Luận văn Thạc sĩ: Nâng cao tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại TMCP Đầu tư & Phát triển VN – GD1 ĐH Hà Nội

Nâng cao chất lượng tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam, chi nhánh 1.

• Tác giả: Lê Văn Đức
• Người hướng dẫn: Ts. Phạm Văn Hồng
• Trường học: Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Nâng cao chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sở Giao dịch 1
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: THEORETICAL FRAMEWORK ON CREDIT QUALITY FOR SMEs AT COMMERCIAL BANKS
• 1.1. Small and medium-sized enterprises
• 1.1.1. Concept
• 1.1.2. Characteristics of SMEs
• 1.1.3. Role of SMEs in the economy
• 1.2. Bank credit for SMEs
• 1.2.1. Concept of bank credit
• 1.2.2. Characteristics and role of bank credit for SMEs
• 1.2.3. Bank credit products for SMEs
• 1.3. Quality of credit for SMEs
• 1.3.1. Necessity of improving credit quality for SMEs
• 1.3.2. Indicators for assessing credit quality for SMEs
• 1.3.3. Factors affecting the improvement of credit quality for SMEs at commercial banks
• 1.3.4. Experience in improving credit quality for SMEs at some commercial banks
• 2. CHƯƠNG 2: REALITY OF CREDIT QUALITY FOR SMEs AT BIDV – TRANSACTION OFFICE 1
• 2.1. Overview of BIDV- Transaction Office 1
• 2.1.1. History of foundation and development of BIDV- Transaction Office 1
• 2.1.2. General functions and duties of BIDV – Transaction Office 1
• 2.2. Business operations of BIDV – Transaction Office 1 in recent years
• 2.3. Reality of credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1
• 2.3.1. Overview of SME customers at BIDV – Transaction Office 1
• 2.3.2. Indicators of credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1
• 2.3.3. Evaluation of reality of credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1
• 2.3.4. Limitations and causes of the limitations
• 3. CHƯƠNG 3: SOLUTIONS TO IMPROVE CREDIR QUALITY FOR SMEs AT BIDV – TRANSACTION OFFICE 1
• 3.1. Some orientations for developing credit activities for SMEs at BIDV – Transaction Office 1
• 3.2. Solutions to improve credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1
• 3.2.1. Develop a suitable credit policy
• 3.2.2. Complete the collection and processing of information
• 3.2.3. Enhance the quality of credit staff
• 3.2.4. Increase the inspection and control activities
• 3.2.5. Strengthen advisory service
• 3.2.5.1. For the Government
• 3.2.5.2. For the State bank
• 3.2.5.3. For Head Office BIDV

Tóm tắt

I. Tổng quan về nâng cao chất lượng tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại BIDV

Chất lượng tín dụng là yếu tố quan trọng quyết định sự phát triển bền vững của các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs) tại BIDV. Trong bối cảnh kinh tế hiện nay, việc nâng cao chất lượng tín dụng không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn dễ dàng hơn mà còn giảm thiểu rủi ro cho ngân hàng. BIDV, với vai trò là một trong những ngân hàng thương mại lớn nhất tại Việt Nam, đã có nhiều chính sách hỗ trợ nhằm cải thiện chất lượng tín dụng cho SMEs.

1.1. Định nghĩa và vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa

Doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs) đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam, chiếm hơn 90% tổng số doanh nghiệp và đóng góp 50% GDP. Việc hiểu rõ về định nghĩa và vai trò của SMEs sẽ giúp ngân hàng có những chính sách tín dụng phù hợp hơn.

1.2. Tình hình tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại BIDV

Tại BIDV, tín dụng cho SMEs đã có những bước phát triển đáng kể. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để nâng cao chất lượng tín dụng, bao gồm tỷ lệ nợ xấu và quy trình thẩm định tín dụng.

II. Thách thức trong việc nâng cao chất lượng tín dụng cho SMEs tại BIDV

Mặc dù BIDV đã có nhiều nỗ lực trong việc cải thiện chất lượng tín dụng cho SMEs, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức. Những thách thức này bao gồm việc đánh giá rủi ro tín dụng, quy trình thẩm định chưa hoàn thiện và sự thiếu hụt thông tin về khách hàng.

2.1. Đánh giá rủi ro tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Đánh giá rủi ro tín dụng là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong việc quyết định cấp tín dụng cho SMEs. BIDV cần cải thiện quy trình này để giảm thiểu rủi ro và nâng cao chất lượng tín dụng.

2.2. Quy trình thẩm định tín dụng tại BIDV

Quy trình thẩm định tín dụng hiện tại tại BIDV cần được cải tiến để đảm bảo tính chính xác và nhanh chóng. Việc này sẽ giúp ngân hàng đưa ra quyết định tín dụng hiệu quả hơn cho SMEs.

III. Phương pháp nâng cao chất lượng tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại BIDV

Để nâng cao chất lượng tín dụng cho SMEs, BIDV cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Những phương pháp này bao gồm phát triển chính sách tín dụng phù hợp, cải thiện quy trình thu thập và xử lý thông tin, và nâng cao chất lượng đội ngũ nhân viên tín dụng.

3.1. Phát triển chính sách tín dụng phù hợp

Chính sách tín dụng cần được điều chỉnh để phù hợp với đặc thù của SMEs. BIDV nên xem xét các yếu tố như quy mô doanh nghiệp, lĩnh vực hoạt động và khả năng tài chính của khách hàng.

3.2. Cải thiện quy trình thu thập và xử lý thông tin

Việc thu thập và xử lý thông tin chính xác sẽ giúp BIDV đánh giá rủi ro tín dụng tốt hơn. Ngân hàng cần đầu tư vào công nghệ thông tin để nâng cao hiệu quả trong quy trình này.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại BIDV

Nghiên cứu về chất lượng tín dụng cho SMEs tại BIDV đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực. Các biện pháp đã được áp dụng đã giúp giảm tỷ lệ nợ xấu và nâng cao sự hài lòng của khách hàng. Tuy nhiên, vẫn cần tiếp tục theo dõi và điều chỉnh để đạt được kết quả tốt hơn.

4.1. Kết quả thực hiện các biện pháp nâng cao chất lượng tín dụng

Các biện pháp đã được thực hiện tại BIDV đã mang lại những kết quả tích cực, như giảm tỷ lệ nợ xấu và tăng trưởng tín dụng cho SMEs. Điều này cho thấy sự cần thiết của việc tiếp tục cải tiến.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Bài học từ thực tiễn cho thấy rằng việc lắng nghe ý kiến khách hàng và cải tiến quy trình làm việc là rất quan trọng. BIDV cần tiếp tục học hỏi và áp dụng những kinh nghiệm tốt từ các ngân hàng khác.

V. Kết luận và triển vọng tương lai cho chất lượng tín dụng tại BIDV

Chất lượng tín dụng cho SMEs tại BIDV có nhiều tiềm năng phát triển. Với những biện pháp đã được đề xuất, ngân hàng có thể nâng cao chất lượng tín dụng và giảm thiểu rủi ro. Tương lai của tín dụng cho SMEs tại BIDV sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng và cải tiến liên tục.

5.1. Tương lai của tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Tương lai của tín dụng cho SMEs tại BIDV sẽ phụ thuộc vào việc ngân hàng có thể áp dụng các công nghệ mới và cải tiến quy trình làm việc. Điều này sẽ giúp nâng cao chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng.

5.2. Đề xuất cho các chính sách hỗ trợ từ chính phủ

Chính phủ cần có những chính sách hỗ trợ cụ thể cho SMEs để giúp họ tiếp cận nguồn vốn dễ dàng hơn. Điều này không chỉ giúp phát triển doanh nghiệp mà còn thúc đẩy nền kinh tế quốc gia.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) giữ vai trò là xương sống của nền kinh tế Việt Nam khi chiếm hơn 90% tổng số doanh nghiệp, đóng góp khoảng 50% GDP và tạo ra hơn 62% việc làm cho lực lượng lao động xã hội. Trong hoạt động của hệ thống ngân hàng thương mại, tín dụng luôn là mảng kinh doanh cốt lõi, mang lại từ 70% đến 80% tổng lợi nhuận toàn ngành. Nhận thức rõ tầm quan trọng của phân khúc này, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Sở Giao dịch 1 (BIDV Sở Giao dịch 1) đã không ngừng mở rộng hoạt động cấp tín dụng cho khối doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Mặc dù là chi nhánh chủ lực với quy mô tổng tài sản đạt 30.273 tỷ đồng vào năm 2016, hoạt động tín dụng SME tại BIDV Sở Giao dịch 1 vẫn đối mặt với nhiều thách thức lớn. Tỷ trọng dư nợ SME chỉ chiếm khoảng 7% tổng dư nợ của chi nhánh, thấp hơn đáng kể so với mức bình quân 21% của toàn hệ thống BIDV. Bên cạnh đó, áp lực nợ quá hạn và nguy cơ phát sinh nợ xấu trong bối cảnh thị trường cạnh tranh gay gắt đang đặt ra yêu cầu cấp bách phải nâng cao chất lượng tín dụng.

Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của luận văn là hệ thống hóa khung lý luận về chất lượng tín dụng SME; phân tích, đánh giá toàn diện thực trạng chất lượng tín dụng tại BIDV Sở Giao dịch 1 thông qua hệ thống chỉ tiêu định lượng và định tính giai đoạn 2013 - 2016; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp khả thi nhằm cải thiện chất lượng tín dụng và phòng ngừa rủi ro. Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, hỗ trợ chi nhánh kiểm soát tỷ lệ nợ xấu dưới ngưỡng an toàn 2%, tối ưu hóa biên lãi thuần và nâng cao hiệu quả quản trị danh mục cho vay.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng các lý thuyết tài chính - ngân hàng hiện đại và hệ thống văn bản quy phạm pháp luật hiện hành. Về mặt pháp lý, luận văn vận dụng định nghĩa SME theo Nghị định số 56/2009/NĐ-CP dựa trên tiêu chí quy mô tổng nguồn vốn không quá 100 tỷ đồng hoặc số lượng lao động dưới 300 người, đồng thời áp dụng các quy định về cấp tín dụng theo Luật Các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12.

Về mặt lý luận, nghiên cứu tích hợp hai khung lý thuyết cốt lõi:

• Lý thuyết thông tin bất đối xứng (Asymmetric Information Theory): Giải thích hiện tượng lựa chọn đối nghịch và rủi ro đạo đức khi ngân hàng tài trợ vốn cho SME do sự thiếu minh bạch trong báo cáo tài chính của doanh nghiệp.
• Khung chuẩn mực quản trị rủi ro Basel II và Basel III: Định chuẩn các yêu cầu về an toàn vốn, quy trình kiểm soát rủi ro tín dụng và trích lập dự phòng rủi ro.

Hệ thống chỉ tiêu đánh giá chất lượng tín dụng được lượng hóa thông qua 5 nhóm tiêu chí chính: Tốc độ tăng trưởng dư nợ, tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ nợ xấu (theo Quyết định số 06/2008/QĐ-NHNN và Thông tư số 39/2016/TT-NHNN), vòng quay vốn tín dụng và tỷ suất sinh lời từ hoạt động tín dụng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp đồng bộ giữa phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp trong mốc thời gian từ năm 2013 đến năm 2016:

• Dữ liệu thứ cấp: Trích xuất từ báo cáo tài chính, báo cáo thường niên, thống kê dư nợ và cơ cấu thu nhập nội bộ tại BIDV Sở Giao dịch 1.
• Dữ liệu sơ cấp: Khảo sát thực tế với cỡ mẫu gồm 60 cán bộ tín dụng và chuyên viên quản trị rủi ro tại 5 phòng nghiệp vụ khách hàng doanh nghiệp của chi nhánh (nơi quy tụ hơn 300 nhân sự với độ tuổi trung bình 27,5 tuổi). Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp chọn mẫu thuận tiện được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện và am hiểu sâu sắc về nghiệp vụ cho vay. Ngoài ra, tác giả thực hiện phỏng vấn chuyên sâu 5 cán bộ quản lý cấp phòng và ban giám đốc.

Phương pháp phân tích dữ liệu chủ đạo là thống kê mô tả, phân tích so sánh tỷ trọng và chuỗi thời gian trên phần mềm Microsoft Excel. Phương pháp này được lựa chọn vì tính trực quan, phù hợp với đặc thù dữ liệu tài chính ngân hàng, giúp phản ánh chính xác xu hướng biến động của dư nợ, cơ cấu khách hàng và diễn biến nợ xấu qua các năm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực trạng tín dụng SME tại BIDV Sở Giao dịch 1 giai đoạn 2013 - 2016 đã làm rõ các kết quả nổi bật:

Thứ nhất, quy mô tín dụng chung tăng trưởng mạnh nhưng cơ cấu phân bổ còn thiên lệch về khối doanh nghiệp lớn. Tổng dư nợ cuối kỳ của chi nhánh tăng từ 10.905 tỷ đồng năm 2014 lên 19.076 tỷ đồng vào năm 2016. Tuy nhiên, dư nợ dành cho các tập đoàn lớn chiếm tới 88% tổng dư nợ, trong khi phân khúc SME chỉ chiếm vỏn vẹn 7%, thấp hơn rất nhiều so với tỷ trọng 21% của toàn hệ thống BIDV.

Thứ hai, biên lãi thuần tín dụng (NIM) sụt giảm trực tiếp kéo giảm nguồn thu từ hoạt động cho vay. Dù tổng quy mô tài sản đạt 30.273 tỷ đồng vào năm 2016, thu nhập thuần từ tín dụng của chi nhánh chỉ đạt 252 tỷ đồng (chiếm 27% tổng thu nhập ròng), giảm 28 tỷ đồng (tương đương giảm 10%) so với mức 280 tỷ đồng năm 2015 do NIM tín dụng giảm còn 1,33%.

Thứ ba, tốc độ tăng trưởng tín dụng có xu hướng chậm lại để kiểm soát rủi ro nợ xấu. Tốc độ tăng trưởng dư nợ bình quân giảm mạnh từ 78% năm 2015 xuống 8% năm 2016. Rủi ro nợ quá hạn và nợ xấu tập trung chủ yếu ở nhóm doanh nghiệp thương mại - dịch vụ có quy mô vốn mỏng và chu kỳ kinh doanh mang tính mùa vụ cao.

Thứ tư, nguồn thu nhập dịch vụ từ khối khách hàng SME còn rất khiêm tốn. Thu dịch vụ ròng từ bán lẻ và SME năm 2016 đạt 28,4 tỷ đồng, chiếm 20,4% tổng thu dịch vụ chi nhánh, phản ánh việc chưa khai thác hiệu quả các sản phẩm phi tín dụng như bảo lãnh, tài trợ thương mại hay dịch vụ ngân hàng điện tử.

Thảo luận kết quả

Thực trạng chất lượng tín dụng SME tại BIDV Sở Giao dịch 1 bắt nguồn từ cả nguyên nhân chủ quan lẫn khách quan. Về phía khách hàng SME, phần lớn doanh nghiệp có năng lực tài chính hạn chế, thiếu tài sản bảo đảm đạt chuẩn, trình độ quản trị dòng tiền chưa cao và hệ thống sổ sách kế toán chưa đảm bảo độ tin cậy. Về phía ngân hàng, do truyền thống tập trung tài trợ các tổng công ty nhà nước lớn như Tập đoàn Dầu khí hay Viettel, chi nhánh chưa xây dựng được quy trình thẩm định chuyên biệt và linh hoạt cho khách hàng SME.

Các dữ liệu phân tích có thể được mô tả trực quan qua biểu đồ hình tròn thể hiện cơ cấu dư nợ theo phân khúc khách hàng (doanh nghiệp lớn chiếm 88%, SME chiếm 7%) kết hợp bảng so sánh cơ cấu thu nhập giai đoạn 2014 - 2016 (huy động vốn tăng từ 51% lên 58%, tín dụng giảm từ 33% xuống 27%). Kết quả này củng cố các nhận định trong báo cáo của Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) về rào cản tiếp cận vốn song phương, đồng thời khẳng định việc ứng dụng kinh nghiệm quản trị từ Citibank và DBS là hướng đi tất yếu để đa dạng hóa rủi ro và tăng thu ngoài lãi.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng tín dụng SME tại BIDV Sở Giao dịch 1:

1. Hoàn thiện chính sách tín dụng và đa dạng hóa danh mục sản phẩm:

• Chủ thể thực hiện: Ban Giám đốc cùng Phòng Khách hàng Doanh nghiệp.
• Hành động: Thiết kế các gói tín dụng ưu đãi theo ngành hàng, triển khai các sản phẩm cho vay theo dòng tiền, tài trợ hóa đơn và bảo lãnh thanh toán linh hoạt.
• Mục tiêu: Nâng tỷ trọng dư nợ khối SME từ mức 7% lên tối thiểu 15% tổng dư nợ toàn chi nhánh.
• Thời gian thực hiện: Trong giai đoạn 2018 - 2020.

2. Tối ưu hóa quy trình thu thập và xử lý thông tin thẩm định:

• Chủ thể thực hiện: Phòng Quản trị rủi ro và Bộ phận Thẩm định tín dụng.
• Hành động: Ứng dụng hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ tự động, tích hợp dữ liệu thời gian thực từ Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia (CIC) và báo cáo thuế điện tử để giảm thiểu thông tin bất đối xứng.
• Mục tiêu: Cắt giảm 30% thời gian phê duyệt hồ sơ và kiểm soát tỷ lệ nợ xấu SME dưới ngưỡng 1,5%.
• Thời gian thực hiện: Triển khai ngay trong quý 1 và quý 2 năm kế hoạch.

3. Nâng cao năng lực chuyên môn và tính chuyên nghiệp của đội ngũ nhân sự:

• Chủ thể thực hiện: Phòng Tổ chức Hành chính phối hợp với Trường Đào tạo Cán bộ BIDV.
• Hành động: Tổ chức các chương trình đào tạo chuyên sâu về phân tích tài chính doanh nghiệp SME, kỹ năng nhận diện rủi ro đạo đức và tư vấn phương án kinh doanh cho hơn 60 cán bộ tín dụng.
• Mục tiêu: 100% cán bộ tín dụng đạt chuẩn nghiệp vụ theo khung đánh giá rủi ro Basel II.
• Thời gian thực hiện: Định kỳ 2 đợt đào tạo mỗi năm.

4. Tăng cường kiểm tra, giám sát sau cho vay và đẩy mạnh thu hồi nợ xấu:

• Chủ thể thực hiện: Phòng Quản lý Tín dụng và các phòng giao dịch trực thuộc.
• Hành động: Thiết lập cơ chế kiểm toán dòng tiền định kỳ hàng quý, chủ động cảnh báo sớm dấu hiệu suy giảm tài chính và phối hợp xử lý nợ ngoại bảng để thu hồi từ 50 tỷ đến 70 tỷ đồng nợ tồn đọng.
• Mục tiêu: Kéo giảm tỷ lệ nợ quá hạn SME xuống dưới 3%.
• Thời gian thực hiện: Thực hiện thường xuyên và liên tục.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị ứng dụng cao cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Ban lãnh đạo và cán bộ quản lý tín dụng tại các ngân hàng thương mại:

• Lợi ích: Cung cấp khung đánh giá thực chứng về hiệu quả tín dụng SME và các giải pháp cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát an toàn vốn.
• Trường hợp sử dụng: Vận dụng làm tài liệu tham khảo để tái cơ cấu danh mục cho vay, phát triển sản phẩm tài trợ chuỗi cung ứng và nâng cao năng lực cạnh tranh bán lẻ.

2. Chủ doanh nghiệp và Giám đốc tài chính (CFO) của các doanh nghiệp SME:

• Lợi ích: Thấu hiểu khẩu vị rủi ro, tiêu chuẩn xếp hạng tín dụng nội bộ và quy trình thẩm định của các định chế tài chính lớn.
• Trường hợp sử dụng: Hoàn thiện hệ thống kế toán theo Nghị định 56/2009/NĐ-CP, xây dựng phương án kinh doanh khả thi nhằm rút ngắn thời gian xét duyệt hạn mức vay vốn.

3. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Kinh tế, Quản trị kinh doanh, Tài chính - Ngân hàng:

• Lợi ích: Tiếp cận phương pháp luận nghiên cứu kết hợp giữa khảo sát 60 cán bộ thực tế và phân tích chuỗi số liệu tài chính 4 năm (2013 - 2016).
• Trường hợp sử dụng: Làm tư liệu tham khảo học thuật cho các đề tài về quản trị rủi ro tín dụng, chất lượng dịch vụ ngân hàng và tài chính vi mô.

4. Các nhà hoạch định chính sách tiền tệ và cơ quan quản lý nhà nước:

• Lợi ích: Nhìn nhận rõ nét tác động thực tiễn của Thông tư 39/2016/TT-NHNN và các rào cản tiếp cận vốn tín dụng của cộng đồng doanh nghiệp nhỏ.
• Trường hợp sử dụng: Hoàn thiện cơ chế hoạt động của Quỹ Bảo lãnh tín dụng doanh nghiệp nhỏ và vừa, thúc đẩy môi trường kinh doanh minh bạch.

Câu hỏi thường gặp

Doanh nghiệp SME được phân loại theo tiêu chí pháp lý nào trong nghiên cứu? Theo Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của Chính phủ, doanh nghiệp nhỏ và vừa được phân loại theo 3 cấp (siêu nhỏ, nhỏ, vừa) dựa trên hai tiêu chí định lượng chính: Quy mô tổng nguồn vốn không quá 100 tỷ đồng hoặc số lao động bình quân năm dưới 300 người. Trong quy trình cấp tín dụng tại BIDV Sở Giao dịch 1, tiêu chí tổng nguồn vốn trên bảng cân đối kế toán được ưu tiên hàng đầu để xác lập hạn mức tài trợ.

Tại sao tỷ trọng dư nợ SME tại BIDV Sở Giao dịch 1 chỉ chiếm khoảng 7% tổng dư nợ? Nguyên nhân chủ yếu do vị thế đặc thù của chi nhánh vốn là đơn vị đầu tàu chuyên tài trợ các tập đoàn kinh tế và tổng công ty nhà nước lớn như Viettel hay Tổng Công ty Lắp máy Việt Nam (chiếm tới 88% dư nợ). Thêm vào đó, năng lực tài chính của phần lớn SME chưa đồng đều, khiến biên lãi thuần tín dụng giảm xuống 1,33% năm 2016, buộc ngân hàng phải thận trọng khi mở rộng quy mô giải ngân.

Tỷ lệ nợ xấu bao nhiêu được coi là an toàn đối với một chi nhánh ngân hàng thương mại? Theo Quyết định số 06/2008/QĐ-NHNN và các chuẩn mực của Ngân hàng Nhà nước, chất lượng tín dụng của một ngân hàng thương mại được xếp loại xuất sắc khi duy trì tỷ lệ nợ xấu (nhóm 3, 4, 5) dưới ngưỡng 2% tổng dư nợ. Thông tư số 39/2016/TT-NHNN cũng quy định chặt chẽ việc ghi nhận nợ quá hạn nhằm bảo đảm phản ánh trung thực mức độ an toàn của danh mục tài sản sinh lời.

Bài học kinh nghiệm quốc tế nào có thể áp dụng cho quản trị tín dụng SME tại Việt Nam? Nghiên cứu chỉ ra kinh nghiệm từ Citibank và DBS Group Holdings trong việc chuẩn hóa quản trị rủi ro theo hiệp ước Basel II và Basel III. Các ngân hàng này thành công nhờ phân tầng phân khúc khách hàng chi tiết, ứng dụng số hóa quy trình thẩm định và kết hợp bán chéo các sản phẩm bảo hiểm, quản lý dòng tiền trọn gói, giúp tối ưu hóa doanh thu phí dịch vụ và hạn chế tối đa rủi ro nợ xấu.

Doanh nghiệp SME cần đáp ứng điều kiện gì để nâng cao khả năng tiếp cận vốn ngân hàng? Doanh nghiệp SME cần chuẩn hóa hệ thống báo cáo tài chính minh bạch, xây dựng phương án sản xuất kinh doanh có tính khả thi cao và chứng minh được nguồn tiền trả nợ rõ ràng. Việc chủ động tham gia các chương trình bảo lãnh tín dụng và duy trì hệ số an toàn vốn lành mạnh sẽ giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận các gói tín dụng ưu đãi với mức lãi suất cạnh tranh.

Kết luận

Luận văn đã hoàn thành xuất sắc các mục tiêu nghiên cứu thông qua 5 đóng góp học thuật và thực tiễn cốt lõi:

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản trị chất lượng tín dụng đối với khối khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa tại ngân hàng thương mại.
• Phân tích sâu sắc bức tranh tài chính của BIDV Sở Giao dịch 1 giai đoạn 2013 - 2016, chỉ rõ quy mô tổng tài sản đạt trên 30.000 tỷ đồng nhưng tỷ trọng tín dụng SME mới chỉ đạt 7%.
• Nhận diện chính xác các nút thắt về sự suy giảm biên lãi thuần NIM tín dụng xuống 1,33% và rủi ro nợ quá hạn tập trung ở nhóm doanh nghiệp thương mại.
• Xây dựng hệ thống 4 nhóm giải pháp có tính hành động cao từ hoàn thiện chính sách, tự động hóa chấm điểm tín dụng đến đào tạo chuyên sâu cho đội ngũ cán bộ.
• Đúc kết các bài học kinh nghiệm quốc tế từ Citibank, DBS và chuẩn mực Basel II để vận dụng linh hoạt vào bối cảnh ngân hàng thương mại Việt Nam.

Lộ trình triển khai các đề xuất cần được thực hiện quyết liệt trong giai đoạn 2018 - 2020 nhằm duy trì tỷ lệ nợ xấu SME dưới 1,5%. Các nhà quản trị ngân hàng, chuyên gia tài chính và học viên cao học hãy tham khảo toàn văn luận văn để khai thác hệ thống dữ liệu thực chứng và áp dụng hiệu quả vào công tác quản trị rủi ro tín dụng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA QUẢN TRỊ VÀ KINH DOANH --------------------- LÊ VĂN ĐỨC IMPROVING CREDIT QUALITY FOR SMALL AND MEDIUM- SIZED ENTERPRISES AT JOINT STOCK COMMERCIAL BANK FOR INVESTMENT AND DEVELOPMENT OF VIETNAM - TRANSACTION OFFICE 1 NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM – CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 1 LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH HÀ NỘI - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA QUẢN TRỊ VÀ KINH DOANH --------------------- LÊ VĂN ĐỨC IMPROVING CREDIT QUALITY FOR SMALL AND MEDIUM- SIZED ENTERPRISES AT JOINT STOCK COMMERCIAL BANK FOR INVESTMENT AND DEVELOPMENT OF VIETNAM - TRANSACTION OFFICE 1 NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TÍN DỤNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM – CHI NHÁNH SỞ GIAO DỊCH 1 Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 60 34 01 02 LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. PHẠM VĂN HỒNG Hà Nội - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DECLARATION “I would like to undertake the whole thesis "Improving credit quality for small and medium enterprises at Vietnam Development Bank - Transaction Office 1" is my own independent work. All analyzes in the subject matter have a clear origin. All references in this article are subject to current regulations of the Faculty of Business Administration - Hanoi National University.

Ha Noi, 16/01/2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ACKNOWLEDGEMENT “This thesis is completed with many valuable help. First of all, I would like to send my sincere thanks to Pham Van Hong, facilitator, facilitated, enthusiastic, responsible with me during the thesis, I also appreciate the teachers in the Faculty of Management Business - National University of Hanoi; The scientists, authors of scientific papers, articles I consulted helped me complete this thesis. Honor to thank! LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TABLE OF CONTENTS ABBREVIATIONS .1 Chapter 1: THEORETICAL FRAMEWORK ON CREDIT QUALITY FOR SMEs AT COMMERCIAL BANKS .1 Small and medium-sized enterprises .2 Characteristics of SMEs .3 Role of SMEs in the economy .2 Bank credit for SMEs .1 Concept of bank credit .2 Characteristics and role of bank credit for SMEs .3 Bank credit products for SMEs .3 Quality of credit for SMEs .2 Necessity of improving credit quality for SMEs .3 Indicators for assessing credit quality for SMEs .4 Factors affecting the improvement of credit quality for SMEs at commercial banks .5 Experience in improving credit quality for SMEs at some commercial banks .22 Chapter 2: REALITY OF CREDIT QUALITY FOR SMEs AT BIDV – TRANSACTION OFFICE 1. Overview of BIDV- Transaction Office 1 .1 History of foundation and development of BIDV- Transaction Office 1 27 2.2 General functions and duties of BIDV – Transaction Office 1 .29 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Business operations of BIDV – Transaction Office 1 in recent years.2 Reality of credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1. Overview of SME customers at BIDV – Transaction Office 1 .2 Indicators of credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1. Evaluation of reality of credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1 .2 Limitations and causes of the limitations .58 Chapter 3: SOLUTIONS TO IMPROVE CREDIR QUALITY FOR SMEs AT BIDV – TRANSACTION OFFICE 1 .1 Some orientations for developing credit activities for SMEs at BIDV – Transaction Office 1 .2 Solutions to improve credit quality for SMEs at BIDV – Transaction Office 1 .1 Develop a suitable credit policy .2 Complete the collection and processing of information.3 Enhance the quality of credit staff .4 Increase the inspection and control activities .5 Strengthen advisory service.1 For the Government .2 For the State bank .2 For Head Office BIDV .84 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ABBREVIATIONS NO. ABBREVIATIONS FULL FORMS 1 BIDV Joint Stock Commercial Bank for Investment and Development of Vietnam 2 SMEs Small and medium-sized enterprises i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] FIGURE Figure 2.1: Organizational structure of BIDV – Transaction Office 1 .2: Procedure of granting credit at BIDV – Transaction Office 1 .1: Sources of information in credit appraisal and approval .75 ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TABLE Table 1.1: Criteria for categorizing SMEs in accordance with Decree No.1: Scale of credit growth at BIDV – Transaction Office 1 over the years .2: Scale of capital mobilization at BIDV – Transaction Office 1 over the years .3: Indicators of general operations of BIDV – Transaction Office 1 over the years .4: Income structure from operation segments at BIDB – Transaction Office 1 .5: Revenue from services of BIDV – Transaction Office 1 .6: Development of new SME customers at BIDV – Transaction Office 1 .7: Scale of developing SME customers in Hanoi area of BIDV – Transaction Office 1 .8: Credit growth at BIDV - Transaction Office 1 .9: Credit structure by sector for SMEs at BIDV – Transaction Office 1 .10: Credit structure by products and services provided by the bank .11: Situation of using preferential credit packages to develop credit for SMEs at BIDV – Transaction Office 1 .12: Overdue loans and bad loans over total outstanding loans for SMEs .13: Situation of off-balance-sheet debt recovery for SMEs banks at BIDV – Transaction Office 1 .14: Overdue loans and bad loans by groups of sectors .15: Credit turnover for SMEs at the branch .16: Profits from credit activities .17: Cases of credit limitation and credit refusal at the branch .18: Some documents to reduce credit risks at BIDV Transaction Office 1 59 Table 2.19: Survey on the credit policy of the branch .60 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.20: Lending interest rates for SMEs at BIDV – Transaction Office 1.21: Information about human resources in a typical credit department .22: Survey on human resources of the branch .23: Survey on the ability to collect and process information of the branch 64 Table 2.24: Survey on the control process of the branch .25: Survey on the credit procedures of the branch.68 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Rationale of the study In the process of economic development, small and medium-sized enterprises (SMEs) play a very important role in the economy of a country, especially a developing country like Vietnam where SMEs account for over 90% of the total number of enterprises. Every year, these enterprises contribute 50% of GDP and generate 62% of employment. Therefore, the Government of Vietnam has a lot of preferential policies for SMEs to promote this economic component to develop, improve business efficiency and competitiveness in the domestic as well as international market and encourage commercial banks to take different measures to finance credit for SMEs. In operations of banks, credit activities are one of the main sources of profit (accounting for 70-80% of the bank's profit).

Therefore, developing credit activities has always been one of the current development trends of Vietnamese commercial banks. Based on this fact, commercial banks in Vietnam in general and Joint Stock Commercial Bank for Investment and Development of Vietnam (BIDV) in particular are very interested in credit activities for SMEs. Over many years of innovation, the credit activities for SMEs of commercial banks in Vietnam have generally achieved encouraging results in terms of both scale and quality of services. Being the largest branch operating in BIDV system - one of the credit institutions assessed as having strong credit activities for SMEs in Vietnam in recent years - BIDV - Transaction Office 1, in addition to its successes, still has certain limitations in credit activities for SMEs such as low credit quality and large potential risks.

This situation requires the bank to take reasonable and sound management measures in credit activities for SMEs since these activities bring a great profit to the bank and help diversify the target customer groups, but are potentially risky. Over the years, BIDV – Transaction Office 1 has implemented a number of measures to increase credit for small and medium-sized enterprise customers and reduce possible 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] risks through screening customers, accelerating appraisal before and after lending, etc. However, the ratios of bad loans and overdue loans of the bank are still high, which has bad impact on the credit quality of the branch. Starting from the reasons above, the study of solutions to improve the quality of credit for SMEs at commercial banks in the country is practical and urgent.

Therefore, the topic "Improving credit quality for small and medium-sized enterprises at Joint Stock Commercial Bank for Investment and Development of Vietnam - Transaction Office 1" was chosen as the research topic for this thesis. Research overview In our country, although there have been quite a lot of studies on credit quality improvement to expand the scale of commercial banks, each author conducted research in a context suitable for each commercial bank. Due to the different characteristics and specialization of the banks, their results could not be stereotyped to the model of the commercial bank system. There have been many studies on credit and credit quality for SMEs at different levels in Vietnam, namely: The study by Le Hai Nhung (2014) on "Credit quality for small and medium- sized enterprises at Asia Commercial Bank - Hanoi Branch": The author carried out the research with the aim to clarify the shortcomings in the issue of credit quality for SMEs at Asia Commercial Bank - Hanoi Branch to propose solutions to improve the quality of the credit activities.

With this purpose, the author presented basic issues of credit quality in general and credit quality for SMEs in particular. Based on that, the author evaluated the credit quality at Asia Commercial Bank - Hanoi Branch and showed the advantages and limitations as well as the causes in the credit activities. Thereby, the measures to improve credit quality for SMEs at Asia Commercial Bank - Hanoi Branch were proposed. However, in this study, the author had not analyzed the factors affecting the credit quality for SMEs at Asia Commercial Bank as the basis for proposing appropriate solutions.

The study by G. Vairava Subramanian and S. Nehru (2012) on Implementation of credit rating for SMEs (Small & Medium Enterprises) – How is beneficial to Indian 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] SMEs: According to the author, SMEs are contributing more than 16-18% to India's GDP. If they received more support, SMEs would contribute more than 30% to the GDP.

The biggest challenge for SMEs in India was the efficient management of finance both for the operation of the organization and for the business expansion. The author conducted the research with the aim to help enterprises in India easily access to credit and set up the credit rating plan and process. In the study, the author presented the following topics: concept of credit rating, mechanism for credit rating, planning of credit rating, process of credit rating and benefits of credit rating for small and medium enterprises. However, since the author only used qualitative methods and secondary data without using expert method to collect primary data, the results of the research did not ensure the objectiveness.

In the study "Expanding and improving access to credit for small and medium- sized enterprises" by the Central Institute for Economic Management (2009), the authors pointed out that the shortage in capital and the difficulty in accessing capital are one of the biggest obstacles in the development of small and medium-sized enterprises in Vietnam nowadays. According to this study, the lack of capital and the difficulty in accessing capital of SMEs come from both sides: the enterprises themselves and the commercial banking system.