Khóa luận tốt nghiệp hóa học xây dựng hệ thống câu hỏi bằng phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn chương halogen nhóm viia cho sinh viên trường đhsp tp hcm

Khóa luận tốt nghiệp nghiên cứu tốt nghiệp hóa học xây dựng hệ thống câu hỏi bằng phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn, vận dụng lý thuyết vào thực tế, đề xuất giải

• Tác giả: Vũ Lan Phương
• Người hướng dẫn: Thầy Mai Văn Ngọc
• Trường học: Trường Đại Học Sư Phạm TPHCM
• Chuyên ngành: Hóa học
• Đề tài: Nghiên Cứu Phương Pháp Trắc Nghiệm Khách Quan Trong Đánh Giá Kết Quả Học Tập Tại Trường Đại Học Sư Phạm TPHCM
• Loại tài liệu: luận văn tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT VỀ PHƯƠNG PHÁP TRẮC NGHIỆM
• 1.1. CÁC PHƯƠNG PHÁP KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ TRONG GIÁO DỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nghiên Cứu Phương Pháp Trắc Nghiệm Khách Quan

Nghiên cứu về trắc nghiệm khách quan trong đánh giá kết quả học tập tại trường Đại học Sư Phạm TPHCM đang trở thành một chủ đề nóng. Phương pháp này không chỉ giúp đánh giá chính xác mà còn nâng cao chất lượng dạy và học. Việc áp dụng phương pháp nghiên cứu này có thể giải quyết nhiều vấn đề trong giáo dục hiện đại.

1.1. Lịch Sử Phát Triển Phương Pháp Trắc Nghiệm

Phương pháp trắc nghiệm khách quan đã được áp dụng từ lâu ở nhiều quốc gia. Tại Việt Nam, hình thức này bắt đầu được chú ý từ những năm 1960 và đã có nhiều nghiên cứu liên quan đến việc áp dụng trong giáo dục.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Đánh Giá Khách Quan

Đánh giá khách quan không chỉ giúp xác định kết quả học tập mà còn thúc đẩy động lực học tập của sinh viên. Việc sử dụng trắc nghiệm khách quan giúp giảm thiểu gian lận và nâng cao tính chính xác trong đánh giá.

II. Vấn Đề Trong Đánh Giá Kết Quả Học Tập Hiện Nay

Mặc dù có nhiều phương pháp đánh giá, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức trong việc áp dụng trắc nghiệm khách quan. Các hình thức kiểm tra truyền thống thường không phản ánh đúng năng lực của sinh viên. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc cải tiến phương pháp đánh giá.

2.1. Hạn Chế Của Phương Pháp Kiểm Tra Truyền Thống

Các phương pháp kiểm tra truyền thống thường nặng về ghi nhớ và không khuyến khích tư duy sáng tạo. Điều này dẫn đến việc sinh viên không phát huy được khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn.

2.2. Nhu Cầu Cải Tiến Phương Pháp Đánh Giá

Cần thiết phải cải tiến phương pháp đánh giá để phù hợp với yêu cầu của giáo dục hiện đại. Việc áp dụng phương pháp trắc nghiệm có thể là một giải pháp hiệu quả để nâng cao chất lượng đánh giá.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Trắc Nghiệm Khách Quan

Nghiên cứu này tập trung vào việc xây dựng hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan cho chương Halogen. Phương pháp này không chỉ giúp đánh giá kết quả học tập mà còn cung cấp thông tin phản hồi cho giáo viên.

3.1. Xây Dựng Hệ Thống Câu Hỏi Trắc Nghiệm

Hệ thống câu hỏi được xây dựng dựa trên nội dung chương Halogen, nhằm kiểm tra kiến thức của sinh viên. Việc này giúp đánh giá chính xác trình độ nhận thức của sinh viên.

3.2. Phân Tích Kết Quả Kiểm Tra

Sau khi thực hiện kiểm tra, các chỉ số thống kê sẽ được phân tích để đo lường kết quả học tập. Điều này giúp đánh giá tính hiệu quả của hệ thống câu hỏi đã soạn.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Phương Pháp Trắc Nghiệm

Việc áp dụng trắc nghiệm khách quan trong đánh giá kết quả học tập đã cho thấy nhiều kết quả tích cực. Phương pháp này không chỉ giúp nâng cao chất lượng dạy học mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực cho sinh viên.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu Tại Trường Đại Học Sư Phạm

Kết quả từ nghiên cứu cho thấy sinh viên có sự tiến bộ rõ rệt khi áp dụng phương pháp trắc nghiệm. Điều này chứng tỏ tính hiệu quả của phương pháp trong việc nâng cao chất lượng học tập.

4.2. Tác Động Đến Chất Lượng Dạy Học

Phương pháp trắc nghiệm không chỉ giúp đánh giá mà còn thúc đẩy giáo viên cải thiện phương pháp giảng dạy. Điều này tạo ra một môi trường học tập tích cực và hiệu quả hơn.

V. Kết Luận Về Nghiên Cứu Phương Pháp Trắc Nghiệm Khách Quan

Nghiên cứu về trắc nghiệm khách quan đã chỉ ra rằng đây là một phương pháp hiệu quả trong đánh giá kết quả học tập. Việc áp dụng phương pháp này cần được mở rộng và cải tiến để đáp ứng yêu cầu của giáo dục hiện đại.

5.1. Tương Lai Của Phương Pháp Đánh Giá

Trong tương lai, việc áp dụng trắc nghiệm khách quan sẽ ngày càng trở nên phổ biến. Cần có thêm nhiều nghiên cứu để hoàn thiện phương pháp này.

5.2. Khuyến Nghị Đối Với Giáo Dục

Cần khuyến khích các trường đại học áp dụng phương pháp trắc nghiệm trong đánh giá kết quả học tập. Điều này sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đáp ứng nhu cầu của xã hội.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong hệ thống giáo dục đại học tại Việt Nam, công tác kiểm tra đánh giá đóng vai trò là khâu then chốt nhằm kiểm định chất lượng đào tạo và thúc đẩy động lực học tập của người học. Theo thống kê thực tế, có tới hơn 80% các kỳ kiểm tra học phần truyền thống trước đây chủ yếu áp dụng hình thức tự luận hoặc vấn đáp. Mặc dù các phương pháp này có thế mạnh trong việc khảo sát khả năng trình bày diễn giải, nhưng chúng lại bộc lộ nhiều hạn chế lớn như diện bao quát kiến thức hẹp chỉ đạt khoảng 20% đến 30% nội dung chương trình, độ tin cậy chấm thi phụ thuộc nhiều vào yếu tố chủ quan của giám khảo, đồng thời tạo cơ hội cho tình trạng học tủ và học vẹt.

Nhằm giải quyết triệt để vấn đề này, luận văn tập trung nghiên cứu việc ứng dụng phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn vào đánh giá học phần Lý thuyết Hóa Nguyên tố, cụ thể là chương Halogen thuộc nhóm VIIA. Mục tiêu cốt lõi của đề tài là xây dựng một bộ công cụ kiểm tra gồm 43 câu hỏi trắc nghiệm bốn phương án đạt chuẩn sư phạm, phân tích các tham số thống kê đo lường nhận thức, từ đó chuẩn hóa thành ngân hàng câu hỏi phục vụ giảng dạy.

Nghiên cứu được triển khai thực nghiệm tại Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh trên hai nhóm đối tượng chính là sinh viên năm thứ hai Khoa Hóa học và sinh viên năm thứ nhất Khoa Sinh học trong năm học 2005 - 2006. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của công trình thể hiện qua việc xác lập quy trình lượng giá khách quan với độ khó mục tiêu tiệm cận mức 62,5% và hệ số tin cậy toàn bài vượt ngưỡng 0,60. Đây là công trình tiên phong trong việc chuẩn hóa kiểm tra trắc nghiệm khách quan cho học phần Hóa học vô cơ nâng cao ở bậc đại học sư phạm.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết đo lường giáo dục cổ điển kết hợp cùng thang đo phân loại nhận thức sáu bậc của Benjamin S. Bloom, bao gồm các cấp độ từ thấp đến cao: Nhận biết, Thông hiểu, Vận dụng, Phân tích, Tổng hợp và Đánh giá. Dựa trên khung lý thuyết này, nội dung chuyên sâu của chương Halogen được cấu trúc hóa theo ma trận hai chiều, bảo đảm bao quát toàn bộ các mảng kiến thức trọng tâm từ cấu hình electron phân lớp ngoài cùng, năng lượng liên kết đơn chất, tính chất axit của dãy hiđro halogenua đến quy luật biến đổi tính oxi hóa của các hợp chất oxiaxit.

Cơ sở đo lường khảo thí của đề tài kế thừa các nghiên cứu chuẩn mực của chuyên gia Dương Thiệu Tống và Nguyễn Phụng Hoàng về kỹ thuật thiết kế câu hỏi trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn. Mô hình trắc nghiệm áp dụng cấu trúc bốn lựa chọn gồm một câu dẫn gốc mang trọn ý nghĩa, một đáp án đúng tuyệt đối và ba phương án gây nhiễu hợp lý.

Khung lý thuyết định lượng sử dụng bốn khái niệm đo lường chủ đạo:

1. Độ khó vừa phải của bài kiểm tra bốn lựa chọn được cố định ở mức 62,5%, đại diện cho giá trị trung bình cộng giữa điểm tối đa 100% và điểm xác suất may rủi 25%.
2. Hệ số tương quan điểm - nhị phân phản ánh độ phân cách giữa nhóm sinh viên giỏi và nhóm sinh viên yếu.
3. Sai số tiêu chuẩn đo lường biểu thị mức độ dao động ngẫu nhiên của điểm số thực nghiệm.
4. Hệ số độ tin cậy Kuder-Richardson xác định mức độ nhất quán nội tại của bài test, với quy chuẩn học đường bắt buộc phải đạt giá trị từ 0,50 đến 1,00.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu thu thập dữ liệu thông qua phương pháp thực nghiệm sư phạm với cỡ mẫu gồm 120 sinh viên, được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp thuận tiện. Mẫu khảo sát bao gồm 65 sinh viên năm thứ hai chuyên ngành Sư phạm Hóa học và 55 sinh viên năm thứ nhất chuyên ngành Sư phạm Sinh học tại Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh. Lý do lựa chọn cỡ mẫu này là nhằm bảo đảm tính tương thích tuyệt đối về mặt chương trình đào tạo, khi cả hai nhóm đối tượng đều đang trực tiếp hoàn thành học phần Hóa học vô cơ và Hóa nguyên tố phi kim.

Công cụ thu thập dữ liệu là đề thi trắc nghiệm gồm 43 câu hỏi độc lập được chuẩn hóa, thực hiện trong thời lượng 50 phút. Phiếu trả lời trắc nghiệm được thiết kế tách rời để phục vụ khâu chấm điểm khách quan bằng phương pháp đục lỗ chính xác và mã hóa dữ liệu.

Phương pháp phân tích số liệu sử dụng phần mềm khảo thí chuyên dụng TEST kết hợp các thuật toán thống kê toán học. Dữ liệu điểm thô được quy đổi sang hệ thống 11 thang điểm tiêu chuẩn V từ 0 đến 10 và tính toán các chỉ số độ khó từng câu, độ phân cách tương quan cặp Pearson, phương sai biến lượng và kiểm định độ tin cậy với xác suất tin cậy 99% tương ứng giá trị ngưỡng thống kê 2,58. Lý do chọn phương pháp phân tích này là để tiến hành phân tích sâu từng phương án mồi nhử, phát hiện triệt để các câu hỏi có độ phân cách âm hoặc gây hiểu nhầm, từ đó đưa ra quyết định chỉnh sửa hoặc loại bỏ một cách khoa học. Toàn bộ quy trình thực nghiệm và xử lý dữ liệu được tiến hành nghiêm ngặt trong giai đoạn từ tháng 10 năm 2005 đến tháng 05 năm 2006.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình xử lý và phân tích 120 bài thi thực nghiệm thông qua phần mềm chuyên dụng đã mang lại những phát hiện định lượng then chốt về chất lượng của hệ thống câu hỏi trắc nghiệm chương Halogen:

Thứ nhất, điểm trung bình lý thuyết của bài kiểm tra 43 câu được xác lập chính xác ở mức 26,875 điểm. Kết quả thực nghiệm cho thấy điểm trung bình thực tế của toàn mẫu đạt 27,35 điểm, với độ lệch tiêu chuẩn là 5,82 điểm. Khi so sánh với khoảng biên tin cậy 99% dao động từ 25,98 đến 28,72 điểm, bài kiểm tra được xác định là hoàn toàn vừa sức với trình độ nhận thức chung của sinh viên.

Thứ hai, hệ số độ tin cậy Kuder-Richardson của bài trắc nghiệm đạt mức 0,68. Đây là chỉ số rất khả quan, vượt xa ngưỡng tối thiểu 0,50 đối với các bài kiểm tra quy mô lớp học và nằm trong khoảng độ tin cậy tốt từ 0,60 đến 1,00 theo tiêu chuẩn khảo thí quốc tế. Đồng thời, chỉ số sai số tiêu chuẩn đo lường được kiểm soát ở mức thấp là 3,12 điểm, khẳng định kết quả bài làm phản ánh sát thực năng lực thực tế của người học mà không bị chi phối bởi yếu tố may rủi.

Thứ ba, về chỉ số phân cách câu hỏi, có 34 câu hỏi chiếm tỷ lệ 79,07% đạt chỉ số tương quan điểm - nhị phân từ 0,30 trở lên, trong đó có 6 câu đạt trên 0,40 thuộc nhóm câu hỏi có độ phân cách xuất sắc. Chỉ có 4 câu chiếm 9,30% có độ phân cách dưới 0,20 đòi hỏi phải điều chỉnh lại câu dẫn hoặc thay thế phương án mồi nhử.

Thứ tư, phân tích phương án lựa chọn chỉ ra rằng 100% các câu hỏi có đáp án đúng đều ghi nhận hệ số tương quan dương mạnh từ 0,28 đến 0,56. Trong khi đó, các phương án mồi nhử đều thể hiện hệ số tương quan âm dao động từ -0,12 đến -0,45, chứng minh các phương án sai đã thu hút hiệu quả nhóm sinh viên có học lực yếu kém và không làm phân tâm nhóm sinh viên giỏi.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi giúp hệ thống câu hỏi đạt được các chỉ số thống kê tối ưu là nhờ quy trình quy hoạch bài thi chặt chẽ. Việc phân bổ câu hỏi bám sát mục tiêu sáu bậc nhận thức của Bloom giúp đề thi không bị lệch về phía kiểm tra ghi nhớ sự kiện đơn thuần. Các câu hỏi vận dụng sâu về cấu tạo nguyên tử, biến thiên năng lượng liên kết và cơ chế phản ứng oxi hóa khử của các axit cloric hay pecloric đã phân loại rất rõ rệt năng lực tư duy logic của sinh viên Khoa Hóa so với Khoa Sinh.

Về phương thức biểu diễn trực quan, toàn bộ kết quả phân tích thống kê có thể được trình bày một cách tường minh thông qua hai dạng thức:

1. Bảng ma trận tổng hợp 43 items chi tiết thể hiện độ khó, phương sai và hệ số phân cách của từng phương án lựa chọn.
2. Biểu đồ đường cong phân phối tần số điểm số thực tế so với đường cong phân phối chuẩn Gauss, kết hợp biểu đồ đặc trưng câu hỏi nhằm minh họa trực quan xác suất trả lời đúng của từng nhóm năng lực.

Khi so sánh với các nghiên cứu khảo thí của Dương Thiệu Tống trên các môn khoa học tự nhiên, hệ số tin cậy 0,68 của đề tài có sự tương đồng cao với các bộ đề kiểm tra chuẩn hóa học kỳ tại các trường đại học lớn. Về mặt hóa học lý thuyết, kết quả cũng chứng minh tính hiệu quả vượt trội của các câu hỏi định lượng về độ dài liên kết oxiaxit clo giảm dần từ 1,70 Å trong axit hipoclorơ xuống 1,45 Å trong axit pecloric, giúp đo lường chính xác khả năng giải thích bản chất liên kết hóa học của sinh viên sư phạm.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả thực nghiệm và các phân tích thống kê sư phạm, luận văn đưa ra bốn nhóm giải pháp hành động cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả kiểm tra đánh giá tại các trường đại học:

Thứ nhất, chuẩn hóa quy trình xây dựng ngân hàng câu hỏi trắc nghiệm khách quan cho toàn bộ chương trình Hóa học vô cơ. Mục tiêu cụ thể là xây dựng bộ ngân hàng đề đạt quy mô tối thiểu 500 câu hỏi chuẩn hóa trong thời gian 12 tháng. Chủ thể thực hiện là Tổ bộ môn Hóa Vô cơ phối hợp cùng Phòng Khảo thí của trường.

Thứ hai, triển khai ứng dụng phần mềm phân tích khảo thí chuyên dụng để xử lý tự động các chỉ số thống kê đo lường sau mỗi kỳ thi. Mục tiêu là đạt 100% các bài thi học phần đều được xuất báo cáo về độ phân cách, độ khó và độ tin cậy trong vòng 48 giờ sau khi chấm thi. Giải pháp này do Trung tâm Công nghệ Thông tin và Phòng Đào tạo phối hợp vận hành trong lộ trình 6 tháng.

Thứ ba, tổ chức các khóa tập huấn chuyên sâu về kỹ thuật biên soạn câu hỏi trắc nghiệm nhiều lựa chọn và thiết kế ma trận đề thi hai chiều cho 100% giảng viên và trợ giảng bộ môn Hóa học. Lộ trình thực hiện diễn ra trong hai học kỳ liên tiếp, đặt chỉ tiêu nâng tỷ lệ câu hỏi đánh giá mức độ nhận thức bậc cao từ mức 25% hiện tại lên tối thiểu 40% trong cấu trúc đề thi.

Thứ tư, đổi mới phương thức tổ chức thi trắc nghiệm bằng cách tích hợp hệ thống chấm thi tự động qua phiếu trả lời trắc nghiệm quang học hoặc thi trực tiếp trên máy vi tính. Giải pháp này giúp triệt tiêu hoàn toàn 100% sai sót chủ quan trong khâu chấm thi, đồng thời rút ngắn thời gian công bố kết quả thi cuối kỳ cho sinh viên xuống dưới 24 giờ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao, đặc biệt phù hợp cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm sau:

1. Giảng viên và giáo viên bộ môn Hóa học: Cung cấp nguồn tài liệu tham khảo trực tiếp gồm 43 câu hỏi trắc nghiệm đã qua kiểm định sư phạm về chương Halogen, đồng thời cung cấp quy trình mẫu về cách thiết kế các phương án mồi nhử hấp dẫn và có tính phân loại cao.
2. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Lý luận và Phương pháp dạy học: Sử dụng luận văn như một tài liệu phương pháp luận mẫu mực về ứng dụng thống kê toán học, lý thuyết đo lường cổ điển và phương pháp Kuder-Richardson trong nghiên cứu khoa học giáo dục.
3. Cán bộ quản lý giáo dục và chuyên viên khảo thí: Tham khảo quy trình thẩm định chất lượng đề thi, các tiêu chuẩn định lượng về hệ số tin cậy, độ phân cách và cách thức chuyển đổi điểm thô sang hệ điểm tiêu chuẩn 11 bậc phục vụ công tác đảm bảo chất lượng.
4. Sinh viên ngành Sư phạm Hóa học và Sinh học: Dùng làm tài liệu tự học, tự ôn tập hệ thống kiến thức lý thuyết chuyên sâu về đơn chất và hợp chất Halogen, rèn luyện kỹ năng phân tích và tư duy phản biện khi giải quyết các câu hỏi trắc nghiệm nhiều lựa chọn.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao độ khó vừa phải của bài trắc nghiệm bốn lựa chọn lại được xác định là 62,5%? Độ khó vừa phải của bài trắc nghiệm bốn lựa chọn được tính theo công thức trung bình cộng giữa điểm tối đa 100% và tỷ lệ may rủi 25%. Phép tính cụ thể là (100 + 25) chia 2 bằng 62,5%. Một bài thi có độ khó trung bình tiệm cận mức 62,5% sẽ tạo điều kiện cho điểm số phân tán tối đa, giúp phân biệt rõ nét nhất giữa sinh viên giỏi và sinh viên yếu.

Chỉ số tương quan điểm - nhị phân có ý nghĩa quyết định thế nào khi chọn lọc câu hỏi? Chỉ số tương quan điểm - nhị phân đo lường mức độ tương quan giữa điểm của từng câu với tổng điểm toàn bài. Một câu hỏi đạt chuẩn phải có hệ số này từ 0,30 trở lên. Nếu hệ số âm, điều đó phản ánh nghịch lý là sinh viên kém làm đúng còn sinh viên giỏi lại làm sai, buộc câu hỏi đó phải bị loại bỏ ngay.

Làm cách nào để đánh giá một phương án mồi nhử trong câu trắc nghiệm hoạt động tốt? Một phương án mồi nhử đạt yêu cầu kỹ thuật phải hấp dẫn đối với những sinh viên chưa nắm vững bài học và có hệ số tương quan điểm - nhị phân mang giá trị âm. Trong nghiên cứu này, các mồi nhử tốt đều ghi nhận hệ số âm từ -0,12 đến -0,45, chứng minh sinh viên điểm cao rất ít khi chọn nhầm vào các phương án này.

Hệ số độ tin cậy Kuder-Richardson trên 0,60 có ý nghĩa gì đối với bài thi đại học? Hệ số độ tin cậy đo lường mức độ nhất quán nội tại giữa các câu hỏi trong đề. Theo các tài liệu khảo thí chuẩn mực, hệ số tin cậy của bài kiểm tra học đường bắt buộc phải trên 0,50 và tối ưu trong khoảng 0,60 đến 1,00. Mức đạt 0,68 của đề tài khẳng định bài thi có độ chuẩn xác cao và hạn chế tối đa sai số ngẫu nhiên.

Việc chuyển đổi từ điểm thô sang thang điểm tiêu chuẩn V có ưu thế gì vượt trội? Điểm thô chỉ phản ánh số câu làm đúng tuyệt đối mà không tính đến độ phân tán của cả nhóm mẫu. Thang điểm tiêu chuẩn V chuyển đổi dựa trên điểm trung bình và độ lệch chuẩn của mẫu, tạo ra phân phối chuẩn tương thích hoàn hảo với thang điểm 11 bậc từ 0 đến 10 hiện hành, giúp việc đánh giá công bằng và khoa học hơn.

Kết luận

• Luận văn đã xây dựng thành công bộ công cụ 43 câu hỏi trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn chương Halogen đạt chuẩn đo lường học thuật.
• Toàn bộ câu hỏi được thẩm định thực nghiệm trên 120 sinh viên, đạt hệ số độ tin cậy Kuder-Richardson 0,68 và độ phân cách trung bình trên 0,30.
• Đề tài đóng góp quy trình khoa học kết hợp giữa lý thuyết Hóa học vô cơ nâng cao và phương pháp thống kê khảo thí hiện đại bằng phần mềm chuyên dụng.
• Đề xuất lộ trình 12 tháng để hoàn thiện và mở rộng ngân hàng câu hỏi trắc nghiệm chuẩn hóa quy mô 500 câu cho toàn bộ học phần Hóa nguyên tố.
• Khuyến khích các cơ sở đào tạo sư phạm ứng dụng ngay quy trình ma trận hai chiều và phương pháp phân tích mồi nhử nhằm nâng cao chất lượng kiểm tra đánh giá người học.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU I. LÍ DO CHON ĐỀ TAI: Hiện nay, việc nghiên cứu và ứng dụng các phương pháp đánh giá, kiểm tra quá trình đạy học và kết quả dạy học một cách khách quan, chính xác và nhanh chóng đang là một vấn dé được đặc biệt quan tâm trong thực tiễn và lí luận sư phạm. Trong quá trình day học nói riêng hay giáo dục và đào tạo nói chung, kiểm tra đánh giá là một trong những bộ phận chủ yếu và hợp thành chỉnh thể thống nhất trong qui trình đào tạo. Việc kiểm tra đánh giá không chỉ đơn thuần chú trọng vào kết quả học tập của học sinh, mà còn có vai trò to lớn trong việc thúc đẩy động cơ, thái độ tích cực của người học, hoàn thiện trong quá trình dạy học, kiểm định chất lượng, hiệu quả day học và trình độ nghề nghiệp của người dạy, Các hình thức kiểm tra truyền thống như : kiểm tra vấn đáp bài học cũ, kiểm tra viết trong thời gian ngắn hay dai theo chương, mục của bài giảng.

tuy có nhiều ưu điểm, nhưng nặng về đánh giá khả năng ghi nhớ, trình bày lại những nội dung mà người thầy truyền thụ, đã bộc lộ nhiều hạn chế về nâng cao tính tích cực học tập và khả năng vận dụng linh hoạt , sáag tạo các kiến thức kỹ năng của người học trong các tình huống thực tế đa dạng hiện nay. Trong khi đó, phương pháp trắc nghiệm khách quan, với những ưu điểm nổi bật như: bao quát được chương trình, hạn chế được tình trạng quay cóp, gian lận trong khi thi, được chấm một cách khách quan, nhanh chóng, chính xác. đã gây được sự chủ ý của các nhà giáo dục. Do những ưu điểm của phương pháp trắc nghiệm khách quan và để khắc phục những hạn chế của hình thức kiểm tra truyền thống mà nhiều nước trên thế giới đã nghiên cứu và vận dụng phương pháp đánh giá bằng trắc nghiệm khách quan trong nhiều lĩnh vực, không chỉ trong các kì kiểm tra ở phổ thông mà ngay cd chedc kì thi tuyển sinh đại học hay các kì thi ở bậc đại học.

Để góp phan nâng cao chất lượng kiểm tra đánh giá kết quả học tập bộ môn Hóa học nói chung, của bộ môn * Lí Thuyết Hóa Nguyên Tố (Phần Phi Kim Loại)” nói riêng, em quyết định chọn đề tài nghiên cứu là: “ Xây dựng hệ thống câu hỏi bằng phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn chương Halogen (nhóm VHA) cho sinh viên trường Đại học Sư Phạm TPHCM” SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 1 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thầy MAI VĂN NGỌC II. MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI : Nghiên cứu cách thức sử dụng phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn là để: + Soạn thảo hệ thống câu hỏi trắc nghiệm nhằm kiểm tra đánh giá kết quả học tập chương Halogen của sinh viên khoa Hóa (năm II), và khoa Sinh (năm I) của trường Đại học Sư Phạm TPHCM. + Phân tích các chỉ số thống kê có được từ bài kiểm tra bằng phương pháp trắc nghiệm, từ đó đo lường kết quả học tập và đánh giá trình độ nhận thức của sinh viên. + Từ kết quả thực nghiệm, đánh giá tính giá trị và độ tin cậy của hệ thống câu hỏi để sửa chữa và hoàn chỉnh.

Ill H Để thực hiện mục đích của để tài, em xác định các nhiệm vụ nghiên cứu sau : + Nghiên cứu cơ sở lý luận về kiểm tra đánh giá nói chung và cơ sở lý luận của phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn nói riêng. + Phân tích nội dung kiến thức của chương Halogen. + Vận dụng cơ sở lý luận soạn thảo hệ thống câu hỏi trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn của chương Halogen (nhóm VIIA) + Thực nghiệm sư phạm để đánh giá hệ thống câu hỏi đã soạn và đánh giá việc học tập của sinh viên nhằm góp phần nâng cao chất lượng day học. + Sửa chữa và hoàn chỉnh những câu hỏi chưa có độ tin cậy cao cho tốt hơn để tăng tính giá trị và tin cậy của hệ thống câu hỏi.

LICH SỬ CUA VẤN DE NGHIÊN CỨU : @ Trên thế giới, ở các nước như Hoa Kỳ, Canada, Australia, Nhật Bản, Triểu Tiên, Thái Lan. hình thức kiểm tra trắc nghiệm khách quan để xét tuyển vào đại học, cao học. đã được nghiên cứu và phát triển từ lâu. Hình thức kiểm tra này còn được áp dụng rộng rãi ở các trường phổ thông trung học, trung học cơ ® Trong nước : ~ Ở miền Bắc: vào những năm 1960, thông qua những tài liệu nghiên cứu của Liên Xô, miền Bắc đã biết đến hình thức trắc nghiệm khách quan.

~ Ở miền Nam: + Từ những năm 1964, ở miền Nam đã có một số tài liệu hướng dẫn về soạn thảo trắc nghiệm khách quan. + Từ năm 1971, hình thức trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn đã được áp dụng trong kì thi tú tài ở các môn Sử, Địa, Công dân. ` SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 2 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thấy MAI VĂN NGỌC + Năm 1974, hình thức trắc nghiệm khách quan được áp dụng trong kì thi tú tài ở tất cả các môn thi. ~ Vào các năm 1969 đến 1970, tài liệu về trắc nghiệm khách quan bằng tiếng Việt hầu như chưa có.

— Sau năm 1975, hình thức thi trắc nghiệm khách quan bị lãng quên ở các môn (trừ môn ngoại ngữ) ~ Từ năm 1993, hình thức thi trắc nghiệm khách quan đã bắt đầu được nhìn nhận trở lại. Bộ GD — DT đã tổ chức nhiều cuộc hội thảo „ seminar tại các thành phố lớn như thành phố Hồ Chí Minh, Hué , Hà Nội, trong đó có mời chuyên gia nước ngoài đến báo cáo. Mục đích của các cuộc hội thảo này là để nhằm nghiên cứu, tìm hiểu về phương pháp thi trắc nghiệm khách quan. ~ Từ sau năm 1993, các bài báo, tài liệu nghiên cứu, bàn luận về phương pháp trắc nghiệm khách quan ngày càng nhiều hơn và phương pháp này đã được nghiên cứu sâu hơn, cẩn thận hơn.

Cụ thể là : Va Trường Giang ban về xây dựng và sử dung câu hỏi trắc nghiệm tiêu chuẩn hóa đo kết quả học tập của học sinh; Lé Thị Mỹ Hà đã bổ sung, làm rõ những khái niệm về kiểm tra đánh gid; Va Thị Hué ban về việc sử dụng câu hỏi trắc nghiệm giáo dục; Nguyễn Vũ Bích Hiền đề xuất về phương pháp đánh giá kết quả hoc tập của học sinh bằng trắc nghiệm khách quan; Nguyễn Ngọc Hợi, Phạm Minh Hùng và Nguyễn Xuân Huỳnh có những để xuất phối hợp các phương pháp kiểm tra đánh giá, tăng cường trắc nghiệm khách quan, xây dựng ngân hàng để thi,. ~ Một số tài liệu chuyên nghiên cứu về trắc nghiệm khách quan đã ra đời, làm cho hình thức kiểm tra này được hiểu rõ hơn, trở nên phổ biến hơn. Nổi bật nhất là 3 tài liệu sau : + Trắc nghiệm và đo lường thành quả học tập (tác giả : TS. Dương Thiệu Tống) + Phương pháp trắc nghiệm trong kiểm tra đánh giá thành quả học tập (TS.

Nguyễn Phụng Hoàng ~ Võ Ngọc Lan) + Trắc nghiệm và đo lường cơ bản trong giáo dục (Nghiêm Xuân Nùng biên dịch của Quentin Stodola Ph.D) ® 6 trường Đại học Sư Phạm: Trong 10 năm qua đã có nhiều sinh viên tốt nghiệp với để tài nghiên cứu có liên quan đến hình thức kiểm tra trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn, trong đó các anh chị thường chọn tập trung nghiên cứu một vài chương trong chương trình trung học phổ thông. Cụ thể như một số chương đã được nghiên cứu là : SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 3 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thầy MAI VĂN NGỌC - Chương trình hóa lớp 10: Chương Halogen; chương Oxi - Lưu huỳnh; kiến thức phản ứng oxi hóa — khử. - Chương trình hóa lớp II : chương Đại cương hóa hữu cơ; chương Hidrocacbon no; nhóm VIB; nhóm VIIB; nhóm VIIIB; nhóm IB; nhóm VA s* Đối với chương Halogen tuy đã được chọn làm để tài nghiên cứu nhưng là ấp dụng cho chương trình phổ thông, còn ở chương trình đại học thì chưa có sinh viên nào chọn làm để tài nghiên cứu.ĐỐỔI TƯỢNG NGHIÊN CỨU: Sinh viên trường Đại học Sư Phạm thành phố Hồ Chí Minh , cụ thể là : + Sinh viên khoa Hóa - năm Il + Sinh viên khoa Sinh - năm I Vv VỊ CỨU : Để tài nghiên cứu về phương pháp trắc nghiệm khách quan nhiều lựa chọn nhằm soạn thảo hệ thống câu hỏi để kiểm tra đánh giá chất lượng học tập của sinh viên trường Đại học Sư Phạm TPHCM chương Halogen trong bộ môn "Lý Thuyết Hóa Nguyên Tố (Phần phi kim loại)” V * * Nếu tiến hành soạn thảo câu hỏi tốt, đúng mục đích, tiến hành tốt việc kiểm tra, và xử lý kết quả thì sẽ đánh giá chính xác mức độ lĩnh hội kiến thức của sinh viên, đồng thời tạo thông tin phản hồi giúp giáo viên hoàn thiện va diéu chỉnh quá trình day học của mình. * Với những câu trắc nghiệm tốt, thì ta có thể góp phần làm đa dạng hóa hình thức kiểm tra đánh giá bộ môn Hóa học ở bậc Đại học, déng thời giúp sinh viên phát huy khả năng tư duy, tính nhạy bén, óc suy luận logic.

GIA TRI KHOA HOC CUA ĐỂ TAL: * Đây là để tài đầu tiên nghiên cứu việc áp dung phương pháp trắc nghiệm khách quan vào kiểm tra đánh giá ở chương Halogen (nhóm VIIA) cho sinh viên trường Đại học Sư Phạm TPHCM. * Với hệ thống câu hỏi sau khi đã đánh giá độ tin cậy và sửa chữa hoàn chỉnh thì ta có thể tiến tới việc xây dựng ngân hàng câu hỏi trắc nghiệm làm cho việc kiểm tra bằng phương pháp trắc nghiệm sẽ trở nên hiệu quả hơn và dễ dàng hơn. * Từ đó, ta có thể áp dụng hình thức thi trắc nghiệm khách quan ở bậc đại học nói chung hay trường Đại học Sư Phạm TPHCM nói riêng, góp phần nâng cao chất lượng đánh giá kết quả học tập của sinh viên. PHƯƠNG PHÁP VÀ CÁC PHƯƠNG TIEN NGHIÊN CỨU : 1.

Phươn nghiên cứu : > Nghiên cứu lý luận: SVTH : VŨ LAN PHƯƠNG Trang 4 LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP GVHD : Thầy MAI VAN NGỌC ` PHAN I: CƠ SỞ LY LUAN CUA PHƯƠNG PHAP TRAC NGHIỆM Be CHUONG 1: 7 : KHái QuáT VỀ PHƯƠNG PHáP TRAC NGHIỆM I. CÁC P HÁP KIỀM TRA ĐÁNH GIÁ TRONG GIÁO DỤC : >» Có 2 loại chính là : (1) Phương pháp trắc nghiệm (2) Phương pháp quan sát Hiện nay, trong việc kiểm tra đánh giá ở nhà trường , phương pháp trắc nghiệm dang là phương pháp được sử dụng nhiều hơn cả.