Nghiên cứu khả năng hấp thụ kim loại nặng Pb, Cd, Zn của cây Lau trong xử lý đất ô nhiễm sau ...

• Tác giả: Dương Thị Hường
• Người hướng dẫn: TS. Trần Thị Phả
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Nghiên cứu khả năng hấp thụ kim loại nặng Pb, Cd, Zn của cây Lau để xử lý đất ô nhiễm kim loại nặng sau khai thác khoáng sản tại mỏ sắt Trại Cau, mỏ chì kẽm làng Hích và mỏ thiếc Hà Thượng tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• DANH MỤC CÁC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• 1. Phần 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục tiêu của đề tài
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Ý nghĩa của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa trong thực tiễn
• 2. Phần 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.2. Một số khái niệm
• 2.2.1. Khái niệm về kim loại nặng (KLN)
• 2.2.2. Ô nhiễm môi trường đất do KLN
• 2.2.3. Độc tính của một số kim loại nặng
• 2.2.3.1. Tính độc của Kẽm (Zn)
• 2.2.3.2. Tính độc của Chì (Pb)
• 2.2.3.3. Tính độc của Cadimi (Cd)
• 2.3. Cơ sở thực tiễn
• 2.3.1. Sử dụng thực vật để xử lý đất ô nhiễm kim loại nặng
• 2.3.2. Cơ sở pháp lý
• 2.3.3. Các tiêu chuẩn đánh giá mức độ ô nhiễm kim loại nặng trong đất
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Đánh giá mức độ ô nhiễm KLN trong đất tại các khu vực nghiên cứu
• 4.2. Độ pH trong đất tại các khu vực nghiên cứu
• 4.3. Đánh giá khả năng sinh trưởng và phát triển của Lau trên đất sau khai thác khoáng sản tại Mỏ thiếc Hà Thượng, Mỏ sắt Trại Cau và Mỏ chì kẽm làng Hích
• 4.3.1. Khả năng sinh trưởng và phát triển về chiều cao cây
• 4.3.2. Khả năng sinh trưởng và phát triển về chiều lá
• 4.3.3. Chiều dài rễ cây Lau trên đất sau khai thác khoáng sản
• 4.4. Khả năng hấp thụ kim loại nặng trong thân lá và rễ của cây Lau tại các khu vực nghiên cứu
• 4.4.1. Khả năng tích lũy Cd trong cây Lau tại mỏ sắt Trại Cau, mỏ thiếc Hà Thượng và mỏ chì kẽm làng Hích
• 4.4.2. Khả năng tích lũy Pb trong cây Lau tại mỏ sắt Trại Cau, mỏ thiếc Hà Thượng và mỏ chì kẽm làng Hích
• 4.4.3. Khả năng tích lũy Zn trong cây Lau tại mỏ sắt Trại Cau, mỏ thiếc Hà Thượng và mỏ chì kẽm làng Hích
• 4.5. Đánh giá khả năng xử lý hàm lượng KLN trong đất sau khi trồng cây Lau
• 4.6. Đánh giá khả năng cải thiện pH đất của cây Lau
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

Tóm tắt

I. Hấp thụ kim loại nặng

Nghiên cứu tập trung vào khả năng hấp thụ kim loại nặng của cây Lau (Saccharum arundinaceum) đối với các kim loại như Pb, Cd, và Zn. Cây Lau được chọn do khả năng sinh trưởng mạnh mẽ và khả năng tích lũy kim loại nặng trong các bộ phận như thân, lá và rễ. Kết quả cho thấy cây Lau có khả năng hấp thụ đáng kể các kim loại nặng từ đất ô nhiễm, đặc biệt là ở các khu vực khai thác khoáng sản như mỏ sắt Trại Cau, mỏ chì kẽm Làng Hích, và mỏ thiếc Hà Thượng.

1.1. Cơ chế hấp thụ

Cây Lau hấp thụ kim loại nặng thông qua hệ thống rễ, sau đó chuyển hóa và tích lũy trong các bộ phận khác nhau. Quá trình này được hỗ trợ bởi khả năng chống chịu và thích nghi của cây trong môi trường ô nhiễm. Các nghiên cứu chỉ ra rằng cây Lau có thể tích lũy Pb, Cd, và Zn với hàm lượng cao, đặc biệt là trong rễ và lá.

1.2. Hiệu quả hấp thụ

Kết quả phân tích cho thấy cây Lau có hiệu suất hấp thụ kim loại nặng cao, đặc biệt là Cd và Zn. Hàm lượng kim loại nặng trong đất giảm đáng kể sau khi trồng cây Lau, chứng tỏ tiềm năng của loài cây này trong việc xử lý đất ô nhiễm.

II. Xử lý đất ô nhiễm

Nghiên cứu đánh giá hiệu quả của cây Lau trong việc xử lý đất ô nhiễm sau khai thác khoáng sản. Các khu vực nghiên cứu bao gồm mỏ sắt Trại Cau, mỏ chì kẽm Làng Hích, và mỏ thiếc Hà Thượng. Kết quả cho thấy cây Lau không chỉ hấp thụ kim loại nặng mà còn cải thiện chất lượng đất, giảm độc tính và tăng khả năng phục hồi của hệ sinh thái.

2.1. Cải thiện chất lượng đất

Sau khi trồng cây Lau, hàm lượng kim loại nặng trong đất giảm đáng kể, đồng thời độ pH của đất được cải thiện. Điều này chứng tỏ cây Lau không chỉ hấp thụ kim loại nặng mà còn có khả năng cân bằng môi trường đất.

2.2. Ứng dụng thực tiễn

Nghiên cứu đề xuất việc sử dụng cây Lau như một giải pháp sinh học để xử lý đất ô nhiễm tại các khu vực khai thác khoáng sản. Phương pháp này không chỉ hiệu quả mà còn thân thiện với môi trường và tiết kiệm chi phí so với các phương pháp truyền thống.

III. Khai thác khoáng sản và ô nhiễm

Nghiên cứu nhấn mạnh tác động của khai thác khoáng sản đến môi trường, đặc biệt là sự ô nhiễm kim loại nặng trong đất. Các hoạt động khai thác tại mỏ sắt Trại Cau, mỏ chì kẽm Làng Hích, và mỏ thiếc Hà Thượng đã để lại hậu quả nghiêm trọng, làm tăng hàm lượng Pb, Cd, và Zn trong đất. Nghiên cứu cũng chỉ ra sự cần thiết của các biện pháp xử lý ô nhiễm sau khai thác.

3.1. Tác động môi trường

Khai thác khoáng sản gây ra sự tích tụ kim loại nặng trong đất, ảnh hưởng đến hệ sinh thái và sức khỏe con người. Các kim loại nặng như Pb, Cd, và Zn có thể gây độc cho cây trồng và động vật, đồng thời tích lũy trong chuỗi thức ăn.

3.2. Giải pháp khắc phục

Nghiên cứu đề xuất sử dụng phytoremediation (xử lý ô nhiễm bằng thực vật) như một giải pháp hiệu quả để khắc phục hậu quả của khai thác khoáng sản. Cây Lau được xem là một trong những loài thực vật tiềm năng cho việc này.

IV. Cây Lau và tiềm năng ứng dụng

Nghiên cứu khẳng định cây Lau là một loài thực vật có tiềm năng lớn trong việc xử lý ô nhiễm môi trường. Với khả năng sinh trưởng mạnh mẽ và khả năng tích lũy kim loại nặng, cây Lau có thể được sử dụng rộng rãi trong các dự án cải tạo đất ô nhiễm, đặc biệt là tại các khu vực khai thác khoáng sản.

4.1. Đặc điểm sinh học

Cây Lau là loài thực vật bản địa, có khả năng thích nghi cao với nhiều loại đất khác nhau. Nó có sinh khối lớn và khả năng tích lũy kim loại nặng trong các bộ phận như thân, lá và rễ.

4.2. Ứng dụng trong bảo vệ môi trường

Nghiên cứu đề xuất việc sử dụng cây Lau trong các dự án phytoremediation để xử lý đất ô nhiễm kim loại nặng. Phương pháp này không chỉ hiệu quả mà còn thân thiện với môi trường và có chi phí thấp.