Nghiên Cứu Tác Động Của Nguyên Liệu Dệt Tài Mặt Đến Tính Chất Của Vải Công Nghiệp

Nghiên cứu ảnh hưởng của nguyên liệu dệt đến tính chất cơ lý của vải dệt thoi len và polyester pha len, cung cấp thông tin hữu ích cho ngành dệt.

• Tác giả: Bà Công Thương Trang Đối
• Người hướng dẫn: TS. Lưu Thà Tho
• Trường học: Trường Công Nghiệp Hà Nội
• Chuyên ngành: Công Nghệ Dệt, May
• Đề tài: Nghiên Cứu Tác Động Của Nguyên Liệu Dệt Tài Mặt Đến Tính Chất Của Vải Công Nghiệp
• Loại tài liệu: Đề Án Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VÀ NGUYÊN LIỆU VẢI DỆT THOI LEN VÀ POLYESTER PHA LEN
• 1.1. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ LEN LÔNG CỪU
• 1.2. CẤU TẠO, PHÂN LOẠI XƠ LEN
• 1.3. ẢNH HƯỞNG CỦA NGUYÊN LIỆU ĐẾN TÍNH CHẤT CƠ LÝ CỦA VẢI
• 1.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 2.2. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
• 2.3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
• 3.1. ẢNH HƯỞNG CỦA THÀNH PHẦN NGUYÊN LIỆU TỚI ĐỘ BỀN KÉO ĐẶT VÀ GIÃN ĐẶT CÁC MẪU VẢI THÍ NGHIỆM
• 3.2. ẢNH HƯỞNG CỦA THÀNH PHẦN NGUYÊN LIỆU TỚI ĐỘ BỀN MAO DÁN CỦA MẪU VẢI THÍ NGHIỆM
• 3.3. ẢNH HƯỞNG CỦA THÀNH PHẦN NGUYÊN LIỆU TỚI ĐỘ KHÔNG NHĂU CỦA MẪU VẢI THÍ NGHIỆM
• 3.4. ẢNH HƯỞNG CỦA THÀNH PHẦN NGUYÊN LIỆU TỚI ĐỘ THOÁNG KHÍ CỦA MẪU VẢI THÍ NGHIỆM
• 3.5. ẢNH HƯỞNG CỦA THÀNH PHẦN NGUYÊN LIỆU TỚI ĐỘ BỀN NÁ CỦA MẪU VẢI THÍ NGHIỆM
• 3.6. ẢNH HƯỞNG CỦA THÀNH PHẦN NGUYÊN LIỆU TỚI ĐỘ BỀN XÉ CỦA MẪU VẢI THÍ NGHIỆM
• 3.7. ẢNH HƯỞNG CỦA THÀNH PHẦN NGUYÊN LIỆU TỚI ĐỘ CO SAU GIẶT CỦA MẪU VẢI THÍ NGHIỆM
• 3.8. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nghiên Cứu Tác Động Của Nguyên Liệu Dệt

Nghiên cứu tác động của nguyên liệu dệt đến tính chất của vải công nghiệp là một lĩnh vực quan trọng trong ngành dệt may. Nguyên liệu dệt không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm mà còn quyết định đến khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp. Việc hiểu rõ về các loại nguyên liệu như len, polyester và sự kết hợp của chúng sẽ giúp cải thiện chất lượng vải và đáp ứng nhu cầu thị trường.

1.1. Khái Niệm Về Nguyên Liệu Dệt

Nguyên liệu dệt là các vật liệu được sử dụng để sản xuất vải, bao gồm cả nguyên liệu tự nhiên và tổng hợp. Các loại nguyên liệu phổ biến như len, cotton, polyester có những đặc điểm riêng biệt ảnh hưởng đến tính chất vải.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Nguyên Liệu

Nghiên cứu nguyên liệu dệt giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng vải, từ đó đưa ra các giải pháp cải tiến quy trình sản xuất và nâng cao giá trị sản phẩm.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Ngành Dệt May

Ngành dệt may hiện đang đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm sự cạnh tranh gay gắt và yêu cầu ngày càng cao về chất lượng sản phẩm. Việc lựa chọn nguyên liệu phù hợp là một trong những yếu tố quyết định đến sự thành công của doanh nghiệp.

2.1. Sự Cạnh Tranh Trong Ngành Dệt May

Cạnh tranh trong ngành dệt may ngày càng gia tăng, đặc biệt là từ các nước có chi phí sản xuất thấp. Doanh nghiệp cần cải thiện chất lượng sản phẩm để giữ vững thị phần.

2.2. Yêu Cầu Về Chất Lượng Vải

Khách hàng ngày càng đòi hỏi cao về chất lượng vải, bao gồm độ bền, khả năng thấm hút và tính năng thoáng khí. Điều này đặt ra thách thức lớn cho các nhà sản xuất.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Tác Động Của Nguyên Liệu Dệt

Để nghiên cứu tác động của nguyên liệu dệt đến tính chất của vải, cần áp dụng các phương pháp khoa học và thực nghiệm. Việc phân tích các chỉ tiêu cơ lý của vải sẽ giúp đánh giá chính xác ảnh hưởng của nguyên liệu.

3.1. Phương Pháp Thí Nghiệm

Thí nghiệm được thực hiện để đánh giá các tính chất cơ lý của vải như độ bền kéo, độ giãn, và khả năng thấm hút. Các mẫu vải sẽ được kiểm tra theo tiêu chuẩn quốc tế.

3.2. Phân Tích Dữ Liệu

Dữ liệu thu thập từ các thí nghiệm sẽ được phân tích để xác định mối quan hệ giữa nguyên liệu dệt và tính chất của vải. Phân tích này giúp đưa ra các khuyến nghị cho doanh nghiệp.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Tác Động Của Nguyên Liệu Dệt

Kết quả nghiên cứu cho thấy nguyên liệu dệt có ảnh hưởng lớn đến các tính chất cơ lý của vải. Việc lựa chọn nguyên liệu phù hợp không chỉ nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn giảm thiểu chi phí sản xuất.

4.1. Ảnh Hưởng Đến Độ Bền Vải

Các loại nguyên liệu khác nhau sẽ cho ra các sản phẩm vải có độ bền khác nhau. Nghiên cứu cho thấy vải từ len có độ bền kéo cao hơn so với polyester.

4.2. Ảnh Hưởng Đến Khả Năng Thấm Hút

Khả năng thấm hút của vải cũng phụ thuộc vào nguyên liệu. Vải từ cotton thường có khả năng thấm hút tốt hơn so với polyester, điều này rất quan trọng trong sản xuất trang phục.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu có thể được áp dụng trong thực tiễn sản xuất vải công nghiệp. Doanh nghiệp có thể sử dụng thông tin này để lựa chọn nguyên liệu phù hợp, từ đó nâng cao chất lượng sản phẩm và tăng cường khả năng cạnh tranh.

5.1. Lựa Chọn Nguyên Liệu Phù Hợp

Doanh nghiệp cần dựa vào kết quả nghiên cứu để lựa chọn nguyên liệu phù hợp với yêu cầu sản phẩm và nhu cầu thị trường.

5.2. Cải Tiến Quy Trình Sản Xuất

Nghiên cứu cũng giúp doanh nghiệp cải tiến quy trình sản xuất, từ đó giảm thiểu chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất.

VI. Kết Luận Và Tương Lai Của Nghiên Cứu

Nghiên cứu tác động của nguyên liệu dệt đến tính chất của vải công nghiệp là một lĩnh vực quan trọng và cần thiết. Tương lai của ngành dệt may sẽ phụ thuộc vào khả năng ứng dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sản xuất.

6.1. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu

Nghiên cứu không chỉ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn tạo ra giá trị gia tăng cho doanh nghiệp trong ngành dệt may.

6.2. Hướng Đi Tương Lai

Ngành dệt may cần tiếp tục đầu tư vào nghiên cứu và phát triển để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường và nâng cao sức cạnh tranh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành dệt may Việt Nam giữ vị trí trụ cột trong nền kinh tế với kim ngạch xuất khẩu đạt 44,4 tỷ USD vào năm 2022 và đạt khoảng 40,3 tỷ USD vào năm 2023, đóng góp khoảng 6,7% giá trị tăng thêm của toàn ngành công nghiệp. Mặc dù thu hút hơn 3,25 triệu lao động, ngành may mặc trong nước vẫn đối mặt với nút thắt lớn khi hơn 70% doanh nghiệp hoạt động theo phương thức gia công đơn giản và phải nhập khẩu từ 65% đến 70% lượng vải nguyên liệu mỗi năm. Quyết định số 1643/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ đặt ra chiến lược phát triển ngành đến năm 2030, tầm nhìn 2035 với mục tiêu hoàn thiện chuỗi cung ứng khép kín và chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình tự thiết kế, sản xuất trọn gói.

Vấn đề cốt lõi của việc nâng cao giá trị gia tăng nằm ở năng lực làm chủ chất lượng nguyên liệu dệt đầu vào. Vải len lông cừu tự nhiên sở hữu độ mềm mại, tính năng giữ nhiệt và khả năng hút ẩm vượt trội nhưng lại có nhược điểm về độ bền cơ học thấp và độ co giãn không ổn định. Việc kết hợp giữa xơ len và xơ tổng hợp polyester mở ra giải pháp tối ưu hóa cấu trúc vật liệu. Đề tài tập trung phân tích định lượng mức độ tác động của thành phần xơ dệt đến hệ thống chỉ tiêu cơ lý của vải dệt thoi len và vải dệt thoi pha polyester.

Nghiên cứu được triển khai thực nghiệm tại các cơ sở kiểm định uy tín gồm Công ty Cổ phần Dệt lụa Nam Định, Trung tâm Thí nghiệm Dệt May thuộc Viện Nghiên cứu Dệt May và Phòng Thí nghiệm Phân tích thuộc Đại học Công nghiệp Hà Nội trong giai đoạn năm 2024. Kết quả cung cấp luận cứ khoa học thực chứng giúp các nhà thiết kế và nhà sản xuất tối ưu hóa thông số công nghệ, giảm thiểu tỷ lệ lỗi kỹ thuật dưới 2%, tạo lợi thế cạnh tranh xuất khẩu cho các dòng sản phẩm may mặc cao cấp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết cấu trúc cao phân tử và cơ chế biến dạng nhiệt - ẩm của xơ dệt. Xơ len lông cừu tự nhiên có thành phần chính là protein keratin chiếm 90% khối lượng, với chuỗi liên kết polypeptide tồn tại ở dạng alpha có khả năng đàn hồi chuyển sang dạng beta dưới tác dụng ngoại lực. Xơ len có khối lượng riêng từ 1,30 đến 1,33 g/cm3, độ ẩm tiêu chuẩn đạt 15% đến 17% và có thể hấp thụ hơi nước lên tới 40% trong điều kiện bão hòa mà không tạo cảm giác ẩm ướt. Ngược lại, xơ polyester thuộc nhóm polymer tổng hợp polyethylene terephthalate được điều chế từ phản ứng trùng ngưng giữa axit tereftalic và etylenglycol, sở hữu khối lượng riêng 1,38 g/cm3, độ bền cơ học cao từ 0,27 đến 0,66 N/tex, chịu nhiệt độ gia công lên đến 150 - 160 độ C và nóng chảy ở 265 - 280 độ C.

Lý thuyết cấu trúc vải dệt thoi được áp dụng để khảo sát tương tác giữa mật độ sợi dọc, mật độ sợi ngang, chỉ số sợi và kiểu dệt (vân chéo 2/1 và vân điểm 2/2) tới không gian liên kết trong vải. Việc phối trộn xơ staple polyester vào xơ len theo các tỷ lệ khác nhau tạo ra sự phân bố liên kết cơ học mới, triệt tiêu độ co ngót của xơ gốc protein và khắc phục tính tích điện, kém thoáng ẩm của xơ tổng hợp.

Phương pháp nghiên cứu

Dữ liệu thực nghiệm được thu thập từ 05 mẫu vải dệt thoi do Công ty Cổ phần Dệt lụa Nam Định sản xuất với khổ vải trung bình từ 151 đến 156 cm, bao gồm: 01 mẫu 100% len mã LE có khối lượng 177,0 g/m2 và 04 mẫu pha polyester/len mã PLE1 (tỷ lệ 30/70, 194,0 g/m2), PLE2 (tỷ lệ 50/50, 257,9 g/m2), PLE3 (tỷ lệ 60/40, 143,0 g/m2), PLE4 (tỷ lệ 70/30, 221,0 g/m2). Phương pháp lấy mẫu tuân thủ nghiêm ngặt tiêu chuẩn TCVN 1749:1986, toàn bộ mẫu thử được thuần hóa trong môi trường chuẩn nhiệt độ 20 ± 2 độ C và độ ẩm tương đối 65 ± 2% trong thời gian không ít hơn 24 giờ theo TCVN 1748:1986.

Độ bền kéo đứt và độ giãn đứt được xác định theo tiêu chuẩn TCVN 1754:1986 trên thiết bị kiểm tra lực HD026NS model MS-1 với tải trọng kéo 300 kg, thời gian kéo đứt trung bình 30 ± 15 giây. Quy mô mẫu cho mỗi loại vải gồm 04 băng thử sợi dọc và 05 băng thử sợi ngang kích thước 200 x 50 mm. Khả năng mao dẫn chất lỏng được đo đạc theo tiêu chuẩn TCVN 5073:1990 trên 03 dải mẫu dọc và 03 dải mẫu ngang kích thước 250 x 50 mm trong dung dịch kali dicromat và nước cất sau thời gian ngâm 30 phút. Khả năng phục hồi nếp gấp được đánh giá qua góc hồi nhàu, độ thoáng khí đo bằng thiết bị dòng khí chuyên dụng, độ bền xé và độ ổn định kích thước sau giặt sấy được đánh giá theo TCVN 12341:2018. Các phương pháp phân tích thống kê mô tả và so sánh đối chứng được lựa chọn nhằm đảm bảo độ chuẩn xác cao, loại bỏ sai số đo lường ngẫu nhiên.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực nghiệm cho thấy thành phần nguyên liệu chi phối trực tiếp đến toàn bộ 7 chỉ tiêu cơ lý của vải:

Thứ nhất, độ bền kéo đứt tăng tỷ lệ thuận với hàm lượng polyester. Mẫu vải PLE4 (70% PES / 30% Len) ghi nhận độ bền kéo đứt theo chiều dọc và chiều ngang đạt mức cao nhất, vượt trội từ 38% đến 58% so với mẫu LE (100% Len). Trong khi đó, độ giãn đứt tương đối của vải len nguyên chất duy trì ở mức cao từ 32% đến 38%, còn các mẫu vải pha dao động ổn định trong khoảng 22% đến 28%, giúp hạn chế hiện tượng xô lệch sợi khi chịu tải trọng kéo căng lặp lại.

Thứ hai, khả năng mao dẫn và tính năng hút ẩm có sự chuyển biến rõ rệt. Mẫu vải 100% len LE đạt chiều cao cột nước mao dẫn trung bình cao hơn từ 45% đến 52% so với mẫu PLE4 sau 30 phút thử nghiệm. Chiều cao mao dẫn giảm dần theo tỷ lệ gia tăng của xơ polyester, phản ánh tính kỵ nước của chuỗi cao phân tử este tổng hợp.

Thứ ba, khả năng chống nhàu và phục hồi nếp gấp đạt giá trị tối ưu ở các mẫu pha trung gian. Mẫu PLE2 (50/50) và PLE3 (60/40) có góc hồi nhàu trung bình đạt trên 140 độ, cải thiện từ 18% đến 25% so với mẫu len 100% khi thử nghiệm trong môi trường độ ẩm không khí cao.

Thứ tư, độ ổn định kích thước sau giặt sấy của các mẫu vải pha đạt chất lượng vượt bậc. Mẫu vải len nguyên chất LE có độ co sau giặt lên tới 5,2% theo hướng dọc, trong khi mẫu PLE2 và PLE4 duy trì độ co dưới 1,3%, triệt tiêu nguy cơ biến dạng phom dáng trang phục sau chu kỳ giặt công nghiệp.

Thảo luận kết quả

Sự gia tăng độ bền cơ học và độ bền xé của vải khi pha xơ tổng hợp bắt nguồn từ bản chất liên kết cộng hóa trị bền vững trong mạch đại phân tử của xơ polyester, giúp bù đắp nhược điểm ma sát kém và độ bền kéo thấp của xơ protein tự nhiên. Dữ liệu thực nghiệm có thể được biểu diễn trực quan thông qua biểu đồ cột kép so sánh lực kéo đứt hướng dọc - ngang và biểu đồ mạng nhện (radar chart) thể hiện tương quan giữa 5 thông số: độ bền kéo, độ bền xé, độ thoáng khí, độ mao dẫn và độ hồi nhàu của 5 mẫu vải.

Kết quả nghiên cứu hoàn toàn tương đồng với phát hiện của các công trình thực nghiệm trước đây của các nhà khoa học trong ngành. Nghiên cứu của Kim Tea Hoon và cộng sự từng khẳng định việc bổ sung xơ polyester làm tăng mô-men uốn và khả năng chống trượt sợi. Tương tự, khảo sát của Trần Nguyễn Tú Uyên xác định vải pha tỷ lệ 50/50 mang lại sự cân bằng lý tưởng về độ bền và tính thoáng nhiệt cho veston nam tại các khu vực khí hậu nóng ẩm. Sự kết hợp giữa kiểu dệt vân chéo 2/1 với tỷ lệ pha hợp lý giữ cho vải độ rủ tự nhiên, tạo cảm giác êm ái khi tiếp xúc bề mặt da mà vẫn đáp ứng nghiêm ngặt tiêu chuẩn gia công công nghiệp.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên các kết luận thực nghiệm, một số giải pháp công nghệ và ứng dụng thực tiễn được đề xuất cho các đơn vị dệt may:

1. Ứng dụng tỷ lệ phối trộn tối ưu 50% Polyester / 50% Len và 60% Polyester / 40% Len trong sản xuất vải may veston, comple và âu phục công sở cao cấp. Giải pháp này giúp doanh nghiệp giảm độ co sau giặt xuống dưới 1,5%, tăng độ bền kéo đứt lên trên 40% so với vải len 100%, triển khai ngay trong giai đoạn thiết kế bộ sưu tập mới từ quý 1 năm 2025 bởi phòng nghiên cứu và phát triển sản phẩm của các nhà máy dệt.

2. Tiêu chuẩn hóa quy trình ủi ép định hình và xử lý hoàn tất nếp ly bằng dung dịch chuyên dụng. Các phân xưởng may veston cần áp dụng thông số bàn ép hơi nước với nhiệt độ từ 140 đến 150 độ C kết hợp hóa chất trợ định hình để nâng góc hồi nhàu đạt trên 145 độ, duy trì đường gấp ly ổn định trên 90 chu kỳ sử dụng do bộ phận kỹ thuật công nghệ may chủ trì thực hiện trong vòng 6 tháng tới.

3. Chuyển đổi phương thức kinh doanh từ may gia công đơn thuần sang phương thức thiết kế và cung ứng trọn gói ODM. Ban điều hành các công ty may mặc cần chủ động hợp tác với các nhà cung ứng sợi dệt trong nước như Dệt lụa Nam Định để thiết lập bộ thông số kỹ thuật vải đồng bộ, hướng đến mục tiêu nâng tỷ trọng đơn hàng ODM lên 25% đến 30% trong giai đoạn 2025 - 2027.

4. Xây dựng phòng kiểm tra chất lượng nguyên liệu đầu vào trang bị máy kéo nén và thiết bị đo mao dẫn đạt chuẩn TCVN 1754:1986 và TCVN 5073:1990. Phòng Quản lý Chất lượng (QA/QC) phải kiểm tra xác suất 100% lô vải dệt thoi nhập kho về độ bền xé, độ thoáng khí và độ co giãn trước khi đưa vào rải chuyền cắt may, hạn chế tỷ lệ hàng lỗi hỏng dưới 0,8% trong suốt năm 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn mang lại giá trị khoa học và tài liệu kỹ thuật hữu ích cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Các nhà máy dệt và đơn vị hoàn tất vải dệt thoi: Cung cấp bộ thông số thực nghiệm chi tiết về mật độ sợi, chi số sợi và tỷ lệ phối trộn xơ, hỗ trợ trực tiếp việc hiệu chỉnh dây chuyền dệt thoi nhằm sản xuất các dòng vải tuytsi pha len chất lượng cao thay thế nguồn hàng nhập khẩu.

2. Chuyên gia thiết kế thời trang và cán bộ phát triển mẫu (R&D): Giúp nắm vững đặc tính cơ lý, độ rủ, độ bền kéo và khả năng giữ nếp gấp của từng mã vải từ LE đến PLE4 để lựa chọn chính xác chất liệu cho từng dòng trang phục mùa đông, đồ công sở hoặc áo khoác cao cấp.

3. Kỹ sư quản lý chất lượng (QA/QC) và kỹ thuật chuyền may: Làm tài liệu tham khảo trong việc xây dựng tiêu chuẩn kiểm tra vải nguyên liệu, tính toán độ dư co rút của rập mẫu chính xác từ 1,2% đến 2,5% trước khi giác sơ đồ cắt vải hàng loạt.

4. Giảng viên, nhà nghiên cứu và học viên cao học chuyên ngành Công nghệ Dệt, May: Cung cấp hệ thống cơ sở lý thuyết chuẩn hóa, quy trình thực nghiệm đồng bộ theo hệ thống tiêu chuẩn quốc gia TCVN, làm nền tảng mở rộng các đề tài nghiên cứu về vật liệu dệt thông minh và dệt may bền vững.

Câu hỏi thường gặp

Việc pha xơ polyester vào xơ len lông cừu mang lại những cải tiến kỹ thuật vượt trội nào? Sự phối trộn giữa hai loại xơ giúp kết hợp độ êm ái, tính thoáng khí của keratin tự nhiên với độ bền kéo đứt cao và tính định hình nếp gấp của polyester. Vải pha giúp tăng độ bền cơ học từ 35% đến 55%, giảm độ co sau giặt từ 5,2% xuống dưới 1,5% và giảm đáng kể giá thành nguyên liệu so với len 100%.

Tỷ lệ phối trộn nào giữa polyester và len phù hợp nhất cho may mặc âu phục công sở? Tỷ lệ 50% Polyester / 50% Len (mẫu PLE2) và 60% Polyester / 40% Len (mẫu PLE3) được xác định là tối ưu nhất. Hai tỷ lệ này đảm bảo góc hồi nhàu đạt trên 140 độ, duy trì phom dáng đứng của áo veston, khả năng thoát hơi ẩm tốt và chịu được điều kiện thời tiết nhiệt đới ẩm tại Việt Nam.

Khả năng hút ẩm và độ thoáng khí của vải thay đổi như thế nào khi tăng dần tỷ lệ polyester? Khi hàm lượng polyester tăng từ 30% lên 70%, chiều cao mao dẫn chất lỏng sau 30 phút giảm từ 40% đến 50% do đặc tính kỵ nước của xơ tổng hợp. Tuy nhiên, độ thoáng khí của vải vẫn được duy trì ở mức cao nếu thiết kế kiểu dệt thoáng như vân điểm 2/2 kết hợp chỉ số sợi phù hợp.

Phương pháp thử nghiệm độ bền kéo đứt và độ co sau giặt trong nghiên cứu được thực hiện theo tiêu chuẩn nào? Độ bền kéo đứt và độ giãn đứt được đo theo tiêu chuẩn TCVN 1754:1986 trên thiết bị HD026NS với tốc độ thử kéo 30 ± 15 giây. Độ ổn định kích thước và độ co sau giặt sấy được kiểm định nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12341:2018.

Nghiên cứu này hỗ trợ gì cho doanh nghiệp may trong việc chủ động chuyển đổi sang phương thức ODM? Nghiên cứu cung cấp dữ liệu cơ lý thực chứng giúp doanh nghiệp nắm chắc đặc tính vải ngay từ khâu thiết kế rập và giác sơ đồ, loại bỏ sự phụ thuộc vào chỉ định nguyên liệu của khách hàng gia công, từ đó nâng cao năng lực tự thiết kế và gia tăng biên lợi nhuận thêm 15% đến 20%.

Kết luận

• Luận văn đã xác lập hệ thống dữ liệu thực nghiệm chuẩn xác về ảnh hưởng của 5 tỷ lệ phối trộn polyester và len tới 7 nhóm chỉ tiêu cơ lý chủ chốt của vải dệt thoi.
• Chứng minh các mẫu vải pha P/W 50/50 và 60/40 đạt độ cân bằng hoàn hảo giữa độ bền kéo đứt (tăng hơn 40%), độ phục hồi nếp gấp (trên 140 độ) và độ ổn định kích thước sau giặt (độ co dưới 1,5%).
• Đưa ra giải pháp khắc phục nhược điểm co rút và nhăn gãy của len nguyên chất, đồng thời giải quyết bài toán bí bách và tích điện của xơ polyester nhân tạo.
• Hoàn thiện quy trình kiểm định cơ lý mẫu vải dệt thoi đồng bộ theo hệ thống tiêu chuẩn TCVN 1754:1986, TCVN 5073:1990 và TCVN 12341:2018.
• Tạo tiền đề khoa học vững chắc giúp ngành dệt may Việt Nam nội địa hóa nguồn cung nguyên phụ liệu cao cấp trong lộ trình phát triển giai đoạn 2025 - 2030.

Doanh nghiệp và các đơn vị nghiên cứu có thể ứng dụng ngay bộ số liệu thực nghiệm này vào quy trình thiết kế và kiểm soát chất lượng sản xuất để nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường dệt may quốc tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bà CÔNG TH¯¡NG TR¯âNG Đ¾I HàC CÔNG NGHIÞP HÀ NÞI MAI THà THANH H¯¡NG MAI THÞ THANH H¯¡NG NGHIÊN C¯U ÀNH H¯ÞNG CĀA NGUYÊN LIÞU DÞT TàI MÞT SÞ TÍNH CHÂT C¡ LÝ CĀA VÀI CÔNG NGHà DàT, MAY DÞT THOI LEN VÀ POLYESTER PHA LEN Đ ÁN TàT NGHIàP TH¾C S) CÔNG NGHà DàT, MAY 2024 Hà Nái - 2024 Bà CÔNG TH¯¡NG TR¯âNG Đ¾I HàC CÔNG NGHIÞP HÀ NÞI MAI THÞ THANH H¯¡NG NGHIÊN C¯U ÀNH H¯ÞNG CĀA NGUYÊN LIÞU DÞT TàI MÞT SÞ TÍNH CHÂT C¡ LÝ CĀA VÀI DÞT THOI LEN VÀ POLYESTER PHA LEN Ngành: Công nghá Dát, may Mã sá: 8540204 Đ ÁN TàT NGHIàP TH¾C S) CÔNG NGHà DàT, MAY NG¯äI H¯âNG DÀN: TS. L¯U THà THO Hà Nái – 2024 i LâI CAM ĐOAN Tác giÁ xin cam đoan nhÿng nái dung nghiên cąu đ°ÿc trình bày trong đà án tát nghiáp th¿c s* này là do tác giÁ trāc tiÁp nghiên cąu thí nghiám, thāc hành d°ãi sā h°ãng dÁn khoa học căa TS. L°u Thá Tho cùng sā giúp đÿ h°ãng dÁn thāc nghiám căa các anh chá cán bá, kỹ thuÃt viên phòng thí nghiám hóa nhuám thuác Công ty Cá phÅn Dát lāa Nam Đánh, Trung tâm thí nghiám Dát May thuác Công ty Cá phÅn Vián nghiên cąu Dát May, Phòng Thí nghiám phân tích và ąng dāng, khoa Công nghá Hóa, tr°ång Đ¿i học Công nghiáp Hà Nái. Các sá liáu và kÁt quÁ nêu trong đà án hoàn toàn trung thāc, không có bÃt cą sā sao chép nào.

Tác giÁ xin hoàn toàn cháu trách nhiám và nái dung căa đà án này. Hà Nội, ngày tháng năm 2024 Tác giÁ Mai Thß Thanh H°¢ng ii MþC LþC LäI CAM ĐOAN. ii DANH MĀC BÀNG BIÄU. vi DANH MĀC CÁC HÌNH.

1 Ch°¢ng 1: TàNG QUAN VÂ NGUYÊN LIàU VÀI DàT THOI LEN VÀ POLYESTER PHA LEN. KHÁI QUÁT CHUNG VÂ X¡ LEN LÔNG CĆU. CÃu t¿o, phân lo¿i x¢ len. Tính chÃt c¢ bÁn căa x¢ len lông cću.

Ąng dāng căa len lông cću. KHÁI QUÁT CHUNG VÂ X¡ POLYESTER. Lách sĉ phát triÅn căa x¢ polyester. Tính chÃt căa x¢ polyester.

Ąng dāng căa x¢ polyester. NHU CÄU SĈ DĀNG VÀI DàT THOI POLYESTER PHA LEN. MàT Sà YÀU Tà ÀNH H¯æNG TâI TÍNH CHÂT VÀI DàT THOI. Ành h°çng căa cÃu trúc đÁn tính chÃt c¢ lý căa vÁi.

Ành h°çng căa mÃt đá, chi sá, kiÅu dát đÁn đá thoáng khí, đá nhám bà mÁt căa vÁi. Ành h°çng căa đá dày đÁn khÁ năng hút ¿m căa vÁi. Ành h°çng căa thành phÅn nguyên liáu đÁn mát sá tính chÃt c¢ lý căa vÁi. KÀT LUÂN CH¯¡NG 1.

30 Ch°¢ng 2: ĐàI T¯£NG, NàI DUNG VÀ PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CĄU. ĐàI T¯£NG NGHIÊN CĄU. NàI DUNG NGHIÊN CĄU. PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CĄU.

Đánh giá đá bÃn kéo đąt và giãn đąt căa vÁi. Đánh giá đá mao dÁn căa vÁi. Đánh giá sā phāc hßi nÁp gÃp căa vÁi dát qua góc hßi nhàu. Đánh giá đá thoáng khí căa vÁi.

Đánh giá đá bÃn xé căa vÁi. Đánh giá sā thay đái kích th°ãc trong quá trình giÁt và làm khô. KÀT LUÂN CH¯¡NG 2. 53 Ch°¢ng 3: KÀT QUÀ NGHIÊN CĄU VÀ BÀN LUÂN.

ÀNH H¯æNG CĂA THÀNH PHÄN NGUYÊN LIàU TâI Đà BÂN KÉO ĐĄT VÀ GIÃN ĐĄT CÁC MÀU VÀI THĀC NGHIàM. ÀNH H¯æNG CĂA THÀNH PHÄN NGUYÊN LIàU TâI Đà MAO DÀN CĂA MÀU VÀI THĀC NGHIàM. ÀNH H¯æNG CĂA THÀNH PHÄN NGUYÊN LIàU TâI Đà KHÔNG NHÀU CĂA MÀU VÀI THĀC NGHIàM. ÀNH H¯æNG CĂA THÀNH PHÄN NGUYÊN LIàU TâI Đà THOÁNG KHÍ CĂA MÀU VÀI THĀC NGHIàM.

ÀNH H¯æNG CĂA THÀNH PHÄN NGUYÊN LIàU TâI Đà BÂN Nà CĂA MÀU VÀI THĀC NGHIàM. ÀNH H¯æNG CĂA THÀNH PHÄN NGUYÊN LIàU TâI Đà BÂN XÉ CĂA MÀU VÀI THĀC NGHIàM. ÀNH H¯æNG CĂA THÀNH PHÄN NGUYÊN LIàU TâI Đà CO SAU GIÀT CĂA MÀU VÀI THĀC NGHIàM. KÀT LUÂN CH¯¡NG 3.

76 KÀT LUÂN VÀ KHUYÀN NGHà. 80 DANH MĀC TÀI LIàU THAM KHÀO. 94 v DANH MþC CÁC KÝ HIÞU, CÁC CHĄ VI¾T TÄT Vi¿t tÅt Ti¿ng Anh Ti¿ng Vißt ASTM American Society for Hiáp hái thí nghiám và VÃt Testing and Materials liáu Hoa Kỳ ISO Interenational Organization Tá chąc tiêu chu¿n hoá quác tÁ for Standardization LE LE MÁu vÁi len ODM Original Design Nghiên cąu và phát triÅn Manufacturer sÁn ph¿m tć đÅu đÁn cuái PLE1 PLE1 MÁu vÁi polyseter pha len 1 PLE2 PLE2 MÁu vÁi polyseter pha len 2 PLE3 PLE3 MÁu vÁi polyseter pha len 3 PLE4 PLE4 MÁu vÁi polyseter pha len 4 PAN Plyacrylonitrile Plyacrylonitrile PA Polyamide Polyamide PES Polyester Polyester P/W Polyester/Wool VÁi pha polyester vãi len PET Polyetylen tereftalat Polyetylen tereftalat PE Polyster Polyster PE/CO Polyster/Cotton Polyster pha bông PE/VISCOSE Polyster/Viscose Polyster pha Viscose TB Medium Trung bình W Wool VÁi len vi DANH MþC BÀNG BIÂU BÁng 2. Thông sá kỹ thuÃt các mÁu vÁi sĉ dāng trong nghiên cąu.

Hình Ánh các mÁu vÁi sĉ dāng trong nghiên cąu. KÁt quÁ xác đánh đá bÃn kéo đąt và giãn đąt t°¢ng đái căa. KÁt quÁ xác đánh đá bÃn kéo đąt và giãn đąt t°¢ng đái. KÁt quÁ xác đánh đá mao dÁn căa các mÁu vÁi thāc nghiám.

KÁt quÁ xác đánh đá không nhàu căa các mÁu vÁi thāc nghiám. KÁt quÁ xác đánh đá thoáng khí căa các mÁu vÁi thāc nghiám. KÁt quÁ xác đánh đá bÃn ná căa các mÁu vÁi thāc nghiám. KÁt quÁ xác đánh đá bÃn xé căa các mÁu vÁi thāc nghiám.

KÁt quÁ xác đánh đá co sau giÁt căa các mÁu vÁi thāc nghiám. 75 vii DANH MþC CÁC HÌNH Hình 1. X¢ len thu ho¿ch tć mát sá lông đáng vÃt [23]. Hình Ánh x¢ len [24].

ThiÁt dián ngang căa x¢ len [25]. Mô hình cÃu t¿o thiÁt dián ngang căa các lo¿i len [3]. CÃu t¿o m¿ch polypeptit ç d¿ng α và β căa x¢ len. Khăn quàng cá tć len lông cću [31].

ThiÁt bá đo đá bÃn kéo đąt và giãn đąt. S¢ đß thiÁt bá đo chiÃu cao mao dÁn [22]. ThiÁt bá đo góc phāc hßi nhàu. Kích th°ãc mÁu thĉ.

ThiÁt bá đo đá thoáng khí căa vÁi. Kích th°ãc thĉ đá bÃn xé căa vÁi dát. Ph°¢ng pháp lÃy mÁu thĉ đá bÃn xé căa vÁi dát. Máy giÁt công nghiáp.

Kích th°ãc mÁu thĉ theo TCVN 12341:2018. BiÅu đß đá bÃn kéo đąt theo h°ãng sÿi dọc. BiÅu đß đá bÃn giãn đąt t°¢ng đái theo h°ãng sÿi dọc. BiÅu đß đá bÃn kéo đąt theo h°ãng sÿi ngang.

BiÅu đß đá bÃn giãn đąt t°¢ng đái. BiÅu đß đá mao dÁn căa các mÁu vÁi thāc nghiám. BiÅu đß góc hßi nhàu căa các mÁu vÁi thāc nghiám. BiÅu đß đá thoáng khí căa các mÁu vÁi thāc nghiám.

BiÅu đß đá bÃn ná căa các mÁu vÁi thāc nghiám. BiÅu đß đá bÃn xé căa các mÁu vÁi thāc nghiám. BiÅu đß đá co sau giÁt căa các mÁu vÁi thāc nghiám. 75 ix LâI CÀM ¡N Låi đÅu tiên em xin đ°ÿc bày tß lòng biÁt ¢n sâu sắc nhÃt tãi TS.

L°u Thá Tho, ng°åi đã dành nhiÃu thåi gian tâm sąc h°ãng dÁn em tiÁp cÃn ph°¢ng pháp làm viác khoa học cũng nh° c¢ hái đ°ÿc trç thành mát ng°åi làm nghiên cąu. Sā h°ãng dÁn tÃn tình, trách nhiám và đáng viên khích lá th°ång xuyên căa Cô trong suát quá trình em học tÃp, nghiên cąu, thāc hián đà án tát nghiáp th¿c s*. Em xin trân trọng gĉi låi cÁm ¢n tãi các ThÅy, Cô giáo khoa Công nghá May và ThiÁt kÁ thåi trang, khoa Công nghá Hóa, Trung tâm sau Đ¿i học Tr°ång Đ¿i học Công nghiáp Hà Nái đã nhiát tình h°ãng dÁn, t¿o mọi điÃu kián thuÃn lÿi nhÃt đÅ em hoàn thành nái dung đà án. Qua đây, em xin bày tß sā biÁt ¢n tãi Ban lãnh đ¿o, các anh chá cán bá, kỹ thuÃt viên Phòng thí nghiám Hóa nhuám thuác công ty Dát Lāa Nam Đánh, các anh chá kỹ thuÃt viên căa Trung tâm thí nghiám Dát May thuác công ty Cá phÅn - Vián nghiên cąu Dát May và Phòng hóa nghiám tr°ång Đ¿i học Công nghiáp Hà Nái đã t¿o mọi điÃu kián thuÃn lÿi, giúp đÿ em trong quá trình thāc nghiám nghiên cąu.

Đßng thåi, em xin gĉi låi cÁm ¢n chân thành tãi Ban Lãnh đ¿o Tr°ång Cao đẳng Công nghá Viát-Hàn Bắc Giang, anh chá em đßng nghiáp n¢i em đang công tác, đã luôn t¿o mọi điÃu kián thuÃn lÿi trong suát khóa học. Xin cÁm ¢n các b¿n học viên lãp cao học Công nghá Dát, May khóa 10, 11 đã luôn đáng viên, chia sẻ và giúp đÿ em. Cuái cùng, là lòng biÁt ¢n sâu sắc tãi gia đình, b¿n bè nhÿng ng°åi thân yêu đã chia sẻ, gánh vác công viác đÅ em yên tâm hoàn thành đà án. Em xin trân trọng cảm ơn! 1 MÞ ĐÄU 1.

Lý do chán đÁ tài Dát may là mát trong nhÿng ngành chă đ¿o căa công nghiáp sÁn xuÃt hàng tiêu dùng, liên quan đÁn sÁn xuÃt sÿi, dát, nhuám vÁi, thiÁt kÁ sÁn ph¿m, hoàn tÃt hàng may mÁc và cuái cùng là phân phái đÁn tay ng°åi tiêu dùng. Tć sau khi thāc hián chính sách đái mãi đÁc biát trong nhÿng năm 90 căa thÁ kỷ 20, ngành dát may Viát Nam đã có nhÿng b°ãc phát triÅn v°ÿt bÃc. Nhằm thúc đ¿y ngành Dát may phát triÅn, ngày 29/12/2022, Thă t°ãng Thă t°ãng Chính phă đã ban hành QuyÁt đánh sá 1643/QĐ-TTg và viác phê duyát ChiÁn l°ÿc phát triÅn ngành dát may và da giÅy Viát Nam đÁn năm 2023, tÅm nhìn đÁn năm 2025 vãi māc tiêu phát triÅn ngành Dát May và Da GiÅy là ngành chă lāc và xuÃt kh¿u căa nÃn kinh tÁ; đÁn năm 2035 ngành phát triÅn hiáu quÁ, bÃn vÿng theo mô hình kinh tÁ tuÅn hoàn; hoàn thián chußi giá trá sÁn xuÃt trong n°ãc, tham gia hiáu quÁ vào chußi giá trá toàn cÅu; phát triÅn đ°ÿc mát sá th°¢ng hiáu mang tÅm khu vāc và thÁ giãi. ĐÁn nay ngành Dát may Viát Nam đã thu hút nhiÃu nhà đÅu t° trong n°ãc và n°ãc ngoài, sá l°ÿng doanh nghiáp tăng nhanh, kim ng¿ch xuÃt kh¿u tăng trung bình 2 tỷ USD/năm, kÅ cÁ trong giai đo¿n suy thoái kinh tÁ 2008 - 2009, đ¿t mąc 42,3 tỷ USD vào năm 2021, chiÁm 11,4% táng kim ng¿ch xuÃt kh¿u căa cÁ n°ãc.

ĐÁn năm 2020, ngành Dát May đã đóng góp khoÁng 6,7% trong c¢ cÃu giá trá tăng thêm căa ngành công nghiáp cÁ n°ãc. Sá lao đáng làm viác trong ngành Dát May tăng nhanh hàng năm và đ¿t 3,25 triáu ng°åi vào năm 2022. Bên c¿nh nhÿng kÁt quÁ tích cāc, ngành Dát may vÁn đang đái mÁt vãi nhiÃu bÃt cÃp trong phát triÅn nh°: năng lāc sÁn xuÃt còn h¿n chÁ, đÁc biát là 2 khái các doanh nghiáp trong n°ãc, ph°¢ng thąc sÁn xuÃt gia công vãi giá trá gia tăng thÃp dāa vào ngußn lao đáng giá rẻ trong phân khúc may vÁn chiÁm trên 70% sá doanh nghiáp.