Nghiên Cứu Một Số Bệnh Nấm Hại Lá Lạc Tại Huyện Gia Lâm, Hà Nội Năm 2015

Nghiên cứu các bệnh do nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội năm 2015, cung cấp thông tin quan trọng cho nông nghiệp địa phương.

• Tác giả: Phan Thị Tuyết Thanh
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Văn Viên
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Bảo vệ thực vật
• Đề tài: Nghiên Cứu Một Số Bệnh Chính Do Nấm Hại Lá Lạc Tại Huyện Gia Lâm, Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• Lời cam đoan
• Danh mục chữ viết tắt
• Danh mục bảng
• Danh mục hình
• Trích yếu luận văn
• Thesis abstract
• 1. CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu của đề tài
• 1.3. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Nghiên cứu thành phần bệnh trên lá
• 2.1.1. Bệnh đốm nâu lá lạc do nấm Cercospora arachidicola Hori
• 2.1.2. Bệnh đốm đen do nấm Cercospora personata Berk & Curti
• 2.1.3. Bệnh gỉ sắt do nấm Puccinia arachidis Speg
• 2.2. Nghiên cứu thành phần bệnh trên hạt giống lạc
• 2.3. Nghiên cứu nhóm bệnh hại gốc rễ gây héo rũ và chết cây
• 2.3.1. Bệnh héo rũ gốc mốc đen trên cây lạc do nấm Aspergillus niger gây ra
• 2.3.2. Bệnh héo rũ gốc mốc trắng trên cây lạc do nấm Sclerotium rolfsii Sacc gây ra
• 2.3.3. Bệnh héo vàng do nấm Fusarium oxysporum
• 2.3.4. Bệnh lở cổ rễ do nấm Rhizoctonia solani Kuhn
• 2.4. Một số nghiên cứu về biện pháp phòng trừ bệnh nấm hại lạc
• 3. CHƯƠNG 3: VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Địa điểm nghiên cứu
• 3.2. Thời gian nghiên cứu
• 3.3. Đối tượng vật liệu nghiên cứu
• 3.4. Nội dung nghiên cứu
• 3.4.1. Xác định thành phần bệnh do nấm hại lá lạc
• 3.4.2. Mô tả triệu chứng các bệnh do nấm hại lá lạc
• 3.4.3. Thu thập mẫu bệnh, phân lập nấm, xác định tên nấm gây bệnh trên lá lạc
• 3.4.4. Nghiên cứu ảnh hưởng của một số yếu tố sinh thái, kĩ thuật chăm sóc đối với bệnh do nấm trên lá lạc
• 3.4.5. Nghiên cứu một số đặc điểm hình thái, sinh học của nấm gây bệnh trên lá lạc
• 3.4.6. Nghiên cứu phòng trừ bệnh bằng một số thuốc trừ bệnh
• 3.5. Phương pháp nghiên cứu
• 3.5.1. Phương pháp điều tra ngoài đồng ruộng
• 3.5.2. Phương pháp nghiên cứu trong phòng thí nghiệm
• 3.5.3. Chỉ tiêu theo dõi, đánh giá và xử lý số liệu
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Kết quả xác định bệnh, điều tra thành phần và mức độ phổ biến của bệnh do nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân năm 2015
• 4.1.1. Kết quả điều tra thành phần và mức độ phổ biến của bệnh do nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân năm 2015
• 4.1.2. Thu thập mẫu bệnh, mô tả triệu chứng bệnh, phân lập nấm, mô tả đặc hình thái nấm, xác định nấm gây bệnh
• 4.2. Kết quả điều tra tình hình bệnh đôm nâu, đốm đen, gỉ sắt trên lạc vụ xuân 2015 tại Gia Lâm, Hà Nội
• 4.2.1. Kết quả điều tra tình hình bệnh đốm nâu trên lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội
• 4.2.2. Kết quả điều tra tình hình bệnh đốm đen trên lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội
• 4.2.3. Kết quả điều tra tình hình bệnh gỉ sắt trên lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội
• 4.3. Kết quả nghiên cứu một số đặc điểm nuôi cấy nấm cercospora arachidicola hori gây bệnh đốm nâu và nấm cercospora personata berk & curtis đồm đen hại lạc trên môi trường nhân tạo
• 4.4. Kết quả đo kích thước bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori và bào tử nấm Cecospora personata Berk & Curti
• 4.5. Kết quả nghiên cứu khả năng nảy mầm của bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori và Cercospora personata Berk & Curti gây bệnh đốm lá lạc
• 4.6. Kết quả nghiên cứu hiệu lực của một số thuốc phòng trừ bệnh đốm nâu, đốm đen, gỉ sắt hại lạc
• 4.6.1. Kết quả nghiên cứu ảnh hưởng của một số thuốc đối với sự nảy mầm của bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori, nấm Cercospora personata Berk & Curti và nấm Puccinia arachidis Spegazini
• 4.6.2. Nghiên cứu hiệu lực của một số thuốc đối với bệnh đốm nâu, đốm đen, gỉ sắt trên lạc trên đồng ruộng
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Bệnh Nấm Hại Lá Lạc Nhận Diện Tác Hại

Cây lạc (Arachis hypogaea L.) đóng vai trò quan trọng trong nông nghiệp Việt Nam, là cây công nghiệp ngắn ngày đứng thứ hai về sản xuất dầu thực vật. Lạc không chỉ có giá trị dinh dưỡng cao mà còn cải tạo đất, tăng năng suất cho các cây trồng khác. Tuy nhiên, cây lạc dễ bị tấn công bởi nhiều loại bệnh, đặc biệt là các bệnh do nấm gây hại lá. Các bệnh này ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và chất lượng lạc, gây thiệt hại kinh tế đáng kể cho người nông dân. Việc nghiên cứu và kiểm soát các bệnh nấm hại lá lạc là vô cùng cần thiết để đảm bảo năng suất và hiệu quả kinh tế của cây trồng này. Các biện pháp phòng trừ hiệu quả sẽ giúp giảm thiểu thiệt hại và nâng cao thu nhập cho người nông dân trồng lạc tại Gia Lâm, Hà Nội nói riêng và cả nước nói chung.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Cây Lạc Trong Nông Nghiệp Việt Nam

Cây lạc là nguồn cung cấp đạm, chất béo quan trọng cho con người và thức ăn chăn nuôi. Hạt lạc chứa lipit (40-60%), protein (26-34%), gluxit (6-22%), chất xơ (2-4,5%) và nhiều vitamin. Trong công nghiệp chế biến, lạc là nguyên liệu để sản xuất dầu ăn, bánh kẹo, thức ăn chăn nuôi. Rễ lạc có khả năng cố định đạm từ không khí, cải tạo đất. Do đó, lạc được trồng rộng rãi và đưa vào nhiều hệ thống luân canh, xen canh khác nhau.

1.2. Các Bệnh Nấm Hại Lá Lạc Phổ Biến và Ảnh Hưởng

Các bệnh nấm hại lá lạc như đốm nâu, đốm đen, gỉ sắt gây ảnh hưởng lớn đến khả năng quang hợp của cây, làm giảm năng suất và chất lượng hạt. Bệnh có thể lây lan nhanh chóng trong điều kiện thời tiết thuận lợi, gây thiệt hại kinh tế đáng kể cho người trồng lạc. Việc nhận biết sớm các triệu chứng bệnh và áp dụng các biện pháp phòng trừ kịp thời là rất quan trọng.

II. Thách Thức Xác Định Phân Loại Nấm Gây Bệnh Lá Lạc

Việc xác định chính xác các loại nấm gây bệnh hại lá lạc là bước quan trọng để đưa ra các biện pháp phòng trừ hiệu quả. Mỗi loại nấm có đặc điểm sinh học và gây bệnh khác nhau, do đó cần có phương pháp phân lập, định danh chính xác. Nghiên cứu này tập trung vào việc thu thập mẫu bệnh, phân lập nấm, mô tả đặc điểm hình thái và xác định tên nấm gây bệnh trên lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp thông tin quan trọng cho việc xây dựng các biện pháp phòng trừ bệnh phù hợp và hiệu quả.

2.1. Phương Pháp Thu Thập Mẫu Bệnh và Phân Lập Nấm

Mẫu bệnh được thu thập từ các ruộng lạc bị bệnh tại huyện Gia Lâm, Hà Nội. Các mẫu lá bệnh được bảo quản cẩn thận và đưa về phòng thí nghiệm để phân lập nấm. Quá trình phân lập nấm được thực hiện trên các môi trường nuôi cấy đặc hiệu như PDA, WA, PGA để tạo điều kiện cho nấm phát triển.

2.2. Mô Tả Đặc Điểm Hình Thái và Định Danh Nấm Gây Bệnh

Sau khi phân lập, các chủng nấm được quan sát dưới kính hiển vi để mô tả đặc điểm hình thái như hình dạng, kích thước bào tử, cấu trúc sợi nấm. Các đặc điểm này được so sánh với các tài liệu tham khảo để định danh tên nấm gây bệnh. Việc định danh chính xác giúp xác định biện pháp phòng trừ phù hợp.

2.3. Các Loại Nấm Hại Lá Lạc Thường Gặp Tại Gia Lâm

Nghiên cứu xác định được các loại nấm gây bệnh phổ biến trên lá lạc tại Gia Lâm, Hà Nội bao gồm: Cercospora arachidicola (gây bệnh đốm nâu), Cercospora personata (gây bệnh đốm đen), Puccinia arachidis (gây bệnh gỉ sắt) và Alternaria alternata. Mỗi loại nấm có đặc điểm gây bệnh và triệu chứng khác nhau.

III. Cách Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Của Yếu Tố Đến Bệnh Nấm Lá Lạc

Các yếu tố sinh thái và kỹ thuật canh tác có ảnh hưởng lớn đến sự phát sinh và phát triển của bệnh nấm hại lá lạc. Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá ảnh hưởng của giống lạc, loại đất, chế độ bón phân (đặc biệt là bón vôi) đến diễn biến bệnh đốm nâu, đốm đen và gỉ sắt trên lạc. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cơ sở khoa học cho việc điều chỉnh các biện pháp canh tác nhằm hạn chế sự phát triển của bệnh.

3.1. Ảnh Hưởng Của Giống Lạc Đến Mức Độ Nhiễm Bệnh

Nghiên cứu so sánh mức độ nhiễm bệnh của các giống lạc phổ biến như L14, L18, MD7. Kết quả cho thấy giống L18 có tỷ lệ nhiễm bệnh thấp nhất, tiếp theo là L14 và cao nhất là MD7. Điều này cho thấy việc lựa chọn giống kháng bệnh là một biện pháp quan trọng trong phòng trừ bệnh.

3.2. Tác Động Của Loại Đất Đến Sự Phát Triển Của Bệnh

Lạc trồng trên đất phù sa ngoài đê có khả năng bị bệnh đốm nâu, đốm đen và gỉ sắt cao hơn so với đất thịt và đất pha cát trong đê. Điều này có thể do đất phù sa có độ ẩm cao, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm phát triển. Cần có biện pháp cải tạo đất và thoát nước tốt để hạn chế bệnh.

3.3. Vai Trò Của Bón Vôi Trong Kiểm Soát Bệnh Nấm

Bón vôi ở mức 556 kg vôi bột/ha (tương đương 20kg/sào) làm giảm tỷ lệ bệnh và chỉ số bệnh đáng kể so với mức bón vôi thấp hơn hoặc không bón vôi. Vôi giúp cải thiện độ pH của đất, hạn chế sự phát triển của nấm gây bệnh. Bón vôi là một biện pháp quan trọng trong phòng trừ bệnh nấm hại lá lạc.

IV. Phương Pháp Phòng Trừ Bệnh Nấm Lá Lạc Bằng Thuốc Hiệu Quả

Sử dụng thuốc trừ nấm là một biện pháp quan trọng trong phòng trừ bệnh nấm hại lá lạc. Nghiên cứu này đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc trừ nấm phổ biến như Vicarben 50 WP, Amistar top 325 SC, Topsin M 70 WP, Anvil 5SC đối với bệnh đốm nâu, đốm đen và gỉ sắt trên lạc. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp thông tin cho việc lựa chọn và sử dụng thuốc trừ nấm hiệu quả, an toàn.

4.1. Đánh Giá Hiệu Lực Của Các Loại Thuốc Trừ Nấm

Hiệu lực của các loại thuốc trừ nấm được đánh giá thông qua các thí nghiệm trong phòng thí nghiệm và ngoài đồng ruộng. Trong phòng thí nghiệm, thuốc được thử nghiệm trên khả năng nảy mầm của bào tử nấm. Ngoài đồng ruộng, thuốc được phun trên cây lạc bị bệnh và đánh giá hiệu quả phòng trừ bệnh sau một thời gian nhất định.

4.2. Kết Quả Thử Nghiệm Trong Phòng Thí Nghiệm

Các bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori, Cercospora personata Berk & Curti và Puccinia arachidis Spegazini có tỷ lệ nảy mầm thấp trong môi trường thuốc Vicarben 50 WP, Topsin M 70 WP nồng độ 0,03% và tỷ lệ nảy mầm cao trong môi trường thuốc Amistar top 325SC, Topsin M70 WP nồng độ 0,015 %.

4.3. Kết Quả Thử Nghiệm Trên Đồng Ruộng

Sử dụng thuốc Amistar top 325SC nồng độ 0,15 % và thuốc Anvil 5SC nồng độ 0,2% phòng trừ bệnh đốm đen, bệnh đốm nâu và bệnh gỉ sắt cho hiệu quả cao sau 15 ngày (đạt từ 75% đến 80%). Cần tuân thủ hướng dẫn sử dụng thuốc để đảm bảo hiệu quả và an toàn.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Phòng Trừ Bệnh Nấm Lá Lạc Hiệu Quả

Kết quả nghiên cứu này có ý nghĩa thực tiễn quan trọng trong việc phòng trừ bệnh nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội và các vùng trồng lạc khác. Việc áp dụng các biện pháp tổng hợp như lựa chọn giống kháng bệnh, cải tạo đất, bón phân cân đối, sử dụng thuốc trừ nấm hợp lý sẽ giúp giảm thiểu thiệt hại do bệnh gây ra, nâng cao năng suất và hiệu quả kinh tế cho người trồng lạc.

5.1. Lựa Chọn Giống Lạc Kháng Bệnh

Ưu tiên sử dụng các giống lạc có khả năng kháng bệnh tốt như L18. Theo dõi tình hình bệnh trên đồng ruộng để có biện pháp xử lý kịp thời khi bệnh mới xuất hiện.

5.2. Cải Tạo Đất và Bón Phân Cân Đối

Cải tạo đất, đảm bảo thoát nước tốt. Bón phân cân đối, đặc biệt là bón vôi để cải thiện độ pH của đất. Bón phân theo nhu cầu của cây, tránh bón thừa đạm.

5.3. Sử Dụng Thuốc Trừ Nấm Hợp Lý

Sử dụng thuốc trừ nấm theo khuyến cáo của các cơ quan chuyên môn. Phun thuốc khi bệnh mới xuất hiện. Luân phiên sử dụng các loại thuốc trừ nấm khác nhau để tránh hiện tượng kháng thuốc.

VI. Kết Luận Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Bệnh Nấm Lạc

Nghiên cứu đã xác định được thành phần bệnh nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội, đánh giá ảnh hưởng của các yếu tố sinh thái và kỹ thuật canh tác đến sự phát triển của bệnh, và đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc trừ nấm. Kết quả nghiên cứu là cơ sở khoa học cho việc xây dựng các biện pháp phòng trừ bệnh hiệu quả. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu về cơ chế kháng bệnh của các giống lạc, phát triển các loại thuốc trừ nấm sinh học an toàn, và xây dựng các mô hình canh tác lạc bền vững.

6.1. Tóm Tắt Kết Quả Nghiên Cứu Chính

Nghiên cứu đã xác định được các loại nấm gây bệnh phổ biến trên lá lạc tại Gia Lâm, Hà Nội, đánh giá ảnh hưởng của giống lạc, loại đất, chế độ bón phân đến diễn biến bệnh, và đánh giá hiệu lực của một số loại thuốc trừ nấm.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Mở Rộng Trong Tương Lai

Cần tiếp tục nghiên cứu về cơ chế kháng bệnh của các giống lạc, phát triển các loại thuốc trừ nấm sinh học an toàn, và xây dựng các mô hình canh tác lạc bền vững.

6.3. Đề Xuất Các Giải Pháp Canh Tác Bền Vững

Khuyến khích sử dụng các biện pháp canh tác hữu cơ, hạn chế sử dụng thuốc trừ sâu hóa học. Áp dụng các biện pháp luân canh, xen canh để cải tạo đất và hạn chế sự phát triển của bệnh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Cây lạc là cây công nghiệp ngắn ngày có giá trị kinh tế cao, cung cấp nguồn thực phẩm giàu dinh dưỡng với hàm lượng lipit chiếm từ 40% đến 60% và protein chiếm từ 26% đến 34%. Tuy nhiên, năng suất và phẩm chất lạc thường xuyên bị đe dọa nghiêm trọng bởi các loại dịch hại, đặc biệt là nhóm bệnh do nấm tấn công trên bộ phận lá quang hợp. Tình trạng nhiễm nấm nặng có thể làm giảm từ 10% đến 50% năng suất thu hoạch, thậm chí gây thiệt hại lên tới 70% khi có sự kết hợp đồng thời giữa bệnh đốm đen và bệnh gỉ sắt. Tại huyện Gia Lâm, Hà Nội, áp lực bệnh hại lá diễn biến phức tạp qua các vụ mùa nhưng việc quản lý dịch hại của người dân còn phụ thuộc nhiều vào thuốc hóa học mà chưa nắm vững quy luật phát sinh sinh học.

Đề tài được thực hiện nhằm mục tiêu xác định chính xác thành phần loài, mức độ phổ biến và đặc điểm sinh học của các loài nấm gây bệnh hại lá lạc chính, đồng thời đánh giá ảnh hưởng của giống, loại đất canh tác, chế độ bón vôi và tuyển chọn các loại thuốc trừ nấm có hiệu lực phòng trừ cao. Phạm vi nghiên cứu tập trung tại ba vùng sản xuất lạc trọng điểm của huyện Gia Lâm gồm xã Kim Sơn, xã Dương Quang và xã Phú Thị trong khung thời gian từ tháng 1 năm 2015 đến tháng 8 năm 2015. Kết quả của công trình mang ý nghĩa thực tiễn to lớn trong việc hoàn thiện quy trình quản lý dịch hại tổng hợp, giúp người nông dân chủ động kiểm soát bệnh hại, giảm thiểu từ 20% đến 30% chi phí phun thuốc không cần thiết và bảo vệ tối đa năng suất mùa vụ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng của lý thuyết dịch tễ học thực vật và mô hình tam giác bệnh học cây trồng, mô tả mối tương tác tương hỗ giữa ba yếu tố: nguồn bệnh nấm ký sinh, cây ký chủ và các điều kiện sinh thái môi trường. Các khái niệm bệnh học trọng tâm được áp dụng gồm: Tỷ lệ bệnh (TLB) biểu thị phần trăm số lá bị nhiễm nấm trên tổng số mẫu theo dõi; Chỉ số bệnh (CSB) phản ánh mức độ gây hại thực tế thông qua thang phân cấp bệnh 9 cấp (từ cấp 1 có diện tích vết bệnh dưới 1% đến cấp 9 có diện tích hại trên 50%); và Hiệu lực phòng trừ (HLPT) thể hiện khả năng kìm hãm mầm bệnh của các hoạt chất nông dược. Các đối tượng nấm nghiên cứu chủ chốt bao gồm Cercospora arachidicola Hori gây bệnh đốm nâu (sinh sản bằng cành bào tử kích thước 15-45 x 3-6 micromet và bào tử phân sinh 35-110 x 3-6 micromet), Cercospora personata Berk & Curtis gây bệnh đốm đen, và Puccinia arachidis Speg gây bệnh gỉ sắt thông qua các ổ bào tử hạ và bào tử đông.

Phương pháp nghiên cứu

Dữ liệu điều tra đồng ruộng được thu thập định kỳ 7 ngày một lần tại các vùng canh tác thuộc huyện Gia Lâm và phân tích chuyên sâu tại Phòng thí nghiệm Bộ môn Bệnh cây, Khoa Nông học, Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Cỡ mẫu điều tra thực hiện cố định trên 10 điểm ngẫu nhiên theo đường chéo góc trên mỗi ô ruộng, mỗi điểm theo dõi 10 lá kép trên cả 3 tầng tán cây (tổng cộng 100 lá kép trên mỗi công thức điều tra), điểm điều tra cách bờ bao ít nhất 1 hàng cây nhằm loại bỏ triệt để hiệu ứng biên theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 01-38:2010/BNNPTNT.

Các thí nghiệm ngoài đồng ruộng về chế độ bón vôi và khảo nghiệm thuốc trừ bệnh được bố trí theo khối ngẫu nhiên hoàn chỉnh (RCB) gồm 3 lần nhắc lại trên các ô diện tích 25 m2 với mật độ gieo trồng tiêu chuẩn 35 cây/m2. Lý do lựa chọn mô hình RCB và phương pháp chọn mẫu theo đường chéo góc là nhằm triệt tiêu các sai số do biến thiên thổ nhưỡng tự nhiên và đảm bảo tính đại diện thống kê cao nhất cho cả quần thể cây trồng. Số liệu thực nghiệm được xử lý bằng các công thức chuẩn hóa như Abbott, Henderson-Tilton trên nền tảng phần mềm chuyên ngành IRRISTAT và Microsoft Excel.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát đã giám định được 5 loài nấm gây bệnh hại lá lạc trong vụ xuân năm 2015, bao gồm: Cercospora arachidicola (đốm nâu), Cercospora personata (đốm đen), Puccinia arachidis (gỉ sắt), Alternaria alternata (đốm vòng) và Pestalotiopsis sp. (cháy lá). Trong đó, bệnh đốm nâu và bệnh gỉ sắt có tần suất bắt gặp vượt mức 25% (mức độ phổ biến cao), bệnh đốm đen dao động từ 10% đến 25% (mức độ phổ biến trung bình), hai loài còn lại xuất hiện dưới 10%.

Về tính chống chịu của cây trồng, giống lạc L18 thể hiện khả năng kháng nấm vượt trội nhất với tỷ lệ bệnh đạt 16% và chỉ số bệnh chỉ 7,33% ở giai đoạn quả chắc vào ngày 23 tháng 5 năm 2015. Giống L14 có mức độ nhiễm bệnh trung bình với tỷ lệ bệnh 21% và chỉ số bệnh 11,67%, trong khi giống MD7 bị hại nặng nề nhất với tỷ lệ bệnh lên tới 25% và chỉ số bệnh 13,67%.

Về điều kiện sinh thái và kỹ thuật canh tác, cây lạc trồng trên đất phù sa ngoài đê có mức độ nhiễm bệnh cao hơn khoảng 15% đến 20% so với trồng trên đất thịt và đất pha cát trong đê. Công thức bón bổ sung vôi bột ở liều lượng 556 kg/ha (tương đương 20 kg/sào Bắc Bộ) giúp làm giảm mạnh tỷ lệ bệnh và chỉ số bệnh so với các mức bón 278 kg/ha hoặc đối chứng không bón vôi.

Trong phòng thí nghiệm, bào tử nấm Cercospora arachidicola và Puccinia arachidis bị ức chế nảy mầm mạnh nhất khi xử lý bằng Vicarben 50 WP và Topsin M 70 WP ở nồng độ 0,03%. Trên đồng ruộng, hai chế phẩm Amistar top 325 SC nồng độ 0,15% và Anvil 5SC nồng độ 0,2% đạt hiệu lực phòng trừ cao nhất sau 15 ngày phun, dao động từ 75% đến 80%.

Thảo luận kết quả

Diễn biến bệnh tăng nhanh từ giai đoạn ra hoa rộ đến khi tạo quả chắc là do điều kiện nhiệt độ vụ xuân dao động 25-30 độ C kết hợp ẩm độ không khí trên 85%, tạo môi trường tối ưu cho bào tử phân sinh nảy mầm và đâm xuyên qua khí khổng biểu bì. Sự vượt trội của giống L18 về tính kháng bệnh bắt nguồn từ đặc tính cấu trúc cơ học của vách tế bào lá dày hơn, hạn chế sự xâm nhập của sợi nấm so với giống MD7. Chân đất phù sa ngoài đê có mạch nước ngầm cao và độ ẩm bề mặt duy trì liên tục trên 12 giờ mỗi ngày, khiến bệnh đốm đen và gỉ sắt tích lũy nguồn bệnh nhanh hơn vùng trong đê.

Dữ liệu diễn biến bệnh trong nghiên cứu có thể được trực quan hóa tối ưu thông qua biểu đồ đường kép thể hiện song song biến thiên của tỷ lệ bệnh và chỉ số bệnh qua 9 mốc thời gian sinh trưởng, cùng các bảng tổng hợp ma trận so sánh hiệu lực phòng trừ Henderson-Tilton ở các mốc 5, 10 và 15 ngày sau phun. Việc bón vôi ở mức 556 kg/ha phát huy tác dụng cung cấp Canxi giúp tăng cường độ bền vững của mô biểu bì lá, đồng thời nâng cao pH đất, phù hợp với các công bố khoa học trước đây về cơ chế đối kháng sinh học tự nhiên.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, cơ cấu lại cơ cấu bộ giống theo hướng nâng cao tính chống chịu: Ưu tiên gieo trồng giống L18 tại các vùng bãi bồi ngoài đê có nguy cơ áp lực dịch hại cao, duy trì diện tích giống L14 ở các chân đất thịt trong đê, đặt mục tiêu cắt giảm từ 30% đến 40% áp lực bệnh phát sinh đầu vụ. Giải pháp do Phòng Nông nghiệp và Trung tâm Dịch vụ Nông nghiệp huyện phối hợp cùng các Hợp tác xã chỉ đạo thực hiện ngay trước mỗi vụ xuân.

Thứ hai, chuẩn hóa quy trình kỹ thuật bón vôi cải tạo đất: Áp dụng định mức bón 556 kg vôi bột/ha chia thành 2 đợt rõ rệt (bón lót 50% lượng vôi khi bừa đất lần cuối và bón thúc 50% lượng vôi còn lại rải đều lên bề mặt tán lá vào thời kỳ cây ra hoa rộ), nhằm hạ thấp chỉ số bệnh hại từ 25% đến 30%. Thời gian thực hiện từ khâu làm đất đến sau khi gieo trồng 45-50 ngày, do các hộ nông dân trực tiếp canh tác thực hiện.

Thứ ba, cải tiến hệ thống tưới tiêu và bố trí mật độ đồng ruộng: Thiết kế luống trồng cao ráo, tạo rãnh thoát nước sâu từ 20 đến 25 cm cho các chân đất phù sa bãi bồi ven sông nhằm rút ngắn thời gian đọng ẩm trên phiến lá xuống dưới 10 giờ, giúp giảm 20% khả năng nảy mầm của bào tử nấm. Cán bộ khuyến nông cơ sở chịu trách nhiệm hướng dẫn kỹ thuật trong suốt quá trình chuẩn bị đồng ruộng.

Thứ tư, ứng dụng thuốc bảo vệ thực vật đặc trị theo nguyên tắc 4 đúng: Tiến hành phun luân phiên hoạt chất Azoxystrobin (Amistar top 325 SC nồng độ 0,15%) hoặc Hexaconazole (Anvil 5SC nồng độ 0,2%) với lượng nước thuốc hòa tan từ 400 đến 600 lít/ha khi bệnh chớm xuất hiện trên ruộng, duy trì hiệu lực phòng trừ ổn định từ 75% đến 80% và tuân thủ thời gian cách ly tối thiểu 15 ngày trước khi thu hoạch. Trạm Bảo vệ thực vật huyện chịu trách nhiệm kiểm tra, giám sát định kỳ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, cán bộ kỹ thuật và khuyến nông viên tại các Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật: Giúp nắm bắt chính xác quy luật phát sinh của 5 loài nấm hại lá, từ đó ứng dụng vào việc xây dựng hệ thống dự tính dự báo dịch hại và hướng dẫn nông dân khoanh vùng dập dịch kịp thời.

Thứ hai, sinh viên, học viên cao học và các nhà nghiên cứu chuyên ngành Nông học, Bảo vệ thực vật: Giúp tiếp cận quy trình điều tra chuẩn mực theo QCVN 01-38:2010/BNNPTNT, phương pháp phân lập đơn bào tử nấm Cercospora trên môi trường nhân tạo PSA và PGA, tạo tài liệu tham khảo giá trị cho các đề tài bệnh học thực vật.

Thứ ba, ban quản trị hợp tác xã và các chủ trang trại sản xuất lạc quy mô lớn: Giúp ứng dụng ngay gói kỹ thuật bón 556 kg vôi/ha kết hợp cơ cấu giống L18 và L14 nhằm tối ưu hóa năng suất mùa vụ, giảm thiểu từ 20% đến 30% chi phí phân bón và thuốc bảo vệ thực vật.

Thứ tư, các doanh nghiệp sản xuất và phân phối hóa chất nông nghiệp: Cung cấp nguồn số liệu thực nghiệm tin cậy về hiệu lực sinh học của các hoạt chất Carbendazim, Thiophanate-methyl, Azoxystrobin và Hexaconazole để định hướng phát triển các dòng sản phẩm nông dược thế hệ mới an toàn và hiệu quả cao.

Câu hỏi thường gặp

Bệnh đốm nâu và bệnh đốm đen hại lá lạc có triệu chứng khác nhau như thế nào? Bệnh đốm nâu xuất hiện sớm từ khi ra hoa với vết bệnh tròn màu nâu vàng xung quanh có quầng vàng rộng. Ngược lại, bệnh đốm đen xuất hiện muộn hơn từ 5 đến 7 ngày, vết bệnh màu nâu đen nhỏ hơn từ 1 đến 5 mm, mép vết bệnh gồ ghề, hầu như không có quầng vàng và mặt dưới tập trung nhiều chấm đen li ti.

Vì sao bón vôi ở mức 556 kg/ha lại giảm đáng kể mức độ bệnh nấm hại lá? Bón vôi cung cấp ion Canxi giúp củng cố độ dày và độ bền cơ học của vách tế bào mô lá, ngăn cản giác mút của nấm Cercospora xâm nhập. Đồng thời, vôi nâng cao pH bề mặt đất, ức chế sự nảy mầm của bào tử nấm, giúp giảm rõ rệt tỷ lệ bệnh so với đối chứng không bón vôi.

Giống lạc nào thể hiện khả năng chống chịu bệnh nấm tốt nhất tại Gia Lâm? Giống lạc L18 thể hiện tính kháng bệnh vượt trội nhất với chỉ số bệnh đốm nâu chỉ 7,33% và tỷ lệ bệnh 16% ở giai đoạn quả chắc, thấp hơn đáng kể so với giống L14 (chỉ số bệnh 11,67%) và giống MD7 (chỉ số bệnh 13,67%).

Loại thuốc trừ nấm nào mang lại hiệu quả phòng trừ cao nhất trên đồng ruộng? Thuốc Amistar top 325 SC ở nồng độ 0,15% và Anvil 5SC ở nồng độ 0,2% cho hiệu lực phòng trừ bệnh nấm lá lạc cao nhất, đạt từ 75% đến 80% sau 15 ngày phun trên đồng ruộng, vượt trội hơn so với Vicarben 50 WP và Topsin M 70 WP.

Địa thế đất canh tác tác động như thế nào đến khả năng phát sinh bệnh nấm lá? Đất phù sa ngoài đê giữ ẩm độ cao và đón nhận lượng sương mù lớn, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm bệnh phát sinh với tỷ lệ bệnh cao hơn khoảng 15% đến 20% so với cây lạc trồng trên chân đất thịt hoặc đất pha cát trong đê.

Kết luận

• Luận văn đã xác định đầy đủ thành phần 5 loài nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm vụ xuân 2015, khẳng định đốm nâu, đốm đen và gỉ sắt là 3 loài gây hại chủ yếu với tần suất bắt gặp từ 10% đến trên 25%.
• Đánh giá chính xác mức độ nhiễm bệnh của các giống phổ biến, trong đó L18 có khả năng chống chịu cao nhất với chỉ số bệnh 7,33%, tiếp đến là L14 (11,67%) và mẫn cảm nhất là MD7 (13,67%).
• Chứng minh cơ sở khoa học của biện pháp bón vôi 556 kg/ha và quản lý chân đất canh tác giúp ức chế sự lây lan của nguồn bệnh nấm trên đồng ruộng.
• Tuyển chọn thành công hai chế phẩm Amistar top 325 SC nồng độ 0,15% và Anvil 5SC nồng độ 0,2% đạt hiệu lực phòng trừ nấm hại lá từ 75% đến 80% sau 15 ngày xử lý.
• Đóng góp luận cứ khoa học quan trọng cho việc hoàn thiện quy trình quản lý dịch hại tổng hợp IPM trên cây lạc tại vùng đồng bằng sông Hồng.

Công trình nghiên cứu đã cung cấp những dữ liệu thực nghiệm chuẩn xác, có giá trị ứng dụng cao cho ngành Bảo vệ thực vật. Trong giai đoạn 3 đến 6 tháng tới, các địa phương cần đẩy mạnh việc nhân rộng mô hình bón vôi kết hợp sử dụng giống kháng L18 và thuốc đặc trị Amistar top 325 SC vào thực tế sản xuất. Người nông dân và các nhà quản lý nông nghiệp hãy chủ động áp dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật nêu trên ngay trong vụ xuân sắp tới để bảo vệ năng suất mùa màng và phát triển nông nghiệp bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM PHAN THỊ TUYẾT THANH NGHIÊN CỨU MỘT SỐ BỆNH CHÍNH DO NẤM HẠI LÁ LẠC TẠI HUYỆN GIA LÂM, HÀ NỘI NĂM 2015 Chuyên ngành: Bảo vệ thực vật Mã Số: 60.12 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Văn Viên NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ một học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Phan Thị Tuyết Thanh i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc đến PGS. Nguyễn Văn Viên đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Bệnh cây, Khoa Nông học - Học viện Nông nghiệp Việt Nam, đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức và bà con nông dân tại huyện Gia Lâm đã tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.

Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Phan Thị Tuyết Thanh ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.

vi Danh mục bảng. vii Danh mục hình. ix Trích yếu luận văn. xi Thesis abstarct.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu của đề tài. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn.

Tổng quan tài liệu. Nghiên cứu thành phần bệnh trên lá. Bệnh đốm nâu lá lạc do nấm Cercospora arachidicola Hori. Bệnh đốm đen do nấm Cercospora personata Berk & Curti.

Bệnh gỉ sắt do nấm Puccinia arachidis Speg. Nghiên cứu thành phần bệnh trên hạt giống lạc. Nghiên cứu nhóm bệnh hại gốc rễ gây héo rũ và chết cây. Bệnh héo rũ gốc mốc đen trên cây lạc do nấm Aspergillus niger gây ra.

Bệnh héo rũ gốc mốc trắng trên cây lạc do nấm Sclerotium rolfsii Sacc gây ra. Bệnh héo vàng do nấm Fusarium oxysporum. Bệnh lở cổ rễ do nấm Rhizoctonia solani Kuhn. Một số nghiên cứu về biện pháp phòng trừ bệnh nấm hại lạc.

Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tượng vật liệu nghiên cứu.

Nội dung nghiên cứu. Xác định thành phần bệnh do nấm hại lá lạc. Mô tả triệu chứng các bệnh do nấm hại lá lạc. Thu thập mẫu bệnh, phân lập nấm, xác định tên nấm gây bệnh trên lá lạc.

Nghiên cứu ảnh hưởng của một số yếu tố sinh thái, kĩ thuật chăm sóc đối với bệnh do nấm trên lá lạc. Nghiên cứu một số đặc điểm hình thái, sinh học của nấm gây bệnh trên lá lạc. Nghiên cứu phòng trừ bệnh bằng một số thuốc trừ bệnh. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp điều tra ngoài đồng ruộng. Phương pháp nghiên cứu trong phòng thí nghiệm. Chỉ tiêu theo dõi, đánh giá và xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận.

Kết quả xác định bệnh, điều tra thành phần và mức độ phổ biến của bệnh do nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân năm 2015. Kết quả điều tra thành phần và mức độ phổ biến của bệnh do nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân năm 2015. Thu thập mẫu bệnh, mô tả triệu chứng bệnh, phân lập nấm, mô tả đặc hình thái nấm, xác định nấm gây bệnh. Kết quả điều tra tình hình bệnh đôm nâu, đốm đen, gỉ sắt trên lạc vụ xuân 2015 tại Gia Lâm, Hà Nội.

Kết quả điều tra tình hình bệnh đốm nâu trên lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Kết quả điều tra tình hình bệnh đốm đen trên lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Kết quả điều tra tình hình bệnh gỉ sắt trên lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Kết quả nghiên cứu một số đặc điểm nuôi cấy nấm cercospora arachidicola hori gây bệnh đốm nâu và nấm cercospora personata berk & curtis đồm đen hại lạc trên môi trường nhân tạo.

Kết quả đo kích thước bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori và bào tử nấm Cecospora personata Berk & Curti. Kết quả nghiên cứu khả năng nảy mầm của bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori và Cercospora personata Berk & Curti gây bệnh đốm lá lạc. Kết quả nghiên cứu hiệu lực của một số thuốc phòng trừ bệnh đốm nâu, đốm đen, gỉ sắt hại lạc. Kết quả nghiên cứu ảnh hưởng của một số thuốc đối với sự nảy mầm của bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori, nấm Cercospora personata Berk & Curti và nấm Puccinia arachidis Spegazini.

Nghiên cứu hiệu lực của một số thuốc đối với bệnh đốm nâu, đốm đen, gỉ sắt trên lạc trên đồng ruộng. Kết luận và kiến nghị. 65 Tài liệu tham khảo. 70 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng việt A.

Niger Aspergilus niger A. flavus Aspergiluss flavus BVTV Bảo vệ thực vật C. arachidicola Cercospora arachidicola C. personata Cercospora personata CSB Chỉ số bệnh CT Công thức GĐST Giai đoạn sinh trưởng HLPT Hiệu lực phòng trừ NXB Nhà xuất bản S.

rolfsii Sclerotium rolfsii STT Số thứ tự TLB Tỷ lệ bệnh PGA Môi trường (khoai tây, đường gluco, aga, nước cất) PSA Môi trường (khoai tây, đường saccarose, aga, nước cất) vi DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Thành phần và mức độ phổ biến của bệnh nấm hại lá lạc tại huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân năm 2015. Diễn biến bệnh đốm nâu trên một số giống lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của đất đai đến diễn biến bệnh đốm nâu trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội.

Ảnh hưởng của bón vôi đến diễn biến bệnh đốm nâu trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Diễn biến bệnh đốm đen trên một số giống lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của đất đai đến diễn biến bệnh đốm đen trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của bón vôi đến diễn biến bệnh đốm đen trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội.

Diễn biến bệnh gỉ sắt trên một số giống lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của đất đai đến diễn biến bệnh gỉ sắt trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của bón vôi đến diễn biến bệnh gỉ sắt trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Khả năng phát triển của nấm Cercospora arachidicola Hori trên một số môi trường nhân tạo.

Khả năng phát triển của nấm Cercospora personata Back & Curtis trên một số môi trường nhân tạo. Đặc điểm tản nấm Cercospora arachidicola Hori, tản nấm Cercospora personata Berk & Curti trên một số môi trường nhân tạo. Kích thước bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori và bào tử nấm Cercospora personata Berk & Curti. Khả năng nảy mầm của bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori, Cercospora personata Berk & Curti trên môi trường WA.

Ảnh hưởng của một số thuốc đối với sự nảy mầm của bào tử nấm Cercospora arachidicola Hori. Ảnh hưởng của một số thuốc đối với sự nảy mầm của bào tử nấm C. personata Berk & Curti .18 Ảnh hưởng của một số thuốc đối với sự nảy mầm của bào tử nấm Puccinia arachidis Spegazini .19 Hiệu lực của một số thuốc đối với bệnh đốm nâu trên giống lạc L14 trên đồng ruộng tại xã Dương Quang, huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân 2015. Hiệu lực của một số thuốc đối với bệnh đốm đen trên giống lạc L14 trên đồng ruộng tại xã Dương Quang, huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân 2015.

Hiệu lực của một số thuốc đối với bệnh gỉ sắt trên giống lạc L14 trên đồng ruộng tại xã Dương Quang, huyện Gia Lâm, Hà Nội vụ xuân 2015. 62 viii DANH MỤC HÌNH Hình 4. Bào tử nấm Cercospora arachidicola. Triệu chứng bệnh đốm nâu Cercospora arachidicola.

Bào tử nấm Cercospora personata. Triệu chứng bệnh đốm đen Cercospora personata. Bào tử nấm Alternaria alternata Keisler. Triệu chứng bệnh do nấm Alternaria alternata Keisler.

Bào tử nấm Puccinia arachidis Speg. Triệu chứng bệnh gỉ sắt Puccinia arachidis Speg. Diễn biến bệnh đốm nâu trên một số giống lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của đất đai đến diễn biến bệnh bệnh đốm nâu trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội.

Ảnh hưởng của bón vôi đến diễn biến bệnh đốm nâu trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Diễn biến bệnh đốm đen trên một số giống lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của đất đai đến diễn biến bệnh bệnh đốm đen trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện, Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của bón vôi đến diễn biến bệnh bệnh đốm đen trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội.

Diễn biến bệnh gỉ sắt trên một số giống lạc trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn huyện Gia Lâm, Hà Nội. Ảnh hưởng của đất đai đến diễn biến bệnh gỉ sắt trên giống lạc L14 trong vụ xuân 2015 tại xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, Hà Nội .