Nghiên Cứu Đặc Điểm Địa Chất Khu Vực và Dự Đoán Thành Phần Thạch Học Đá Móng Trước Đệ Tam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu địa chất dầu khí, phân tích đặc điểm khu vực và dữ liệu giếng khoan để dự đoán thành phần thạch học đá móng.

• Tác giả: Ngô Khánh Đông
• Người hướng dẫn: PGS. Hoàng Đình Tiến
• Trường học: Đại học Quốc gia TP. HCM
• Chuyên ngành: Địa chất Dầu khí Ứng dụng
• Đề tài: Nghiên Cứu Đặc Điểm Địa Chất Khu Vực và Dự Đoán Thành Phần Thạch Học Đá Móng
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CÁM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN CỦA TÁC GIẢ LUẬN VĂN
• 1. CHƯƠNG 1: ĐẶC DIỆM ĐỊA CHẤT VÀ TIẾN HÓA KIẾN TẠO CỦA LÔ Y
• 1.1. Vị trí kiến tạo của vùng nghiên cứu
• 1.2. Các thành tạo địa chất
• 1.2.1. Móng trước Kainozoi
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU, ĐỐI SÁNH, DỰ ĐOÁN THÀNH PHẦN THẠCH HỌC VÀ QUY LUẬT PHÂN BỐ CỦA ĐÁ MÓNG
• 3. CHƯƠNG 3: DỰ ĐOÁN THÀNH PHẦN THẠCH HỌC VÀ QUY LUẬT PHÂN BỐ CỦA ĐÁ MÓNG TRƯỚC ĐỆ TAM, CẤU TẠO CBT
• 3.1. Vị trí của cấu tạo CBT
• 3.2. Đặc điểm địa chất và thạch học đá móng trước Đệ Tam của cấu tạo CBT
• 3.3. Đặc điểm thạch học đá móng trước Đệ Tam gặp ở giếng khoan Y-1X trên khu vực cấu tạo CBT
• 3.4. Đối sánh địa tầng trước Đệ Tam gặp ở các giếng khoan lân cận
• 3.5. Dự đoán phân bố các thành tạo địa chất móng trước Đệ Tam cấu tạo CBT
• 3.6. Dự đoán khả năng chứa của các thành tạo trước Đệ Tam cấu tạo CBT
• KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Địa Chất Khu Vực Đá Móng Lô Y

Nghiên cứu địa chất khu vực và dự đoán thành phần thạch học đá móng là nhiệm vụ cấp thiết trong thăm dò dầu khí. Việt Nam, với ngành công nghiệp dầu khí đóng vai trò quan trọng, cần tăng cường tìm kiếm các cấu tạo triển vọng để gia tăng trữ lượng. Đá móng, mặc dù phức tạp, lại là tầng chứa dầu khí chính ở nhiều mỏ. Luận văn này tập trung vào dự đoán thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam tại cấu tạo CBT, lô Y, nhằm đánh giá tiềm năng chứa. Đề tài "Nghiên cứu đặc điểm địa chất khu vực và dữ liệu các giếng khoan kế cận nhằm dự đoán thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam, cấu tạo CBT, lô Y" ra đời từ nhu cầu thực tế này.

1.1. Vị Trí Địa Lý và Tầm Quan Trọng Của Lô Y Trong Địa Chất Việt Nam

Lô Y nằm trong khu vực có cấu trúc địa chất phức tạp, thuộc bể Sông Hồng và vịnh Bắc Bộ. Vị trí này chịu ảnh hưởng bởi nhiều giai đoạn kiến tạo, từ Paleozoi đến Kainozoi. Nghiên cứu địa chất khu vực này không chỉ quan trọng cho thăm dò dầu khí mà còn góp phần vào hiểu biết chung về địa chất Việt Nam. Tài liệu gốc nhấn mạnh rằng lô Y nằm trên rìa phía Tây của phụ đới Cát Bà – Trà Bản.

1.2. Mục Tiêu và Nhiệm Vụ Chính Của Nghiên Cứu Thành Phần Thạch Học

Mục tiêu chính của luận văn là dự đoán thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam của cấu tạo CBT, lô Y, từ đó đánh giá tiềm năng chứa dầu khí. Để đạt được mục tiêu này, cần làm sáng tỏ đặc điểm địa chất và tiến hóa kiến tạo khu vực, nghiên cứu quá trình hình thành và quy luật phân bố của đá móng, đồng thời đối sánh với các khu vực lân cận. Các phương pháp nghiên cứu bao gồm phân tích dữ liệu địa chất - địa vật lý, tài liệu giếng khoan, và tài liệu thực địa.

II. Vấn Đề Đặc Điểm Địa Chất Phức Tạp và Dự Đoán Đá Móng

Đặc điểm địa chất phức tạp của khu vực nghiên cứu, bao gồm sự đa dạng về thành phần thạch học và các giai đoạn kiến tạo khác nhau, tạo ra thách thức lớn trong việc dự đoán thành phần đá móng. Các yếu tố như đứt gãy, uốn nếp, và sự thay đổi địa tầng làm phức tạp thêm quá trình phân tích và mô hình hóa. Sự thiếu hụt dữ liệu, đặc biệt là dữ liệu về đá móng, cũng là một trở ngại quan trọng. Theo tài liệu, trữ lượng tại chỗ ở các mỏ dầu công nghiệp hiện đang khai thác ở Việt Nam đều tập trung trong đá móng, và đóng góp phần lớn sản lượng hằng năm.

2.1. Thách Thức Trong Phân Tích Địa Tầng và Lịch Sử Địa Chất

Việc phân tích địa tầng và tái tạo lịch sử địa chất của khu vực đòi hỏi sự kết hợp nhiều phương pháp khác nhau, bao gồm phân tích địa chấn, log giếng khoan, và mẫu lõi. Tuy nhiên, dữ liệu thường không đầy đủ hoặc không đồng đều, gây khó khăn trong việc xác định chính xác tuổi và nguồn gốc của các thành tạo. Sự thay đổi tướng đá và sự có mặt của các đứt gãy cũng làm phức tạp thêm quá trình phân tích.

2.2. Rủi Ro và Bất Định Trong Dự Đoán Thành Phần Đá bằng Phương Pháp Địa Chấn

Sử dụng phương pháp địa chấn để dự đoán thành phần đá tiềm ẩn rủi ro và bất định do độ phân giải hạn chế và sự phụ thuộc vào các giả định về vận tốc sóng. Các thuộc tính địa chấn, như biên độ và tần số, có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác nhau, không chỉ bởi thành phần thạch học. Do đó, cần kết hợp với các dữ liệu khác để giảm thiểu rủi ro.

III. Phương Pháp Phân Tích Địa Chất Khu Vực và Dữ Liệu Giếng Khoan

Để giải quyết các thách thức trên, luận văn sử dụng phương pháp tiếp cận đa chiều, kết hợp phân tích địa chất khu vực với dữ liệu giếng khoan và địa chấn. Phân tích địa chất khu vực giúp xác định bối cảnh kiến tạo và tiến hóa địa chất, trong khi dữ liệu giếng khoan cung cấp thông tin trực tiếp về thành phần thạch học và địa tầng tại vị trí giếng. Dữ liệu địa chấn được sử dụng để ngoại suy thông tin giữa các giếng và tạo ra mô hình địa chất ba chiều.

3.1. Sử Dụng Dữ Liệu Địa Chấn 3D và Thuộc Tính Địa Vật Lý Để Mô Hình Hóa

Dữ liệu địa chấn 3D và các thuộc tính địa vật lý, như trở kháng âm học và vận tốc sóng, được sử dụng để xây dựng mô hình địa chất ba chiều của khu vực nghiên cứu. Mô hình này giúp hình dung cấu trúc và phân bố của các thành tạo địa chất, cũng như xác định các khu vực có tiềm năng chứa dầu khí. Sử dụng các thuộc tính địa chấn trên cấu tạo nghiên cứu nhằm dự đoán thành phần thạch học, phân loại chi tiết và diện phân bố của chúng dựa trên cơ sở đo cường độ phản xạ, tính liên tục hay đứt đoạn, mức độ nhiễu, độ phân giải hay độ trong.

3.2. Đối Sánh Địa Tầng và Phân Tích Mẫu Lõi Để Xác Định Khoáng Vật Học

Đối sánh địa tầng giữa các giếng khoan và phân tích mẫu lõi được thực hiện để xác định thành phần khoáng vật học và tuổi của các thành tạo. Các phương pháp phân tích khoáng vật học, như nhiễu xạ tia X (XRD) và kính hiển vi phân cực, cung cấp thông tin chi tiết về thành phần khoáng vật và cấu trúc vi mô của đá. Dựa vào việc minh giải log giếng khoan và phân tích mẫu lõi, xác định và phân chia các khoảng đá dọc theo giếng, xác định thành phần khoáng vật nguyên sinh, mức độ nứt nẻ và các khoáng vật thứ sinh lấp đầy vào các nứt nẻ.

IV. Kết Quả Dự Đoán Thành Phần Thạch Học Đá Móng Lô Y CBT

Kết quả nghiên cứu cho thấy đá móng trước Đệ Tam tại cấu tạo CBT, lô Y, có thành phần thạch học đa dạng, bao gồm đá granite, gneiss, và schist. Sự phân bố của các loại đá này chịu ảnh hưởng bởi kiến tạo và quá trình biến chất. Các khu vực có đá granite và gneiss thường có độ rỗng và độ thấm tốt hơn, do đó có tiềm năng chứa dầu khí cao hơn. Tài liệu gốc đề cập đến việc nghiên cứu đặc điểm thạch học đá móng trước Đệ Tam gặp ở giếng khoan Y-IX trên khu vực cấu tạo CBD.

4.1. Mô Tả Chi Tiết Các Loại Đá Móng và Đặc Tính Địa Vật Lý

Mô tả chi tiết các loại đá móng (granite, gneiss, schist) dựa trên phân tích mẫu lõi và log giếng khoan. Đặc tính địa vật lý (trở kháng âm học, vận tốc sóng) của từng loại đá được xác định và sử dụng để phân biệt chúng trên dữ liệu địa chấn. Các thông tin này giúp xây dựng bản đồ phân bố thành phần thạch học đá móng.

4.2. Bản Đồ Dự Báo Phân Bố Đá và Tiềm Năng Chứa Dầu Khí

Dựa trên mô hình địa chất và phân tích địa vật lý, bản đồ dự báo phân bố đá được xây dựng. Bản đồ này cho thấy các khu vực có tiềm năng chứa dầu khí cao dựa trên thành phần thạch học, độ rỗng, và độ thấm của đá móng. Đồng thời, dự đoán khả năng chứa của các thành tạo đá móng trước Đệ Tam, cầu tạo CBT.

V. Ứng Dụng Thực Tế Đánh Giá Địa Chất Thăm Dò Dầu Khí Lô Y

Nghiên cứu này có ứng dụng thực tế trong việc đánh giá địa chất và thăm dò dầu khí tại lô Y. Dự đoán thành phần thạch học đá móng giúp xác định các khu vực có tiềm năng chứa dầu khí cao, từ đó tối ưu hóa vị trí giếng khoan và giảm thiểu rủi ro thăm dò. Kết quả nghiên cứu cũng có thể được sử dụng để xây dựng mô hình trữ lượng và quản lý mỏ.

5.1. Lựa Chọn Vị Trí Giếng Khoan Tối Ưu Dựa Trên Mô Hình Địa Chất

Kết quả dự đoán thành phần thạch học và phân bố đá được sử dụng để lựa chọn vị trí giếng khoan tối ưu, nhắm vào các khu vực có đá móng có độ rỗng và độ thấm cao, cũng như cấu trúc thuận lợi cho tích tụ dầu khí. Điều này giúp tăng khả năng thành công của giếng khoan và giảm chi phí thăm dò.

5.2. Xây Dựng Báo Cáo Địa Chất và Mô Hình Trữ Lượng Để Quản Lý Mỏ

Thông tin về địa chất khu vực, thành phần thạch học đá móng, và tiềm năng chứa dầu khí được tổng hợp trong báo cáo địa chất. Báo cáo này, cùng với mô hình trữ lượng, cung cấp cơ sở khoa học cho việc quản lý mỏ và khai thác dầu khí hiệu quả.

VI. Kết Luận Tương Lai Nghiên Cứu Địa Chất và Dự Đoán Đá Móng

Nghiên cứu này đã góp phần làm sáng tỏ đặc điểm địa chất và thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam tại cấu tạo CBT, lô Y. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc đánh giá tiềm năng dầu khí của khu vực. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về quá trình biến chất và kiến tạo, cũng như phát triển các phương pháp dự đoán tiên tiến hơn để nâng cao độ chính xác của mô hình địa chất. Luận văn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc dự đoán thành phần thạch học và sự phân bồ của chúng trong đối tượng móng nhăm phục vụ để đánh giá tiềm năng của các cau tạo triển vọng.

6.1. Đề Xuất Hướng Nghiên Cứu Mới Về Kiến Tạo Địa Chất và Biến Chất

Đề xuất các hướng nghiên cứu mới về kiến tạo địa chất và biến chất trong khu vực, tập trung vào việc xác định các yếu tố kiểm soát sự hình thành và phân bố của các loại đá móng khác nhau. Nghiên cứu này có thể sử dụng các phương pháp phân tích đồng vị và địa hóa để xác định nguồn gốc và lịch sử biến chất của đá.

6.2. Phát Triển Các Phương Pháp Dự Đoán Tiên Tiến và GIS Trong Địa Chất

Khuyến khích phát triển các phương pháp dự đoán tiên tiến hơn, như sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy (machine learning) để phân tích dữ liệu địa chấn và log giếng khoan. Áp dụng GIS trong địa chất để tích hợp và trực quan hóa dữ liệu địa chất, địa vật lý, và địa hóa, giúp xây dựng mô hình địa chất ba chiều chính xác hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành công nghiệp dầu khí Việt Nam đóng vai trò chiến lược trong phát triển kinh tế quốc gia, với nhu cầu năng lượng ngày càng tăng đòi hỏi công tác thăm dò và khai thác các cấu tạo triển vọng được đẩy mạnh. Đá móng trước Đệ Tam là tầng chứa dầu khí đặc biệt quan trọng, chiếm phần lớn trữ lượng tại chỗ trong các mỏ dầu hiện hữu. Tuy nhiên, đặc điểm thạch học và phân bố của đá móng này còn nhiều phức tạp, chưa được nghiên cứu sâu rộng, đặc biệt tại khu vực cấu tạo CBT thuộc lô Y.

Luận văn tập trung nghiên cứu đặc điểm địa chất khu vực, dữ liệu các giếng khoan kế cận nhằm dự đoán thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam của cấu tạo CBT, lô Y. Vùng nghiên cứu nằm trong khung tọa độ 19°10’–21°35’ vĩ độ Bắc và 105°20’–108°30’ kinh độ Đông, bao gồm các phân vùng địa chất đa dạng với lớp phủ trầm tích Kainozoi dày tới hơn 5.000m ở một số nơi. Mục tiêu chính là làm sáng tỏ quá trình hình thành, thành phần thạch học và quy luật phân bố của đá móng, từ đó đánh giá tiềm năng chứa dầu khí của cấu tạo CBT.

Nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong việc hỗ trợ công tác thăm dò khai thác dầu khí, góp phần gia tăng trữ lượng và hiệu quả khai thác tại khu vực lô Y. Các số liệu thu thập từ giếng khoan Y-1X, Y-2X và các giếng khoan lân cận cung cấp cơ sở dữ liệu thực tế phong phú, giúp dự đoán chính xác thành phần thạch học và phân bố đá móng trước Đệ Tam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn áp dụng các lý thuyết và mô hình nghiên cứu địa chất dầu khí hiện đại, bao gồm:

• Lý thuyết kiến tạo địa chất: Phân tích tiến hóa kiến tạo khu vực, đặc biệt các đứt gãy lớn như đứt gãy F1 có phương DB-TN, ảnh hưởng đến hình thái móng và phân bố trầm tích.
• Mô hình phân tích thạch học đá móng: Xác định thành phần khoáng vật nguyên sinh và thứ sinh, mức độ nứt nẻ, phân loại đá dựa trên các đặc tính vật lý và hóa học.
• Phân tích địa vật lý giếng khoan và địa chấn: Sử dụng các thuộc tính địa chấn như trở kháng âm học tương đối (RAI), ant-tracking (ANT) để dự đoán thành phần thạch học và phân bố các thành tạo đá móng.
• Khái niệm chính: Đá móng trước Đệ Tam, cấu tạo CBT, thành phần thạch học, tiến hóa kiến tạo, thuộc tính địa chấn, phân bố trầm tích, đứt gãy kiến tạo.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính bao gồm:

• Dữ liệu địa chất – địa vật lý từ các giếng khoan Y-1X, Y-2X trong lô Y và các giếng khoan lân cận.
• Tài liệu khảo sát thực địa tại các đảo Thượng Mai, Hạ Mai, Cô Tô.
• Dữ liệu địa chấn 2D và 3D, các bản đồ địa chất tỉ lệ 1:50.000 đến 1:500.000.
• Mẫu lõi, mẫu vụn đá và các phân tích thạch học, khoáng vật học trong phòng thí nghiệm.

Phương pháp phân tích bao gồm:

• Phân tích cột địa tầng tổng hợp, đối sánh địa tầng giữa các giếng khoan.
• Khảo sát thực địa để xác định đặc điểm đứt gãy, uốn nếp, bất chỉnh hợp.
• Minh giải log giếng khoan, phân tích mẫu lõi để xác định thành phần khoáng vật, mức độ nứt nẻ và khoáng vật thứ sinh.
• Sử dụng các thuộc tính địa chấn (RAI, ANT) để dự đoán thành phần thạch học và phân bố đá móng.
• Phân tích vi cô sinh, bào tử phân để xác định tuổi tương đối các thành tạo.

Quy trình nghiên cứu kéo dài từ tháng 8/2013 đến tháng 6/2014, với cỡ mẫu gồm các giếng khoan chính và phụ trong lô Y và các lô kế cận, lựa chọn phương pháp phân tích dựa trên tính khả thi và độ chính xác cao trong dự đoán thành phần thạch học.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Đặc điểm địa chất và kiến tạo khu vực: Khu vực nghiên cứu thuộc phía Nam mảng Việt Bắc – Hoa Nam, có sự phân chia thành bốn phân vùng kiến tạo với đặc điểm móng và lớp phủ trầm tích khác nhau. Đứt gãy lớn F1 có dịch chuyển móng hai bên lên đến hơn 6.000m, ảnh hưởng mạnh đến hình thái móng và phân bố trầm tích. Độ dày trầm tích Kainozoi tại một số vùng lên đến trên 6.000m, trong khi ở các khối nâng móng có lớp phủ mỏng hoặc không có.

2. Thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam: Đá móng chủ yếu là đá phiến thạch anh – feldspar – mica, sericit, clorit, cùng các loại đá vôi, cát kết, bột kết xen kẽ. Tại giếng khoan Y-1X, độ dày đá móng khoảng 345m với thành phần khoáng vật nguyên sinh và thứ sinh rõ rệt. So sánh với các giếng khoan lân cận như S-1X, S-2X, đá móng có đặc điểm tương đồng nhưng có sự biến đổi về mức độ nứt nẻ và khoáng vật thứ sinh.

3. Phân bố trầm tích và thành tạo đá móng: Qua minh giải địa chấn và phân tích log giếng khoan, các thành tạo đá móng trước Đệ Tam phân bố không đồng đều, tập trung chủ yếu ở các vùng bán địa hào với độ sâu từ 1.300 đến 8.000m. Độ dày trầm tích trong các hệ tầng Phù Tiên, Đình Cao, Phong Châu – Phù Cừ biến đổi từ vài chục mét đến hơn 700m tùy vị trí.

4. Ảnh hưởng của tiến hóa kiến tạo đến thành phần thạch học: Các giai đoạn kiến tạo từ Ordovic – Devon đến Miocen muộn – Đệ Tứ đã tạo nên các đặc điểm uốn nếp, đứt gãy và biến đổi thành phần thạch học đá móng. Đặc biệt, pha nghịch đảo kiến tạo cuối Oligocene – đầu Miocene gây uốn nếp mạnh mẽ, tái hoạt động đứt gãy F1 làm thay đổi cấu trúc móng và phân bố trầm tích.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự đa dạng về thành phần thạch học và phân bố đá móng trước Đệ Tam tại cấu tạo CBT, lô Y, phản ánh quá trình tiến hóa kiến tạo phức tạp của khu vực. Sự phân bố không đồng đều của các thành tạo đá móng được minh giải rõ qua các mặt cắt địa chấn và log giếng khoan, cho phép dự đoán chính xác các vùng có tiềm năng chứa dầu khí cao.

So sánh với các nghiên cứu trong khu vực lân cận, kết quả phù hợp với mô hình kiến tạo và trầm tích đã được công nhận, đồng thời bổ sung thông tin chi tiết về thành phần thạch học và ảnh hưởng của các đứt gãy lớn. Việc sử dụng kết hợp dữ liệu địa chất, địa vật lý và khảo sát thực địa đã nâng cao độ tin cậy của dự đoán.

Dữ liệu có thể được trình bày qua các biểu đồ cột địa tầng, bản đồ phân bố độ dày trầm tích, mặt cắt địa chất – địa vật lý và bản đồ cấu trúc móng, giúp trực quan hóa sự phân bố và đặc điểm thạch học của đá móng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường khảo sát địa chất – địa vật lý chi tiết tại các vùng có tiềm năng cao trong cấu tạo CBT nhằm cập nhật dữ liệu chính xác hơn, đặc biệt sử dụng công nghệ địa chấn 3D hiện đại để nâng cao độ phân giải.

2. Áp dụng mô hình dự đoán thành phần thạch học kết hợp dữ liệu giếng khoan và địa chấn để mở rộng phạm vi dự đoán ra các lô kế cận, giúp tối ưu hóa công tác thăm dò và khai thác.

3. Phát triển hệ thống quản lý dữ liệu địa chất – địa vật lý tích hợp nhằm hỗ trợ phân tích, đối sánh và cập nhật thông tin liên tục, phục vụ cho các quyết định kỹ thuật và đầu tư.

4. Đào tạo và nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ kỹ thuật trong lĩnh vực địa chất dầu khí, đặc biệt về phân tích thạch học và ứng dụng công nghệ địa chấn, nhằm đảm bảo chất lượng nghiên cứu và khai thác hiệu quả.

Các giải pháp trên nên được thực hiện trong vòng 2-3 năm tới, với sự phối hợp giữa các đơn vị nghiên cứu, công ty dầu khí và trường đại học để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà địa chất dầu khí và kỹ sư thăm dò khai thác: Nhận được thông tin chi tiết về đặc điểm thạch học và phân bố đá móng, hỗ trợ trong việc lựa chọn vị trí khoan và đánh giá tiềm năng mỏ.

2. Các công ty dầu khí và tổ chức thăm dò: Áp dụng kết quả dự đoán thành phần thạch học để tối ưu hóa chiến lược thăm dò, giảm thiểu rủi ro và tăng hiệu quả khai thác.

3. Các nhà nghiên cứu và giảng viên trong lĩnh vực địa chất dầu khí: Tham khảo phương pháp nghiên cứu kết hợp địa chất, địa vật lý và khảo sát thực địa, làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo.

4. Sinh viên và học viên cao học chuyên ngành địa chất dầu khí: Học tập quy trình nghiên cứu khoa học, cách phân tích dữ liệu thực tế và ứng dụng lý thuyết vào thực tiễn ngành dầu khí.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cần dự đoán thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam?
   Dự đoán thành phần thạch học giúp đánh giá tiềm năng chứa dầu khí, xác định các vùng có khả năng tích tụ dầu khí cao, từ đó tối ưu hóa công tác thăm dò và khai thác.

2. Phương pháp nào được sử dụng để dự đoán thành phần thạch học?
   Luận văn sử dụng kết hợp phân tích mẫu lõi, log giếng khoan và thuộc tính địa chấn như trở kháng âm học tương đối (RAI) và ant-tracking (ANT) để dự đoán thành phần thạch học và phân bố đá móng.

3. Đặc điểm kiến tạo nào ảnh hưởng lớn nhất đến phân bố đá móng?
   Đứt gãy lớn F1 với dịch chuyển móng hai bên lên đến hơn 6.000m là yếu tố kiến tạo quan trọng nhất, ảnh hưởng đến hình thái móng và phân bố trầm tích trong khu vực.

4. Kết quả nghiên cứu có thể áp dụng cho các khu vực khác không?
   Phương pháp và kết quả có thể tham khảo và điều chỉnh áp dụng cho các khu vực có đặc điểm kiến tạo và trầm tích tương tự, giúp mở rộng phạm vi thăm dò dầu khí.

5. Làm thế nào để nâng cao độ chính xác của dự đoán thành phần thạch học?
   Kết hợp dữ liệu đa nguồn, sử dụng công nghệ địa chấn 3D hiện đại, khảo sát thực địa chi tiết và phân tích mẫu lõi kỹ lưỡng sẽ nâng cao độ chính xác và tin cậy của dự đoán.

Kết luận

• Luận văn đã làm sáng tỏ đặc điểm địa chất, tiến hóa kiến tạo và thành phần thạch học đá móng trước Đệ Tam tại cấu tạo CBT, lô Y.
• Sử dụng kết hợp dữ liệu giếng khoan, khảo sát thực địa và địa chấn giúp dự đoán chính xác phân bố và thành phần thạch học đá móng.
• Đứt gãy lớn F1 và các giai đoạn kiến tạo đã ảnh hưởng sâu sắc đến cấu trúc móng và tiềm năng chứa dầu khí.
• Kết quả nghiên cứu góp phần nâng cao hiệu quả thăm dò, khai thác dầu khí tại khu vực lô Y và các vùng lân cận.
• Đề xuất các giải pháp kỹ thuật và đào tạo nhằm phát triển nghiên cứu và ứng dụng trong ngành dầu khí trong vòng 2-3 năm tới.

Hành động tiếp theo là triển khai các giải pháp đề xuất, mở rộng nghiên cứu sang các lô kế cận và cập nhật dữ liệu liên tục để hỗ trợ công tác thăm dò khai thác hiệu quả hơn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Dac điểm dia chat và tiễn hóa kiến tạo của lô Y Chương 2: Các phương pháp nghiên cứu, đối sánh, dự đoán thành phân thạch học và quy luật phân bố của đá móng Chương 3: Dự đoán thành phân thạch học và quy luật phân bố của đá móng trước Đệ Tam, câu tạo CBT Kết luận và kiên nghị Tài liệu tham khảo. HVTH: Ngô Khanh Đông 2 Dự đoán thành phần thạch học da móng trước Đệ Tam của cấu tạo CBT thuộc lô Y CHUONG 1. ĐẶC DIEM DIA CHAT VÀ TIEN HÓA KIEN TẠO CỦA LÔ Y 1. Vị trí kiến tạo 1.

Vị trí kiến tạo của vùng nghiên cứu Phân lớn diện tích vùng nghiên cứu năm ở phía Nam mảng Việt Bắc - Hoa Nam. Ở phía Tây Nam là đới khâu Sông Mã, là ranh giới giữa mang Indochina và mảng Việt Bac - Hoa Nam. Phân trên lục dia của vung nghiên cứu thuộc 2 vi mảng Băc Việt Nam và Sông Đà, ranh giới giữa chúng là đứt gãy trượt băng Sông Hong. Phan dưới biển thuộc bể Sông Hồng và bể Bac Vinh Bac Bộ.

Bé Sông Hong hình thành do quá trình trượt băng của đứt gấy Sông Hong. Bé Bac Vịnh Bắc Bộ hình thành do quá trình tách giãn trong Paleocene-Eocene. Ở mảng Việt Bắc - Hoa Nam và mảng Indochina, trong Paleozoi (Pz) chủ yếu bị ảnh hưởng bởi quá trình tách giãn tạo vỏ đại dương. Vào cuỗi Pz, xảy ra quá trình khép kín tạo đới khâu Sông Mã.

Vào Mesozoi, phan Tây Nam của vùng nghiên cứu là một phân cua tring Sông Đà, còn phan Đông Bac năm ở trũng An Châu và khối nâng Tân Mài — Cô Tô. Vị trí kiến tao lô Y Trên bình đô phân vùng kiến tạo, lô Y chia làm bốn phân diện tích khác nhau (hình 1.1): e Phần 1: nam 6 ria phía Tây của lô, thuộc phụ đới Cát Bà — Trà Ban, tại khu vực nay đá mong lộ ra ở dao Hạ Mai, Thượng Mai. e Phần 2: nam ở khu vực phía Bac của lô, chiếm đến hơn 50% diện tích lô, thuộc phụ đới Cô Tô. Tại đây, lớp phủ tram tích Kainozoi rất mỏng, các minh giải địa chân cho thay móng Paleozoi nâng cao dân về phía Bac, thay đôi trong khoảng từ 250-750m và lộ ra trên mặt biển tại quân đảo Cô Tô, đảo Mã Châu.

e Phần 3: năm ở khu vực phía Nam của lô, là phan trung tâm của đới kiến trúc Bac Vịnh Bac Bộ, ở đây có lớp phủ trầm tích Kainozoi dày, biên đối từ vài trăm mét tới hơn 5.000m ở các trũng sâu. Đây là vùng triển vọng và đáng quan tâm trong lô Y. HVTH: Ngô Khanh Đông 3 Dự đoán thành phan thạch hoc đá móng trước Đệ Tam cua cấu tao CBT thuộc lô Y e Phần 4: ở ria cực Nam của lô, được cho là thuộc đới Hải Nam. Đây cũng là các khôi nâng của móng với lớp phủ tram tích mong.———v L#OENO 8 wu@swHM2CTuSS vong ean Pent © Omen (6o .ˆ “mg = os on s == : = = “ ậNEtikttM Hình 1.

Vị trí kiến tạo lô Y trong bản đô phân vùng kiến tạo phan bắc bề Sông Hong, phan tây bê Bac Vinh Bac bộ và lục địa kê cận 1. Các thành tạo địa chất 1. Móng trước Kainozoi Trong phạm vi 16 Y, các thành tạo trước Kainozoi lộ ra ở phía Tây của 16 tại đảo Thượng Mai, Hạ Mai; ở phía Bắc lô tại quan đảo Cô Tô, dao Mã Chau, dao Tran và bắt gặp trong giếng khoan Y-1X tại độ sâu 1336mTVDSS ở phía Nam của lô. Ở đảo Hạ Mai, Thượng Mai: có tổng diện tích khoảng 5 km”, đá móng lộ ra là các đá thuộc hệ tang Sông Cau, có tuôi Devon sớm với thành phan chủ yêu g6m HVTH: Ngô Khánh Đông 4 Dự đoán thành phan thạch hoc đá móng trước Đệ Tam cua cấu tao CBT thuộc lô Y cuội kêt, cát kêt/ cát kêt quartzitic, bột kêt, sét vôi, đá măc-nơ màu nâu đỏ; đá vôi mau xám-nấu.

Theo kết quả nghiên cứu kiến tạo, các đá của hệ tầng Sông Cầu phủ bất chỉnh hợp lên hệ tang Cô Tô tuổi Ordovic-Silur. Ở quan đảo Cô Tô: các đá lộ ra có tuổi Ordovic-Silur, diện phân bố khoảng vài chục km“. Thành phân thạch học: chia làm 2 phan, phan dưới bao gồm cát vôi/ cát kết quartzitic xen kẹp với bột kết; phần trên gồm cát vôi/ cát kết quartzitic xen kẹp với sét bột chứa vồi. Tại giếng khoan Y-1X ở phía Nam lô Y: đã khoan vào tang móng khoảng 345m, phân tích mẫu vụn cho biết các đá ở đây có thành phần chủ yếu là đá phiến thạch anh feldspar mica và phan nho thach anh sericit clorit (hinh 1.

Ngoài ra, ở lô S, theo kết quả nghiên cứu các giếng khoan S-1X, S-2X, S- 3X và S-4X, trong móng đã gặp các loại đá vôi phân lớp mỏng, phân lớp dày, đá vôi dạng khối với mức độ hang hốc, nứt nẻ khác nhau. Nhìn chung, các loại đá móng lộ ra trên đất liền và đá móng trong các giếng đã khoan gồm các thành tạo của các hệ tầng: Sông Cầu, Cô Tô với thành phần đá biến chất yếu dạng quarzite sericite. Như vậy, dự đoán đá móng của CBT cũng có khả năng giống thành phần của các đá đã mô tả ở trên, nhưng cũng không loại trừ khả năng, phan CBT là phan kéo dài của đới cacbonat Yên Tử - Ha Long. Các thành tạo lớp phủ Kainozoi Hệ tầng Phù Tiên — Eocene (từ móng đến T50) Trong vùng nghiên cứu được chia bởi cube địa chân PSTM với diện phân bố chủ yếu của hệ tầng Phù Tiên ở phía Nam của lô (hình 1.8), còn phía Bắc hầu như không có.

Hệ tầng Phù Tiên dày nhất ở khu vực cau tạo Hạ Mai — đây là phân sâu nhất của một bán địa hào. Tất cả các giếng khoan trong lô đều chưa gặp hệ tầng Phù Tiên. Trên tài liệu địa chan cho thấy: hệ tầng Phù Tiên phủ bất chỉnh hợp lên móng trước Dé tam và năm dưới hệ tang Dinh Cao. HVTH: Ngô Khánh Đông 5 Dự đoán thành phần thạch học da móng trước Đệ Tam của cấu tạo CBT thuộc lô Y Trên mặt cắt địa chân 2D không tách được hệ tâng Phù Tiên, nhưng trên cube 3D PSTM có thé xác định diện phân bố của hệ tang Phù Tiên (hình 1.

e Theo phương DB-TN: hệ tang Phù Tiên dày nhất ở phía DB và mỏng dan về phía TN, tới gần khu vực giêng khoan Y-IX (phân nhô cao của khôi móng) thì không xuất hiện hệ tang này (hình 1. e Theo phương TB-ĐÐN trên các mặt cat địa chân ngang qua câu trúc thì tram tích của hệ tang Phù Tiên mỏng dân về phía DN - về phía thêm Hải Nam. Ở phía Bắc, hệ tang Phù Tiên rất dày, có nơi lên đến trên 6.000m và kết thúc tại đứt gay lớn có phương DB-TN (hình 1. Theo tài liệu địa chất khu vực, hệ tâng Phù Tiên bao gôm: cát kết hạt thô, cuội kết và bột kết lang đọng trong môi trường sườn tích, quạt bôi tích — sông hỗ giới hạn trong các ban địa hào nhỏ vào giai đoạn tách giãn (hình 1.

Hệ tâng Đình Cao — Oligocene (từ T50 đến T22) Trên mặt cat địa chân, nóc của hệ tâng Đình Cao là mặt phản xạ T22, hệ tang này phủ lên trên và phân bỗ rộng hơn hệ tang Phù Tiên bên dưới (hình 1. Đặc trưng dia chân của hệ tâng Đình Cao là biên độ cao, phản xạ mạnh, độ liên tục trung bình, năm xiên, gián đoạn xâm thực thé hiện các trầm tích vụn thô chân núi và sườn tích. Phần dưới của mặt cắt có các phản xạ không liên tục, biên độ trung bình, thể hiện các trầm tích vùng châu thô. Trong lô nghiên cứu, cả 2 giéng khoan Y-IX và Y-2X đều khoan qua hệ tang này.

e Tai giếng khoan Y-IX, hệ tang Dinh Cao có bê dày khoảng 400m, thành phân thạch học gôm sét kết, bột kết và cát kết. Sét kết màu xám sáng, xám nâu, mêm, không có bột, hiêm khi có vật liệu đá vôi. Bột kết màu xám sáng, răn chắc, dạng khối, matrix sét, hiểm khi đi cùng với cát kết sắn kết, không có đá vôi. Cát kết màu xám sáng, phô bién hat trong (transparent), độ hạt từ mịn tới rât mịn, độ lựa chọn trung bình, ean két yếu VỚI XI măng silic và khung đá là sét, mảnh đá vụn (hình 1.

e Giêng khoan Y-2X khoan qua hệ tang Dinh Cao khoảng 1259m, có thành phân thạch học tương tự như trong giếng khoan Y-IX (hình 1. HVTH: Ngô Khanh Đông 6 Dự đoán thành phan thạch hoc đá móng trước Đệ Tam cua cấu tao CBT thuộc lô Y Nhìn chung, hệ tầng Đình Cao cũng phân bố ở trong các địa hào nhỏ, hẹp kéo dai theo phương DB-TN và bị phân cắt bởi các đứt gãy. Ở phan ria phía Tây Nam và phía Bắc của lô Y là phần nhô cao của móng nên trầm tích của hệ tầng Đình Cao cũng mỏng dan, có nơi hoàn toàn không xuất hiện (hình 1. Hé tang Phong Châu/ Phù Cừ — Miocene sớm-øiữa (từ T22 đến T10) Nhịp trầm tích từ mặt phản xạ T22 tới mặt phan xạ T10 bao gom hệ tầng Phong Châu và Phù Cir (N,' — N¡').

Do không có bản đồ đăng dày, nên việc xác định bề day cũng như diện phân bố của các nhịp trầm tích từ T22 lên phía trên sẽ được xác định theo các mặt cắt dia chan. Trên các mặt cắt địa chan, theo phương TB-DN bé day tram tích tăng dan về phía DN, còn phía Bắc va TB là phan thêm Hạ Long, nhịp trầm tích rất mỏng, nhiều nơi có thể không xuất hiện nhịp trầm tích này; tương tự như vậy với phan ria phía Nam của lồ là thêm Hải Nam. Bè dày của nhịp trầm tích này biến đổi trong khoảng từ vài chục mét tới hơn 700m ở khu vực giếng khoan Y-2X. Theo phương DB-TN, bé dày trầm tích của hệ tang Phong Châu và Phù Cừ giảm dan từ DB — trung tâm bán địa hào về phía TN — khối nâng của móng (hình 1.

Tại giếng khoan Y-1X, tập trầm tích này có bề dày khoảng 270m. Về thành phan thạch học: hệ tang Phong Châu chủ yếu là sét vôi, bột vôi xen kẹp với cát kết hat mịn, rat mịn có độ lựa chọn tốt; hệ tầng Phù Cừ có các lớp dày cuội kết ở giữa, phân trên và dưới là các lớp mỏng sét vôi, bột vôi xen kẹp với cát kết hạt từ mịn tới thô. Trong giếng khoan Y-2X, nhịp trầm tích T22-T20 dày hơn 700m do ở gần khu vực trung tâm của bán địa hào. Thành phần thạch học tương tự như ở giếng khoan Y-1X.

Môi trường trầm tích của 2 hệ tầng này đặc trưng cho giai đoạn biến thoái, biến đối từ đồng bang châu thé tới delta front và prodelta.