fy tot? they = — TRƯỜNG ĐẠI HỌC LÂM NGHIỆP. KHOA LÂM HỌC KHOÁ LUẬN TÓT NGHIỆP NGHIEN CU'U ANH HUONG CUA 3 LOAI CAY TRONG THONG MA Vi, QUE, TRAU DEN TINH CHAT LY HOA HQC CUA DAT VA ĐÁNH GIÁ MỨC ĐỘ THICH HOP CUA CHUNG TAL HUYEN KY SON - TINH HOA BINH NGANH : LAM HOC MÃNGÀNH :301 Giáo viên huéng dan: Vi Van %2 Sinh viên thực hiện : Mai Thu Khóa học :2006 - 2010 Hà Nội - 2010 LOI NOI DAU Để hoàn thảnh chương trình đào tạo và đánh giá kết quả học tập được sự cho phép của Trường Đại học Lâm nghiệp, khoa Lâm học và Bộ môn Đất lâm nghiệp, tôi tiến hành thực hiện khóa luận tốt nghiệp: * Nghiên cứu ảnh hưởng của ba loài cây trằng Thông Mã Vĩ, Qué, Trẩu đn tính chất lý hóa học của đất và đánh giá mức độ thích hợp của chúng tại huyện Kì Sơn, tỉnh Hòa Bình”. Trong quá trình thực hiện khóa luận, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi còn nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của các cán bộ trong phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Kỳ Sơn, tỉnh Hòa Bình. Các thầy cô giáo trong bộ môn Khoa học đất và Trung tâm thí nghiệm thực hành khoa Lâm học - Trường Dai học Lâm nghiệp, đặc biệt là thầy giáo Vi Van Viện đã trực tiếp hướng dẫn, tận tình giúp đỡ tôi hoàn thành khóa luận này.
Gia đình và các bạn đồng nghiệp cũng đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong quá trình điều tra ngoại nghiệp và quá trình phân tích mẫu đất thu thập số liệu nội nghiệp. Với tình cảm chân thành của mình, nhân địp này tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc về sự động viên giúp đỡ đó. Tuy bản thân đã có nhiều cố gắng song thời gian thực hiện và kinh nghiệm bản thân còn zihiŠu hạn chế, bước đầu làm quen với công tác nghiên cứu khoa học nên khóa luận này chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót. Tôi rất mong nhận được các ý kiến đóng góp, bổ sung của các thầy cô giáo và bạn bè đồng nghiệp để khóa luận được boàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn! Xuân mai, tháng 05 năm 2010 Sinh viện thực hiện Mai Thu Hà MỤC LỤC PHAN I:DAT VAN ĐỀ. PHAN II:LUQC SU VAN DE NGHIEN CUU. Trén thé gidi. _- PHAN IIL:DAC DIEM CO BAN CUA KHU VUC NGHIEN CUU.
Vị trí địa lý, hành chính. Đất đai, thổ nhưỡng 3.6, Tac động của con người vào khu vực nghiên cứu. PHẦN IV:MỤC TIÊU, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Mục tiêu nghiên cứu.
Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Công tác ngoại nghiệ 16 4. Công tác nội nghiê) 18 4.
Tính toán và xử lý SỐ liệ 1120 4. Giới hạn nghiên cứu. TẠI PHAN V:KET QUA VA PHAN TICH KET QUA st, 5. Hình thái phẫu diện đắt.
Hình thái phẫu diện đất dưới rừng trồng Trâu và đối chứng của n‹ 5. Hình thái phẫu diện đất dưới rừng trồng Thông mã vĩ và đối chứng của no. Hình thái phẫu diện đất dưới rừng trồng Quế và đối chứng của nó. Tính chất lý học của đắt.
Thành phần cơ giới. Tỷ trọng, dung trọng, độ xốp của đất. Tính chất hóa học của đất:.1, Độ chua của đất: 5. Tổng bazơ trao đổi và độ no bazơ:.
Hàm lượng mùn(Hàm lượng hữu cơ của đất). Các chất dễ tiêu (NH,”, P2Os, K;0).4, Đánh giá ảnh hưởng của 3 loài cây trồng đến tính chất lý hóa học của đất. Đánh giá mức độ thích hợp của loài cây trồng trên các đơn vị đất đai.1, Đơn vị đất dai tại các vị trí nghiên cứu. Đánh giá mức độ thích hợp của Thông mã vĩ với ĐVĐĐ T;G;DifRa.
Đánh giá mức độ thích hợp của Quê với ĐVĐĐ T;G;D;HIR,. Đánh giá mức độ thích hợp của Trâu với ĐVĐĐ T;G;D¡HIR&. Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất bền vững tại khu vực nghiên cứu. 56 PHẦN VI:KÉT LUẬN - TỒN TẠI- KIỀN NGH 157 6.
Về tính chất lý hóa học của đất cua dat 6. Về đánh giá thích: hợp của cây trồng 6. DANH MUC CAC BIEU Số hiệu Tên biểu Trang s.ị _ | Thành phần cơ giới đất 30 5.2 _ | Tỷ trọng, dung trọng, độ xốp đất ở độ sâu 0 — 20 cm 32 5.3 | pHu¿o, pHc¡ của đất tại khu vực nghiên cứu 36 Độ chua trao đôi và độ chua thủy phân tại khu vực Ã⁄2_ Í nghiên cứu 59 Hàm lượng mùn, tổng bazơ trao đổi và độ no bazơ 55 Í sửa đất 42 5.6 | Ham lugng cdc chat dé tiêu của đất 46 Biểu tông hợp đánh giá ảnh hưởng của 3 loài cây 5-7. Í trồng đến tính chất lý hóa họ của đất 50 5.8 Tap hợp đơn vị đất đại tại các vị trí nghiên cứu.
52 Đánh giá mức độ thích hợp của Thông mã vĩ với 59 | pvp T,G.HR, % Đánh giá mức độ thích hợp của Quê với ĐVĐĐ 540 [ng DR, 54 Đánh giá mức độ thích hợp của Trâu với ĐVĐĐ : 5H 5 TrG3D,H) Ry DANH MỤC CAC BIEU DO Số hiệu Tên biểu đồ Trang Sự Biển động hàm lượng sét vật lý của đất dưới 3 loại Sĩ rừng trồng so với đất trồng, Biến động tỷ trọng của đất dưới 3 loại rừng trồng so. 52 ane 32 với đất trồng, a Biến động dung trọng của đất dưới 3 loại rừng trồng so 34 với đất trồng Biến động độ xốp của đất dưới 3 loại rừng trồng so với $4 Ne 35 dat trong ey Biển động pHụạo của đất dưới 3 loại rừng trông so với - ° đất trống. ee Biển động pHxcr clia dat duéi 3 loai rig trong so voi 36 đất trống 59 Biến động độ chua trao đôi của đất dưới 3 loại rừng 40 | tréng so véi dat trồng 58 Biên động độ chua thủy phân của đất dưới 3 loại rừng 4 trồng so với đất trông 6 Biển động tong bơ trao đối của đất dưới 3 loại rừng, 38 trồng so với đất trông, #0 Biển động độ ao bazơ của đất dưới 3 loại rừng trồng so a với đất trong ; = Biến động hàm lượng mùn của đất dưới 3 loại rừng, Pe trồng so với đất trống. $19 Biển động hàm lượng đạm dễ tiêu của đất dưới 3 loại 7 rimg trồng so với đất trồng.
$13 Biển động hàm lượng lên dé tiêu của đất dưới 3 loại 48 rừng trồng so với đất trồng Ty đủ Biển động hàm lượng kali dé tiêu của đất đưới 3 loại 36 | rừng trồng so vớiđất trống PHANI DAT VAN DE Cuộc sống của chúng ta có liên quan mật thiết đến nguồn tài nguyên quý giá đó là rừng và đất rừng. Ngày nay như chúng ta đã biết đất là một vật thể tự nhiên được hình thành lâu đời do kết quả tác động tổng hợp của 6 nhân tố: Đá mẹ, sinh vật, khí hậu, địa hình, thời gian và tác động của con người. Theo viện sĩ Sukasep đất rừng được coi là một thành phần trong “sinh địa quần lạc”, việc nghiên cứu đất rừng luôn được nằm trong hai mối quan hệ: ảnh hưởng của đất tới rừng và ảnh hưởng ngược lại của rừng đối với đất. 'Wiliam đã từng nói “các quần lạc thực vật khác nhau sẽ làm thay đổi các loại hình đất và ngược lại sự thay đổi các loại hình đất cũng dẫn tới sự thay đổi các quần lạc thực vật” (10).
Rừng là một hệ sinh thái có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong đời sống của con người. Ring cung cấp lâm sản, rừng có chức năng duy trì cân bằng sinh thái, phòng hộ và bảo vệ môi trường. Tuy nhiên trong những năm gần đây tài nguyên rừng của nước ta đang bị suy giảm một cách nghiêm trọng. Mắt rừng đồng nghĩa với các tác dụng có lợi của rừng bị hạn chế cùng với đó diện tích đất trống đồi núi trọc gia tăng, thiên tai lũ lụt xây ra nhiều hơn đặc biệt là hiện tượng xói mòn đất ở các vùng đất dốc.
Chính vì vậy, nhiệm vụ trồng rừng, phục hồi vệ cải tạo rừng, ngày càng trở nên cấp thiết. Cây rừng muốn sinh (rưởng và phát triển phụ thuộc rất nhiều vào điều kiện về đất đai. Đất tốt, độ phì cao, khả năng thấm và giữ nước tốt thì mới đâm bảo cho cây rừng sinh trưởng và phát triển tốt. Ngược lại, sự sinh trưởng và phát triển của cây rừng cũng có tác động trở lại đối với đất, đối với các tính chất lý hóa học của đất có thẻ theo chiều hướng tích cực hoặc tiêu cực.
Tác động tích cực thông qua các vật rơi rụng để trả lại chất hữu cơ làm giàu cho đất, bảo vệ đất trước những tác động xấu của môi trường xung quanh. Tác động tiêu cực có thể là do trong quá trình sống cây rừng tiết ra một số chất hóa học làm đất bị suy thoái. Vì vậy việc nghiên cứu ảnh hưởng của một số 1 loài cây trồng lâm nghiệp đến tính chất lý hóa học của đất là việc làm cần thiết có ý nghĩa rất lớn về khoa học cũng như thực tiễn trong sản xuất, để từ đó đề xuất ra các giải pháp nhằm quản lý và sử dụng đắt có hiệu quả cao hơn. Huyện Kì Sơn là một huyện khá khó khăn của tỉnh Hòa Bình.
“tổng diện tích đất tự nhiên là 20.732,71 ha trong đó diện tích đất có rừng là 810,7 ha, diện tích trồng mới 683,3 ha, độ che phủ của rừng tại huyện chỉ đạt 51%. Vấn đề đặt ra đối với huyện là nâng cao độ che phủ của rừng và nâng cao hiệu quả mà rừng mang lại, phát huy tối đa sức sản xuất của rừng và đất rừng. Hiện nay tại địa phương nghiên cứu thì chưa có những nghiên cứu chuyên sâu về đất, các nghiên cứu chỉ mang tính khái quát chưa cụ thể cho từng khu vực của huyện, gây khó khăn cho công tác trồng rừng đặc biệt trong khâu lựa chọn loài cây trồng phù hợp với điều kiện đất đai tại đây. Để góp phần xây dựng cơ sở khoa học cho việc xác định cây trồng phù hợp với điều kiện đất đai và quản lý, sử dụng đất bền vững của huyện Kì Sơn tôi đã tiến hành thực hiện khóa luận: “ Nghiên cứu ảnh hưởng của ba loài cây trồng Thông Mã Vĩ, Quế, Trẩu đến tính chất lý húa học của đất và đánh giá mức độ thích hợp của chúng tại huyện Kì Sơn, tỉnh Hòa Bình”.
" PHAN I LƯỢC SU VAN DE NGHIEN CUU Đất rừng là một thành phần quan trọng của hệ sinh thái rừng, nó có mối quan hệ qua lại với các thành phần khác trong hệ sinh thái đặc biệt là với quần xã thực vật rừng.