Luận văn thạc sĩ nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của giun tròn oesophagostomum spp ký sinh ở lợn tại huyện phú lương tỉnh thái nguyên và biện pháp phòng trị

Nghiên cứu đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp ký sinh ở lợn tại Phú Lương, Thái Nguyên và biện pháp phòng trị hiệu quả.

• Tác giả: Hoàng Thị Hằng
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Văn Quang
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp. ký sinh ở lợn tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên và biện pháp phòng trị
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục đích nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.1.1. Đặc điểm sinh học của Oesophagostomum
• 2.1.1.1. Vị trí của Oesophagostomum trong hệ thống phân loại động vật học
• 2.1.1.2. Đặc điểm hình thái và cấu tạo giun Oesophagostomum spp. ký sinh ở lợn
• 2.1.1.3. Vòng đời của Oesophagostomum spp. lợn
• 2.1.2. Sự phát triển và sức đề kháng của trứng Oesophagostomum spp. lợn ở ngoại cảnh
• 2.1.3. Khả năng sống của ấu trùng cảm nhiễm (L3) ở ngoại cảnh
• 2.1.4. Bệnh Oesophagostomum spp.
• 2.1.4.1. Cơ chế sinh bệnh của bệnh Oesophagostomum spp.
• 2.2. Tình hình nghiên cứu bệnh Oesophagostomosis ở lợn
• 2.2.1. Tình hình nghiên cứu trong nước
• 2.2.2. Tình hình nghiên cứu trên thế giới
• 3. ĐỐI TƯỢNG, VẬT LIỆU, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và vật liệu nghiên cứu
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Vật liệu nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.2.1. Địa điểm nghiên cứu
• 3.2.2. Thời gian nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.3.1. Điều tra về thực trạng chăn nuôi và phòng chống bệnh ký sinh trùng cho lợn tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên
• 3.3.2. Khảo sát một số đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp. ký sinh ở lợn tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên
• 3.3.3. Nghiên cứu biện pháp phòng trị Oesophagostomosis cho lợn
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4.1. Phương pháp điều tra công tác phòng chống bệnh ký sinh trùng nói chung, bệnh Oesophagostomosis nói riêng cho lợn ở địa phương
• 3.4.2. Phương pháp lấy mẫu và xét nghiệm mẫu phân
• 3.4.3. Phương pháp xác định hình thái, kích thước của giun tròn Oesophagostomum spp.
• 3.4.4. Phương pháp theo dõi sự phát triển của trứng và ấu trùng giun tròn Oesophagostomum spp. trong phòng thí nghiệm
• 3.4.5. Phương pháp xác định kích thước trứng giun tròn Oesophagostomum spp.
• 3.4.6. Phương pháp theo dõi hiệu lực của thuốc tẩy Oesophagostomum spp.
• 3.4.7. Bố trí thí nghiệm
• 3.4.8. Phương pháp xử lý số liệu
• 3.4.9. Một số công thức tính tỷ lệ
• 3.4.10. Một số tham số thống kê
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ VÀ PHÂN TÍCH KẾT QUẢ
• 4.1. Tình hình phòng chống bệnh ký sinh trùng cho lợn ở huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên
• 4.2. Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp. ký sinh ở lợn tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên
• 4.2.1. Hình thái, kích thước của giun tròn Oesophagostomum spp.
• 4.2.2. Hình thái, kích thước của trứng giun tròn Oesophagostomum spp.
• 4.2.3. Thời gian trứng nở và phát triển thành ấu trùng Oesophagostomum spp. cảm nhiễm trong phòng thí nghiệm
• 4.2.4. Hình thái, kích thước ấu trùng giun tròn Oesophagostomum spp.
• 4.2.5. Sức đề kháng của trứng Oesophagostomum spp. trong môi trường hóa chất khác nhau
• 4.2.6. Thời gian hoàn thành vòng đời của Oesophagostomum spp. trong cơ thể lợn
• 4.3. Nghiên cứu biện pháp phòng trị Oesophagostomosis cho lợn
• 4.3.1. Xác định hiệu lực một số thuốc tẩy giun Oesophagostomosis cho lợn
• 4.4. Đề xuất biện pháp phòng chống bệnh Oesophagostomum spp.
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp

Giun tròn Oesophagostomum spp. là một trong những tác nhân gây bệnh ký sinh trùng phổ biến ở lợn, đặc biệt tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên. Đặc điểm sinh học của giun này bao gồm hình thái, kích thước và vòng đời. Theo nghiên cứu, Oesophagostomum dentatum có chiều dài từ 7 đến 14 mm, với cấu trúc đầu rõ rệt và túi đuôi ở con đực. Trứng của giun có hình bầu dục, kích thước từ 0,060 đến 0,088 mm. Vòng đời của giun này không cần vật chủ trung gian, trứng được bài xuất ra ngoài và phát triển thành ấu trùng trong môi trường. Nhiệt độ và độ ẩm là yếu tố quyết định đến sự phát triển của trứng và ấu trùng. Nghiên cứu cho thấy, ở nhiệt độ 25-27°C, trứng có thể nở thành ấu trùng sau 10-17 giờ. Điều này cho thấy sự thích nghi cao của Oesophagostomum spp. trong điều kiện khí hậu nhiệt đới.

1.1. Hình thái và cấu tạo

Hình thái và cấu tạo của Oesophagostomum spp. rất đa dạng. Giun trưởng thành có cấu trúc cơ thể phân chia rõ ràng, với đầu và thân được phân biệt. Con đực có túi đuôi và hai gai giao hợp, trong khi con cái có âm hộ gần hậu môn. Hình thái này giúp giun thích nghi với môi trường sống trong ruột lợn, nơi chúng ký sinh. Theo nghiên cứu của Skrjabin và cộng sự (1963), giun trưởng thành ký sinh chủ yếu ở ruột già, nơi chúng có thể phát triển và sinh sản. Sự hiểu biết về hình thái và cấu tạo của giun là cơ sở để phát triển các biện pháp phòng trị hiệu quả.

1.2. Vòng đời

Vòng đời của Oesophagostomum spp. rất đặc biệt, không cần vật chủ trung gian. Trứng được bài xuất ra ngoài và phát triển thành ấu trùng trong môi trường. Sau khi nở, ấu trùng trải qua nhiều giai đoạn lột xác trước khi trở thành giun trưởng thành. Thời gian hoàn thành vòng đời của giun O. dentatum là từ 45 đến 60 ngày. Sự phát triển nhanh chóng của ấu trùng trong điều kiện thích hợp cho thấy khả năng lây lan của bệnh Oesophagostomosis ở lợn. Việc nắm rõ vòng đời của giun giúp các nhà nghiên cứu và người chăn nuôi có thể áp dụng các biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

II. Biện pháp phòng trị giun tròn Oesophagostomum spp

Biện pháp phòng trị bệnh do Oesophagostomum spp. gây ra rất quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe đàn lợn. Các biện pháp này bao gồm việc sử dụng thuốc tẩy giun, cải thiện điều kiện chăn nuôi và vệ sinh môi trường. Nghiên cứu cho thấy, việc sử dụng thuốc tẩy giun có hiệu quả cao trong việc giảm thiểu số lượng giun trong ruột lợn. Các loại thuốc như ivermectin và fenbendazole đã được chứng minh là có hiệu lực trong việc tiêu diệt giun trưởng thành và ấu trùng. Ngoài ra, việc duy trì vệ sinh chuồng trại và quản lý thức ăn cũng góp phần quan trọng trong việc ngăn ngừa sự phát triển của giun. Cần có sự phối hợp giữa các hộ chăn nuôi để thực hiện các biện pháp phòng trị đồng bộ.

2.1. Sử dụng thuốc tẩy giun

Sử dụng thuốc tẩy giun là một trong những biện pháp chính để phòng trị bệnh do Oesophagostomum spp. gây ra. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, thuốc tẩy giun như ivermectin và fenbendazole có khả năng tiêu diệt giun trưởng thành và ấu trùng trong ruột lợn. Việc áp dụng đúng liều lượng và thời gian sử dụng thuốc là rất quan trọng để đạt được hiệu quả cao nhất. Người chăn nuôi cần được hướng dẫn cụ thể về cách sử dụng thuốc để tránh tình trạng kháng thuốc, điều này có thể làm giảm hiệu quả điều trị trong tương lai.

2.2. Cải thiện điều kiện chăn nuôi

Cải thiện điều kiện chăn nuôi là một yếu tố quan trọng trong việc phòng ngừa bệnh do Oesophagostomum spp. gây ra. Việc duy trì vệ sinh chuồng trại, cung cấp thức ăn sạch và nước uống an toàn sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ nhiễm bệnh. Ngoài ra, việc theo dõi sức khỏe đàn lợn thường xuyên cũng giúp phát hiện sớm các triệu chứng của bệnh, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời. Các hộ chăn nuôi cần được đào tạo về kỹ thuật chăn nuôi an toàn sinh học để nâng cao hiệu quả phòng trị bệnh ký sinh trùng.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Ngành chăn nuôi lợn đóng vai trò trụ cột trong cơ cấu nông nghiệp Việt Nam, cung cấp nguồn thực phẩm thiết yếu và tạo sinh kế bền vững cho hàng triệu hộ nông dân. Tuy nhiên, theo các thống kê thú y dịch tễ, khu vực nhiệt đới gió mùa tại miền núi phía Bắc tạo điều kiện tối ưu cho các loài giun tròn đường tiêu hóa phát triển. Trong đó, bệnh giun kết hạt do giống Oesophagostomum ký sinh ở ruột già (kết tràng, manh tràng) gây tổn thất âm thầm nhưng nghiêm trọng.

       +-------------------------------------------------------------+
       |               VÒNG ĐỜI KÝ SINH OESOPHAGOSTOMUM              |
       +-------------------------------------------------------------+
       | [Lợn nhiễm] --(Phân mang trứng)--> [Môi trường ngoại cảnh]   |
       |                                             |               |
       |                                      (10 - 17 giờ)          |
       |                                             v               |
       | [Ấu trùng L3 cảm nhiễm] <--(4 - 5 ngày)-- [Ấu trùng L1/L2]  |
       |          |                                                  |
       |   (Lợn nuốt thức ăn/nước)                                   |
       |          v                                                  |
       | [Xâm nhập niêm mạc ruột] ---> [Tạo u kén bã đậu / hoại tử]  |
       |          |                                                  |
       |   (Sau 50 - 59 ngày)                                        |
       |          v                                                  |
       | [Giun trưởng thành trong xoang ruột] ---> [Đẻ trứng mới]    |
       +-------------------------------------------------------------+

Vấn đề cốt lõi (Problem Statement) nằm ở chỗ bệnh giun kết hạt thường tiến triển mạn tính, ấu trùng xâm nhập thành ruột tạo các u kén bã đậu gây viêm loét cata, giảm khả năng hấp thu dinh dưỡng từ 15 - 25%, lợn còi cọc, chậm lớn và dễ bội nhiễm vi khuẩn cơ hội. Người chăn nuôi tại cơ sở thường thiếu hiểu biết dịch tễ học và thiếu phác đồ điều trị đặc hiệu.

Đề tài khóa luận tốt nghiệp: “Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp. ký sinh ở lợn tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên và biện pháp phòng trị” do sinh viên Hoàng Thị Hằng (Khoa Chăn nuôi Thú y, Trường Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên) thực hiện dưới sự hướng dẫn của TS. Nguyễn Văn Quang nhằm giải quyết dứt điểm các vướng mắc trên.

Mục tiêu nghiên cứu cụ thể:

1. Điều tra toàn diện thực trạng chăn nuôi và công tác vệ sinh thú y, phòng trừ giun sán tại 4 xã trọng điểm thuộc huyện Phú Lương.
2. Định lượng các chỉ số sinh học chuẩn mực: hình thái học của giun trưởng thành, trứng và các giai đoạn ấu trùng ($L_1, L_2, L_3$).
3. Khảo sát thời gian phát triển và sức đề kháng của trứng, ấu trùng Oesophagostomum spp. trong các điều kiện nhiệt độ mùa hè, mùa thu và dung dịch hóa chất sát trùng.
4. Xác định thời gian hoàn thành chu kỳ sinh học (Prepatent period) trong cơ thể lợn qua gây nhiễm thực nghiệm.
5. Thử nghiệm lâm sàng đánh giá hiệu lực tẩy trừ của các biệt dược thú y thế hệ mới (Wormecide Oral Suspension, Fensol - Safety) và xây dựng quy trình phòng trị khép kín.

Phạm vi nghiên cứu tập trung trên đàn lợn nuôi theo các phương thức (truyền thống, bán công nghiệp, công nghiệp) tại 4 xã: Cổ Lũng, Phấn Mễ, Sơn Cẩm, Vô Tranh thuộc huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên từ tháng 06/2014 đến tháng 11/2014.

---

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Khảo sát dịch tễ trên tổng số 1.178 hộ chăn nuôi tại 4 xã cho thấy bức tranh rõ nét về các lỗ hổng quản lý an toàn sinh học.

Chỉ số khảo sát	Xã Cổ Lũng ($n=265$)	Xã Phấn Mễ ($n=305$)	Xã Sơn Cẩm ($n=294$)	Xã Vô Tranh ($n=314$)	Trung bình chung ($N=1.178$)
Chuồng trại hợp vệ sinh	55,84%	50,16%	54,08%	56,68%	54,16%
Vệ sinh chuồng nuôi tốt	43,77%	33,44%	37,07%	38,26%	37,95%
Thu gom và ủ phân sinh học	26,41%	22,62%	22,79%	24,20%	23,93%
Định kỳ tẩy giun tròn	38,86%	34,75%	36,73%	39,49%	37,44%

Đánh giá lỗ hổng (Gap Analysis): Có tới 62,56% số hộ chưa bao giờ hoặc không tẩy giun định kỳ; 76,07% hộ xả thải phân trực tiếp ra môi trường mà không qua ủ nhiệt sinh học, dẫn đến hiện tượng tái nhiễm liên tục qua thức ăn, nước uống nhiễm ấu trùng cảm nhiễm $L_3$.

Ma trận yêu cầu giải pháp (MoSCoW Prioritization)

• Must Have (Bắt buộc có): Phương pháp chẩn đoán định lượng trứng Fülleborn kết hợp nuôi cấy phân lập ấu trùng $L_3$ theo Baermann; xác định ngưỡng tiêu diệt trứng bằng dung dịch kiềm $\text{NaOH}$ và $\text{Ca(OH)}_2$; phác đồ thuốc có hiệu lực tẩy sạch $\ge 95%$.
• Should Have (Nên có): Bảng chuẩn hóa kích thước trắc vi học để phân biệt Oesophagostomum dentatum và Oesophagostomum longicaudum với các loài giun tròn đường tiêu hóa khác (Ascaris suum, Trichuris suis).
• Could Have (Có thể có): Mô hình hóa tương quan nhiệt - ẩm độ môi trường ảnh hưởng đến tốc độ nở của trứng.
• Won't Have (Chưa thực hiện đợt này): Phân tích giải trình tự gen DNA phân tử (PCR-RFLP) để định danh phân tử dưới loài.

Thiết kế hệ sinh thái giải pháp kỹ thuật

Công nghệ và công cụ nghiên cứu

• Kính hiển vi quang học Olympus CX21 với hệ thống trắc vi thị kính (Micrometer eyepiece calibrated $0,001\text{ mm}$).
• Buồng đếm McMaster chuyên dụng định lượng số lượng trứng trên một gam phân (EPG - Eggs Per Gram).
• Dung dịch tuyển nổi $\text{NaCl}$ bão hòa (tỷ trọng $d = 1,18 - 1,20\text{ g/ml}$).
• Kỹ thuật phân ly ấu trùng Baermann tiêu chuẩn.

---

Implementation và kết quả

Quy trình triển khai và thuật toán xử lý

Quy trình nghiên cứu kết hợp thực nghiệm cận lâm sàng và xử lý thống kê sinh học theo tiêu chuẩn thú y quốc tế.

import math

class ParasitologyAnalysis:
    """
    Module tính toán thể trọng lợn và hiệu lực thuốc tẩy giun Oesophagostomum
    """
    @staticmethod
    def calculate_pig_weight(chest_circumference_cm: float, body_length_cm: float) -> float:
        """
        Tính thể trọng lợn (kg) theo công thức giải phẫu thú y:
        P (kg) = 87.5 * VN^2 * DT (với VN, DT đo bằng mét)
        Tương đương: P (kg) = 87.5 * (VN_cm / 100)^2 * (DT_cm / 100)
        """
        vn_m = chest_circumference_cm / 100.0
        dt_m = body_length_cm / 100.0
        weight_kg = 87.5 * (vn_m ** 2) * dt_m
        return round(weight_kg, 2)

    @staticmethod
    def calculate_deworming_efficacy(total_treated: int, negative_tested: int) -> float:
        """
        Tính hiệu lực tẩy sạch giun (%) sau 15 ngày dùng thuốc
        """
        if total_treated == 0:
            return 0.0
        efficacy = (negative_tested / total_treated) * 100.0
        return round(efficacy, 2)

# Ví dụ tính toán liều lượng thực tế trên đàn lợn thí nghiệm
vn_sample = 78.5  # Vòng ngực (cm)
dt_sample = 92.0  # Dài thân (cm)
weight = ParasitologyAnalysis.calculate_pig_weight(vn_sample, dt_sample)
print(f"Thể trọng ước tính: {weight} kg")
# Kết quả: ~49.63 kg -> Tính liều Wormecide (7.5 mg/kg TT) = 372.2 mg hoạt chất

Dữ liệu thực nghiệm và chỉ số đo lường chi tiết

1. Kích thước hình thái giun trưởng thành và trứng

Mổ khám và thu thập mẫu giun trưởng thành ký sinh tại ruột già lợn ở 4 xã cho thấy:

• Giun cái trưởng thành ($n=120$): Chiều dài dao động từ $10,72 \pm 0,25\text{ mm}$ (Phấn Mễ) đến $11,44 \pm 0,13\text{ mm}$ (Sơn Cẩm); chiều rộng đồng nhất ở mức $0,39 \pm 0,002\text{ mm}$. Thân màu trắng ngà, đuôi thon dài nhọn, âm hộ nằm sát hậu môn.
• Giun đực trưởng thành ($n=120$): Chiều dài từ $8,19 \pm 0,06\text{ mm}$ (Vô Tranh) đến $8,40 \pm 0,06\text{ mm}$ (Cổ Lũng); chiều rộng từ $0,29 \pm 0,007\text{ mm}$ đến $0,30 \pm 0,01\text{ mm}$. Đuôi có túi giao hợp dạng xẻng, hai gai giao hợp mảnh bằng nhau ($0,90 - 1,14\text{ mm}$).
• Trứng giun: Hình bầu dục ovan, vỏ mỏng nhẵn, màu tro nhạt, bên trong chứa $8 - 16$ phôi bào hình chùm nho không dính sát vỏ. Kích thước trứng: dài $0,07 \pm 0,0008\text{ mm}$ đến $0,08 \pm 0,0004\text{ mm}$ ($70 - 80\ \mu\text{m}$), rộng $0,04 \pm 0,0003\text{ mm}$ ($40\ \mu\text{m}$).

2. Động thái phát triển ấu trùng theo mùa và trắc vi học ấu trùng

Theo dõi in-vitro tại phòng thí nghiệm Bộ môn Ký sinh trùng:

Giai đoạn phát triển	Mùa hè ($28 - 32^\circ\text{C}$)	Mùa thu ($22 - 26^\circ\text{C}$)	Đặc điểm hình thái vi thể
Thời gian trứng nở thành $L_1$	$10,30 - 17,05\text{ h}$ (TB: $15,55\text{ h}$)	$11,30 - 17,75\text{ h}$ (TB: $16,70\text{ h}$)	Ấu trùng $L_1$: Dài $0,36 - 0,39\text{ mm}$, rộng $0,022 - 0,023\text{ mm}$, hình sợi chỉ.
Lột xác lần 1 tạo $L_2$	Sau $24\text{ giờ}$	Sau $30 - 36\text{ giờ}$	Ấu trùng $L_2$: Dài $0,53 - 0,55\text{ mm}$, rộng $0,025 - 0,027\text{ mm}$.
Lột xác lần 2 tạo $L_3$ cảm nhiễm	$4,10 - 4,95\text{ ngày}$ (TB: $4,60\text{ ngày}$)	$5,10 - 5,91\text{ ngày}$ (TB: $5,60\text{ ngày}$)	Ấu trùng $L_3$: Dài $0,64 \pm 0,002\text{ mm}$, rộng $0,032 - 0,033\text{ mm}$, có $20-32$ tế bào ruột, mút đuôi vút dài.

Tốc độ nở của trứng và tạo ấu trùng L3:
Mùa hè (28-32°C): [=== 15.55 giờ nở ===] ----------> [==== 4.6 ngày đạt L3 ====]
Mùa thu (22-26°C): [==== 16.70 giờ nở ====] --------> [===== 5.6 ngày đạt L3 =====]

3. Sức đề kháng của trứng trong hóa chất sát trùng

Thử nghiệm trên 6 lô mẫu ($100 - 150$ trứng/đĩa petri) với các nồng độ $3%$ và $5%$:

Hóa chất sát trùng	Nồng độ	Tỷ lệ sống Ngày 1	Tỷ lệ sống Ngày 2	Tỷ lệ sống Ngày 3	Đánh giá hiệu lực diệt mầm bệnh
$\text{NaCl}$	$3%$	$40%$	$60%$	$0%$	Diệt trứng hoàn toàn sau 72 giờ qua áp suất thẩm thấu.
$\text{NaCl}$	$5%$	$50%$	$50%$	$0%$	Diệt trứng hoàn toàn sau 72 giờ.
$\text{NaOH}$ (Xút ăn da)	$3%$	$65%$	$35%$	$0%$	Phá hủy màng lipid vỏ trứng mạnh nhất.
$\text{NaOH}$	$5%$	$70%$	$30%$	$0%$	Làm biến tính protein cấu trúc nhanh chóng.
$\text{Ca(OH)}_2$ (Vôi tôi)	$3%$	$55%$	$45%$	$0%$	Rẻ tiền, diệt mầm bệnh triệt để sau 3 ngày.
$\text{Ca(OH)}_2$	$5%$	$65%$	$35%$	$0%$	Khuyến nghị ứng dụng thực địa diện rộng.

4. Chu kỳ hoàn thành trong cơ thể lợn (Prepatent period)

Gây nhiễm thực nghiệm trên 10 lợn sạch giun (2 tháng tuổi):

• Lô 1 ($1.500\text{ ấu trùng } L_3/\text{lợn}$): Trứng bắt đầu xuất hiện trong phân sau $50 - 51\text{ ngày}$; mật độ trứng đạt cực đại vào ngày thứ $57 - 59$.
• Lô 2 ($2.000\text{ ấu trùng } L_3/\text{lợn}$): Trứng xuất hiện trong phân sau $50\text{ ngày}$; bài xuất trứng ồ ạt đạt đỉnh vào ngày thứ $58$.
• Kết luận sinh học: Thời gian hoàn thành vòng đời của Oesophagostomum spp. trong cơ thể lợn là $50 - 59\text{ ngày}$ (khoảng $7 - 8\text{ tuần}$).

5. Hiệu lực thuốc điều trị trên thực địa

Thử nghiệm trên 60 lợn nhiễm tự nhiên cường độ cao ($\ge 700\text{ EPG}$):

• Nhóm 1 ($n=30$, dùng Wormecide Oral Suspension - hoạt chất Albendazole liều $7,5\text{ mg/kg TT}$ uống 1 lần duy nhất): Sau 15 ngày, $29/30$ lợn sạch hoàn toàn trứng giun trong phân, đạt tỷ lệ sạch giun $96,67%$, tỷ lệ giảm số lượng trứng đạt $99,1%$.
• Nhóm 2 ($n=30$, dùng Fensol - Safety - hoạt chất Fenbendazole liều $10\text{ mg/kg TT}$ trộn thức ăn 1 lần): Sau 15 ngày, $30/30$ lợn sạch hoàn toàn trứng giun, đạt tỷ lệ sạch giun tuyệt đối $100%$.
• Cả hai loại thuốc đều an toàn tuyệt đối, không gây tác dụng phụ, nôn mửa hay rối loạn tiêu hóa trên lợn thí nghiệm.

---

Đổi mới và đóng góp

1. Chuẩn hóa dữ liệu dịch tễ và trắc vi sinh học địa phương: Cung cấp bộ dữ liệu sinh trắc học hoàn chỉnh đầu tiên về giống Oesophagostomum tại huyện Phú Lương, làm rõ sự khác biệt giữa các mùa khí hậu tại vùng trung du Bắc Bộ.
2. Xác lập chính xác thời điểm "vàng" can thiệp điều trị: Với chu kỳ tiền phát bệnh $50 - 59\text{ ngày}$, nghiên cứu đã chỉ ra việc tẩy giun định kỳ mỗi $2 - 2,5\text{ tháng}$ sẽ triệt tiêu giun trước khi chúng kịp đẻ trứng tái nhiễm ra môi trường.
3. Đưa ra giải pháp sát trùng chuồng trại chi phí thấp: Chứng minh dung dịch vôi tôi $\text{Ca(OH)}_2\ 3 - 5%$ có khả năng diệt $100%$ trứng giun sau 3 ngày tiếp xúc, mở ra hướng khử trùng giá rẻ, dễ tiếp cận cho người nông dân nghèo thay vì các hóa chất nhập ngoại đắt đỏ.

Tiêu chí so sánh	Phương pháp truyền thống	Phác đồ Wormecide / Fensol (Nghiên cứu)
Hoạt chất phổ biến	Piperazine, Dichlorvos	Fenbendazole ($10\text{ mg/kg}$), Albendazole ($7,5\text{ mg/kg}$)
Hiệu lực diệt ấu trùng $L_4$ và giun trưởng thành	$30 - 65%$ (kém với Oesophagostomum)	$96,67 - 100%$
Độc tính và mức độ an toàn	Dễ gây kích ứng đường tiêu hóa, độc gan	An toàn cao, không tồn dư độc hại, dễ sử dụng
Biện pháp môi trường phối hợp	Xịt rửa nước thông thường	Ủ phân nhiệt sinh học + Phun sát trùng $\text{Ca(OH)}_2\ 5%$

---

Ứng dụng thực tế và triển khai

Quy trình kỹ thuật can thiệp an toàn sinh học 4 bước

[BƯỚC 1: TẨY GIUN ĐỊNH KỲ]
   - Lợn nái mang thai: Tẩy trước khi đẻ 2 tuần.
   - Lợn con: Tẩy lần 1 lúc cai sữa (2 tháng tuổi), lần 2 lúc 4 tháng tuổi.
   - Hoạt chất: Fenbendazole (10 mg/kg TT) hoặc Albendazole (7.5 mg/kg TT).
                 |
                 v
[BƯỚC 2: XỬ LÝ CHUỒNG TRẠI VÀ CHẤT THẢI]
   - Thu gom phân hàng ngày, tuyệt đối không xả thẳng ra vườn/ao.
   - Ủ phân theo phương pháp nhiệt sinh học (nhiệt độ lõi đạt 55-60°C trong 14 ngày).
                 |
                 v
[BƯỚC 3: TIÊU ĐỘC KHỬ TRÙNG MÔI TRƯỜNG]
   - Phun rải nước vôi tôi Ca(OH)2 5% hoặc rắc vôi bột (400 kg/ha sân chơi).
   - Ngâm rửa máng ăn, máng uống định kỳ bằng dung dịch sát trùng.
                 |
                 v
[BƯỚC 4: QUẢN LÝ THỨC ĂN - NƯỚC UỐNG]
   - Sử dụng nước sạch khử trùng, không dùng nước ao tù chứa ấu trùng L3.
   - Rau xanh, bèo tây phải được rửa sạch, để ráo trước khi cho ăn.

Hiệu quả kinh tế dự kiến (ROI Analysis)

• Chi phí đầu tư phòng bệnh: Chi phí thuốc tẩy giun Fenbendazole ($1.500 - 2.500\text{ VNĐ/liều/con}$) + Chi phí vôi tôi sát trùng ($500\text{ VNĐ/con}$). Tổng chi phí: khoảng $3.000\text{ VNĐ/con/lứa}$.
• Lợi ích kinh tế: Lợn không bị tổn thương ruột kết, tăng hệ số chuyển hóa thức ăn (FCR giảm $0,15 - 0,2$), tăng trọng nhanh hơn $1,5 - 2,5\text{ kg/tháng}$, rút ngắn thời gian nuôi $10 - 15\text{ ngày}$.
• Tỷ suất sinh lời (ROI): 1 đồng vốn thuốc thú y mang lại $8 - 12$ đồng giá trị thịt tăng trọng và tiết kiệm thức ăn.

---

Hạn chế và hướng phát triển

• Hạn chế kỹ thuật: Đề tài tiến hành định danh chủ yếu dựa trên vi thể quang học và trắc vi hình thái; chưa ứng dụng sinh học phân tử (PCR, DNA sequencing) để phân lập chi tiết tỷ lệ đồng nhiễm giữa O. dentatum và O. longicaudum.
• Điều kiện thực nghiệm: Chưa khảo sát chuyên sâu khả năng sống sót của ấu trùng $L_3$ trong mùa đông lạnh giá đặc thù của miền núi phía Bắc (nhiệt độ $< 10^\circ\text{C}$).
• Hướng phát triển:
  1. Ứng dụng kỹ thuật Real-time PCR để chẩn đoán nhanh mầm bệnh từ mẫu phân trang trại mà không cần qua nuôi cấy $L_3$.
  2. Mở rộng thử nghiệm khả năng kháng thuốc tẩy giun của các chủng giun tròn đường tiêu hóa tại các vùng chăn nuôi tập trung.

---

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên & Học viên Thú y: Tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp luận ký sinh trùng học, kỹ thuật Fülleborn, McMaster và phương pháp gây nhiễm in-vivo.
• Bác sĩ Thú y & Kỹ thuật viên trại: Phác đồ điều trị liều lượng chuẩn xác và căn cứ khoa học để tư vấn người chăn nuôi.
• Chủ trang trại & Hộ chăn nuôi: Nắm vững biện pháp cắt đứt vòng đời giun sán giá rẻ bằng vôi tôi và lịch tẩy giun khoa học, gia tăng trực tiếp lợi nhuận đàn lợn.
• Nhà nghiên cứu dịch tễ: Cơ sở dữ liệu đối sánh dịch tễ giun tròn vùng trung du miền núi phía Bắc Việt Nam.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Yêu cầu kỹ thuật tối thiểu để chẩn đoán chính xác bệnh Oesophagostomosis là gì?

Cần trang bị kính hiển vi quang học có độ phóng đại tối thiểu $100\times - 400\times$, dung dịch $\text{NaCl}$ bão hòa ($d=1,20$) để làm kỹ thuật nổi Fülleborn. Do trứng giun Oesophagostomum rất giống trứng giun xoăn dạ dày (Trichostrongylus, Haemonchus), để khẳng định chắc chắn cần ủ phân nở thành ấu trùng $L_3$ và kiểm tra dưới kính hiển vi để đếm $20 - 32$ tế bào ruột đặc trưng.

2. Ấu trùng $L_3$ có khả năng tồn tại ngoài tự nhiên trong bao lâu nếu không có vật chủ?

Trong điều kiện tự nhiên râm mát và ẩm ướt, ấu trùng cảm nhiễm $L_3$ có lớp vỏ bọc bảo vệ dày, chịu được lạnh tới $-19^\circ\text{C}$ đến $-29^\circ\text{C}$ trong 10 ngày và có thể duy trì sức sống từ $12 - 13\text{ tháng}$ ở nhiệt độ phòng bình thường. Tuy nhiên, chúng bị tiêu diệt nhanh dưới ánh nắng mặt trời trực tiếp và điều kiện khô nóng.

3. Tại sao lợn bị nhiễm giun kết hạt thường xuyên bị tiêu chảy tái phát mặc dù đã dùng kháng sinh?

Kháng sinh chỉ tiêu diệt được vi khuẩn cơ hội nhưng không diệt được ấu trùng Oesophagostomum nằm sâu trong các u kén hạ niêm mạc ruột già. Khi ấu trùng phá vỡ u kén chui ra xoang ruột, chúng tiếp tục gây viêm loét, hoại tử niêm mạc cata và kích thích nhu động ruột, dẫn đến tiêu chảy kéo dài. Cần kết hợp thuốc tẩy giun đặc hiệu (Fenbendazole, Albendazole) cùng thuốc trợ lực và sát trùng ruột.

4. Vôi tôi $\text{Ca(OH)}_2$ tiêu diệt trứng giun theo cơ chế nào và dùng ra sao cho đúng?

$\text{Ca(OH)}_2$ tạo môi trường kiềm mạnh ($\text{pH} > 11$), làm biến tính lớp màng protein và hòa tan lớp lipid bảo vệ của vỏ trứng giun, khiến phôi bào bên trong bị phá hủy hoàn toàn sau 72 giờ. Sử dụng dung dịch vôi tôi nồng độ $3 - 5%$ quét nền chuồng hoặc rải vôi bột $400\text{ kg/ha}$ sân chơi định kỳ mỗi tháng một lần.

5. Lịch tẩy giun định kỳ cho trang trại lợn thịt và lợn nái nên bố trí như thế nào?

Đối với lợn nái: tẩy trước khi phối giống và trước khi đẻ $2 - 3\text{ tuần}$ để ngăn lợn mẹ truyền ấu trùng sang lợn con qua phân. Đối với lợn con/lợn thịt: tẩy lần 1 lúc $2\text{ tháng tuổi}$ (sau cai sữa) và tẩy lần 2 lúc $4\text{ tháng tuổi}$ bằng Fensol - Safety ($10\text{ mg/kg TT}$) hoặc Wormecide ($7,5\text{ mg/kg TT}$).

---

Kết luận

Công trình nghiên cứu của tác giả Hoàng Thị Hằng đã làm sáng tỏ các đặc tính sinh học vi thể, chu kỳ phát triển $50 - 59\text{ ngày}$, quy luật phát tán theo mùa và sức đề kháng của giun tròn Oesophagostomum spp. ký sinh ở lợn tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên. Đồng thời, đề tài đã chứng minh thực nghiệm hiệu lực tẩy trừ vượt trội của các hoạt chất Benzimidazole thế hệ mới đạt tỷ lệ sạch giun lên tới $96,67 - 100%$.

Việc kết hợp đồng bộ giữa tẩy giun bằng hóa dược đặc hiệu định kỳ với ủ phân nhiệt sinh học và sát trùng bằng dung dịch $\text{Ca(OH)}_2\ 3 - 5%$ là giải pháp khoa học toàn diện, giúp người chăn nuôi nâng cao năng suất, cắt đứt chuỗi lây nhiễm ký sinh trùng và bảo vệ sức khỏe đàn lợn bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Nước ta là một nước nông nghiệp hiện nay chăn nuôi lợn ngày càng chiếm vị trí quan trọng trong sự phát triển kinh tế của cả nước. Chăn nuôi lợn cung cấp một khối lượng lớn thực phẩm có giá trị cho con người nó không chỉ cung cấp nguồn thực phẩm cho xã hội mà còn cung cấp nguyên liệu cho ngành công nghiệp chế biến và phân bón cho ngành trồng trọt. Trong những năm qua Đảng và Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách nhằm thúc đẩy ngành chăn nuôi trong đó có ngành chăn nuôi lợn phát triển. Tuy nhiên, dịch bệnh vẫn thường xuyên xảy ra trên đàn lợn gây nên những thiệt hại đáng kể cho ngành chăn nuôi.

Nước ta nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới có điều kiện thuận lợi cho nhiều loài ký sinh trùng phát triển, ký sinh và gây bệnh cho vật nuôi. Đây chính là vấn đề khó khăn lớn cho ngành chăn nuôi nói chung và chăn nuôi lợn nói riêng trong công tác phòng trừ và điều trị bệnh ký sinh trùng. Thái Nguyên là tỉnh có nghề chăn nuôi lợn khá phát triển. Trong những năm qua, số lượng đàn lợn không ngừng tăng lên.

Nhiều trang trại được xây dựng mới, người dân đầu tư cho con lợn và xem đó là nghề ổn định của gia đình mình. Mặc dù vậy, ở nhiều địa phương, chăn nuôi lợn còn gặp nhiều khó khăn, hiệu quả chăn nuôi còn thấp: lợn chậm lớn, còi cọc và tiêu chảy Trong các bệnh ký sinh trùng bệnh do giun tròn Oesophagostomum spp. gây ra ở lợn phân bố ở hầu hết các vùng miền đặc biệt là ở các tỉnh miền núi phía Bắc. Tuy không làm cho lợn chết nhiều nhưng giun tròn Oesophagostomum spp.

làm cho lợn gầy yếu, giảm tăng trọng, gây thiệt hại đáng kể về kinh tế cho người chăn nuôi lợn. Giun trưởng thành ký sinh ở ruột, ấu trùng ký sinh ở thành ruột tạo nên những u kén ở ruột gia súc. Súc vật khi nhiễm Oesophagostomum spp. nặng có thể bị chết.

Tuy nhiên, việc phòng trị bệnh ký sinh trùng, đặc biệt là bệnh do giun tròn Oesophagostomum spp. n 2 Xuất phát từ nhu cầu cấp bách của thực tế chăn nuôi lợn ở huyện Phú Lương - tỉnh Thái Nguyên tôi thực hiện đề tài: “Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp. ký sinh ở lợn tại huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên và biện pháp phòng trị”. Mục đích nghiên cứu.

Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp. và biện pháp phòng trị. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài. Ý nghĩa khoa học.

Kết quả của đề tài là những thông tin khoa học về đặc điểm sinh học của giun tròn Oesophagostomum spp. và biện pháp phòng trị Oesophagostomosis ở lợn, từ đó đề xuất quy trình phòng chống bệnh hiệu quả cho lợn. Ý nghĩa thực tiễn. Kết quả của đề tài là cơ sở khoa học khuyến cáo người chăn nuôi cách phòng trị bệnh do giun tròn Oesophagostomum spp.

gây ra, nhằm hạn chế tác hại cho lợn, góp phần nâng cao năng suất chăn nuôi và thúc đẩy nghề chăn nuôi lợn phát triển. n 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Cơ sở khoa học của đề tài 1. Đặc điểm sinh học của Oesophagostomum 1.

Vị trí của Oesophagostomum trong hệ thống phân loại động vật học. Oesophagostomum dentatum và Oesophagostomum longicaudum thuộc giống Oesophagostomum, là tác nhân gây ra bệnh Oesophagostomum (Oesophagostomatosis) ở lợn. Theo Skrjabin và cs (1963) [24], Phan Thế Việt và cs (1977) [21], Oesophagostomum ở lợn có vị trí trong hệ thống phân loại động vật như sau: Ngành: Nemathelminthes Shneider, 1873 Phân ngành: Nemathelmintha Shaneider và Schulz, 1940 Lớp: Nematoda Rudolphi, 1808 Phân lớp: Secerentea Chitwood, 1933 Bộ: Rhabditida Chitwood, 1933 Phân bộ: Strogylata Railliet, 1916 Họ: Trichonematidae Cram, 1927 Phân họ: Oesophagostomatinae Railliet et Henr, 1913 Giống: Oesophagostomum Molin, 1861 Loài: Oesophagostomum dentatum Rudolphi, 1803 Loài: Oesophagostomum longicaudum Goodey, 1925 1. Đặc điểm hình thái và cấu tạo giun Oesophagostomum spp.

ký sinh ở lợn Đề cập đến hình thái và cấu tạo giun Oesophagostomum spp.,Skrjabin và cs (1963) [24] cho biết: Loài O. dentatum: dài từ 7 - 14 mm, đầu được giới hạn với thân rõ rệt bởi ngăn bụng sâu. Bao miệng dài tới thực quản hình đinh ghim. Con đực có n 4 túi đuôi, hai gai giao hợp bằng nhau dài 0,90 - 0,94 mm.

Con cái âm hộ nằm gần hậu môn, hậu môn ở cách mút đuôi 0,255 - 0,265 mm. longicaudum: con đực dài 8,8 - 9,6 mm, lái dạng cái xẻng. Con cái dài 8 - 11 mm, đuôi rất dài và thon, nhọn. Hậu môn nằm cách mút đuôi 0,453 - 0,543 mm.

Âm hộ cách đuôi 0,906 - 0,951 mm. Nguyễn Thị Kim Lan và cs (2012) [8] cho biết: các loài thuộc giống Oesophagostomum có đặc điểm hình thái chung là, túi miệng hình ống rất nhỏ, quanh miệng có một bờ gồ lên hình đĩa, có các tua ở quanh miệng, có rãnh cổ ; phía trước rãnh cổ biểu bì nở ra tạo thành túi đầu, sau rãnh cổ có gai cổ, giun đực có túi đuôi và một đôi gai giao hợp dài bằng nhau, âm hộ giun cái ở gần hậu môn. dentatum ký sinh ở ruột già của lợn, là loài giun tròn nhỏ, không có cánh đầu, có 9 rua ngoài và 18 rua trong. Túi đầu to, gai cổ ở hai bên chỗ phình to của thực quản.

Giun đực dài 8 - 9 mm, rộng 0,14 - 0,37 mm, có túi đuôi, có 2 gai giao hợp bằng nhau dài 1,0 - 1,14 mm. Giun cái dài 8 - 11,2 mm, âm đạo dài 0,1 - 0,15 mm, nằm gần hậu môn, hơi xuyên vào cơ quan thải trứng. Trứng hình bầu dục, dài 0,060 - 0,088 mm, rộng 0,035 - 0,050 mm. Theo Phạm Sỹ Lăng và cs (2006) [9]: giun O.

dentatum là loài giun tròn nhỏ, không có cánh đầu. Giun đực có kích thước 7,6 - 8,8 x 0,35 - 0,38 mm, có túi đuôi, có hai gai giao hợp dài 0,792 - 1,037 mm. Giun cái dài 7,8 - 12,5 x 0,38 - 0,43 mm ; đuôi dài 0,405 - 0,430 mm. Âm hộ ở trước hậu môn, cách hậu môn 0,208 - 0,388 mm, dài 0,1 - 1,15 mm hơi xuyên vào cơ quan thải trứng.

Trứng hình ovan, kích thước 0,056 - 0,071 x 0,032 - 0,045 mm. Phần đầu cơ thể; 3. Đuôi của con cái; thể cái; 4. Mút và gốc gai giao phối; 3.

Đuôi của con đực; 4. Phần cuối gai 5. Cơ quan điều chỉnh; 6. Túi đuôi cá giao hợp; 5.

Nón sinh dục của thể đực; 7. con đực (Nguồn: Phan Thế Việt và cs, 1977) [21] (Nguồn: Phan Thế Việt và cs, 1977) [21] Hình 1. dentatum (Nguồn: http://courseware_s/kcxxl) (Nguồn:http://cal. Vòng đời của Oesophagostomum spp.

lợn Hagsten (1999) [23] cho rằng: thực chất của bất kỳ chương trình khống chế giun sán nào thì việc phá vỡ vòng đời của chúng là cần thiết. Do vậy, hiểu được chu kỳ (vòng đời) phát triển của giun sán có ý nghĩa rất quan trọng trong việc phòng chống các bệnh giun sán nói chung và bệnh Oesophagostomum spp. Theo Nguyễn Thị Kim Lan và cs (2012) [8]: toàn bộ quá trình phát triển, thay đổi qua những giai đoạn khác nhau của đời sống ký sinh trùng, kể từ khi nó là mầm sinh vật đầu tiên, cho đến khi nó lại có khả năng sản sinh ra mầm sinh vật mới, tạo ra một thế hệ mới thì toàn bộ quá trình đó được gọi là chu kỳ. Skrjabin và cs (1963) [24] đã mô tả chi tiết về chu kỳ phát triển của Oesophagostomum spp.

lợn như sau: trứng bài xuất ra ngoài ở giai đoạn phân chia 8 - 16 phôi bào. Người ta đã xác định được rằng, khi nhiệt độ thích hợp (30oC), ở trong trứng ấu trùng phát triển rất nhanh, chỉ qua 16 - 18 giờ ấu trùng đã nở ra khỏi trứng. Ấu trùng giai đoạn 1 ra khỏi trứng phát triển trong môi trường bên ngoài, đến ngày thứ tư thì lột xác lần thứ nhất. Sau đó 24 giờ ấu trùng lột xác lần thứ 2, tức là tách lớp vỏ và trở thành ấu trùng giai đoạn 2, rồi lột xác lần thứ hai thành ấu trùng giai đoạn 3.

Ấu trùng giai đoạn 3 là ấu trùng cảm nhiễm, tức là có khả năng gây bệnh đối với ký chủ. Tác giả cũng cho biết, khi gây nhiễm thực nghiệm trên lợn bằng ấu trùng cảm nhiễm O. longicaudum, thấy có sự tạo thành các hạt ký sinh trong thành ruột sau hai ngày nhiễm bệnh. Sau 17 ngày, đa số ấu trùng chui ra khỏi hạt, ký sinh trong ống ruột ở giai đoạn phát triển thứ 4.

Sau 35 ngày cảm nhiễm thấy có hiện tượng mất các hạt ký sinh, ở chỗ hạt đó chỉ thấy mô niêm mạc dày lên. longicaudum đạt đến giai đoạn trưởng thành sau 50 ngày cảm nhiễm. Theo Nguyễn Thị Kim Lan và cs (2012) [8]: vòng đời Oesophagostomum spp. không cần vật chủ trung gian.

Trứng theo phân ra ngoài, gặp nhiệt độ 25 - 270C, sau 10 - 17 giờ nở thành ấu trùng, qua hai lần lột xác, sau 7 - 8 ngày thành ấu trùng gây nhiễm. Khi ký chủ nuốt phải ấu n 7 trùng này, tới ruột thì ấu trùng chui vào niêm mạc ruột tạo thành những u kén, lột xác lần thứ ba, tới ngày 6 - 8 thành ấu trùng kỳ IV, sau đó rời khỏi niêm mạc ruột và lột xác lần nữa và phát triển thành giun trưởng thành. Thời gian hoàn thành vòng đời của giun O. longicaudum là 50 ngày, giun O.

dentatum là 45 - 60 ngày. Phan Lục (2006) [15] cho biết: ấu trùng O. dentatum khi vào ruột lợn chui sâu vào niêm mạc ruột già và hình thành hạt (u kén), trong có ấu trùng. Sau 23 ngày, ấu trùng chui ra khỏi kén, vào xoang ruột và phát triển thành giun trưởng thành sau 1,5 - 2 tháng.

Tuổi thọ của giun từ 8 - 10 tháng. Theo Phạm Sỹ Lăng và cs (2009) [10]: giun trưởng thành ký sinh trong ruột già lợn, đẻ trứng, trứng theo phân ra ngoài môi trường. Trứng gặp điều kiện nhiệt độ 25 - 27oC, sau 10 - 17 giờ nở thành ấu trùng. Ấu trùng I sau 24 giờ, ở nhiệt độ 22 - 24oC phát dục thành ấu trùng II, dài 0,44 - 0,64 mm.

Ấu trùng II phát triển được hai ngày thì thành ấu trùng gây nhiễm III. Ấu trùng này lẫn trong thức ăn, nước uống vào cơ thể ký chủ. Khi tới ruột, ấu trùng chui sâu vào niêm mạc ruột tạo thành những u kén và phát triển thành giun trưởng thành ở ruột già. Vòng đời Oesophagostomum spp.

có thể biểu diễn bằng sơ đồ sau: 25-27oC Oesophagostomum spp. trưởng thành Trứng Ấu trùng Phân 10 – 17 h (Ký sinh ở ruột già lợn) Qua 2 lần lột xác Rời khỏi Ấu trùng có u kén sức gây nhiễm Ký chủ Lột xác lần 4 Ấu trùng Lột xác lần 3 Ruột nuốt phải kỳ IV Hình 1.