iÒu khiÓn ®· ®−îc tÝch hîp thµnh module.4 H×nh ¶nh l¾p ®Æt tñ ®iÖn.
Qu¸ tr×nh ch¹y kh¶o nghiÖm 3.1 KÕt qu¶ thö nghiÖm kh«ng t¶i.2 KÕt qu¶ kh¶o nghiÖm cã t¶i. 31 Ch−¬ng 4 – C¸c kÕt luËn. C¸c kÕt qu¶ chÝnh cña ®Ò tµi. 33 C¸c phô lôc - Tµi liÖu tham kh¶o.
- Biªn b¶n nghiÖm thu, ch¹y thö. Ch−¬ng 1 Nghiªn cøu tæng quan vÒ läc bôi vµ thiÕt bÞ läc bôi. T×nh h×nh nghiªn cøu thiÕt bÞ läc bôi tói ë n−íc ngoµi. ThiÕt bÞ läc bôi tói lµ mét thiÕt bÞ phæ biÕn trong c¸c d©y chuyÒn s¶n xuÊt c«ng nghiÖp g©y bôi vµ « nhiÔm nh−: xi m¨ng, nghiÒn sµng vµ ph©n lo¹i ®¸, d©y chuyÒn mµi nghiÒn trong s¶n xuÊt c«ng nghiÖp… ®· cã nhiÒu nhµ s¶n xuÊt trªn thÕ giíi quan t©m ®Õn c«ng nghÖ lµm s¹ch m«i tr−êng vµ ®· cho ra ®êi c¸c s¶n phÈm vÒ läc bôi tói víi chÊt l−îng cao, æn ®Þnh.
Cã thÓ kÓ ra ®©y mét sè h·ng næi tiÕng cung cÊp d©y chuyÒn thiÕt bÞ ®ång bé trong ngµnh c«ng nghiÖp nÆng trong ®ã cã c¸c thiÕt bÞ läc bôi tói phôc vô trong ngµnh xi m¨ng nh−: FCB, FL.SMITH, DISA GROUP, DCE… §èi víi c¸c thiÕt bÞ läc bôi tói ®−îc cung cÊp tõ c¸c h·ng trªn th× gi¸ trÞ cho phÇn thiÕt bÞ s¶n xuÊt trong n−íc lµ kÕt cÊu thÐp vµ c¸c thiÕt bÞ phi tiªu chuÈn. Víi thiÕt bÞ nµy hä thuª l¹i c¸c nhµ s¶n xuÊt trong n−íc víi gi¸ thµnh thÊp. Cßn c¸c thiÕt bÞ quan träng nh−: Tñ ®iÒu khiÓn vµ c¸c thiÕt bÞ khÝ nÐn vµ c«ng nghÖ th× hä gi÷ quyÒn cung cÊp dÉn ®Õn khèi l−îng thiÕt bÞ ViÖt Nam chÕ t¹o lín nh−ng gi¸ trÞ nhá vµ mçi khi thiÕt bÞ gÆp sù cè sÏ kh«ng chñ ®éng trong viÖc cung cÊp s¶n phÈm ®Ó söa ch÷a, thay thÕ vµ gi¸ thµnh cho phÇn söa ch÷a thay thÕ tõ n−íc ngoµi rÊt cao. C¸c thiÕt bÞ läc bôi tói trªn thÕ giíi th−êng ®−îc chÕ t¹o chuyªn dïng do mét h·ng tù ph¸t triÓn tõ chÝp rçng vµ kh«ng chuyÓn giao c«ng nghÖ cho nhµ chÕ t¹o kh¸c.
H−íng s¶n xuÊt thiÕt bÞ ®iÖn ®iÒu khiÓn d¹ng nµy mang tÝnh chuyªn m«n ho¸ cao vµ tiÕt kiÖm v× hä chØ sö dông c¸c thiÕt bÞ phï hîp vÒ ®Çu ra, ®Çu vµo, cÊu h×nh x¸c ®Þnh vµ tÝch hîp thiÕt bÞ. Cã thÓ kÓ ra mét sè nhµ s¶n xuÊt thiÕt bÞ ®iÒu khiÓn chuyªn dïng cho läc bôi tói lµ tËp ®oµn DISA – ý, Cty ASCO – Ph¸p, Cty DCE - Anh. D−íi ®©y lµ mét sè h×nh ¶nh vÒ bé ®iÒu khiÓn vµ thiÕt bÞ läc bôi tói cña mét sè h·ng n−íc ngoµi.1 - Bé ®iÒu khiÓn läc bé tói cña h·ng ASCO – Ph¸p 2 H×nh 1.2- CÊu tróc bé ®iÒu khiÓn läc bé tói. A- §Çu vµo cÊp nguån ®iÒu khiÓn E- Kho¸ ¸p suÊt.
B - §Çu vµo tÝn hiÖu ®iÒu khiÓn. G - §Çu c¾m bé sensor chªnh ¸p D- Lç dù phßng. H- Thïng tÝch ¸p 3 H×nh 1.3 - ThiÕt bÞ läc bôi tói cña h·ng FLSMITH 1. H−íng bôi khÝ vµo 2.
PhÔu chøa bôi 4. Mµn ch¾n ®Ó khuyÕch t¸n kh«ng khÝ 5. Kh«ng khÝ ®i qua tói v¶i 6. Kh«ng khÝ s¹ch 7.
Lèi khÝ ra 8. Bôi r¬i vµo phÔu chøa 4 1. T×nh h×nh nghiªn cøu cøu thiÕt bÞ läc bôi tói ë trong n−íc. Trong nh÷ng n¨m qua, nhiÒu c¬ së trong n−íc ®· chÕ t¹o, tÝch hîp c¸c thiÕt bÞ läc bôi tói phôc vô cho c¸c d©y chuyÒn s¶n xuÊt trong n−íc.
Mét vµi c¬ së ®· ®i tiªn phong trong lÜnh vùc nµy nh−: Viªn Nghiªn cøu C¬ khÝ, ViÖn M¸y vµ Dông cô c¾t, C«ng ty C¬ khÝ x©y dùng COMA, Tæng C«ng ty M¸y vµ thiÕt bÞ C«ng nghiÖp. Tuy nhiªn, c¸c thiÕt bÞ nµy ®−îc thiÕt kÕ, chÕ t¹o theo mÉu cã s½n, ®Æc biÖt ®èi víi thiÕt bÞ ®iÒu khiÓn th× ®−îc chÕ t¹o d−íi d¹ng tÝch hîp c¸c m« ®un ®iÒu khiÓn vµ phÇn mÒm ph¸t triÓn cã s½n thµnh mét hÖ ®iÒu khiÓn cho läc bôi. H−íng nghiªn cøu nµy cã −u ®iÓm lµ dù ¸n ®em l¹i kÕt qu¶ ngay, nh−ng còng cã nh−îc ®iÓm lµ gi¸ thµnh cao vµ mét sè thiÕt bÞ läc bôi ®ßi hái chÕ ®é ®iÒu khiÓn phøc t¹p th× ch−a thùc hiÖn ®−îc. VÝ dô nh− viÖc chÕ t¹o hÖ thèng ®iÒu khiÓn läc bôi tói t¹i vÞ trÝ m¸y nghiÒn than trong d©y chuyÒn s¶n xuÊt xi m¨ng kÕt nèi víi hÖ thèng thiÕt bÞ ®o (sensor) phßng næ cña nhµ m¸y.
Trong n−íc, tõ nay ®Õn n¨m 2020 cã Ýt nhÊt 09 nhµ m¸y xi m¨ng víi c«ng suÊt lín h¬n 1,2 triÖu tÊn/n¨m sÏ x©y dùng vµ cã rÊt nhiÒu nhµ m¸y xi m¨ng víi c«ng suÊt tõ 200.000 tÊn/n¨m ®Õn 1,2 triÖu tÊn/n¨m ®ang x©y dùng. Ngoµi ra, c¸c nhµ m¸y xi m¨ng c«ng suÊt 8,8 v¹n tÊn/n¨m nhËp tõ Trung Quèc ®ang cã nhu cÇu c¶i t¹o nh»m hoµn thiÖn h¬n phÇn xö lý bôi ®Ó ®¶m b¶o m«i tr−êng theo yªu cÇu, v× vËy nhu cÇu cung cÊp c¸c hÖ thèng läc bôi lµ rÊt lín. NÕu chñ ®éng ®−îc viÖc chÕ t¹o thiÕt bÞ ®iÒu khiÓn läc bôi th× chóng ta cã thÓ hoµn toµn lµm chñ ®−îc thiÕt bÞ läc bôi víi gi¸ thµnh gi¶m tõ 10 ®Õn 25% kÐo theo nhiÒu c«ng ¨n viÖc lµm cho ng−êi lao ®éng trong n−íc. Nh»m nghiªn cøu chuyªn s©u vµ ph¸t triÓn mét hÖ thiÕt bÞ ®iÒu khiÓn läc bôi tói phôc vô nhu cÇu ngµnh s¶n xuÊt xi m¨ng trong n−íc, nhãm ®Ò tµi ®Ò xuÊt sÏ nghiªn cøu tÝch hîp hÖ thèng ®iÒu khiÓn läc bôi tói tõ chÝp rçng ¸p dông cho c¸c d©y chuyÒn s¶n xuÊt trong n−íc.
HÖ thèng ®iÒu khiÓn läc bôi tói tõ chÝp rçng ®¸p øng ®−îc rÊt nhiÒu c¸c thuËt to¸n ®iÒu khiÓn phøc t¹p víi tèc ®é xö lý vµ tÝnh to¸n ®¸p øng thêi gian thùc. MÆt kh¸c, viÖc kÕt nèi vµ më réng hÖ thèng còng nh− viÖc thay ®æi thuËt to¸n phï hîp víi sù thay ®æi thiÕt bÞ phÇn cøng rÊt dÔ dµng b»ng viÖc thay ®æi ch−¬ng tr×nh phÇn mÒm th«ng qua thiÕt bÞ lËp tr×nh. Tæng quan vÒ bôi vµ thiÕt bÞ läc bôi tói. VËt liÖu g©y bôi.
Bôi lµ nh÷ng phÇn tö vËt chÊt cã kÝch th−íc nhá bÐ khuyÕch t¸n trong m«i tr−êng kh«ng khÝ. T¸c h¹i cña bôi phô thuéc vµo c¸c yÕu tè: kÝch cì bôi, nång ®é bôi vµ nguån gèc bôi. §é trong s¹ch cña kh«ng khÝ lµ mét trong nh÷ng tiªu chuÈn quan träng cÇn ®−îc khèng chÕ trong c¸c kh«ng gian ®iÒu hoµ vµ th«ng giã. §Æc biÖt lµ trong c¸c ph©n x−ëng s¶n xuÊt, nhµ m¸y c«ng nghiÖp v.2 Ph©n lo¹i bôi.
- Theo nguån gèc cña bôi 5 + H÷u c¬: Do c¸c s¶n phÈm n«ng nghiÖp vµ thùc phÈm nh− thuèc l¸, b«ng v¶i, bôi gç, c¸c s¶n phÈm n«ng s¶n, da, l«ng sóc vËt. + V« c¬: Cã nguån gèc tõ kim lo¹i kho¸ng chÊt - Theo kÝch cì h¹t bôi Bôi cã kÝch cì cµng bÐ t¸c h¹i cµng lín do kh¶ n¨ng x©m nhËp s©u, tån t¹i trong kh«ng khÝ l©u vµ khã xö lý. Theo kÝch cì bôi ®−îc ph©n thµnh c¸c d¹ng chñ yÕu sau: + Siªu mÞn: Lµ nh÷ng h¹t bôi cã kÝch th−íc nhá h¬n 0,001µm. Lo¹i bôi nµy lµ t¸c nh©n g©y mïi trong kh«ng gian th«ng giã vµ ®iÒu hoµ kh«ng khÝ.
+ RÊt mÞn: 0,001 ÷ 1 µm + MÞn : 1 ÷ 10 µm + Th« : >10 µm - Theo h×nh d¸ng h¹t bôi Theo h×nh d¹ng h¹t bôi cã thÓ ph©n thµnh c¸c d¹ng bôi sau + D¹ng m¶nh.3 T¸c h¹i cña bôi Bôi cã nhiÒu t¸c h¹i ®Õn søc khoÎ vµ chÊt l−îng s¶n phÈm - §èi víi søc khoÎ cña con ng−êi bôi ¶nh h−ëng ®Õn ®−êng h« hÊp, thÞ gi¸c vµ ¶nh h−ëng ®Õn cuéc sèng sinh ho¹t kh¸c cña con ng−êi. §Æc biÖt ®èi víi ®−êng h« hÊp, h¹t bôi cµng nhá ¶nh h−ëng cña nã cµng lín, víi cì h¹t 0,5 ÷ 10 µm chóng cã thÓ th©m nhËp s©u vµo ®−êng h« hÊp nªn cßn gäi lµ bôi h« hÊp. Møc ®é bôi cho phÐp trong kh«ng khÝ phô thuéc vµo b¶n chÊt cña bôi vµ th−êng ®−îc ®¸nh gi¸ theo hµm l−îng «xit silic (SiO2). - NhiÒu s¶n phÈm ®ßi hái ph¶i ®−îc s¶n xuÊt trong m«i tr−êng hÕt søc trong s¹ch.
VÝ dô nh− c«ng nghiÖp thùc phÈm, c«ng nghiÖp chÕ t¹o thiÕt bÞ quang häc, ®iÖn tö… Nång ®é: - Nång ®é bôi cho phÐp trong kh«ng khÝ th−êng cho theo n«ng ®é «xit silic (SiO2) Nång ®é cho phÐp cña bôi trong kh«ng khÝ Hµm l−îng SO2 (%) Nång ®é bôi cho phÐp Nång ®é bôi cho phÐp cña kh«ng khÝ trong khu cña kh«ng khÝ tuÇn hoµn lµm viÖc Z>10 Zb < 2 mg/m3 Zb ≤ 0,6 mg/m3 2÷10 2÷4 <1,2 6 <2 4÷6 <1,8 Bôi ami¨ng ≤2 1. ThiÕt bÞ läc bôi cã nhiÒu lo¹i, tuú thuéc vµo nguyªn lý t¸ch bôi, h×nh thøc bªn ngoµi, chÊt liÖu hót bôi …v.v mµ ng−êi ta chia ra c¸c lo¹i thiÕt bÞ läc bôi nh− sau: Buång l¾ng bôi d¹ng hép. ThiÕt bÞ läc bôi kiÓu xiclon. ThiÕt bÞ läc bôi kiÓu qu¸n tÝnh.
ThiÕt bÞ läc bôi kiÓu l−íi läc. ThiÕt bÞ läc bôi kiÓu thïng quay. ThiÕt bÞ läc bôi kiÓu sñi bät ThiÕt bÞ läc bôi b»ng vËt liÖu rçng ThiÕt bÞ läc bôi kiÓu tÜnh ®iÖn. ThiÕt bÞ läc bôi kiÓu tói v¶i.