Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Cây sầu riêng (Durio zibethinus Murr., họ Bombacaceae) là loại cây ăn trái nhiệt đới có giá trị kinh tế cao, được trồng phổ biến tại các quốc gia Đông Nam Á như Thái Lan, Malaysia, Indonesia và Việt Nam. Tại Việt Nam, diện tích và sản lượng sầu riêng tăng trưởng nhanh chóng trong thập kỷ qua, mở rộng từ các vùng truyền thống tại Đồng bằng sông Cửu Long (Tiền Giang, Bến Tre, Vĩnh Long) và Đông Nam Bộ (Đồng Nai, Bình Phước) lên khu vực Tây Nguyên. Theo số liệu thống kê được tác giả trích dẫn, sản lượng sầu riêng cả nước năm 2021 đạt khoảng 642.600 đến 849,1 nghìn tấn, tăng từ 15% đến 25% so với năm trước đó.

Tuy nhiên, quá trình thâm canh sầu riêng đối mặt với nhiều áp lực dịch hại nghiêm trọng, trong đó bệnh do vi sinh vật thuộc chi Phytophthora là mối đe dọa lớn nhất đối với năng suất và chất lượng thương phẩm. Phytophthora palmivora gây ra các triệu chứng thối rễ, nứt thân xì mủ, vàng lá và thối trái ở hầu hết các vùng trồng, đặc biệt là trên các vườn cây trên 10 năm tuổi. Theo ước tính của Andre Drenth và cộng sự (2004), thiệt hại mùa màng kết hợp với chi phí kiểm soát P. palmivora chiếm khoảng 20 - 25% tổng sản lượng, gây tổn thất kinh tế ước tính khoảng 74,25 triệu USD cho ngành sầu riêng Việt Nam.

Trước thực tế đó, đề tài khóa luận "Phân lập, định danh Phytophthora spp. gây bệnh thối trái trên cây sầu riêng (Durio zibethinus)" được tác giả Lưu Vĩnh Thái thực hiện nhằm giải quyết các mục tiêu và nhiệm vụ sau:

  1. Mục tiêu nghiên cứu: Phân lập và định danh các dòng Phytophthora spp. gây bệnh thối trái trên cây sầu riêng bằng phương pháp hình thái học và kỹ thuật sinh học phân tử.
  2. Nhiệm vụ nghiên cứu:
    • Thu thập mẫu quả sầu riêng bị thối tại các vùng chuyên canh trọng điểm thuộc tỉnh Tiền Giang và tỉnh Đồng Nai.
    • Phân lập, làm thuần các chủng Phytophthora spp. trên môi trường nhân tạo.
    • Khảo sát đặc điểm hình thái tản nấm, cơ quan sinh sản vô tính và hữu tính dưới kính hiển vi quang học.
    • Ứng dụng kỹ thuật PCR khuếch đại 3 vùng gen (vùng đệm phiên mã nội ITS, gen Ypt1, gen GUP) và giải trình tự gen ITS để định danh chính xác loài tác nhân.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng: Các chủng nấm/vi sinh vật dạng nấm thuộc chi Phytophthora gây bệnh thối trái trên các giống sầu riêng Ri6 và Monthong.
  • Phạm vi không gian: Mẫu bệnh thu thập tại 6 xã thuộc huyện Cai Lậy (tỉnh Tiền Giang) và thành phố/huyện Long Khánh (tỉnh Đồng Nai). Các nội dung phân tích phòng thí nghiệm được triển khai tại Phòng thí nghiệm Bệnh học và Chuẩn đoán (phòng RIBE 302 - 304), Viện Công nghệ Sinh học, Trường Đại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh.
  • Phạm vi thời gian: Đề tài được thực hiện từ tháng 08 năm 2023 đến tháng 02 năm 2024.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết

Chi Phytophthora trước đây được xếp vào giới Nấm thật (Fungi), nhưng theo hệ thống phân loại học hiện đại (Burgess et al., 2009), chi này thuộc lớp Oomycetes (nấm trứng), ngành Oomycota, giới Chromista. Về mặt tế bào học và sinh hóa, vách tế bào của Oomycetes cấu tạo từ glucan và cellulose thay vì chitin như nấm thật, đồng thời chu kỳ sống có giai đoạn sinh sản vô tính tạo du động bào tử (zoospore) có 2 roi bơi lội trong nước.

Tiêu chuẩn giám định hình thái vi sinh vật này dựa trên hệ thống phân loại của Wilson (1914) và Erwin & Ribeiro (1996), tập trung vào các tiêu chí: đặc điểm tản nấm trên môi trường thạch, cấu trúc cành mang bọc bào tử (sporangiophore), hình dạng bọc bào tử nang (sporangium), sự hiện diện của núm (papilla), kích thước cuống rụng (pedicel), đường kính lỗ phóng thích bào tử và sự hình thành bào tử vách dày (chlamydospore).

Về mặt di truyền phân tử, vùng đệm phiên mã nội ITS (Internal Transcribed Spacer) của RNA ribosome là chỉ thị phổ biến (Universal primer) để định danh nấm. Tuy nhiên, do mức độ tương đồng chuỗi ITS giữa các loài Phytophthora có quan hệ gần gũi khá cao, tác giả tích hợp thêm 2 vùng gen chức năng chuyên biệt:

  • Vùng gen Ypt1 (Ras-related protein gene): Sở hữu các exon bảo tồn xen kẽ các intron biến đổi, khuếch đại bằng cặp mồi YPh1F/YPh2R (Schena et al., 2006) để phát hiện và định danh ở cấp độ chi Phytophthora.
  • Vùng gen GUP: Sử dụng cặp mồi GUPal16fw/GUPal8rv (Masanto et al., 2019) đặc hiệu cho việc định danh nhanh loài Phytophthora palmivora.

Phương pháp nghiên cứu thực nghiệm

Quy trình Chi tiết phương pháp và thiết bị
Thu thập mẫu bệnh Áp dụng phương pháp của Roger Shivas & Dean Beasley (2005). Thu mẫu quả có triệu chứng đốm thối ướt sũng nước, cắt mô bệnh tiếp giáp vùng mô khỏe (1-2 cm x 3-5 cm), vận chuyển lạnh trong thùng xốp về phòng thí nghiệm.
Phân lập và làm thuần Thực hiện theo Burgess et al. (2009). Khử trùng bề mặt bằng ethanol 70% trong 1 phút, rửa nước cất vô trùng, cấy mô lên môi trường Water Agar (WA). Sau đó tách đầu khuẩn ty làm thuần trên môi trường Potato Dextrose Agar (PDA) và Potato Carrot Agar (PCA).
Khảo sát hình thái Nuôi cấy nấm trên PDA ở 25 ± 1°C để theo dõi tản nấm. Kích thích hình thành bào tử bằng cách cắt miếng thạch PCA (1 cm²) đặt vào đĩa petri chứa nước cất vô trùng, chiếu sáng liên tục trong 2 ngày. Quan sát tiêu bản dưới kính hiển vi quang học Olympus CX23 ở độ phóng đại 10X, 40X và 100X.
Ly trích DNA tổng số Phương pháp ly trích bằng hóa chất của Izumitsu et al. (2012): Nghiền 0,1 - 0,5 g sinh khối sợi nấm trong lysis buffer, ủ nhiệt 65°C, trích ly bằng Phenol - Chloroform - Isoamyl alcohol (PCI, tỷ lệ 25:24:1) và Chloroform, kết tủa DNA bằng Isopropanol, rửa tủa bằng Ethanol 70%, hòa tan trong đệm TE.
Phản ứng PCR Sử dụng 2X DreamTaq Red PCR MasterMix (Thermo Scientific) trên máy luân nhiệt TurboCycler (Blue-Ray Biotech). Sản phẩm khuếch đại được điện di trên gel agarose 1,5%, nhuộm màu bằng 6X GelRed và chụp ảnh dưới hệ thống UVP.
Giải trình tự & Tin sinh học Sản phẩm PCR vùng gen ITS được giải trình tự tại Viện Công nghệ ADN và Phân tích di truyền (GENLAB). Trình tự được xử lý bằng BioEdit, so đối chiếu tương đồng qua NCBI BLAST, căn chỉnh bằng ClustalW và xây dựng cây phát sinh loài bằng MEGA 11 (phương pháp Maximum Likelihood, mô hình Tamura-Nei, 1000 lần lặp bootstrap).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan tài liệu

Chương này hệ thống hóa các kiến thức thực vật học, sinh học dịch hại và lịch sử nghiên cứu liên quan đến đề tài:

  • Đặc điểm cây sầu riêng: Trình bày chi tiết đặc điểm phân loại học (chi Durio, họ Bombacaceae), phân bố, đặc tính sinh học của rễ (tập trung ở tầng đất mặt 0 - 50 cm, rễ cọc đâm sâu 5 - 6 m), thân (cây ghép cao 8 - 12 m), hoa lưỡng tính nở về đêm thụ phấn chéo và cấu trúc quả (chứa 55 - 56% vỏ, 12 - 15% hạt và 22 - 30% cơm).
  • Sinh học chi Phytophthora và loài P. palmivora: Phân tích vòng đời vô tính (hình thành bọc bào tử nang, giải phóng 20 - 30 du động bào tử) và hữu tính (tiếp hợp giữa túi giao tử đực antheridium và túi noãn oogonium). Mô tả quy luật phát sinh và lan truyền dịch bệnh qua nguồn nước, đất canh tác và vết thương cơ giới. Nêu rõ tiêu chí phân biệt giữa chi Phytophthora và chi Pythium (du động bào tử của Pythium hình thành trong bọc giả ở cuối ống thoát, trong khi Phytophthora hình thành trực tiếp trong bọc bào tử).
  • Triệu chứng dịch hại trên sầu riêng: Phân loại 6 dạng triệu chứng điển hình: chết cây con, thối rễ kèm vàng lá rụng cành, thối trái (đốm ủng nước chuyển nâu loang rộng), thối mục thân (chảy dịch nâu đỏ), thối gốc (lở cổ rễ) và thối lá.
  • Tổng quan nghiên cứu: Điểm lại các công trình định danh P. palmivora gây hại cây ăn trái tại Thái Lan, Malaysia, Colombia, Nam Phi và Việt Nam (trên cây sầu riêng, cao su, ca cao, hồ tiêu). Phân tích cấu trúc phân tử vùng gen Ypt1 với tính biến dị cao ở các intron, làm cơ sở bổ trợ cho vùng ITS.

Chương 2: Vật liệu và phương pháp nghiên cứu

Chương này mô tả chi tiết toàn bộ điều kiện thực nghiệm, thông số máy móc và giao thức thực hiện:

  • Nguồn mẫu: Ghi nhận tọa độ địa lý và ký hiệu của 36 mẫu quả bệnh thu thập từ 6 xã (Ngũ Hiệp, Hiệp Đức, Long Khánh thuộc Tiền Giang; Bình Lộc, Xuân Lập, Xuân Định thuộc Đồng Nai).
  • Thiết bị và hóa chất: Liệt kê các chủng loại hóa chất tinh khiết (CTAB, PCI, Isopropanol, TAE, TBE, DreamTaq MasterMix, thang chuẩn DNA HyperLadder 1kb) và thiết bị phân tích (máy ly tâm HERMLE Z287A, máy luân nhiệt TurboCycler, kính hiển vi Olympus CX23).
  • Quy trình chuẩn bị môi trường: Mô tả chi tiết cách phối chế môi trường WA (20 g agar/1000 mL), PDA (200 g khoai tây, 20 g dextrose, 20 g agar/1000 mL) và PCA (20 g khoai tây, 20 g cà rốt, 20 g agar/1000 mL) được hấp khử trùng ở 121°C, 1 atm trong 20 phút.
  • Chi tiết các cặp mồi và chu trình nhiệt PCR:
Cặp mồi Trình tự mồi (5' - 3') Chu trình nhiệt phản ứng Kích thước sản phẩm Tài liệu dẫn
ITS1
ITS4		 TCCGTAGGTGAACCTGCGG
TCCTCCGCTTATTGATATGC		 95°C (5 phút); 35 chu kỳ (95°C: 30s, 65°C: 30s, 72°C: 60s); 72°C (10 phút) ~900 bp White et al. (1990)
YPh1F
YPh2R		 CGACCATKGGTGTGGACTTT
ACGTTCTCMCAGGCGTATCT		 95°C (5 phút); 35 chu kỳ (95°C: 30s, 52°C: 30s, 72°C: 30s); 72°C (7 phút) ~470 bp Schena et al. (2006)
GUPal16fw
GUPal8rv		 CTTCAGCTGTGGTGGTATGATT
CATGCCGAAGCATACACAAG		 95°C (5 phút); 35 chu kỳ (95°C: 30s, 52°C: 30s, 72°C: 30s); 72°C (7 phút) ~150 bp Masanto et al. (2019)

Chương 3: Kết quả và thảo luận

Chương 3 trình bày các phát hiện thực nghiệm qua 3 giai đoạn:

  • Kết quả thu mẫu và phân lập: Từ 36 mẫu quả bệnh ban đầu, tác giả phân lập và làm thuần thành công 20 mẫu nấm mang đặc điểm hình thái đặc trưng của chi Phytophthora (đạt tỷ lệ 55,56%). Tản nấm trên môi trường PDA có màu trắng đục đến trắng ngà, mọc chậm (đường kính chạm thành đĩa sau 8 ngày), sợi nấm không màu, không vách ngăn và phân nhánh vuông góc.
  • Định danh hình thái học:
    • Tản nấm: Phát triển theo 3 dạng hình thái chính gồm dạng hoa hồng, dạng sao nhiều cánh và dạng hình sao có các vòng tròn đồng tâm.
    • Bọc bào tử nang: Đa dạng về hình dạng (hình trứng, hình cầu, elip, quả chanh, quả lê ngược), đính đơn hoặc chùm 2 - 6 túi, có núm cụt hoặc bán cầu. Cuống rụng ngắn (< 5 µm). Kích thước lỗ phóng thích trung bình đạt 5,1 µm (dao động từ 3,5 đến 7,8 µm).
    • Bào tử vách dày (Chlamydospore): Hình thành ở vị trí đỉnh hoặc giữa sợi nấm. Đường kính bào tử vách dày ở các mẫu Đồng Nai (trung bình 43,2 µm) lớn hơn đáng kể so với các mẫu Tiền Giang (trung bình 35,5 µm). Tác giả nhận định sự khác biệt này do ảnh hưởng của điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng giữa hai vùng sinh thái.
Khu vực thu mẫu Số mẫu thu Số mẫu phân lập được Kích thước bọc bào tử nang (Dài x Rộng) Đường kính bào tử vách dày
Tiền Giang (Cai Lậy) 18 12 (Ký hiệu SRTG01 - SRTG12) 53,5 - 77,2 µm (TB: 63,5 µm) x 30,5 - 47,8 µm (TB: 37,5 µm) 32,5 - 42,8 µm (TB: 35,5 µm)
Đồng Nai (Long Khánh) 18 8 (Ký hiệu SRĐN01 - SRĐN08) 51,8 - 70,2 µm (TB: 62,5 µm) x 30,5 - 47,8 µm (TB: 39,0 µm) 35,3 - 48,2 µm (TB: 43,2 µm)
Tổng cộng 36 20 — —
  • Định danh sinh học phân tử:
    • Kết quả điện di sản phẩm PCR cho thấy: Cặp mồi ITS1/ITS4 cho vạch sáng rõ tại kích thước ~900 bp; cặp mồi YPh1F/YPh2R cho sản phẩm đặc hiệu kích thước ~470 bp (khẳng định thuộc chi Phytophthora); cặp mồi GUPal16fw/GUPal8rv cho sản phẩm kích thước ~150 bp (khẳng định loài P. palmivora).
    • Kết quả giải trình tự đoạn ITS của 2 mẫu đại diện (SRTG02 và SRĐN08) khi so đối chiếu BLAST trên cơ sở dữ liệu NCBI GenBank:
Ký hiệu mẫu Loài định danh Mã số GenBank tương đồng cao nhất Xuất xứ chủng đối chiếu Tác giả công bố Độ tương đồng (%) Giá trị Bootstrap
SRTG02 Phytophthora palmivora LC684558.1 (Chủng DCHU1304) Thái Lan (trên sầu riêng) Bincader, S. et al. 100,00% 92%
SRĐN08 Phytophthora palmivora OR655099.1 (Chủng RL1_S33) Thái Lan (trên sầu riêng) Kongtragoul, P. et al. 98,09% 87%
  • Cây phát sinh loài dựng bằng phương pháp Maximum Likelihood cho thấy hai mẫu nghiên cứu nằm cùng nhánh tiến hóa chặt chẽ với các chủng Phytophthora palmivora gây bệnh sầu riêng tại Thái Lan và Malaysia, tách biệt hoàn toàn với nhóm ngoài (Pythium vexans strain STE-U6738).

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

  • Thu thập và phân lập: Đã thu thập 36 mẫu trái sầu riêng bệnh tại hai tỉnh Tiền Giang và Đồng Nai; phân lập và làm thuần thành công 20 chủng nấm (chiếm 55,56% tổng số mẫu).
  • Định danh hình thái: Xác định 20 chủng phân lập đều mang các đặc điểm vi học đặc trưng của loài Phytophthora palmivora, bao gồm khuẩn ty không vách ngăn phân nhánh vuông góc, bọc bào tử hình trứng/quả chanh có núm bán cầu với tỷ lệ chiều dài/chiều rộng đặc trưng, và có sự hiện diện của bào tử vách dày.
  • Định danh phân tử: Xác định chính xác kích thước khuếch đại phân tử của 3 vùng gen mục tiêu: ITS (~900 bp), Ypt1 (~470 bp) và GUP (~150 bp). Phân tích chuỗi nucleotide vùng ITS xác nhận chủng SRTG02 và SRĐN08 thuộc loài Phytophthora palmivora với độ tương đồng lần lượt là 100% và 98,09% so với dữ liệu GenBank quốc tế.

Giải pháp và kiến nghị của tác giả

  • Ứng dụng quy trình PCR kết hợp đa mồi (Ypt1, GUP và ITS) vào công tác chẩn đoán nhanh mầm bệnh thối trái Phytophthora ngay tại các phòng thí nghiệm kiểm dịch thực vật mà không cần chờ thời gian nuôi cấy kích thích sinh bào tử kéo dài.
  • Cần thực hiện các biện pháp canh tác tổng hợp: dọn sạch tàn dư quả bệnh trong vườn để cắt đứt nguồn lây lan thứ cấp qua đường nước, tỉa cành tạo tán thông thoáng, tránh để quả tiếp xúc sát mặt đất và tăng cường bón vôi, phân hữu cơ để cải thiện cấu trúc đất, hạn chế ngập úng trong mùa mưa.

Đóng góp về mặt khoa học

  • Cung cấp dữ liệu vi học và số liệu đo đạc hình thái chi tiết về các chủng Phytophthora palmivora phân bố tại hai vùng sinh thái chuyên canh sầu riêng lớn ở Nam Bộ (vùng đất phù sa ven sông Tiền Giang và vùng đất đỏ bazan Đông Nam Bộ).
  • Chứng minh tính ứng dụng thực tiễn của cặp mồi Ypt1 (YPh1F/YPh2R) và mồi gen GUP (GUPal16fw/GUPal8rv) trong việc bổ trợ cho vùng ITS, giúp nâng cao độ chính xác và rút ngắn thời gian phân loại các loài Oomycetes khó định danh bằng mắt thường.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế:

    • Đề tài mới chỉ tiến hành giải trình tự gen vùng ITS đại diện trên 2 mẫu phân lập (SRTG02 và SRĐN08) trong tổng số 20 mẫu thu được, chưa bao phủ toàn bộ tập hợp mẫu phân lập.
    • Nghiên cứu chưa thực hiện bước lây bệnh nhân tạo (thực nghiệm kiểm chứng quy tắc Koch) trên các giống sầu riêng khác nhau để đánh giá mức độ độc lực của từng chủng.
    • Chưa tiến hành các thử nghiệm đánh giá tính mẫn cảm hoặc kháng thuốc hóa học/sinh học của các chủng phân lập in vitro.

  • Hướng nghiên cứu tiếp:

    • Mở rộng phạm vi thu thập mẫu bệnh thối trái sang các tỉnh thuộc vùng chuyên canh Tây Nguyên (Đắk Lắk, Lâm Đồng, Đắk Nông).
    • Tiến hành giải trình tự bổ sung vùng gen Ypt1 và GUP cho toàn bộ các dòng phân lập để xây dựng cơ sở dữ liệu phát sinh loài đa gen (multilocus phylogenetic analysis).
    • Thực hiện các thử nghiệm sàng lọc hiệu lực ức chế nấm của các dòng vi sinh vật đối kháng (như Trichoderma spp., Bacillus spp.) và các hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật để phục vụ công tác phòng trừ dịch hại ngoài đồng ruộng.

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận là tài liệu tham khảo chuyên khảo hữu ích cho sinh viên, học viên cao học và cán bộ nghiên cứu thuộc các chuyên ngành Bảo vệ Thực vật, Nông học, Vi sinh vật học và Công nghệ Sinh học Nông nghiệp.

Các nội dung có giá trị ứng dụng cao bao gồm:

  1. Giao thức phân lập nấm Oomycetes: Quy trình làm sạch, xử lý mô bệnh sầu riêng và kỹ thuật kích thích tạo bọc bào tử nang trong môi trường nước vô trùng chiếu sáng 48 giờ.
  2. Quy trình ly trích DNA đơn giản: Phương pháp tách chiết DNA sợi nấm bằng hóa chất SDS/CTAB và PCI theo cải tiến của Izumitsu et al. (2012), cho hiệu quả tách chiết cao mà không cần dùng bộ kit thương mại đắt tiền.
  3. Hệ thống mồi và chu trình PCR chuyên biệt: Thông số kỹ thuật chi tiết của 3 cặp mồi (ITS, Ypt1, GUP) được tối ưu hóa nhiệt độ bắt cặp, có thể ứng dụng trực tiếp cho các nghiên cứu chẩn đoán bệnh cây trồng.

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận đã phân lập được bao nhiêu chủng nấm và phân bố tại những địa phương nào?
Tác giả đã thu thập 36 mẫu quả bệnh và phân lập thành công 20 mẫu mang đặc điểm hình thái của chi Phytophthora, gồm 12 mẫu thu tại huyện Cai Lậy, tỉnh Tiền Giang (các xã Ngũ Hiệp, Hiệp Đức, Long Khánh) và 8 mẫu thu tại huyện/thành phố Long Khánh, tỉnh Đồng Nai (các xã Bình Lộc, Xuân Lập, Xuân Định).

2. Tại sao nghiên cứu lại sử dụng thêm vùng gen Ypt1 và GUP bên cạnh vùng mồi chuẩn ITS?
Vùng đệm phiên mã nội ITS là mồi phổ quát nhưng đôi khi không đủ mức độ biến dị di truyền để phân tách rõ ràng giữa các loài có mối quan hệ rất gần gũi trong chi Phytophthora. Do đó, cặp mồi YPh1F/YPh2R (khuếch đại vùng gen Ypt1, sản phẩm 470 bp) được dùng để xác thực cấp độ chi Phytophthora, còn cặp mồi GUPal16fw/GUPal8rv (khuếch đại gen GUP, sản phẩm 150 bp) được sử dụng để xác định trực tiếp cấp độ loài P. palmivora.

3. Kích thước túi bào tử và bào tử vách dày của các mẫu nấm thu thập ở hai tỉnh có sự khác nhau như thế nào?

  • Kích thước túi bào tử ở Đồng Nai dao động từ 51,8 - 70,2 × 30,5 - 47,8 µm (trung bình 62,5 × 39,0 µm); ở Tiền Giang dao động từ 53,5 - 77,2 × 30,5 - 47,8 µm (trung bình 63,5 × 37,5 µm).
  • Bào tử vách dày (chlamydospore) ở Đồng Nai có đường kính trung bình đạt 43,2 µm (35,3 - 48,2 µm), lớn hơn rõ rệt so với mẫu tại Tiền Giang với đường kính trung bình 35,5 µm (32,5 - 42,8 µm).

4. Kết quả đối chiếu trình tự nucleotide vùng ITS của hai mẫu đại diện trên ngân hàng gen NCBI cho thấy điều gì?
Kết quả phân tích BLAST cho thấy mẫu SRTG02 đạt độ tương đồng 100% với chủng Phytophthora palmivora DCHU1304 (mã tiếp nhận LC684558.1), còn mẫu SRĐN08 đạt độ tương đồng 98,09% với chủng Phytophthora palmivora RL1_S33 (mã tiếp nhận OR655099.1). Cả hai chủng đối chiếu đều là các chủng chuẩn gây bệnh trên sầu riêng tại Thái Lan.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lưu Vĩnh Thái đã thực hiện đầy đủ quy trình phân lập, giám định hình thái và định danh sinh học phân tử đối với tác nhân gây bệnh thối trái sầu riêng tại hai vùng chuyên canh Tiền Giang và Đồng Nai. Kết quả thực nghiệm xác định chính xác 20 mẫu phân lập đều thuộc loài Phytophthora palmivora (lớp Oomycetes), đồng thời chứng minh tính đặc hiệu của các băng điện di PCR kích thước 900 bp (ITS), 470 bp (Ypt1) và 150 bp (GUP). Công trình cung cấp cơ sở khoa học tin cậy về đặc tính dịch hại, làm nền tảng cho việc chuẩn hóa các quy trình chẩn đoán phân tử nhanh và xây dựng biện pháp quản lý tổng hợp bệnh thối trái sầu riêng tại Việt Nam.