Luận Văn Báo Cáo Tổng Kết Dự Án Điều Tra Cơ Bản Dân Tộc Cờ Lao

Luận văn báo cáo tổng kết dự án điều tra cơ bản dân tộc Cờ Lao, phân tích chi tiết về văn hóa, lịch sử và đặc điểm xã hội của tộc người này.

• Tác giả: Ts. Lê Kim Khôi
• Người hướng dẫn: Pgs. Nguyễn Cúc
• Đề tài: Luận Văn Tổng Kết Dự Án Điều Tra Cơ Bản Dân Tộc Cờ Lao - Chi Tiết & Phân Tích
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng kết dự án điều tra cơ bản dân tộc Cờ Lao

Luận văn này tập trung vào việc tổng kết dự án điều tra cơ bản về dân tộc Cờ Lao, một dân tộc thiểu số có dân số dưới 5.000 người tại tỉnh Hà Giang. Dự án được thực hiện nhằm xây dựng bộ dữ liệu cơ bản về dân tộc này và đề xuất các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội. Phương pháp điều tra bao gồm kế thừa, điều tra xã hội học, và phân tích dữ liệu. Kết quả điều tra được tổng hợp và phân tích chi tiết, đánh giá thực trạng kinh tế, văn hóa, xã hội của cộng đồng Cờ Lao.

1.1. Tính cấp thiết của dự án

Dự án được thực hiện dựa trên Nghị quyết Hội nghị lần thứ 7 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX về công tác dân tộc, nhấn mạnh việc hỗ trợ các dân tộc thiểu số có dân số ít người. Dân tộc Cờ Lao, với dân số dưới 2.000 người, sống trong điều kiện tự nhiên và kinh tế khó khăn, cần được nghiên cứu để có chính sách phát triển phù hợp.

1.2. Mục tiêu và phạm vi điều tra

Mục tiêu chính của dự án là xây dựng bộ dữ liệu cơ bản về dân tộc Cờ Lao và đề xuất giải pháp phát triển. Phạm vi điều tra tập trung tại hai huyện Đồng Văn và Hoàng Su Phì, nơi cộng đồng Cờ Lao sinh sống. Đối tượng điều tra bao gồm các hộ gia đình, cán bộ địa phương, và các ban ngành liên quan.

II. Phương pháp và nội dung điều tra

Dự án sử dụng phương pháp điều tra xã hội học, kế thừa dữ liệu từ các nghiên cứu trước, và tổ chức các cuộc tọa đàm, hội thảo liên ngành. Phân tích dữ liệu được thực hiện để đánh giá thực trạng kinh tế, văn hóa, xã hội của dân tộc Cờ Lao. Nội dung điều tra bao gồm điều kiện tự nhiên, thực trạng dân số, lao động, và các vấn đề kinh tế - xã hội.

2.1. Phương pháp kế thừa và điều tra xã hội học

Phương pháp kế thừa được sử dụng để tận dụng các nghiên cứu trước đây về dân tộc Cờ Lao. Điều tra xã hội học được thực hiện thông qua phỏng vấn các hộ gia đình và cán bộ địa phương, thu thập thông tin về kinh tế, văn hóa, và xã hội.

2.2. Phân tích và đánh giá dữ liệu

Dữ liệu thu thập được phân tích chi tiết để đánh giá thực trạng kinh tế - xã hội của dân tộc Cờ Lao. Các vấn đề như chất lượng dân số, thu nhập, và giáo dục được đánh giá để đề xuất giải pháp phát triển.

III. Kết quả điều tra và đề xuất giải pháp

Kết quả điều tra cho thấy dân tộc Cờ Lao có dân số phát triển chậm, chất lượng dân số thấp, và điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn. Báo cáo tổng kết đề xuất các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội, tập trung vào cải thiện giáo dục, y tế, và cơ sở hạ tầng. Các giải pháp này nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống và bảo tồn văn hóa truyền thống của dân tộc Cờ Lao.

3.1. Thực trạng dân số và lao động

Dân số dân tộc Cờ Lao phát triển chậm, với tỷ lệ sinh thấp và chất lượng dân số không cao. Lao động chủ yếu tập trung trong nông nghiệp, với năng suất thấp và phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên.

3.2. Đề xuất giải pháp phát triển

Các giải pháp được đề xuất bao gồm cải thiện giáo dục, y tế, và cơ sở hạ tầng. Đặc biệt, cần tăng cường các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội, bảo tồn văn hóa truyền thống, và nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng Cờ Lao.

Trích đoạn nội dung tài liệu

uû ban d©n téc B¸o c¸o tæng kÕt dù ¸n ®iÒu tra c¬ b¶n d©n téc cê lao Chñ nhiÖm dù ¸n: ts. lª kim kh«i 6732 19/02/2008 hµ néi - 2007 PhÇn më ®Çu 1. TÝnh cÊp thiÕt cña dù ¸n NghÞ quyÕt Héi nghÞ lÇn thø 7 Ban chÊp hµnh Trung −¬ng §¶ng kho¸ IX vÒ c«ng t¸c d©n téc ®· kh¼ng ®Þnh “TiÕp tôc thùc hiÖn tèt c¸c chÝnh s¸ch ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi vïng d©n téc vµ miÒn nói; rµ so¸t, ®iÒu chØnh, bæ sung ®Ó hoµn chØnh nh÷ng chÝnh s¸ch ®· cã vµ nghiªn cøu ban hµnh nh÷ng chÝnh s¸ch míi, ®Ó ®¸p øng yªu cÇu ph¸t triÓn c¸c vïng d©n téc vµ nhiÖm vô c«ng t¸c d©n téc trong giai ®o¹n míi”. Ngµy 12/6/2003 Thñ t−íng ChÝnh phñ ®· ban hµnh QuyÕt ®Þnh sè 122/2003/Q§-TTg vÒ Ch−¬ng tr×nh hµnh ®éng cña ChÝnh phñ thùc hÞªn NghÞ quyÕt Héi nghÞ lÇn thø 7 Ban ChÊp hµnh Trung −¬ng §¶ng kho¸ IX vÒ c«ng t¸c d©n téc.

QuyÕt ®Þnh ®· chØ râ Uû ban D©n téc cã tr¸ch nhiÖm: " X©y dùng, hoµn thiÖn vµ tæ chøc thùc hiÖn cã hiÖu qu¶ dù ¸n hç trî d©n téc thiÓu sè cã d©n sè rÊt Ýt ng−êi". T¹i kho¶n 5, ®iÒu 2 NghÞ ®Þnh 51/2003/N§-CP, ban hµnh ngµy 16 th¸ng 5 n¨m 2003 cña ChÝnh phñ quy ®Þnh vÒ chøc n¨ng, nhiÖm vô, quyÒn h¹n vµ c¬ cÊu tæ chøc cña Uû ban D©n téc ghi râ: Uû ban D©n téc cã chøc n¨ng “§iÒu tra nghiªn cøu, tæng hîp vÒ nguån gèc lÞch sö, sù ph¸t triÓn cña c¸c d©n téc, c¸c téc ng−êi, c¸c dßng téc, ®Æc ®iÓm, thµnh phÇn d©n téc, kinh tÕ x· héi, ®êi sèng v¨n ho¸, phong tôc tËp qu¸n vµ c¸c vÊn ®Ò kh¸c vÒ d©n téc”. §Ó thùc hiÖn ®−îc nh÷ng nhiÖm vô chÝnh trÞ nªu trªn nh÷ng n¨m qua Uû ban D©n téc ®· tiÕn hµnh ®iÒu tra c¬ b¶n vÒ c¸c d©n téc Cèng, SiLa, ¥®u, Br©u, R¬m¨m (lµ c¸c d©n téc cã sè d©n d−íi 1.000 ng−êi -theo sè liÖu Tæng ®iÒu tra d©n sè cña Tæng côc Thèng kª n¨m 1999). Còng theo sè liÖu Tæng ®iÒu tra d©n sè n¨m 1999 cña Tæng Côc thèng kª, t¹i tØnh Hµ Giang d©n téc Cê Lao cã sè d©n d−íi 2000 ng−êi sèng tËp trung chñ yÕu ë hai huyÖn vïng cao §ång V¨n vµ Hoµng Su Ph×, cã ®iÒu kiÖn tù nhiªn vµ kinh tÕ, x· héi rÊt khã kh¨n.

Do ®ã viÖc 1 thùc hiÖn dù ¸n ®iÒu tra c¬ b¶n d©n téc C¬ Lao ( mét trong sè kh«ng nhiÒu c¸c d©n téc thiÓu sè cã sè d©n d−íi 5.000 ng−êi) lµ rÊt cÇn thiÕt. Môc tiªu cña dù ¸n §iÒu tra, x©y dùng bé d÷ liÖu c¬ b¶n vÒ d©n téc Cê Lao vµ ®Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p nh»m gãp phÇn ph¸t triÓn d©n téc Cê Lao. Ph¹m vi vµ ®èi t−îng ®iÒu tra - Ph¹m vi ®iÒu tra: §Þa bµn c− tró tËp trung cña céng ®ång d©n téc Cê Lao t¹i hai x· cña hai huyÖn §ång V¨n vµ Hoµng Su Ph× tØnh Hµ Giang. - §èi t−îng ®iÒu tra: Pháng vÊn c¸c hé gia ®×nh, c¸n bé tØnh, huyÖn, x·, th«n b¶n vµ mét sè c¸c ban, ngµnh liªn quan ®Ó thu thËp th«ng tin vÒ kinh tÕ, v¨n ho¸, x· héi vµ mét sè chÝnh s¸ch cña Nhµ n−íc, víi 7 mÉu ®iÒu tra vµ tæng sè lµ 1.

+ MÉu phiÕu ®iÒu tra hé gia ®×nh: 5 mÉu phiÕu. §iÒu tra hé gia ®×nh t¹i 1 x· cña huyÖn §ång v¨n, tØnh Hµ Giang: 102 hé x 5 mÉu phiÕu= 510 phiÕu. §iÒu tra hé gia ®×nh t¹i 1 x· cña huyÖn Hoµng Su Ph×, tØnh Hµ Giang: 141 hé x 5 mÉu phiÕu = 705 phiÕu + MÉu phiÕu ®iÒu tra c¸n bé tØnh, huyÖn: 1 mÉu phiÕu. C¸n bé tØnh: 9 phiÕu.

C¸n bé huyÖn Hoµng Su Ph×: 7 phiÕu + MÉu phiÕu ®iÒu tra c¸n bé x·, th«n ( b¶n): 1 mÉu phiÕu. C¸n bé x· huyÖn §ång V¨n : 23 phiÕu. C¸n bé x· Hoµng Su Ph×: 26 phiÕu. C¸n bé th«n ( b¶n) cña 2 x·: 8 phiÕu 4.

Ph−¬ng ph¸p thùc hiÖn 1. Ph−¬ng ph¸p kÕ thõa. Ph−¬ng ph¸p ®iÒu tra x· héi häc 3. Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch, xö lý th«ng tin vµ ph−¬ng ph¸p ®¸nh gi¸.

Tæ chøc to¹ ®µm, lÊy ý kiÕn chuyªn gia. Tæ chøc héi th¶o liªn ngµnh. Néi dung cña dù ¸n 1. §iÒu kiÖn tù nhiªn vµ c¸c gi¸ trÞ truyÒn thèng cña téc ng−êi: - §Þa bµn c− tró cña ®ång bµo d©n téc Cê Lao.

- §iÒu kiÖn tù nhiªn. - C¸c vÊn ®Ò vÒ kinh tÕ, lÞch sö, v¨n ho¸, x· héi. - Tªn gäi lai lÞch vµ qu¸ tr×nh di c−. Thùc tr¹ng d©n sè, lao ®éng vµ viÖc lµm cña d©n téc Cê Lao….: - T×nh h×nh ph¸t triÓn d©n sè.

- Qui m« vµ c¬ cÊu d©n sè. - ChÊt l−îng d©n sè 3. Thùc tr¹ng vÒ kinh tÕ – x· héi - VÒ s¶n xuÊt vµ ®êi sèng + §Êt s¶n xuÊt + T− liÖu s¶n xuÊt + ¸p dông tiÕn bé khoa häc kü thuËt vµo s¶n xuÊt + Thu nhËp vµ chi tiªu + Ph©n lo¹i hé theo thu nhËp + Nh÷ng khã kh¨n lín nhÊt cña c¸c hé gia ®×nh d©n téc Cê Lao trong s¶n xuÊt, kinh doanh. - Quan hÖ gia ®×nh vµ x· héi.

- VÒ gi¸o dôc, y tÕ, v¨n ho¸. ý kiÕn ®¸nh gi¸ cña ng−êi d©n vµ c¸n bé ®Þa ph−¬ng vÒ c¸c chÝnh s¸ch t¸c ®éng ®Õn d©n téc Cê Lao tõ n¨m 1999-2005 5. §éi ngò c¸n bé lµ ng−êi d©n téc Cê Lao trong hÖ thèng chÝnh trÞ. T©m t−, nguyÖn väng cña ®ång bµo d©n téc Cê Lao.

KiÕn nghÞ, ®Ò xuÊt gi¶i ph¸p vÒ ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi vïng d©n téc Cê Lao. Bè côc cña dù ¸n Kh«ng kÓ phÇn më ®Çu, kÕt luËn vµ danh môc c¸c tµi liÖu tham kh¶o dù ¸n gåm 3 phÇn: PhÇn thø nhÊt: Tæng quan vÒ ®iÒu kiÖn tù nhiªn, kinh tÕ – x· héi vïng d©n téc Cê Lao. PhÇn thø hai: KÕt qu¶ ®iÒu tra c¬ b¶n d©n téc Cê Lao. PhÇn thø ba: §Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi vïng d©n téc Cê Lao.

C¸c thµnh viªn thùc hiÖn dù ¸n - TS. Lª Kim Kh«i, Vô tr−ëng Vô KÕ ho¹ch- Tµi chÝnh, Chñ nhiÖm dù ¸n - CN. NguyÔn ThÞ §øc H¹nh, CV Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, th− ký DA - KTS. NguyÔn Huy T−êng, PVT Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - TS.

NguyÔn V¨n Träng, PVT Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - CN. Ph¹m ThÞ Kim Oanh, CVC Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - CN. TriÖu Kim Dung, CVC Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - CN. NguyÔn ThÞ Kim Dung, CVC Vô KHTC, thµnh viªn - CN.

NguyÔn V¨n DuÈn, CVC Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - CN. Hå V¨n Thµnh, CVC Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - KTS. NguyÔn Träng Trung, CVC Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - CN. Vò Hoµng Anh, CV Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn 4 - CN.

Ph¹m Hång Nhung, CVC Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - CN. Hoµng §øc C−¬ng, CV Vô KÕ ho¹ch – Tµi chÝnh, thµnh viªn - KS. Ma Trung Tû, CV Vô Hîp t¸c Quèc tÕ, thµnh viªn - CN. Ph¹m B×nh S¬n, CV Vô Hîp t¸c Quèc tÕ, thµnh viªn - CN.

Vò TuyÕt Nga, CV Vô Hîp t¸c Quèc tÕ, thµnh viªn - CN. Lª ThÞ H−êng, CV Vô Hîp t¸c Quèc tÕ, thµnh viªn - PGS. NguyÔn Cóc, nguyªn Gi¸m ®èc Häc ViÖn ChÝnh trÞ khu vùc I - TS. §oµn Minh HuÊn, Tr−ëng khoa D©n téc vµ t«n gi¸o, tÝn ng−ìng, Häc ViÖn ChÝnh trÞ khu vùc I.

5 PhÇn thø nhÊt Tæng quan vÒ ®iÒu kiÖn tù nhiªn, kinh tÕ – x∙ héi vïng d©n téc Cê Lao I. §Þa bµn c− tró, ®iÒu kiÖn tù nhiªn 1. §Þa bµn c− tró ë ViÖt Nam d©n téc Cê lao lµ mét trong nh÷ng d©n téc cã d©n sè Ýt. HiÖn nay d©n téc Cê Lao chØ c− tró ë tØnh Hµ Giang, t¹i 25 x·, ph−êng, thÞ trÊn thuéc 7 huyÖn ( Hoµng Su Ph×, §ång V¨n, Yªn Minh, VÞ Xuyªn, MÌo V¹c, B¾c Quang vµ Qu¶n B¹); trong ®ã tËp trung nhÊt t¹i 2 x· cña 2 huyÖn lµ Hoµng Su Ph× vµ §ång V¨n.

T¹i huyÖn Hoµng Su Ph×, d©n téc Cê Lao sèng tËp trung chñ yÕu t¹i x· Tóng S¸n, cßn mét sè rÊt Ýt sèng t¹i thÞ trÊn Vinh Quang. T¹i huyÖn §ång V¨n, d©n téc Cê Lao sèng tËp trung nhÊt t¹i x· SÝnh Lñng, ngoµi ra cßn sèng r¶i r¸c t¹i c¸c x· Phè Lµ, §ång V¨n, thÞ trÊn Phè B¶ng. Trong 7 huyÖn mµ d©n téc Cê Lao sinh sèng, chØ cã huyÖn B¾c Quang lµ huyÖn miÒn nói, víi tæng sè x· lµ 31, trong ®ã cã 5 x· vïng cao, 26 x· miÒn nói; 6 huyÖn cßn l¹i ®Òu lµ huyÖn vïng cao ( Hoµng Su Ph× cã 30 x·, trong ®ã cã 27 x· vïng cao; 3 x· miÒn nói; §ång V¨n cã 19 x· ®Òu lµ x· vïng cao; Yªn Minh cã 16 x· ®Òu lµ x· vïng cao; VÞ Xuyªn cã 23 x·, trong ®ã cã 16 x· vïng cao vµ 7 x· miÒn nói; MÌo V¹c cã 16 x· ®Òu lµ x· vïng cao; Qu¶n B¹ cã 12 x· ®Òu lµ x· vïng cao). §iÒu kiÖn tù nhiªn C¸c x·, th«n n¬i ng−êi Cê Lao sinh sèng cã ®é dèc lín, cã nói ®¸ tai mÌo vµ nói ®Êt ë ®é cao trung b×nh 1.500m so víi mÆt n−íc biÓn.

§é dèc b×nh qu©n 40o, do ®Þa h×nh phøc t¹p nªn h¹n chÕ viÖc khai hoang ruéng, n−¬ng ®Ó s¶n xuÊt, giao th«ng ®i l¹i khã kh¨n nªn h¹n chÕ viÖc tiÕp xóc x· héi vµ giao l−u kinh tÕ hµng ho¸. KhÝ hËu ë vïng nµy rÊt kh¾c nghiÖt, mïa hÌ m−a nhiÒu, l−îng 6 m−a trung b×nh tõ 200 mm trë lªn, ë vïng ®Êt phÝa t©y dÔ g©y ra lò quÐt, s¹t lë ®Êt rÊt nguy hiÓm. NhiÖt ®é gi÷a ngµy vµ ®ªm chªnh lÖch cao. Kinh tÕ, v¨n ho¸, x∙ héi 1.

VÒ kinh tÕ a/ S¶n xuÊt vµ ®êi sèng - VÒ s¶n xuÊt: S¶n xuÊt cña ®ång bµo d©n téc Cê Lao chñ yÕu lµ n«ng nghiÖp. Trong trång trät: §éc canh. C©y trång chÝnh lµ lóa, ng« vµ mét sè lo¹i nh− rau, ®Ëu, c©y cñ kh¸c, n¨ng suÊt thÊp, phô thuéc thiªn nhiªn, thêi tiÕt, khÝ hËu. N¨ng suÊt lóa b×nh qu©n tõ 35-40 t¹/ha, ng« b×nh qu©n tõ 9-12 t¹/ha.

Trong ch¨n nu«i: Chñ yÕu 02 lo¹i gia sóc ®Ó lÊy søc kÐo vµ ph©n lµ tr©u, bß, ngoµi ra cßn nu«i dª, lîn, gµ. phôc vô ®êi sèng hµng ngµy. - VÒ ®êi sèng: Theo ®iÒu tra cña Ban D©n téc – T«n gi¸o tØnh n¨m 2005 cho thÊy ®êi sèng cña ®ång bµo d©n téc Cê Lao rÊt khã kh¨n, tØ lÖ hé nghÌo (theo chuÈn cò) vÉn cßn cao ë c¸c th«n tËp trung, th−êng bÞ thiÕu l−¬ng thùc tõ 2-3 th¸ng, sè hé kh¸ chØ chiÕm 0,38%, sè hé trung b×nh chiÕm 83,2%, sè hé nghÌo chiÕm 16,4%.