Nâng cao năng lực cạnh tranh các mặt hàng sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trường hàn quốc của công ty tnhh atl global

Nghiên cứu nâng cao năng lực cạnh tranh xuất khẩu nông sản Việt Nam sang thị trường Hàn Quốc của công ty ATL Global. Giải pháp và định hướng phát triển.

• Tác giả: Lê Thị Kiều Loan
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Duy Đạt
• Trường học: Trường Đại học Thương Mại
• Chuyên ngành: Kinh Tế & Kinh Doanh Quốc Tế
• Đề tài: Nâng Cao Năng Lực Cạnh Tranh Xuất Khẩu Các Mặt Hàng Nông Sản Sang Thị Trường Hàn Quốc Của Công Ty TNHH ATL Global
• Loại tài liệu: Khóa Luận Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Tổng quan các nghiên cứu trước
• 1.3. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.5. Đối tượng nghiên cứu
• 1.6. Phạm vi nghiên cứu
• 1.7. Kết cấu đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH SẢN PHẨM XUẤT KHẨU CỦA DOANH NGHIỆP
• 2.1. Lý thuyết cơ bản về cạnh tranh và năng lực cạnh tranh
• 2.2. Khái niệm cạnh tranh
• 2.3. Khái niệm về năng lực cạnh tranh
• 2.4. Lý thuyết cơ bản về năng lực cạnh tranh sản phẩm
• 2.5. Khái niệm về năng lực cạnh tranh sản phẩm
• 2.6. Khái niệm về năng lực cạnh tranh sản phẩm xuất khẩu của doanh nghiệp
• 2.7. Các nhân tố ảnh hưởng tới năng lực cạnh tranh sản phẩm xuất khẩu của doanh nghiệp
• 2.8. Một số lý thuyết về hoạt động nâng cao năng lực cạnh tranh xuất khẩu sản phẩm của doanh nghiệp
• 2.9. Các tiêu chí đánh giá năng lực cạnh tranh xuất khẩu sản phẩm của doanh nghiệp
• 2.10. Các chiến lược nâng cao năng lực cạnh tranh xuất khẩu sản phẩm của doanh nghiệp
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CÁC SẢN PHẨM NÔNG SẢN XUẤT KHẨU SANG THỊ TRƯỜNG HÀN QUỐC CỦA CÔNG TY TNHH ATL GLOBAL
• 3.1. Tổng quan về Công ty TNHH ATL Global
• 3.2. Giới thiệu chung về công ty TNHH ATL Global
• 3.3. Kết quả hoạt động kinh doanh của công ty
• 3.4. Khái quát chung về thị trường Hàn Quốc và khách hàng của Công ty TNHH ATL Global
• 3.5. Khái quát tình hình thị trường Hàn Quốc đối với mặt hàng nông sản
• 3.6. Thực trạng xuất khẩu nông sản sang thị trường Hàn Quốc của Việt Nam giai đoạn 2021-2023
• 3.7. Thực trạng xuất khẩu nông sản sang thị trường Hàn Quốc của công ty TNHH ATL Global
• 3.8. Thực trạng năng lực cạnh tranh các sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc của Công ty TNHH ATL Global
• 3.9. Thực trạng các tiêu chí nâng cao năng lực cạnh tranh các sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc của Công ty TNHH ATL Global
• 3.10. Thực trạng các nhân tố tác động đến năng lực cạnh tranh các sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc của Công ty TNHH ATL Global
• 3.11. Thực trạng các chiến lược nâng cao năng lực cạnh tranh các sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc của Công ty TNHH ATL Global
• 3.12. Đánh giá chung thực trạng năng lực cạnh tranh các sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc của công ty
• 3.13. Hạn chế và nguyên nhân
• 4. CHƯƠNG 4: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CÁC SẢN PHẨM NÔNG SẢN XUẤT KHẨU SANG THỊ TRƯỜNG HÀN QUỐC CỦA CÔNG TY TNHH ATL GLOBAL
• 4.1. Định hướng và phát triển của Công ty TNHH ATL Global
• 4.2. Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh các mặt hàng nông sản xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc của Công ty TNHH ATL Global
• 4.3. Gia tăng quy mô vốn doanh nghiệp thông qua kêu gọi vốn, góp vốn và chính sách hỗ trợ của nhà nước
• 4.4. Cắt giảm chi phí, tăng cường hiệu quả tài chính doanh nghiệp
• 4.5. Nâng cao khả năng xử lý các đơn hàng, lô hàng nhập khẩu
• 4.6. Tăng cường đào tạo, nâng cao chất lượng nhân sự
• 4.7. Đẩy mạnh về marketing và quảng bá thương hiệu ở trong và ngoài nước
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Năng Lực Cạnh Tranh Xuất Khẩu Nông Sản

Việt Nam đang đẩy mạnh xuất khẩu nông sản, đặc biệt là xoài và chanh dây, với Hàn Quốc là thị trường tiềm năng. Kim ngạch thương mại hai chiều đã tăng đáng kể, cho thấy tiềm năng hợp tác lớn. Tuy nhiên, Công ty TNHH ATL Global mới chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản sang Hàn Quốc. Sự cạnh tranh gay gắt đòi hỏi doanh nghiệp phải nâng cao năng lực cạnh tranh. Theo Cục Xuất Nhập khẩu (Bộ Công Thương), nhập khẩu quả xoài của Hàn Quốc năm 2023 đạt 27,171 nghìn USD và chanh dây đạt 13,372 nghìn USD. Việt Nam luôn nằm trong top các nước xuất khẩu xoài và chanh dây sang Hàn Quốc. Việc cải thiện năng lực cạnh tranh là vấn đề cốt lõi để phát triển trên thị trường quốc tế. ATL Global đang đối mặt với một số vấn đề hạn chế xuất khẩu như quy mô nhỏ và yếu tố văn hóa vùng miền. Nếu giải quyết được các vấn đề này, công ty sẽ thúc đẩy phát triển tổng kim ngạch xuất khẩu sang các thị trường tiềm năng, đặc biệt là Hàn Quốc.

1.1. Tầm quan trọng của xuất khẩu nông sản sang Hàn Quốc

Việt Nam đang tích cực hội nhập kinh tế, mở rộng quy mô xuất khẩu nông sản. Hàn Quốc là đối tác chiến lược quan trọng, thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 của Việt Nam. Kim ngạch thương mại song phương tăng trưởng vượt bậc. Hàn Quốc cũng là nhà đầu tư lớn nhất tại Việt Nam. Do vậy, việc thúc đẩy xuất khẩu nông sản Việt Nam sang thị trường này là vô cùng quan trọng.

1.2. Giới thiệu về Công ty TNHH ATL Global và tiềm năng xuất khẩu

ATL Global là doanh nghiệp xuất khẩu nông sản, coi Hàn Quốc là thị trường tiềm năng. Tuy nhiên, tỷ trọng xuất khẩu của công ty sang Hàn Quốc còn nhỏ so với tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản của Việt Nam. Để phát triển, ATL Global cần cải thiện năng lực cạnh tranh và giải quyết các hạn chế hiện tại.

II. Thách Thức Nâng Cao Năng Lực Cạnh Tranh Thị Trường

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra tầm quan trọng của năng lực cạnh tranh xuất khẩu. Các nghiên cứu trước đây tập trung vào các ngành khác nhau như dệt may, chè, và các sản phẩm nông nghiệp hữu cơ. Mỗi nghiên cứu có cách tiếp cận khác nhau về chủ thể, phương pháp, nội dung và tiêu chí đánh giá. Các yếu tố như thị phần sản phẩm, chất lượng nguồn nhân lực, công nghệ thiết bị, thương hiệu sản phẩm, và chi phí lao động đều ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh. Ngoài ra, các yếu tố bên ngoài như rào cản thương mại, luật pháp, và thủ tục hành chính cũng gây khó khăn cho doanh nghiệp xuất khẩu.Theo Porter (2016), doanh nghiệp cần phân tích toàn diện ngành và đối thủ cạnh tranh để xây dựng chiến lược cạnh tranh hiệu quả.

2.1. Tổng quan các nghiên cứu trước về năng lực cạnh tranh xuất khẩu

Nhiều nghiên cứu đã đề cập đến năng lực cạnh tranh xuất khẩu ở các ngành khác nhau. Các nghiên cứu tập trung vào các yếu tố như thị phần, chất lượng nguồn nhân lực, công nghệ, thương hiệu, và chi phí lao động. Những nghiên cứu này cung cấp cơ sở lý thuyết quan trọng cho việc nghiên cứu năng lực cạnh tranh của ATL Global.

2.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh nông sản xuất khẩu

Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh bao gồm yếu tố bên trong doanh nghiệp (nguồn lực, quy trình, chiến lược) và yếu tố bên ngoài (môi trường kinh doanh, chính sách, đối thủ cạnh tranh). Các rào cản thương mại, luật pháp, và thủ tục hành chính cũng có tác động đáng kể. Đánh giá các yếu tố này giúp ATL Global xác định điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức.

2.3. Kinh nghiệm quốc tế về nâng cao năng lực cạnh tranh

Các quốc gia có nền nông nghiệp phát triển đã áp dụng nhiều biện pháp để nâng cao năng lực cạnh tranh, bao gồm đầu tư vào công nghệ, hỗ trợ doanh nghiệp, và xây dựng thương hiệu. Nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế giúp ATL Global học hỏi và áp dụng các giải pháp phù hợp.

III. Phương Pháp Phân Tích ATL Global tại Thị Trường Hàn Quốc

Nghiên cứu sử dụng phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp và thứ cấp. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua quá trình thực tập, tiếp xúc trực tiếp với nhân viên của Công ty TNHH ATL Global. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ các nguồn thống kê, báo cáo tài chính, và các trang web của các tổ chức uy tín. Phân tích dữ liệu giúp đánh giá năng lực cạnh tranh của ATL Global và xác định các giải pháp phù hợp.Theo số liệu từ Tổng cục Hải Quan, kim ngạch xuất khẩu nông sản của Việt Nam sang Hàn Quốc liên tục tăng trong giai đoạn 2021-2023.

3.1. Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng cả phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp (thực tế tại công ty, phỏng vấn nhân viên) và thứ cấp (báo cáo, thống kê). Dữ liệu được xử lý bằng các phương pháp thống kê mô tả và phân tích so sánh để đưa ra kết luận khách quan và chính xác.

3.2. Mô hình phân tích SWOT cho Công ty ATL Global

Sử dụng mô hình SWOT để phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của ATL Global. Điểm mạnh có thể là chất lượng sản phẩm, kinh nghiệm xuất khẩu. Điểm yếu có thể là quy mô nhỏ, hạn chế về vốn. Cơ hội có thể là nhu cầu thị trường Hàn Quốc, chính sách hỗ trợ. Thách thức có thể là cạnh tranh, rào cản thương mại.

3.3. Các chỉ số đánh giá năng lực cạnh tranh xuất khẩu

Các chỉ số đánh giá năng lực cạnh tranh bao gồm thị phần, giá cả, chất lượng sản phẩm, chi phí sản xuất, hiệu quả marketing, và năng suất lao động. Phân tích các chỉ số này giúp xác định vị thế cạnh tranh của ATL Global so với các đối thủ.

IV. Thực Trạng Xuất Khẩu Nông Sản của ATL Global sang Hàn Quốc

Công ty TNHH ATL Global xuất khẩu xoài và chanh dây sang Hàn Quốc, tuy nhiên, tỷ trọng còn nhỏ so với tổng kim ngạch xuất khẩu. Thị trường Hàn Quốc có tiềm năng lớn nhưng cũng có nhiều thách thức. Giai đoạn 2021-2023, ATL Global xuất khẩu với giá trị trung bình lần lượt là 1,95 tỷ VNĐ và 1,26 tỷ VNĐ. Doanh nghiệp cần cải thiện chất lượng sản phẩm, giảm chi phí, và tăng cường marketing để nâng cao năng lực cạnh tranh. Theo Hiệp hội Thương mại quốc tế Hàn Quốc (KITA), nhập khẩu xoài và chanh dây của Hàn Quốc liên tục tăng trong những năm gần đây.

4.1. Phân tích kết quả hoạt động kinh doanh của ATL Global

Phân tích doanh thu, lợi nhuận, chi phí của ATL Global trong giai đoạn 2021-2023. Đánh giá hiệu quả hoạt động, điểm mạnh, điểm yếu trong hoạt động kinh doanh. Phân tích cơ cấu sản phẩm, thị trường tiêu thụ để đưa ra nhận định về tiềm năng phát triển.

4.2. Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu chủ lực sang thị trường Hàn Quốc

Xác định các mặt hàng nông sản chủ lực mà ATL Global đang xuất khẩu sang Hàn Quốc. Phân tích tỷ trọng của từng mặt hàng, xu hướng xuất khẩu, và tiềm năng phát triển. Đánh giá lợi thế cạnh tranh của từng mặt hàng trên thị trường Hàn Quốc.

4.3. So sánh giá cả và chất lượng sản phẩm với đối thủ cạnh tranh

So sánh giá cả và chất lượng sản phẩm của ATL Global với các đối thủ cạnh tranh trên thị trường Hàn Quốc. Đánh giá lợi thế và bất lợi về giá, chất lượng sản phẩm. Đề xuất giải pháp cải thiện chất lượng sản phẩm và điều chỉnh giá cả phù hợp.

V. Giải Pháp Nâng Cao Năng Lực Cạnh Tranh Xuất Khẩu Nông Sản

Công ty TNHH ATL Global cần gia tăng quy mô vốn, cắt giảm chi phí, nâng cao khả năng xử lý đơn hàng, tăng cường đào tạo nhân sự, và đẩy mạnh marketing. Chính sách hỗ trợ của nhà nước cũng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh. Doanh nghiệp cần cải thiện chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu, và đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng của thị trường Hàn Quốc. Dẫn chứng từ luận văn: “ Để sản phẩm của mình có thể phát triển trên thị trƣờng quốc tế, việc cải thiện năng lực cạnh tranh là vấn đề cốt lõi”.

5.1. Gia tăng quy mô vốn và cải thiện hiệu quả tài chính

Kêu gọi vốn đầu tư, tìm kiếm nguồn vốn vay ưu đãi từ nhà nước và các tổ chức tài chính. Cắt giảm chi phí hoạt động, tăng cường quản lý tài chính. Đầu tư vào công nghệ để nâng cao hiệu quả sản xuất, giảm chi phí.

5.2. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và kỹ năng quản lý

Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn cho nhân viên. Thu hút nhân tài, xây dựng đội ngũ quản lý chuyên nghiệp. Tạo môi trường làm việc năng động, sáng tạo để khuyến khích nhân viên phát huy tối đa năng lực.

5.3. Đẩy mạnh marketing và xây dựng thương hiệu nông sản

Xây dựng chiến lược marketing hiệu quả, phù hợp với thị trường Hàn Quốc. Tham gia các hội chợ, triển lãm để quảng bá sản phẩm. Sử dụng các kênh truyền thông trực tuyến để tiếp cận khách hàng tiềm năng. Xây dựng thương hiệu uy tín, chất lượng để tạo lợi thế cạnh tranh.

VI. Tương Lai Triển Vọng Xuất Khẩu Nông Sản và ATL Global

Triển vọng xuất khẩu nông sản sang thị trường Hàn Quốc là rất lớn. Với việc thực hiện hiệu quả các giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh, Công ty TNHH ATL Global có thể tăng trưởng mạnh mẽ và chiếm lĩnh thị phần lớn hơn. Doanh nghiệp cần tiếp tục đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm, và xây dựng mối quan hệ tốt với đối tác để phát triển bền vững.

6.1. Dự báo nhu cầu thị trường và xu hướng tiêu dùng tại Hàn Quốc

Nghiên cứu thị trường, dự báo nhu cầu tiêu dùng nông sản của người Hàn Quốc trong tương lai. Xác định các xu hướng tiêu dùng mới để điều chỉnh chiến lược sản xuất và marketing. Nắm bắt thông tin về các quy định, tiêu chuẩn mới của thị trường Hàn Quốc.

6.2. Vai trò của nhà nước và chính sách hỗ trợ doanh nghiệp

Nhà nước cần tiếp tục hoàn thiện chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tiếp cận vốn, công nghệ, và thông tin thị trường. Hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng thương hiệu, xúc tiến thương mại, và giải quyết tranh chấp thương mại.

6.3. Phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp

Doanh nghiệp cần chú trọng đến phát triển bền vững, bảo vệ môi trường, và đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Thực hiện trách nhiệm xã hội, đóng góp vào sự phát triển của cộng đồng. Xây dựng hình ảnh doanh nghiệp uy tín, có trách nhiệm với xã hội.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu và kết luận, tài liệu tham khảo,phụ lục. Bài nghiên cứu đƣợc kết cấu theo 4 chƣơng, cụ thể: Chƣơng 1: Tổng quan nghiên cứu Chƣơng 2: Cơ sở lý luận về nâng cao năng lực cạnh tranh sản phẩm xuất khẩu của doanh nghiệp Chƣơng 3: Thực trạng nâng cao năng lực cạnh tranh các sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trƣờng Hàn Quốc của Công ty TNHH ATL Global Chƣơng 4: Một số giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh các sản phẩm nông sản xuất khẩu sang thị trƣờng Hàn Quốc của Công ty TNHH ATL Global 8 CHƢƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH SẢN PHẨM XUẤT KHẨU CỦA DOANH NGHIỆP 2. Lý thuyết cơ bản về cạnh tranh và năng lực cạnh tranh 2. Khái niệm cạnh tranh Cạnh tranh là một hiện tƣợng tất yếu, nó đƣợc dùng khá phổ biến trên mọi phƣơng diện kinh tế, xã hội, văn hóa, chính trị, pháp luật, kinh doanh… Nó đƣợc các quốc gia đánh giá là yếu tố quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển và đổi mới doanh nghiệp.

Các quan điểm về lý thuyết cạnh tranh rất đa dạng và phong phú. Một số khái niệm đƣợc định nghĩa nhƣ sau: Theo nhà kinh tế học Michael Porter (1980): “Cạnh tranh, là việc đấu tranh hoặc giành giật từ một số đối thủ về khách hàng, thị phần hay nguồn lực của các DN. Tuy nhiên, bản chất của cạnh tranh ngày nay không phải tiêu diệt đối thủ mà chính là DN phải tạo ra và mang lại cho khách hàng những giá trị gia tăng cao hơn hoặc mới lạ hơn đối thủ, để họ có thể lựa chọn mình mà không đến với đối thủ cạnh tranh.” Theo Từ điển Thuật ngữ Kinh tế học (NXB Từ điển Bách khoa, HN 2001 Trang 42): “Cạnh tranh - sự đấu tranh đối lập giữa các cá nhân, tập đoàn hay quốc gia. Cạnh tranh nảy sinh khi hai bên hay nhiều bên cố gắng giành lấy thứ mà không phải ai cũng có thể giành đƣợc”.

Trong Đại Từ điển kinh tế thị trƣờng (Viện nghiên cứu và phổ biến trí thức Bách Khoa, HN 1998 trang 247) định nghĩa: “Cạnh tranh hữu hiệu là một phƣơng thức thích ứng với thị trƣờng của DN, mà mục đích là giành đƣợc hiệu quả hoạt động thị trƣờng làm cho ngƣời ta tƣơng đối thoả mãn, nhằm đạt đƣợc lợi nhuận bình quân vừa đủ để có lợi cho việc kinh doanh bình thƣờng và thù lao cho những rủi ro trong việc đầu tƣ, đồng thời hoạt động của đơn vị sản xuất cũng đạt đƣợc hiệu suất cao, không có hiện tƣợng quá dƣ thừa về khả năng sản xuất trong một thời gian dài, tính chất sản phẩm đạt trình độ hợp lý…” Giáo trình Kinh tế chính trị học Mác – Lênin (2002) định nghĩa: “Cạnh tranh là sự ganh đua, sự đấu tranh về kinh tế giữa các chủ thể tham gia sản xuất – kinh doanh với nhau, nhằm giành những điều kiện thuận lợi trong sản xuất – kinh doanh, tiêu thụ hàng hóa hoặc dịch vụ để thu đƣợc nhiều lợi ích nhất cho mình. Mục tiêu của cạnh 9 tranh là giành lợi ích, lợi nhuận lớn nhất, bảo đảm sự tồn tại và phát triển của chủ thể tham gia cạnh tranh”. Nhƣ vậy qua các khái niệm đã nêu ở trên ta có thể hiểu một cách đầy đủ: Cạnh tranh là quá trình kinh tế mà trong đó các chủ thể kinh tế ganh đua nhau để chiếm lĩnh thị trường, giành lấy khách hàng và các điều kiện thu n lợi trong các hoạt động sản xuất kinh doanh của mình. Thực chất của cạnh tranh là sự tranh giành về lợi ích kinh tế gi a các chủ thể khi tham gia thị trường.

Khái niệm về năng lực cạnh tranh Năng lực cạnh tranh là khái niệm có tầm quan trọng bậc nhất trong kinh tế học hiện đại, đƣợc xác định trong phạm vi từng quốc gia, từng ngành công nghiệp hoặc trong từng doanh nghiệp. Năng lực cạnh tranh là phƣơng pháp đo lƣờng giữa các doanh nghiệp trong cùng ngành và có mối liên quan mật thiết với sự hiện diện của lợi thế cạnh tranh. Đầu những năm 1980, khái niệm NLCT đƣợc nêu ra ở Mỹ. Trong “Sách trắng về NLCT của Vƣơng quốc Anh”, Porter (1985, 1988) định nghĩa NLCT của một DN theo ba khía cạnh.

Một là, NLCT của DN là năng lực mở rộng thị phần, giữ vững thị phần và thu đƣợc nhiều lợi nhuận. Hai là, NLCT tƣơng đồng với năng suất lao động. Ba là, NLCT cũng chính là giữ vững và phát huy lợi thế cạnh tranh (LTCT). Trong một báo cáo về tính cạnh tranh tổng thể của Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF) năm 1997 đã nêu ra: “Năng lực cạnh tranh của một quốc gia là năng lực cạnh tranh của nền kinh tế quốc dân nhằm đạt đƣợc và duy trì mức tăng trƣởng cao trên cơ sở các chính sách, thể chế bền vững tƣơng đối và các đặc trƣng kinh tế khác”.

Theo tổ chức này thì năng lực cạnh tranh của quốc gia đƣợc đo bằng tám chỉ tiêu: mức độ mở của nền kinh tế, vai trò của Nhà nƣớc, vai trò của thị trƣờng tài chính, môi trƣờng công nghệ, kết cấu hạ tầng, chất lƣợng quản trị kinh doanh, hiệu quả và tính linh hoạt của thị trƣờng lao động, môi trƣờng pháp lý. Theo định nghĩa của OECD, năng lực cạnh tranh biểu thị khả năng của mỗi doanh nghiệp, mỗi ngành công nghiệp, mỗi khu vực, quốc gia hoặc các tổ chức xuyên quốc gia trong việc đƣơng đầu với sự cạnh tranh trên trƣờng quốc tế và đảm bảo tính bền vững của tỷ suất lợi nhuận trên yếu tố đầu vào và tỉ lệ tuyển dụng cao. Trong dài hạn, cải thiện năng lực cạnh tranh góp phần gia tăng tổng sản lƣợng. Nâng cao năng 10 suất sản xuất có tầm quan trọng đặc biệt giúp cạnh tranh thành công hơn trên thƣơng trƣờng, cải thiện chất lƣợng cuộc sống và tạo thêm nhiều việc làm về lâu dài.

Ngoài ra, năng suất sản xuất cao còn phản ánh khả năng sử dụng hiệu quả các lợi thế cạnh tranh trong khi các nguồn lực tự nhiên ngày càng khan hiếm và tình hình cạnh tranh toàn cầu ngày càng trở nên khốc liệt hơn (Thống kê cấu trúc công nghiệp của OECD, 1994). OECD còn nhấn mạnh rằng, năng lực cạnh tranh là khả năng sử dụng các yếu tố sản xuất nhằm tạo ra doanh thu cao và bền vững, việc tham gia vào môi trƣờng cạnh tranh quốc tế góp phần mang lại tỉ lệ việc làm cao hơn (Toàn cầu hóa và năng lực cạnh tranh của OECD, 1996). Hay có thể định nghĩa năng lực cạnh tranh theo cộng đồng cạnh tranh quốc gia (NCC) nhƣ sau: “Năng lực cạnh tranh là khả năng đạt được thành công trên thị trường trong việc nâng cao tiêu chuẩn sống cho mọi người, bắt nguồn từ m c độ cạnh tranh của công ty và môi trường kinh doanh cho phép và khuyến khích sự đổi mới, đầu tư góp phần mạnh mẽ vào việc tăng năng suất, tăng m c thu nh p thực tế và tạo nên sự phát triển bền v ng. Các cấp độ của cạnh tranh Năng lực cạnh tranh có thể đƣợc phân biệt thành ba cấp độ: cấp quốc gia, cấp ngành, và cấp doanh nghiệp.

Có thể nói ba cấp độ của năng lực cạnh tranh mặc dù có sự độc lập tƣơng đối nhƣng giữa ba cấp độ năng lực cạnh tranh vẫn tồn tại mối quan hệ qua lại mật thiết với nhau và đƣợc mô tả qua hình dƣới.1: Ba cấp độ năng lực cạnh tranh 11 ❖ Năng lực cạnh tranh cấp quốc gia Scott và Lodge (1985) định nghĩa năng lực cạnh tranh quốc gia là khả năng của một quốc gia tạo ra, sản xuất, phân phối các sản phẩm, dịch vụ trên thị trƣờng quốc tế và thu đƣợc nguồn lợi tăng lên từ các nguồn lực của nó. Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF) tiếp cận khái niệm này cụ thể hơn dựa trên các trụ cột của một quốc gia:“Năng lực cạnh tranh quốc gia là một hệ thống các thể chế, chính sách, quy định tạo nên m c sản lượng của một quốc gia. Nói cách khác, một nền kinh tế cạnh tranh thì có xu hướng có thể đem tới m c thu nh p cao h n cho các công dân của mình, tỷ lệ tái đầu tư lớn h n và do đó có thể phát triển nhanh h n trong tư ng lai trung và dài hạn”. Năng lực cạnh tranh của một quốc gia sẽ ảnh hƣởng đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nƣớc đó.

Vì vậy, năng lực cạnh tranh quốc gia cũng tác động đến năng lực cạnh tranh ngành thông qua tác động đến các doanh nghiệp trong nƣớc của ngành; thêm vào đó tác động đến thu hút đầu tƣ nƣớc ngoài – thứ mà sau cùng cũng tác động đến năng lực cạnh tranh của những ngành thu hút đƣợc đầu tƣ nƣớc ngoài. Theo Asia Development Outlook 2003, năng lực cạnh tranh quốc gia là khả năng cạnh tranh của một nƣớc để sản xuất các hàng hóa và dịch vụ đáp ứng đƣợc thử thách của thị trƣờng quốc tế. Đồng thời, duy trì và mở rộng đƣợc thu nhập thực tế của công dân nƣớc đó. Mặt khác, năng lực cạnh tranh quốc gia phản ánh khả năng của một nƣớc để tạo ra việc sản xuất sản phẩm, phân phối sản phẩm và dịch vụ trong thƣơng mại quốc tế, trong khi kiếm đƣợc thu nhập tăng lên từ nguồn lực của nó.

Theo diễn đàn kinh tế thế giới (WEF) năm 1997, thì năng lực cạnh tranh quốc gia đƣợc hiểu là “s c mạnh thể hiện trong hiệu quả kinh tế vĩ mô, đó là năng lực của một nền kinh tế đạt được và duy trì m c tăng trưởng bền v ng, thu hút đầu tư, bảo đảm ổn định kinh tế xã hội, nâng cao đời sống người dân trên c sở xác định các chính sách, thể chế bền v ng tư ng đối và các đặc trưng kinh tế khác”. Và đƣợc đo bằng tám chỉ tiêu: mức độ mở của nền kinh tế, vai trò của Nhà nƣớc, vai trò của thị trƣờng tài chính, môi trƣờng công nghệ, kết cấu hạ tầng, chất lƣợng quản trị kinh doanh, hiệu quả và tính linh hoạt của thị trƣờng lao động, môi trƣờng pháp lý. ❖ Năng lực cạnh tranh cấp ngành Cạnh tranh giữa các ngành là cuộc cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong các ngành sản xuất khác nhau nhằm mục đích đầu tƣ có lợi hơn và kết quả là tạo nên tỷ 12 suất lợi nhuận bình quân và giá trị sản xuất. Năng lực cạnh tranh cấp ngành thƣờng đƣợc dùng cho ngành sản xuất trong phạm vi một quốc gia, thể hiện khả năng của một ngành trong việc đƣơng đầu với các thách thức phát sinh từ các đối thủ cạnh tranh nƣớc ngoài (IMD, 2004).