Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An

Tài liệu nghiên cứu cải thiện kết quả quản lý rừng cộng đồng tại huyện tương dương tỉnh nghệ an, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về .

• Tác giả: Nguyễn Thu Uyên
• Người hướng dẫn: ThS. Vũ Thành Bao
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Kinh Tế Tài Nguyên
• Đề tài: Nâng Cao Hiệu Quả Quản Lý Rừng Cộng Đồng Tại Huyện Tương Dương, Tỉnh Nghệ An
• Loại tài liệu: khóa luận
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ RỪNG
• 1.1. Cơ sở lý luận về quản lý rừng cộng đồng
• 1.1.1. Tổng quan chung về rừng
• 1.1.2. Phân loại rừng
• 1.1.3. Vai trò của rừng
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ RỪNG CỘNG ĐỒNG TẠI HUYỆN TƯƠNG DƯƠNG, TỈNH NGHỆ AN
• 2.1. Đánh giá chung điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội; công tác quản lý, bảo vệ, phát triển và sử dụng rừng của huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An
• 2.2. Đánh giá công tác giao rừng, giao đất lâm nghiệp và cấp GCN-QSDĐ cho cộng đồng dân cư trên địa bàn huyện Tương Dương
• 2.2.1. Kế hoạch giao rừng, gắn với giao đất lâm nghiệp và cấp GCN-QSDĐ cho hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng trên địa bàn huyện Tương Dương đợt I năm 2018
• 2.2.2. Công tác kiểm tra nghiệm thu kết quả giao rừng, gắn với giao đất lâm nghiệp trên địa bàn huyện giai đoạn 1 năm 2018-2019
• 2.2.3. Một số tồn tại trong công tác giao rừng, gắn liền với giao đất, cấp GCN-QSDĐ cho cộng đồng dân cư
• 2.3. Đánh giá tổ chức quản lý rừng của cộng đồng dân cư bản tại xã Yên Hòa
• 2.3.1. Hiện trạng rừng ước giao
• 2.3.2. Xây dựng quy ước quản lý, bảo vệ và phát triển rừng của cộng đồng
• 2.3.3. Thành lập các đơn vị tổ chức quản lý rừng cộng đồng
• 2.3.4. Cơ chế hưởng lợi của cộng đồng
• 2.3.5. Sự kết hợp giữa cộng đồng dân cư và chính quyền địa phương trong công tác quản lý rừng cộng đồng
• 2.3.6. Đánh giá thực trạng quản lý rừng của cộng đồng dân cư bản. Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức trong hoạt động quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ RỪNG CỘNG ĐỒNG TẠI HUYỆN TƯƠNG DƯƠNG, TỈNH NGHỆ AN
• 3.1. Nhóm giải pháp nâng cao tổ chức, thể chế cho cộng đồng dân cư tham gia quản lý rừng
• 3.1.1. Củng cố tính pháp lý vững chắc cho cộng đồng dân cư
• 3.1.2. Xây dựng kế hoạch quản lý rừng cộng đồng 5 năm và hằng năm, xây dựng phương án quản lý rừng bền vững
• 3.1.3. Xây dựng quỹ tài chính bảo vệ và phát triển rừng giúp quản lý thu chi hiệu quả
• 3.2. Nhóm giải pháp nâng cao nhận thức cho cộng đồng
• 3.2.1. Nâng cao hiệu biệt cho cộng đồng về tài nguyên rừng và các văn bản pháp quy liên quan đến quản lý, bảo vệ rừng
• 3.2.2. Nâng cao năng lực cho ban quản lý rừng cộng đồng
• 3.3. Nhóm giải pháp kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng của rừng
• 3.3.1. Hỗ trợ kỹ thuật lâm sinh cho cộng đồng
• 3.3.2. Xây dựng những mô hình nâng cao thu nhập cho cộng đồng
• 3.4. Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An
• 3.4.1. Đối với chính phủ, các bộ ngành
• 3.4.2. Đối với Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An
• 3.4.3. Đối với Ủy ban nhân dân huyện Tương Dương
• 3.4.4. Đối với Hạt kiểm lâm Tương Dương
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương Nghệ An

Quản lý rừng cộng đồng là một trong những phương pháp hiệu quả nhằm bảo vệ và phát triển tài nguyên rừng. Tại huyện Tương Dương, Nghệ An, việc áp dụng mô hình này đã mang lại nhiều lợi ích cho cộng đồng địa phương. Rừng không chỉ là nguồn tài nguyên quý giá mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế xã hội. Theo Luật Lâm Nghiệp 2017, cộng đồng dân cư được công nhận là một trong những chủ rừng hợp pháp, tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý và bảo vệ rừng.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản lý rừng cộng đồng

Quản lý rừng cộng đồng là hình thức quản lý tài nguyên rừng do cộng đồng dân cư thực hiện. Vai trò của mô hình này không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn nâng cao đời sống của người dân thông qua việc tạo ra nguồn thu nhập bền vững từ rừng.

1.2. Lịch sử phát triển quản lý rừng cộng đồng tại Nghệ An

Từ khi Luật Lâm Nghiệp 2017 có hiệu lực, việc quản lý rừng cộng đồng tại Nghệ An đã có những bước tiến đáng kể. Huyện Tương Dương đã triển khai nhiều chương trình giao rừng cho cộng đồng, góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người dân trong việc bảo vệ rừng.

II. Thách thức trong quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương

Mặc dù có nhiều lợi ích, nhưng việc quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương cũng gặp không ít thách thức. Các vấn đề như thiếu nguồn lực, sự tham gia của cộng đồng còn hạn chế, và chính sách chưa đồng bộ là những yếu tố cản trở sự phát triển bền vững của mô hình này.

2.1. Thiếu nguồn lực và hỗ trợ từ chính quyền

Nhiều cộng đồng thiếu kinh phí và nguồn lực cần thiết để thực hiện các hoạt động quản lý rừng hiệu quả. Sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương là rất cần thiết để giúp cộng đồng vượt qua khó khăn này.

2.2. Nhận thức của cộng đồng về quản lý rừng

Nhận thức của người dân về tầm quan trọng của việc bảo vệ rừng còn hạn chế. Cần có các chương trình tuyên truyền, giáo dục để nâng cao ý thức bảo vệ tài nguyên rừng trong cộng đồng.

III. Phương pháp nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng

Để nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương, cần áp dụng các phương pháp đồng bộ và hiệu quả. Việc xây dựng kế hoạch quản lý rừng bền vững và tăng cường sự tham gia của cộng đồng là rất quan trọng.

3.1. Xây dựng kế hoạch quản lý rừng bền vững

Kế hoạch quản lý rừng bền vững cần được xây dựng dựa trên sự tham gia của cộng đồng. Điều này giúp đảm bảo rằng các hoạt động quản lý phù hợp với nhu cầu và khả năng của người dân.

3.2. Tăng cường đào tạo và nâng cao năng lực cho cộng đồng

Đào tạo kỹ năng quản lý rừng cho cộng đồng là cần thiết. Các chương trình đào tạo nên tập trung vào việc nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Tương Dương

Nghiên cứu thực tiễn tại Tương Dương cho thấy mô hình quản lý rừng cộng đồng đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các cộng đồng đã có những bước tiến trong việc bảo vệ và phát triển rừng, đồng thời cải thiện đời sống kinh tế.

4.1. Kết quả đạt được từ mô hình quản lý rừng cộng đồng

Mô hình quản lý rừng cộng đồng đã giúp tăng cường sự tham gia của người dân trong việc bảo vệ rừng. Nhiều cộng đồng đã thành công trong việc phát triển các sản phẩm từ rừng, tạo ra nguồn thu nhập ổn định.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học từ thực tiễn cho thấy rằng sự tham gia của cộng đồng là yếu tố quyết định đến thành công của mô hình quản lý rừng. Cần có sự hỗ trợ từ chính quyền và các tổ chức phi chính phủ để phát huy hiệu quả.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho quản lý rừng cộng đồng

Quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương có tiềm năng lớn để phát triển bền vững. Tuy nhiên, cần có những giải pháp đồng bộ để khắc phục các thách thức hiện tại. Hướng phát triển tương lai cần tập trung vào việc nâng cao năng lực cho cộng đồng và cải thiện chính sách quản lý rừng.

5.1. Đề xuất giải pháp cho quản lý rừng bền vững

Cần xây dựng các chính sách hỗ trợ cụ thể cho cộng đồng trong việc quản lý rừng. Các giải pháp này nên bao gồm việc cung cấp tài chính, kỹ thuật và đào tạo.

5.2. Tương lai của quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương

Tương lai của quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương phụ thuộc vào sự tham gia tích cực của cộng đồng và sự hỗ trợ từ chính quyền. Việc phát triển mô hình này sẽ góp phần bảo vệ môi trường và nâng cao đời sống cho người dân.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp "Nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng trên địa bàn huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An" do sinh viên Nguyễn Thu Uyên thực hiện tại Khoa Bất động sản và Kinh tế tài nguyên, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân (năm 2020), dưới sự hướng dẫn của ThS. Vũ Thành Bao.

Bối cảnh nghiên cứu xuất phát từ sự chuyển biến quan trọng của thể chế lâm nghiệp Việt Nam khi Luật Lâm nghiệp năm 2017 chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2019. Đạo luật này lần đầu tiên chính thức công nhận cộng đồng dân cư là một trong các chủ rừng hợp pháp, tạo hành lang pháp lý mới cho hoạt động quản lý, bảo vệ và phát triển rừng (BV&PTR). Năm 2019, cả nước trồng được gần 240 nghìn héc-ta rừng, vượt 12,6% kế hoạch đề ra. Tại tỉnh Nghệ An, huyện Tương Dương là địa bàn miền núi có diện tích tự nhiên lớn nhất cả nước và tỷ lệ che phủ rừng cao, bắt đầu triển khai Đề án giao rừng gắn với giao đất lâm nghiệp và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCN-QSDĐ) cho hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư giai đoạn 2018 - 2021.

Mục tiêu nghiên cứu tổng quát của đề tài là phân tích tình hình quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương, xác định các hạn chế, vướng mắc trong giai đoạn I triển khai đề án, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng tại địa phương.

Khóa luận xác định 5 nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể được đánh số theo văn bản:

1. Nghiên cứu cơ sở lý luận, cơ sở thực tiễn và căn cứ pháp lý về hoạt động quản lý rừng cộng đồng.
2. Đánh giá chung điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội cùng công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng của huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An.
3. Đánh giá công tác giao rừng gắn liền với giao đất lâm nghiệp và cấp GCN-QSDĐ cho cộng đồng dân cư trên địa bàn huyện Tương Dương.
4. Nghiên cứu, đánh giá tình hình quản lý rừng của cộng đồng dân cư bản tại huyện cũng như sự tham gia của chính quyền địa phương, chỉ ra những vấn đề còn tồn tại.
5. Đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện, nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động quản lý rừng cộng đồng của người dân thuộc cộng đồng dân cư thôn bản và chính quyền địa phương.
• Phạm vi không gian: Huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An (trong đó có khảo sát điểm tại xã Yên Hòa).
• Phạm vi thời gian: Tập trung thu thập và phân tích tài liệu, số liệu thứ cấp trong hai năm 2018 và 2019.

Cơ sở lý luận và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết dựa trên các học thuyết quản lý tài nguyên và quy định pháp luật chuyên ngành:

• Khung lý thuyết quản lý tài nguyên dùng chung (Common-Pool Resources - CPR): Kế thừa các nguyên tắc quản trị tài nguyên công cộng của Ostrom (1990), McKean (1992, 1995), Mahanty & cộng sự (2007), Krishana và Lovell (1985). Các nghiên cứu này chỉ rõ 4 nhóm yếu tố quyết định tính bền vững: (1) Ranh giới pháp lý và quyền hưởng dụng rõ ràng; (2) Hệ thống thể chế quản trị nội bộ công bằng, có cơ chế giám sát và chế tài; (3) Quyền tham gia và cơ chế ra quyết định dân chủ; (4) Hiểu biết về giá trị tài nguyên và phân bổ chi phí - lợi ích minh bạch. Kế thừa các luận điểm của Arnold (1978), Burda (1997) và Herb (1991) về vai trò tri thức bản địa và sự phân cấp quản lý cho cộng đồng.
• Khái niệm và quy trình quản lý rừng cộng đồng: Tiếp cận theo định nghĩa của Fern (2005), Quyết định số 106/2006/QĐ-BNN và nghiên cứu của Nguyễn Bá Ngãi (2006, 2009) với tiến trình 5 bước: (i) Xác lập quyền sử dụng đất và rừng; (ii) Lập kế hoạch quản lý rừng 5 năm và hằng năm; (iii) Xây dựng quy ước quản lý BV&PTR; (iv) Tổ chức thực hiện và quản lý quỹ; (v) Giám sát, đánh giá và chia sẻ lợi ích.
• Khung pháp lý Việt Nam: Luật Lâm nghiệp 2017 (các Điều 2, 5, 7, 8, 24, 52, 55, 58, 59, 86); Luật Đất đai 2003, Luật Bảo vệ và Phát triển rừng 2004, Bộ luật Dân sự 2005; Nghị định 43/2014/NĐ-CP, Nghị định 01/2017/NĐ-CP, Nghị định 75/2015/NĐ-CP, Nghị định 156/2018/NĐ-CP; Thông tư 38/2007/TT-BNN, Thông tư liên tịch 07/2011/TTLT-BNN-BTNMT, Thông tư 28/2018/TT-BNNPTNT, Thông tư 62/2018/TT-BTC, Thông tư 27/2018/TT-BNNPTNT.

Phương pháp nghiên cứu được tác giả áp dụng:

• Phương pháp thu thập tài liệu, số liệu thứ cấp: Tổng hợp văn bản pháp quy, các báo cáo tổng kết lâm nghiệp, số liệu kiểm kê rừng từ Hạt Kiểm lâm Tương Dương, Chi cục Kiểm lâm Nghệ An, UBND huyện Tương Dương và Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam.
• Phương pháp kế thừa: Kế thừa khung phân tích tài nguyên dùng chung, kinh nghiệm lâm nghiệp cộng đồng từ Chương trình thí điểm lâm nghiệp cộng đồng 2006 - 2007 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
• Phương pháp so sánh: Đối chiếu thực tế quản lý rừng cộng đồng tại Tương Dương với các nguyên tắc lý thuyết và mô hình tại các địa phương khác (Thừa Thiên Huế, Lâm Đồng).
• Phương pháp tổng hợp, phân tích và ma trận SWOT: Đánh giá điểm mạnh (Strengths), điểm yếu (Weaknesses), cơ hội (Opportunities), thách thức (Threats) trong hoạt động quản lý rừng cộng đồng tại địa bàn.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý rừng cộng đồng

Chương 1 hệ thống hóa khái niệm rừng, phân loại rừng theo chức năng (đặc dụng, phòng hộ, sản xuất), theo trữ lượng (rừng giàu >150 m³/ha, trung bình 100-150 m³/ha, nghèo 80-100 m³/ha, kiệt <50 m³/ha), theo sinh thái, tác động con người và tuổi rừng; cùng vai trò sinh thái - kinh tế - xã hội của rừng.

Tác giả phân tích các loại hình rừng cộng đồng tại Việt Nam theo hai tiêu chí:

1. Nguồn gốc hình thành: (i) Rừng do cộng đồng tự công nhận và quản lý theo tập quán lâu đời (rừng ma, rừng thiêng, rừng mó nước, rừng dòng họ); (ii) Rừng do chính quyền địa phương giao đất, giao rừng có quyết định và cấp GCN-QSDĐ; (iii) Rừng do chính quyền giao khoán bảo vệ thông qua hợp đồng với các chủ rừng nhà nước (UBND xã, Ban quản lý rừng phòng hộ/đặc dụng, công ty lâm nghiệp).
2. Phương thức quản lý: Quản lý theo dòng họ/dân tộc; Quản lý theo cộng đồng thôn, bản; Quản lý theo nhóm hộ gia đình/nhóm sở thích (quy mô thường dưới 20 hộ).

Về pháp lý, tác giả phân tích Điều 86 Luật Lâm nghiệp 2017: cộng đồng dân cư được giao rừng không thu tiền đối với rừng tín ngưỡng, rừng phòng hộ đầu nguồn/bảo vệ nguồn nước và rừng sản xuất; được hưởng dịch vụ môi trường rừng (DVMTR), lâm sản tăng thêm và bồi thường khi thu hồi; đồng thời có nghĩa vụ duy trì diện tích rừng, thực hiện quy ước, không được phân chia, chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp hay góp vốn bằng giá trị quyền sử dụng rừng. Tác giả chỉ ra lỗ hổng pháp lý khi Quyết định 106/2006/QĐ-BNN và Thông tư 70/2007/TT-BNN bị bãi bỏ theo Nghị định 156/2018/NĐ-CP nhưng chưa có văn bản thay thế hướng dẫn chi tiết quy chế quản lý rừng cộng đồng theo luật mới.

Về thực tiễn trong nước, đến năm 2019 cả nước có 1.714.000 ha rừng do cộng đồng quản lý (chiếm khoảng 8% tổng diện tích rừng toàn quốc, gồm 1.224.000 ha rừng tự nhiên và 105.000 ha rừng trồng). Tác giả dẫn chứng bài học thực tế tại:

• Tỉnh Thừa Thiên Huế: Đã ban hành Quyết định số 62/2019/QĐ-UBND (07/10/2019) về Quy chế Quản lý rừng cộng đồng (9 chương, 24 điều), quy định cụ thể việc lập phương án quản lý rừng bền vững, quy ước thôn bản và mô hình BQL rừng cộng đồng, Ban giám sát và Tổ BVR nòng cốt.
• Tỉnh Lâm Đồng: Mô hình quản lý rừng dựa vào cộng đồng năm 2013 tại thôn Taly (huyện Đơn Dương) và thôn Kala Tơnggu (huyện Di Linh) của đồng bào K'ho, Cil thông qua 6 lớp tập huấn kỹ thuật đo đếm, xây dựng quy ước và kế hoạch bảo vệ rừng.

Về kinh nghiệm quốc tế:

• Philippines: Phân cấp quyền quản lý cho cộng đồng, luật hóa chính sách theo hướng "cho phép" và linh hoạt thay vì áp đặt hành chính.
• Indonesia: Ban hành chương trình lâm nghiệp cộng đồng từ năm 1995, dự án giao 10.000 ha rừng năm 1996 kết hợp định canh định cư.
• Ấn Độ: Rừng do cộng đồng quản lý có mức độ suy thoái thấp hơn rừng nhà nước, nhưng bài học lớn là việc thiếu phân cấp thực chất về quyền xử phạt và sử dụng nguồn thu dẫn đến xung đột ranh giới.
• Châu Âu: Rừng thuộc sở hữu cộng đồng chiếm tỷ trọng cao (như Hy Lạp 82%), kết hợp hài hòa sở hữu tư nhân và công cộng.

Chương 2: Thực trạng quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An

Chương 2 trình bày tổng quan điều kiện địa bàn huyện Tương Dương:

• Tự nhiên: Diện tích tự nhiên 281.192,73 ha (lớn nhất cả nước, chiếm 17% diện tích Nghệ An), biên giới với Lào dài 57,93 km. Địa hình chia cắt mạnh bởi sông Nậm Nơn, Nậm Mộ, sông Cả. Khí hậu có mùa khô hanh từ tháng 11 đến tháng 3, gió Tây Nam khô nóng tháng 5-7 nhiệt độ lên 40°C - 42°C, độ ẩm xuống 19% gây nguy cơ cháy rừng cao.
• Dân số và kinh tế: Dân số 72.405 người, gồm 6 dân tộc (Thái chiếm đa số, Kinh, Mông, Khơ Mú, Ơ Đu, Tày Poọng). Lao động trong độ tuổi 71.864 người. Mật độ dân số 30 người/km². Năm 2018, tốc độ tăng trưởng kinh tế đạt 3,45%, thu nhập bình quân đầu người đạt 28,3 triệu đồng/năm (thấp hơn mức bình quân cả nước 58,4 triệu đồng). Giá trị sản xuất Nông - Lâm - Thủy sản năm 2018 đạt 415.862 triệu đồng.

Hiện trạng tài nguyên rừng và đất lâm nghiệp huyện Tương Dương được tổng hợp như sau:

Chỉ tiêu phân loại đất và rừng	Diện tích (ha)	Tỷ lệ cơ cấu (%)
Tổng diện tích tự nhiên	281.832,62	100,00
- Đất lâm nghiệp	260.832,62	93,00
- Đất nông nghiệp	11.292,09	4,00
- Đất khác	9.707,91	3,00
Cơ cấu đất lâm nghiệp theo 3 loại rừng
- Rừng sản xuất	119.651,80	45,87
- Rừng phòng hộ	93.836,49	35,98
- Rừng đặc dụng	39.583,41	15,18
Hiện trạng có rừng và chưa có rừng
- Diện tích đất có rừng (Độ che phủ 79,14%)	223.133,89	85,55
+ Rừng tự nhiên	218.248,29	83,67
+ Rừng trồng	4.885,60	1,87
- Diện tích đất chưa có rừng quy hoạch lâm nghiệp	37.698,73	14,45
+ Đất trống có cây gỗ tái sinh	14.808,81	5,68
+ Đất trống không có cây tái sinh	14.662,47	5,62
+ Đất có rừng trồng chưa thành rừng	2.253,08	0,86
+ Đất khác trong lâm nghiệp	5.974,37	2,29

Thực trạng quản lý rừng trước đề án giao rừng: UBND các xã thực hiện giao khoán bảo vệ rừng 56.653,98 ha cho các nhóm hộ gia đình trên tổng diện tích 90.571,11 ha do xã quản lý. Các nhóm hộ (đại diện cho cộng đồng bản) nhận khoán, hưởng tiền DVMTR hoặc nguồn vốn hỗ trợ theo Nghị định 75/CP và Chương trình 30a (hợp đồng 4 năm 2017 - 2020), trích nộp vào quỹ chung của bản để xây dựng công trình phúc lợi (đường sá, nhà văn hóa).

Kết quả thực hiện Đề án giao đất, giao rừng đợt I (2018 - 2019): Căn cứ Quyết định số 5281/QĐ-UBND của UBND tỉnh Nghệ An và Kế hoạch số 54/KH-UBND của huyện Tương Dương, kết thúc đợt I đã hoàn thiện hồ sơ và ban hành quyết định giao rừng, giao đất lâm nghiệp cấp GCN-QSDĐ cho 5.054 hộ gia đình, cá nhân và 61 cộng đồng dân cư bản tại 10 xã (Lưu Kiền, Tam Quang, Tam Hợp, Tam Thái, Thạch Giám, Xá Lượng, Yên Hòa, Tam Đình, Yên Tĩnh) với tổng diện tích 46.xxx ha.

Công tác bảo vệ và phát triển rừng trên địa bàn:

• Phòng cháy chữa cháy rừng (PCCCR): Trực ban 24/24h mùa cao điểm, hai năm 2018-2019 chỉ xảy ra 02 vụ cháy lan do người dân đốt rẫy.
• Chống chặt phá rừng: Thực hiện nghiêm lệnh đóng cửa khai thác gỗ rừng tự nhiên từ năm 2017; phát hiện 01 vụ khai thác trái phép tại Lưu Kiền và Tam Hợp từ năm 2017.
• Phát triển rừng: Trồng mới 1.146,11 ha rừng tập trung (UBND huyện hỗ trợ giống 644,7 ha; nhân dân tự đầu tư 501,41 ha); khai thác gỗ rừng trồng năm 2019 đạt trên 1.000 m³ theo Thông tư 27/2018/TT-BNNPTNT.

Đánh giá tổ chức quản lý rừng cộng đồng tại xã Yên Hòa: Rừng giao cho cộng đồng phần lớn là rừng nghèo, rừng nứa té và rừng phục hồi. Các bản đã bước đầu xây dựng quy ước thôn bản, thành lập Ban quản lý rừng cộng đồng nhưng cơ cấu vận hành còn lúng túng, việc chia sẻ lợi ích từ tiền DVMTR chưa đồng đều giữa công sức tuần tra và quỹ phúc lợi công cộng.

Tác giả tổng hợp đánh giá qua ma trận SWOT:

• Điểm mạnh: Lực lượng lao động dồi dào, am hiểu địa hình; có sự gắn kết cộng đồng và luật tục truyền thống; sự chỉ đạo sát sao của Hạt Kiểm lâm và chính quyền địa phương.
• Điểm yếu: Trình độ dân trí chưa đồng đều; năng lực quản lý của Ban quản lý thôn bản còn thấp; thiếu kỹ thuật lâm sinh; nguồn tài chính nội bộ hạn hẹp.
• Cơ hội: Luật Lâm nghiệp 2017 xác lập địa vị pháp lý chính thức; các nguồn thu DVMTR và chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế vùng cao (Chương trình 30a).
• Thách thức: Rủi ro biến đổi khí hậu, gió Tây Nam khô nóng gây cháy rừng; tập quán phát nương làm rẫy; nguy cơ xung đột ranh giới đất rừng giữa các bản và giữa cộng đồng với ban quản lý rừng phòng hộ.

Chương 3: Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An

Chương 3 đề xuất hệ thống 3 nhóm giải pháp chuyên môn và 4 nhóm kiến nghị cụ thể:

1. Nhóm giải pháp nâng cao tổ chức, thể chế:

• Củng cố tính pháp lý: Đẩy nhanh tiến độ cấp GCN-QSDĐ thực địa cho các cộng đồng đã có quyết định giao rừng; xác định và cắm mốc ranh giới rõ ràng trên thực địa để tránh tranh chấp.
• Xây dựng kế hoạch quản lý rừng cộng đồng 5 năm và hằng năm: Xây dựng phương án quản lý rừng bền vững theo Thông tư 28/2018/TT-BNNPTNT, gắn với kế hoạch tuần tra, PCCCR và nhu cầu lâm sản gia dụng của người dân.
• Xây dựng quỹ tài chính BV&PTR cộng đồng: Ban hành quy chế quản lý thu - chi quỹ minh bạch; phân bổ hợp lý nguồn thu DVMTR giữa chi trả công tuần tra trực tiếp cho hộ dân và trích quỹ phúc lợi chung của bản.

2. Nhóm giải pháp nâng cao nhận thức và năng lực:

• Tuyên truyền, nâng cao hiểu biết pháp luật: Phổ biến Luật Lâm nghiệp 2017, các nghị định, thông tư liên quan bằng tiếng dân tộc thiểu số và hình thức sinh hoạt cộng đồng.
• Nâng cao năng lực cho Ban quản lý rừng thôn bản: Tập huấn kỹ năng lập kế hoạch, sử dụng thiết bị định vị GPS đo đếm rừng, kỹ năng ghi chép sổ sách kế toán và kỹ năng giải quyết tranh chấp đất rừng nội bộ.

3. Nhóm giải pháp kỹ thuật và nâng cao giá trị gia tăng:

• Hỗ trợ kỹ thuật lâm sinh: Hướng dẫn kỹ thuật khoanh nuôi xúc tiến tái sinh tự nhiên, làm giàu rừng bằng các loài cây bản địa có giá trị kinh tế cao; kỹ thuật tỉa thưa, vệ sinh rừng phòng cháy.
• Xây dựng mô hình kinh tế nâng cao thu nhập: Phát triển nông - lâm kết hợp, canh tác cây dược liệu dưới tán rừng, trồng mây tre đan, chăn thả gia súc có kiểm soát để tạo sinh kế ngắn hạn lấy ngắn nuôi dài.

4. Hệ thống kiến nghị:

• Đối với Chính phủ và các Bộ ngành: Sớm ban hành Thông tư hướng dẫn riêng về quản lý rừng cộng đồng thay thế Quyết định 106/2006/QĐ-BNN và Thông tư 70/2007/TT-BNN đã bị bãi bỏ.
• Đối với UBND tỉnh Nghệ An: Ban hành Quy chế quản lý rừng cộng đồng cấp tỉnh (tương tự như tỉnh Thừa Thiên Huế đã triển khai); bố trí ngân sách hỗ trợ kinh phí cắm mốc ranh giới và cấp GCN-QSDĐ lâm nghiệp.
• Đối với UBND huyện Tương Dương: Chỉ đạo Phòng TN&MT phối hợp với Hạt Kiểm lâm tháo gỡ vướng mắc hồ sơ địa chính; giải quyết dứt điểm các tranh chấp đất lâm nghiệp giữa các xã, bản.
• Đối với Hạt Kiểm lâm Tương Dương: Tăng cường cán bộ kiểm lâm địa bàn bám sát cơ sở, trực tiếp hướng dẫn Ban quản lý bản xây dựng hương ước, quy ước bảo vệ rừng đúng pháp luật.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được các kết quả cụ thể sau:

• Tổng hợp đầy đủ hệ thống dữ liệu thực chứng về tài nguyên rừng huyện Tương Dương năm 2019: tổng diện tích tự nhiên 281.832,62 ha, đất lâm nghiệp chiếm 93%, diện tích có rừng 223.133,89 ha, độ che phủ đạt 79,14%.
• Phân tích chi tiết mô hình giao khoán bảo vệ rừng 56.653,98 ha cho các nhóm hộ năm 2018 và kết quả bước đầu của Đề án giao đất giao rừng đợt I (2018 - 2019) với 5.054 hộ gia đình và 61 cộng đồng bản tại 10 xã được giao đất, giao rừng.
• Chỉ ra các khoảng trống thể chế ở cấp địa phương khi áp dụng Luật Lâm nghiệp 2017 và phân tích ma trận SWOT của mô hình quản lý rừng cộng đồng tại địa bàn miền núi Tương Dương.
• Đề xuất hệ thống 3 nhóm giải pháp đồng bộ (Thể chế - Năng lực - Kỹ thuật) và kiến nghị phân cấp 4 tầng (Trung ương, Tỉnh, Huyện, Hạt Kiểm lâm) bám sát điều kiện thực tế của địa phương.

So với các nghiên cứu trước, khóa luận có đóng góp thực tiễn khi là một trong những công trình nghiên cứu sớm ở cấp cơ sở ngay sau khi Luật Lâm nghiệp 2017 có hiệu lực (từ 01/01/2019), trực tiếp đánh giá việc chuyển giao từ hình thức giao khoán nhóm hộ sang giao đất giao rừng chính thức gắn với cấp GCN-QSDĐ cho cộng đồng bản tại địa bàn có diện tích tự nhiên lớn nhất cả nước.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có một số hạn chế dựa trên phạm vi nghiên cứu của tác giả:

• Về phạm vi thời gian: Đề tài chủ yếu phân tích số liệu thứ cấp trong 2 năm 2018 và 2019, là giai đoạn đợt I của Đề án 2018 - 2021, do đó chưa có số liệu đánh giá tác động kinh tế - sinh thái dài hạn sau khi người dân nhận GCN-QSDĐ.
• Về phạm vi không gian: Khảo sát thực địa tổ chức quản lý cộng đồng bản chủ yếu tập trung tại xã Yên Hòa, chưa bao quát chi tiết toàn bộ 10 xã được giao rừng trong đợt I.

Hướng nghiên cứu tiếp:

• Mở rộng đánh giá tổng kết toàn bộ giai đoạn 2018 - 2021 của đề án trên phạm vi toàn huyện Tương Dương.
• Đo lường định lượng sự biến động về sinh kế của các hộ dân tham gia quản lý rừng cộng đồng và sự thay đổi trữ lượng rừng tự nhiên sau 3 - 5 năm được giao quyền quản lý chính thức.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo cho:

• Sinh viên, học viên chuyên ngành Kinh tế tài nguyên, Kinh tế nông nghiệp, Quản lý đất đai và Quản lý tài nguyên môi trường tham khảo về phương pháp tiếp cận đánh giá chính sách giao đất giao rừng và lý thuyết tài nguyên dùng chung.
• Cán bộ quản lý lâm nghiệp tại địa phương (Hạt Kiểm lâm, Ban quản lý rừng, Phòng Tài nguyên và Môi trường) tham khảo mô hình tổ chức BQL rừng cộng đồng bản, quy trình xây dựng quy ước bảo vệ rừng và phương án điều tiết nguồn thu DVMTR.
• Các nhà nghiên cứu tham khảo nguồn tài liệu tổng hợp kinh nghiệm lâm nghiệp cộng đồng quốc tế (Philippines, Indonesia, Ấn Độ, Châu Âu) và bài học thể chế từ tỉnh Thừa Thiên Huế.

Câu hỏi thường gặp

1. Địa vị pháp lý của cộng đồng dân cư trong quản lý rừng được quy định như thế nào theo Luật Lâm nghiệp 2017? Theo Điều 86 Luật Lâm nghiệp 2017 (có hiệu lực từ 01/01/2019), cộng đồng dân cư được công nhận là 1 trong 7 loại chủ rừng hợp pháp. Nhà nước giao rừng không thu tiền đối với rừng đặc dụng là rừng tín ngưỡng, rừng phòng hộ đầu nguồn/bảo vệ nguồn nước và rừng sản xuất. Cộng đồng được hưởng lợi từ DVMTR, lâm sản tăng thêm tự đầu tư, nhưng không được chia rừng cho các thành viên, không được chuyển nhượng, tặng cho, cho thuê, thế chấp hoặc góp vốn bằng quyền sử dụng rừng.

2. Trước khi thực hiện Đề án giao đất giao rừng giai đoạn 2018 - 2021, huyện Tương Dương quản lý rừng cộng đồng theo hình thức nào? Trước đề án, huyện quản lý chủ yếu thông qua hình thức giao khoán bảo vệ rừng từ UBND các xã cho các nhóm hộ gia đình. Năm 2018, UBND các xã đã giao khoán 56.653,98 ha rừng cho các nhóm hộ trên tổng số 90.571,11 ha diện tích xã quản lý. Các nhóm hộ đại diện bản thực hiện tuần tra và nhận tiền chi trả DVMTR hoặc nguồn hỗ trợ theo Chương trình 30a nộp vào quỹ chung của bản.

3. Kết quả đợt I (2018 - 2019) thực hiện Đề án giao rừng gắn liền giao đất lâm nghiệp tại huyện Tương Dương đạt được những gì? Kết thúc đợt I theo Kế hoạch 54/KH-UBND, huyện Tương Dương đã hoàn thiện hồ sơ, ban hành quyết định giao đất, giao rừng và cấp GCN-QSDĐ cho 5.054 hộ gia đình, cá nhân và 61 cộng đồng dân cư thôn bản tại 10 xã với tổng diện tích 46.xxx ha.

4. Điểm nghẽn lớn nhất về mặt văn bản pháp quy trong quản lý rừng cộng đồng tại thời điểm tác giả nghiên cứu (2020) là gì? Khi Nghị định số 156/2018/NĐ-CP có hiệu lực, hai văn bản hướng dẫn quan trọng trước đây là Quyết định số 106/2006/QĐ-BNN (hướng dẫn quản lý rừng cộng đồng thôn) và Thông tư số 70/2007/TT-BNN (hướng dẫn xây dựng quy ước bảo vệ rừng) đã bị bãi bỏ. Tuy nhiên, tại thời điểm năm 2020, cơ quan quản lý Trung ương chưa ban hành văn bản mới thay thế để hướng dẫn cụ thể cách thức quản lý rừng cộng đồng theo Luật Lâm nghiệp 2017.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thu Uyên đã cung cấp bức tranh toàn diện về công tác quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An trong giai đoạn chuyển tiếp thi hành Luật Lâm nghiệp năm 2017. Nghiên cứu đã tổng hợp chi tiết hiện trạng 223.133,89 ha rừng của huyện, đánh giá kết quả giao rừng đợt I cho 61 cộng đồng bản và phân tích thực trạng tổ chức quản lý tại xã Yên Hòa. Các giải pháp và kiến nghị 4 cấp được đề xuất có căn cứ khoa học và bám sát thực tiễn địa phương, đóng góp tư liệu hữu ích cho công tác quản trị tài nguyên rừng dựa vào cộng đồng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số miền núi phía Tây Nghệ An.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý rừng cộng dong. Chương 2: Thực trạng quản lý rừng cộng đồng tại huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An. Chương 3: Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rừng cộng đông trên địa bàn huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIEN VE QUAN LY RUNG CỘNG DONG 1.

Cơ sở lý luận về quan lý rừng cộng đồng 1. Tổng quan chung về rừng 11. Khái niệm rung Đến nay có rất nhiều các khái niệm, định nghĩa khác nhau đã được nêu ra về rừng: Rừng là một tổng thể cây gỗ, có mối liên hệ lẫn nhau, nó chiếm một phạm vi không gian nhất định ở mặt đất và trong khi quyền. Rừng chiếm phần lớn bề mặt Trái Dat và là một bộ phận của cảnh quan địa lý.

(Morozov, 1930) Rừng là một bộ phận của cảnh quan địa lý, trong đó bao gồm một tổng thê các cây gỗ, cây bụi, cây cỏ, động vật và vi sinh vật. Trong quá trình phát triển của mình chúng có mối quan hệ sinh học và ảnh hưởng lẫn nhau và với hoàn cảnh bên ngoài. Tcachenco, 1952) Rừng là sự hình thành phức tạp của tự nhiên, là thành phần cơ bản của sinh quyền địa cầu. Mê lê khôp, 1974) Điều 2 Luật Lâm Nghiệp 2017 của nước ta đưa ra khái nệm về rừng “là một hệ sinh thái bao gồm các loài thực vật rừng, động vật rừng, nắm, vi sinh vật, đất rừng và các yếu tổ môi trường khác, trong đó thành phan chính là một hoặc một số loài cây thân gỗ, tre, nứa, cây họ cau có chiều cao được xác định theo hệ thực vật trên núi đất, núi đá, đất ngập nước, đất cát hoặc hệ thực vật đặc trưng khác; diện tích liên vùng từ 0,3 ha trở lên; độ tàn che từ 0,1 trở lên”.

Như vậy, rừng là một hệ sinh thái bao gồm quần thê thực vật, động vật, vi sinh vật, đất và các yêu tố môi trường khác trong đó cây rừng là thành phần chủ yếu. Phân loại rừng Rừng có thể được phân loại theo nhiều cách khác nhau như dựa theo chức năng của rừng, theo trữ lượng rừng, theo đặc điểm sinh thái của rừng, theo nguồn gốc, hoặc dựa vào sự tác động của con người lên rừng. * Phân loại theo chức năng - Rừng sản xuất là rừng được dùng chủ yếu trong sản xuất gỗ, lâm sản, đặc sản. - Rừng đặc dụng là loại rừng có mục đích chủ yếu dé bảo tồn thiên nhiên, mẫu chuẩn hệ sinh thái rừng của quốc gia, nguồn gen sinh vật rừng, nghiên cứu khoa học, bảo vệ di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh phục vụ nghỉ ngơi du lịch kết hợp với phòng hộ bảo vệ môi trường sinh thái.

- Rừng phòng hộ là rừng được sử dụng chủ yếu dé bảo vệ nguồn nước, bảo vệ đất, chống XÓI mòn, chống sa mạc hóa, hạn chế thiên tai, điều hòa khí hậu, bảo vệ môi trường. * Phân loại theo trữ lượng - Rừng giàu là loại rừng có trữ lượng rừng trên 150 mỶ/ha. - Rừng trung bình có trữ lượng rừng nam trong khoảng (100-150) m3/ha. - Rừng nghèo có trữ lượng rừng nằm trong khoảng (80-100) m3/ha 2 - Rừng kiệt có trữ lượng rừng kiệt thấp hơn 50 m3/ha * Phân loại theo đặc điểm sinh thái - Kiểu rừng kín thường xanh mưa 4m nhiệt đới - Kiểu rừng kín rụng lá hơi 4m nhiệt đới - Kiểu rừng kín lá cứng hơi khô nhiệt đới - Kiểu rừng thưa cây lá rộng hơi khô nhiệt đới - Kiểu rừng thưa cây lá kim hơi khô nhiệt đới - Kiểu rừng thưa cây lá kim hơi khô á nhiệt đới núi thấp - Kiểu trảng cây to, cây bụi, cây cỏ cao khô nhiệt đới - Kiểu truông bụi gai hạn nhiệt đới - Kiểu rừng kín thường xanh mưa âmá nhiệt đới núi thấp - Kiểu rừng kín hỗn hợp cây lá rộng, lá kim âm á nhiệt đới núi thấp - Kiểu rừng kín cây lá kim 4m ôn đới âm núi vừa - Kiểu quan hệ khô lạnh vùng cao - Kiểu quan hệ lạnh vùng cao * Dựa vào tác động của con người - Rừng tự nhiên là rừng có sẵn trong tự nhiên hoặc phục hồi bằng tái sinh tự nhiên, gồm có rừng nguyên sinh, rừng thứ sinh, rừng phục hồi, và rừng sau khai thác.

- Rừng nhân tạo được hình thành do con người trồng, bao gồm rừng trồng mới trên đất chưa có rừng, rừng trồng lại sau khi khai thác rừng trồng đã có, rừng tái sinh tự nhiên từ rừng trồng đã khai thác. * Dựa vào nguồn gốc - Rừng chổi là rừng được trồng bằng chi thân, chồi rễ hay chdi gốc. Chi áp dụng cho các loài cây có khả năng đâm chồi mạnh. - Rừng hat là rừng có nguồn gốc hạt, tiến hành tái sinh hạt sau khai thác trong quá trình nuôi dưỡng rừng.

Rừng hạt có sức sống mạnh, ôn định, đời sống dài, cây gỗ lớn * Phân loại rừng theo tuổi - Rừng non là giai đoạn phát triển của rừng từ lúc cây con hình thành, cho đến lúc cây mọc ôn định về chiều cao. - Rừng sào là rừng bắt đầu khép tán, xuất hiện quan hệ cạnh tranh gay gắt về ánh sáng và chiều cao giữa các cá thé cây gỗ. Giai đoạn này cây gỗ phát triển mạnh về chiều cao - Rừng trung niên là rừng khép tán hoàn toàn và phát triển chiều cao chậm lại nhưng có sự phát triển về đường kính. Rừng đã thành thục về tái sinh - Rừng già có trữ lượng cây gỗ đạt tối đa.

Có một vài cây gỗ già, chết. Tán cây thưa dan, cây rừng van ra hoa kết quả nhưng chat lượng không tốt 1. Vai trò cua rừng * Vai trò của rừng đổi với môi trường - Vai trò của rừng đối với khí hậu Rừng có tác dụng điều hòa khí hậu toàn cầu thông qua làm giảm đáng ké lượng nhiệt chiếu từ mặt trời xuống bề mặt trái đất nhờ phủ của tán rừng là rất lớn. Đặc biệt là vai trò hết sức quan trọng của rừng trong việc duy trì chu trình carbon trên trái dat mà nhờ đó nó có tác dụng trực tiếp đến sự biến đổi khí hậu toàn cau.

Thực vật sống mà chủ yếu là các hệ sinh thái rừng có khả năng giữ lại và tích trữ lượng lớn carbon trong khí quyền. Vì thé sự tồn tại của thực vật và các hệ sinh thái rừng có vai trò đáng kể trong việc chống lại hiện tượng 4m lên toàn cầu và ổn định khí hậu. - Vai trò của rừng đối với đất đai Rừng bảo vệ độ phì nhiêu và bồi dưỡng tiềm năng của đất. Ở vùng có đủ rừng thì dòng chảy bị chế ngự, ngăn chặn được nạn bào mòn, nên lớp đất mặt không bị mỏng, mọi đặc tính lý hóa và vi sinh vật học của đất không bị phá hủy, độ phì nhiêu được duy trì.

Rừng lại liên tục tạo chất hữu cơ. Điều này thể hiện ở qui luật phổ biến: rừng tốt tạo ra đất tốt, và đất tốt nuôi lại rừng tốt. Nếu rừng bị phá hủy, đất bị xói, quá trình đất mất mùn và thoái hóa dễ xảy ra rất nhanh chóng và mãnh liệt. Ước tính ở nơi rừng bị phá hoang trơ đất trống mỗi năm bị rửa trôi mat khoảng 10 tan mùn/ ha.

Đồng thời các quá trình feralitic, tích tụ sắt, 17 nhôm, hình thành kết von, hóa đá ong, lại tăng cường lên, làm cho đất mat tinh chất hóa lý, mat vi sinh vật, không giữ được nước, dễ bị khô hạn, thiếu chat dinh dưỡng, trở nên rất chua, kết cứng lại, đi đến căn cỗi, tro sỏi đá. Thể hiện một qui luật cũng khá phổ biến, đối lập han hoi với qui luật trên, tức là rừng mat thì đất kiệt, và đất kiệt thì rừng cũng bị suy vong. - Rừng đối với các tài nguyên khác Rừng có vai trò điều tiết lượng nước, phòng chống lũ lụt, xói mòn. Rừng có vai trò điều hòa nguồn nước giảm dòng chảy bề mặt chuyên nó vào lượng nước ngắm xuống đất và vào tầng nước ngầm.

Khắc phục được xói mòn đất, hạn chế lắng đọng lòng sông, lòng hồ, điều hòa được dòng chảy của các con sông, con suối (tăng lượng nước sông, nước suối vào mùa khô, giảm lượng nước sông suối vào mùa mưa). Rừng có vai trò rất lớn trong việc chống cát di động ven biển, che chở cho vùng đất nội địa. Rừng bảo vệ đê biển, cải hóa vùng chua phèn, cung cấp gỗ, lâm sản. Đồng thời, Rừng nơi cư trú của rất nhiều các loài động vật rừng là nguồn cung cấp thực phẩm, được liệu, nguồn gen quý, da lông, sừng thú.

* Giá trị kinh tế của rừng - Lâm sản Rừng cung cấp một sản lượng lớn lâm sản phục vụ nhu cầu của con người. Từ các loại gỗ, tre, nứa có thé tao ra hàng trăm mặt hàng da dang và phong phú như trang sức, mĩ nghệ, dụng cụ lao động, thuyền bè truyền thống. cho tới nhà ở hay đồ dùng gia đình hiện đại. Tùy vào đặc điểm tính chất của từng loại cây mà chúng ta có sản phâm phù hop.

Chang hạn gỗ huỳnh, sang lẻ, sao nhẹ, bền, xẻ ván đài, ngâm trong nước mặn không bị hà ăn nên được làm ván các loại thuyền đi trên biển. Gỗ Lim, gỗ Sếu là thứ gỗ bền thiên niên nên thường được dùng làm đình chùa, cung điện, chỉ ghép mộng chứ không đóng đỉnh mà vẫn giữ được công trình hàng thế kỷ. - Dược liệu Rừng là nguồn dược liệu vô giá. Từ ngàn xưa, con người đã khai thác các sản phẩm của rừng dé làm thuốc chữa bệnh, bồi dưỡng sức khỏe.

Ngày nay, nhiều quốc gia đã phát triển ngành khoa học “được liệu rừng” nhằm khai thác có hiệu quả hơn nữa nguồn dược liệu vô cùng phong phú của rừng và tìm kiếm các phương thuốc chữa bệnh nan y. - Du lịch sinh thái Du lịch sinh thái là một dịch vụ của rừng cần sử dụng một cách bền vững. Nhiều dự án phát triển du lịch sinh thái được hình thành gắn liền với các vườn quốc gia, các khu bảo tồn thiên nhiên, các khu rừng có cảnh quan đặc biệt. Du lịch sinh thái không chỉ phục vụ nhu cầu về mặt tinh thần mà còn tăng thêm thu nhập cho dân địa phương.

Thông quá đó, người dân đã gắn bó với rừng hơn, tham gia tích cực hơn trong công tác bảo vệ và xây dựng rừng. Tuy nhiên đồng nghĩa với lịch ích từ hoạt động du lịch sinh thái, còn tồn tại thêm một vấn đề đặt ra về môi trường bị ảnh hưởng bởi hoạt động du lịch và làm thế nào để quản lí môi trường nói chung và các hoạt động khai thác du lịch sinh thái nói riêng một cách bền vững.