MỞ ĐẦU I. LÍ DO CHON ĐỀ TAI: Hiện nay, việc nghiên cứu và ứng dụng các phương pháp đánh giá, kiểm tra quá trình đạy học và kết quả dạy học một cách khách quan, chính xác và nhanh chóng đang là một vấn dé được đặc biệt quan tâm trong thực tiễn và lí luận sư phạm. Trong quá trình day học nói riêng hay giáo dục và đào tạo nói chung, kiểm tra đánh giá là một trong những bộ phận chủ yếu và hợp thành chỉnh thể thống nhất trong qui trình đào tạo. Việc kiểm tra đánh giá không chỉ đơn thuần chú trọng vào kết quả học tập của học sinh, mà còn có vai trò to lớn trong việc thúc đẩy động cơ, thái độ tích cực của người học, hoàn thiện trong quá trình dạy học, kiểm định chất lượng, hiệu quả day học và trình độ nghề nghiệp của người dạy, Các hình thức kiểm tra truyền thống như : kiểm tra vấn đáp bài học cũ, kiểm tra viết trong thời gian ngắn hay dai theo chương, mục của bài giảng.
tuy có nhiều ưu điểm, nhưng nặng về đánh giá khả năng ghi nhớ, trình bày lại những nội dung mà người thầy truyền thụ, đã bộc lộ nhiều hạn chế về nâng cao tính tích cực học tập và khả năng vận dụng linh hoạt , sáag tạo các kiến thức kỹ năng của người học trong các tình huống thực tế đa dạng hiện nay. Trong khi đó, phương pháp trắc nghiệm khách quan, với những ưu điểm nổi bật như: bao quát được chương trình, hạn chế được tình trạng quay cóp, gian lận trong khi thi, được chấm một cách khách quan, nhanh chóng, chính xác. đã gây được sự chủ ý của các nhà giáo dục. Do những ưu điểm của phương pháp trắc nghiệm khách quan và để khắc phục những hạn chế của hình thức kiểm tra truyền thống mà nhiều nước trên thế giới đã nghiên cứu và vận dụng phương pháp đánh giá bằng trắc nghiệm khách quan trong nhiều lĩnh vực, không chỉ trong các kì kiểm tra ở phổ thông mà ngay cd chedc kì thi tuyển sinh đại học hay các kì thi ở bậc đại học.
Để góp phan nâng cao chất lượng kiểm tra đánh giá kết quả học tập bộ môn Hóa học nói chung, của bộ môn * Lí Thuyết Hóa Nguyên Tố (Phần Phi Kim Loại)” nói riêng, em quyết định chọn đề tài nghiên cứu là: “ Xây dựng hệ thống câu hỏi bằng phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn chương Halogen (nhóm VHA) cho sinh viên trường Đại học Sư Phạm TPHCM” SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 1 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thầy MAI VĂN NGỌC II. MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI : Nghiên cứu cách thức sử dụng phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn là để: + Soạn thảo hệ thống câu hỏi trắc nghiệm nhằm kiểm tra đánh giá kết quả học tập chương Halogen của sinh viên khoa Hóa (năm II), và khoa Sinh (năm I) của trường Đại học Sư Phạm TPHCM. + Phân tích các chỉ số thống kê có được từ bài kiểm tra bằng phương pháp trắc nghiệm, từ đó đo lường kết quả học tập và đánh giá trình độ nhận thức của sinh viên. + Từ kết quả thực nghiệm, đánh giá tính giá trị và độ tin cậy của hệ thống câu hỏi để sửa chữa và hoàn chỉnh.
Ill H Để thực hiện mục đích của để tài, em xác định các nhiệm vụ nghiên cứu sau : + Nghiên cứu cơ sở lý luận về kiểm tra đánh giá nói chung và cơ sở lý luận của phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn nói riêng. + Phân tích nội dung kiến thức của chương Halogen. + Vận dụng cơ sở lý luận soạn thảo hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn của chương Halogen (nhóm VIIA) + Thực nghiệm sư phạm để đánh giá hệ thống câu hỏi đã soạn và đánh giá việc học tập của sinh viên nhằm góp phần nâng cao chất lượng day học. + Sửa chữa và hoàn chỉnh những câu hỏi chưa có độ tin cậy cao cho tốt hơn để tăng tính giá trị và tin cậy của hệ thống câu hỏi.
LICH SỬ CUA VẤN DE NGHIÊN CỨU : @ Trên thế giới, ở các nước như Hoa Kỳ, Canada, Australia, Nhật Bản, Triểu Tiên, Thái Lan. hình thức kiểm tra trắc nghiệm khách quan để xét tuyển vào đại học, cao học. đã được nghiên cứu và phát triển từ lâu. Hình thức kiểm tra này còn được áp dụng rộng rãi ở các trường phổ thông trung học, trung học cơ ® Trong nước : ~ Ở miền Bắc: vào những năm 1960, thông qua những tài liệu nghiên cứu của Liên Xô, miền Bắc đã biết đến hình thức trắc nghiệm khách quan.
~ Ở miền Nam: + Từ những năm 1964, ở miền Nam đã có một số tài liệu hướng dẫn về soạn thảo trắc nghiệm khách quan. + Từ năm 1971, hình thức trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn đã được áp dụng trong kì thi tú tài ở các môn Sử, Địa, Công dân. ` SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 2 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thấy MAI VĂN NGỌC + Năm 1974, hình thức trắc nghiệm khách quan được áp dụng trong kì thi tú tài ở tất cả các môn thi. ~ Vào các năm 1969 đến 1970, tài liệu về trắc nghiệm khách quan bằng tiếng Việt hầu như chưa có.
— Sau năm 1975, hình thức thi trắc nghiệm khách quan bị lãng quên ở các môn (trừ môn ngoại ngữ) ~ Từ năm 1993, hình thức thi trắc nghiệm khách quan đã bắt đầu được nhìn nhận trở lại. Bộ GD — DT đã tổ chức nhiều cuộc hội thảo „ seminar tại các thành phố lớn như thành phố Hồ Chí Minh, Hué , Hà Nội, trong đó có mời chuyên gia nước ngoài đến báo cáo. Mục đích của các cuộc hội thảo này là để nhằm nghiên cứu, tìm hiểu về phương pháp thi trắc nghiệm khách quan. ~ Từ sau năm 1993, các bài báo, tài liệu nghiên cứu, bàn luận về phương pháp trắc nghiệm khách quan ngày càng nhiều hơn và phương pháp này đã được nghiên cứu sâu hơn, cẩn thận hơn.
Cụ thể là : Va Trường Giang ban về xây dựng và sử dung câu hỏi trắc nghiệm tiêu chuẩn hóa đo kết quả học tập của học sinh; Lé Thị Mỹ Hà đã bổ sung, làm rõ những khái niệm về kiểm tra đánh gid; Va Thị Hué ban về việc sử dụng câu hỏi trắc nghiệm giáo dục; Nguyễn Vũ Bích Hiền đề xuất về phương pháp đánh giá kết quả hoc tập của học sinh bằng trắc nghiệm khách quan; Nguyễn Ngọc Hợi, Phạm Minh Hùng và Nguyễn Xuân Huỳnh có những để xuất phối hợp các phương pháp kiểm tra đánh giá, tăng cường trắc nghiệm khách quan, xây dựng ngân hàng để thi,. ~ Một số tài liệu chuyên nghiên cứu về trắc nghiệm khách quan đã ra đời, làm cho hình thức kiểm tra này được hiểu rõ hơn, trở nên phổ biến hơn. Nổi bật nhất là 3 tài liệu sau : + Trắc nghiệm và đo lường thành quả học tập (tác giả : TS. Dương Thiệu Tống) + Phương pháp trắc nghiệm trong kiểm tra đánh giá thành quả học tập (TS.
Nguyễn Phụng Hoàng ~ Võ Ngọc Lan) + Trắc nghiệm và đo lường cơ bản trong giáo dục (Nghiêm Xuân Nùng biên dịch của Quentin Stodola Ph.D) ® 6 trường Đại học Sư Phạm: Trong 10 năm qua đã có nhiều sinh viên tốt nghiệp với để tài nghiên cứu có liên quan đến hình thức kiểm tra trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn, trong đó các anh chị thường chọn tập trung nghiên cứu một vài chương trong chương trình trung học phổ thông. Cụ thể như một số chương đã được nghiên cứu là : SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 3 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thầy MAI VĂN NGỌC - Chương trình hóa lớp 10: Chương Halogen; chương Oxi - Lưu huỳnh; kiến thức phản ứng oxi hóa — khử. - Chương trình hóa lớp II : chương Đại cương hóa hữu cơ; chương Hidrocacbon no; nhóm VIB; nhóm VIIB; nhóm VIIIB; nhóm IB; nhóm VA s* Đối với chương Halogen tuy đã được chọn làm để tài nghiên cứu nhưng là ấp dụng cho chương trình phổ thông, còn ở chương trình đại học thì chưa có sinh viên nào chọn làm để tài nghiên cứu.ĐỐỔI TƯỢNG NGHIÊN CỨU: Sinh viên trường Đại học Sư Phạm thành phố Hồ Chí Minh , cụ thể là : + Sinh viên khoa Hóa - năm Il + Sinh viên khoa Sinh - năm I Vv VỊ CỨU : Để tài nghiên cứu về phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn nhằm soạn thảo hệ thống câu hỏi để kiểm tra đánh giá chất lượng học tập của sinh viên trường Đại học Sư Phạm TPHCM chương Halogen trong bộ môn "Lý Thuyết Hóa Nguyên Tố (Phần phi kim loại)” V * * Nếu tiến hành soạn thảo câu hỏi tốt, đúng mục đích, tiến hành tốt việc kiểm tra, và xử lý kết quả thì sẽ đánh giá chính xác mức độ lĩnh hội kiến thức của sinh viên, đồng thời tạo thông tin phản hồi giúp giáo viên hoàn thiện va diéu chỉnh quá trình day học của mình. * Với những câu trắc nghiệm tốt, thì ta có thể góp phần làm đa dạng hóa hình thức kiểm tra đánh giá bộ môn Hóa học ở bậc Đại học, déng thời giúp sinh viên phát huy khả năng tư duy, tính nhạy bén, óc suy luận logic.
GIA TRI KHOA HOC CUA ĐỂ TAL: * Đây là để tài đầu tiên nghiên cứu việc áp dung phương pháp trắc nghiệm khách quan vào kiểm tra đánh giá ở chương Halogen (nhóm VIIA) cho sinh viên trường Đại học Sư Phạm TPHCM. * Với hệ thống câu hỏi sau khi đã đánh giá độ tin cậy và sửa chữa hoàn chỉnh thì ta có thể tiến tới việc xây dựng ngân hàng câu hỏi trắc nghiệm làm cho việc kiểm tra bằng phương pháp trắc nghiệm sẽ trở nên hiệu quả hơn và dễ dàng hơn. * Từ đó, ta có thể áp dụng hình thức thi trắc nghiệm khách quan ở bậc đại học nói chung hay trường Đại học Sư Phạm TPHCM nói riêng, góp phần nâng cao chất lượng đánh giá kết quả học tập của sinh viên. PHƯƠNG PHÁP VÀ CÁC PHƯƠNG TIEN NGHIÊN CỨU : 1.
Phươn nghiên cứu : > Nghiên cứu lý luận: SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 4 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thầy MAI VAN NGỌC ` PHAN I: CƠ SỞ LY LUAN CUA PHƯƠNG PHAP TRAC NGHIỆM Be CHUONG 1: 7 : KHái QuáT VỀ PHƯƠNG PHáP TRAC NGHIỆM I. CÁC P HÁP KIỀM TRA ĐÁNH GIÁ TRONG GIÁO DỤC : >» Có 2 loại chính là : (1) Phương pháp trắc nghiệm (2) Phương pháp quan sát Hiện nay, trong việc kiểm tra đánh giá ở nhà trường , phương pháp trắc nghiệm dang là phương pháp được sử dụng nhiều hơn cả.