BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CƠ GIỚI NINH BÌNH GIÁO TRÌNH Mô đun: Bảo dưỡng hệ thống truyền động cơ khí NGHỀ: BẢO TRÌ HỆ THỐNG THIẾT BỊ CƠ KHÍ Trình độ : Cao đẳng 1 2 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 3 LỜI GIỚI THIỆU Trong những năm qua, dạy nghề đã có những bước tiến vượt bậc cả về số lượng và chất lượng, nhằm thực hiện nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật trực tiếp đáp ứng nhu cầu xã hội. Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ trên thế giới, lĩnh vực cơ khí chế tạo Việt đã có những bước phát triển đáng kể.
Chương trình khung Nghề Bảo trì hệ thống thiết bị cơ khí đã được xây dựng trên cơ sở phân tích nghề, phần kỹ thuật nghề được kết cấu theo các môđun. Để tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ sở dạy nghề trong quá trình thực hiện, việc biên soạn giáo trình kỹ thuật nghề theo theo các môđun đào tạo nghề là cấp thiết hiện nay. Mô đun: Bảo dưỡng hệ thống truyền động cơ khí là mô đun đào tạo nghề được biên soạn theo hình thức tích hợp lý thuyết và thực hành. Trong quá trình thực hiện, nhóm biên soạn đã tham khảo nhiều tài liệu cơ khí trong và ngoài nước, kết hợp với kinh nghiệm trong thực tế sản xuất.
Mặc dầu có rất nhiều cố gắng, nhưng không tránh khỏi những khiếm khuyết, rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của độc giả để giáo trình được hoàn thiện hơn. Xin chân thành cảm ơn! Ninh Bình, ngày tháng năm 2021 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên: Đàm Văn Tới 2. Trần Đại Dương 3.
Đinh Văn Mười 4 MỤC LỤC BÀI 1: CÔNG TÁC CHUẨN BỊ TRƯỚC KHI BẢO DƯỠNGHỆ THỐNG TRUYỀN ĐỘNG BẰNG CƠ KHÍ 12 BÀI 2: THÁO BỘ PHẬN TRUYỀN ĐỘNG BẰNG CƠ KHÍ 20 BÀI 3 : LÀM SẠCH VÀ KIỂM TRA CHI TIẾT SAU KHI THÁO 31 BÀI 4: BẢO DƯỠNG, SỬA CHỮA NHỎ VÀ CHUẨN BỊ CHI TIẾT THAY THẾ 41 BÀI 5: LẮP BỘ PHẬN TRUYỀN ĐỘNG CƠ KHÍ 54 BÀI 6 : THỬ BỘ PHẬN TRUYỀN ĐỘNG SAU BẢO DƯỠNG 63 5 Mục tiêu của mô đun: Giúp cho học viên hiểu về cấu tạo, nguyên lý và đặc điểm lắp ghép của hệ thống truyền động bằng cơ khí sử dụng trong các máy công cụ, làm cơ sở cho việc tuân thủ quy trình bảo dưỡng; đồng thời rèn luyện cho họ kỹ năng tháo, bảo dưỡng, sửa chữa nhỏ các chi tiết của hệ thống truyền động nhằm duy trì khả năng làm việc của máy trong sản xuất. Mục tiêu thực hiện : Học xong mô đun này học viên có khả năng: - Trình bày cấu tạo, nguyên lý và đặc điểm lắp ghép; nội dung các bước bảo dưỡng của hệ thống truyền động bằng cơ khí. - Tháo, bảo dưỡng, sửa chữa nhỏ các chi tiết của hệ thống truyền động bằng cơ khí đảm bảo các chỉ tiêu kỹ thuật. - Chạy thử và kiểm tra, xử lý sai sót của hệ thống truyền động bằng cơ khí sau khi bảo dưỡng.
- Làm việc cẩn thận, an toàn và năng suất. Nội dung chính của mô đun: BẢO DƯỠNG HỆ THỐNG TRUYỀN ĐỘNG BẰNG CƠ KHÍ. - Công tác chuẩn bị trước khi bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí. - Tháo bộ phận truyền động bằng cơ khí.
- Làm sạch và kiểm tra chi tiết sau khi tháo. - Bảo, dưỡng sửa nhỏ và chuẩn bị chi tiết thay thế. - Lắp bộ phận truyền động bằng cơ khí. - Thử bộ phận truyền động sau bảo dưỡng.
6 Khối các môn chung Kỹ thuật an toàn và Nhập môn nguội sửa chữa Chuẩn bị cho bảo dưỡng và Nâng cao hiệu qủa lao bảo hộ lao động máy công cụ sửa chữa máy động Khối kỹ thuật cơ sở Tháo rời máy có cấp chính xác Lựa chọn phương án công nghệ và vạch dấu chi tiết cần thường cho sửa chữa Bảo dưỡng hệ thống bôi trơn làm mát Bảo dưỡng hệ thống an toàn Gia công các chi tiết cần sửa chữa có sự hỗ trở Gia công các chi tiết cần sửa chữa bằng của máy dụng cụ cầm tay Bảo dưỡng hệ thống phanh cữ Bảo dưỡng hệ thống hiển thị Sửa chữa Sửa chữa Sửa chữa chi tiết Sửa chữa Sửa chữa chi Sửa chữa chi tiết trục các loại hộp thanh truyền và càng chi tiết bạc tiết dạng đĩa mặt trượt gạt Bảo dưỡng hệ thống điều khiển Bảo dưỡng hệ thống truyền lực cơ khí Lắp và điều chỉnh máy có cấp chính xác thường Bảo dưỡng hệ thống truyền lực bằng thuỷ lực (M017N7) Bảo dưỡng hệ thống truyền lực bằng khí nén (M018N8) Bằng tốt nghiệp trình độ lành nghề + THPT hoặc tương đương C3 Bảo dưỡng cơ cấu chấp hành 7 Khối Văn hoá bổ trợ Thiết kế cơ bản Công nghệ chuyên môn Kiểm tra chất lượng công việc Chẩn đoán và xử lý các hư hỏng của máy Tháo rời máy có cấp chính xác cao Sửa chữa các bộ phận chính của hệ thống thuỷ lực - khí nén (M036K) Lắp và điều chỉnh máy có cấp chính xác cao Các môn chung – Quản lý sản xuất và bồi dưỡng thợ bậc thấp 8 Ghi chú: Trước khi học mô đun: Bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí học viên phải được học: Khối các môn chung; khối kỹ thuật cơ sở; kỹ thuật an toàn và bảo hộ lao động; nhập môn nguội sửa chữa máy công cụ; chuẩn bị cho bảo dưỡng và sửa chữa máy; nâng cao hiệu quả lao động; tháo rời máy có cấp chính xác thường và thi đạt kết quả các nội dung trên để được công nhận theo tiêu chí đánh giá. 9 CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP CHÍNH TRONG MÔ ĐUN Hoạt động 1: Học lý thuyết Lĩnh hội những kiến thức cơ bản về: - Nội dung công tác chuẩn bị để bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí. - Cấu tạo, chức năng, nguyên lý làm việc của hệ thống truyền động bằng cơ khí thường dùng trong máy công cụ. - Vận dụng kiến thức vào quá trình tháo,lắp và bảo dưỡng đảm bảo yêu cầu kỹ thuật và an toàn.
Hoạt động 2: Học thực hành Luyện tập kỹ năng lập các phiếu công nghệ tháo, lắp và bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí của máy khoan K125, Trên cơ sở đó vận dụng để lập được các phiếu công nghệ tháo, lắp và bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí của các máy công cụ khác đạt yêu cầu kỹ thuật. Hoạt động 3: Học thực hành Luyện tập kỹ năng chuẩn bị các loại dụng cụ tháo, lắp và bảo dưỡng các hệ thống truyền động bằng cơ khí đảm bảo khi thực hiện các công việc tháo, lắp, bảo dưỡng được an toàn và có chất lượng theo yêu cầu kỹ thuật. Hoạt động 4: Học thực hành Luyện tập kỹ năng tháo hệ thống truyền động bằng cơ khí của máy khoan kiểu K125; vận dụng được kỹ năng vào quá trình tháo các cơ cấu điều khiển trên các máy công cụ khác đạt yêu cầu kỹ thuật. Hoạt động 5: Học thực hành Luyện tập kỹ năng làm sạch và kiểm tra các chi tiết trong hệ thống truyền động bằng cơ khí của máy khoan kiểu K125; vận dụng được kỹ năng vào quá trình làm sạch và kiểm tra các chi tiết trong hệ thống truyền động bằng cơ khí các máy công cụ khác đạt yêu cầu kỹ thuật.
Hoạt động 6: Học thực hành Luyện tập kỹ năng bảo dưỡng, sửa chữa nhỏ và chuẩn bị chi tiết thay thế hệ thống truyền động bằng cơ khí của máy khoan kiểu K125; vận dụng được kỹ năng vào quá trình bảo dưỡng, sửa chữa nhỏ và chuẩn bị chi tiết thay thế hệ thống truyền động bằng cơ khí các máy công cụ khác đạt yêu cầu kỹ thuật. 10 Hoạt động 7: Học thực hành Luyện tập kỹ năng lắp các chi tiết trong hệ thống truyền động bằng cơ khí của máy khoan kiểu K125; vận dụng được kỹ năng vào quá trình lắp các chi tiết trong hệ thống truyền động bằng cơ khí các máy công cụ khác đạt yêu cầu kỹ thuật. Hoạt động 8: Học thực hành Luyện tập kỹ năng chạy thử sau khi bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí của máy khoan kiểu K125; vận dụng được kỹ năng vào quá trình chạy thử sau khi bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí các máy công cụ khác đạt yêu cầu kỹ thuật. YÊU CẦU VỀ ĐÁNH GIÁ HOÀN THÀNH MÔ ĐUN a / Về kiến thức: Trả lời được 75% câu hỏi trắc nghiệm khách quan về: - Cấu tạo, nguyên lý làm việc và đặc điểm lắp ghép của hệ thống truyền động truyền động bằng cơ khí.
- Nội dung công tác bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí trong máy công cụ. b / Về kỹ năng: - Tháo, làm sạch, kiểm tra các chi tiết trong hệ thống truyền động bằng cơ khí - Bảo dưỡng, phát hiện, xử lý những thiếu sót, hư hỏng nhỏ của chi tiết hoặc thay thế chi tiết cho hệ thống truyền động bằng cơ khí - Vận hành và kiểm tra các chỉ tiêu kỹ thuật hệ thống truyền động bằng cơ khí được đánh giá bằng “ Quan sát sự thực hiện có bảng kiểm “. Học viên đạt yêu cầu khi đạt 75% các tiêu chí của bảng kiểm. c / Về thái độ: - Tham gia hoc đạt 85% thời gian lý thuyết và100% thời gian thực hành quy định của mô đun - Chấp hành tốt các quy định về an toàn được đánh giá bằng “ Quan sát sự thực hiện có bảng kiểm “.
Học viên đạt yêu cầu khi đạt 75% tiêu chí của bảng kiểm. 11 BÀI 1: CÔNG TÁC CHUẨN BỊ TRƯỚC KHI BẢO DƯỠNGHỆ THỐNG TRUYỀN ĐỘNG BẰNG CƠ KHÍ Giới thiệu: Nội dung bài học có tính quyết định đến chất lượng, năng suất cũng như công tác an toàn cho người và thiết bị trước khi thực hiện các công việc bảo dưỡng hệ thống truyền động bằng cơ khí của máy công cụ. Mục tiêu thực hiện: Học xong bài này học viên có khả năng: - Trình bày cấu tạo, nguyên lý làm việc và đặc tính lắp ghép của hệ thống truyền động bằng cơ khí trong máy công cụ. - Lập phiếu công nghệ tháo, lắp, bảo dưỡng các cơ cấu truyền động cơ khí trong máy.
- Chuẩn bị dụng cụ, phương tiện, chất liệu cần cho việc bảo dưỡng theo quy trình đã lập. - Kiểm tra, xem xét và ghi được những mất mát ,hư hỏng hoặc không bình thường của bộ phận cần bảo dưỡng. - Thực hiện các công tác an toàn và vệ sinh công nghiệp.