Luận văn thạc sĩ kinh tế các yếu tố ảnh hưởng đến trả nợ đúng hạn của người nghèo tại ngân hàng chính sách xã hội việt nam trên địa bàn huyện ba tri

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến trả nợ đúng hạn của người nghèo tại Ngân hàng Chính sách Xã hội Việt Nam trên địa bàn huyện Ba Tri.

• Tác giả: Đoàn Minh Hiếu
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Loan
• Trường học: Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Các yếu tố ảnh hưởng đến trả nợ đúng hạn của người nghèo tại Ngân hàng Chính sách Xã hội Việt Nam trên địa bàn huyện Ba Tri
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• TÓM TẮT LUẬN VĂN
• 1. CHƯƠNG 1: SỰ CẦN THIẾT VÀ LÝ DO LỰA CHỌN ĐỀ TÀI
• 1.1. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 1.2. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 1.3. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 1.5. Ý NGHĨA ĐỀ TÀI
• 1.6. KẾT CẤU LUẬN VĂN
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI NGƯỜI NGHÈO
• 2.1. Khái quát về tín dụng ngân hàng đối với người nghèo và rủi ro tín dụng
• 2.2. Tín dụng tại ngân hàng thương mại
• 2.3. Phân loại tín dụng ngân hàng
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ MÔ HÌNH
• 3.1. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2. Mô hình nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu
• 3.3. Mẫu nghiên cứu và dữ liệu nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp thu thập số liệu
• 3.5. Phương pháp phân tích số liệu
• 4. CHƯƠNG 4: THỰC TRẠNG VỀ TÍN DỤNG ĐỐI VỚI NGƯỜI NGHÈO VÀ YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TRẢ NỢ CỦA NGƯỜI NGHÈO TẠI NHCSXH HUYỆN BA TRI
• 4.1. Thực trạng về tín dụng đối với người nghèo tại NHCSXH huyện Ba Tri
• 4.2. Phân tích yếu tố ảnh hưởng đến trả nợ đúng hạn của người nghèo vay vốn NHCSXH huyện Ba Tri
• 4.3. Kiểm định mô hình hồi quy Binary Logistic
• 4.4. Thảo luận kết quả hồi quy mô hình
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ GỢI Ý CHÍNH SÁCH GÓP PHẦN NÂNG CAO KHẢ NĂNG TRẢ NỢ VAY TẠI NHCSXH HUYỆN BA TRI
• 5.1. Kết luận của nghiên cứu
• 5.2. Gợi ý chính sách và khuyến nghị góp phần nâng cao khả năng trả nợ đúng hạn
• 5.2.1. Khuyến nghị đối với chi nhánh NHCSXH tại huyện Ba Tri
• 5.2.2. Gợi ý chính sách đối với Chính phủ về chính sách đối với người nghèo
• 5.2.3. Gợi ý chính sách đối với NHCSXH Việt Nam trong công tác chủ động nguồn vốn
• 5.2.4. Khuyến nghị đối với UBND huyện trong công tác chỉ đạo
• 5.2.5. Khuyến nghị đối với Hội đoàn thể, UBND cấp xã
• 5.3. Hạn chế của đề tài
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu và mục tiêu nghiên cứu

Luận văn thạc sĩ này tập trung vào việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn của người nghèo tại Ngân hàng Chính sách Xã hội Việt Nam trên địa bàn Huyện Ba Tri. Nghiên cứu nhằm mục đích đánh giá thực trạng và xác định các yếu tố tác động đến khả năng trả nợ đúng hạn của người nghèo, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý tín dụng. Mục tiêu tổng quát của nghiên cứu là đánh giá các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất chính sách nhằm cải thiện khả năng trả nợ đúng hạn. Mục tiêu cụ thể bao gồm đánh giá thực trạng trả nợ, phân tích các yếu tố ảnh hưởng, và gợi ý chính sách phù hợp.

1.1. Lý do chọn đề tài

Hệ thống ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc luân chuyển vốn từ nơi thừa đến nơi thiếu. Tuy nhiên, vấn đề rủi ro tín dụng, đặc biệt là việc trả nợ không đúng hạn, đang là thách thức lớn đối với các ngân hàng, bao gồm cả Ngân hàng Chính sách Xã hội. Nghiên cứu này được thực hiện để phân tích thực trạng và xác định các yếu tố ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn của người nghèo tại Huyện Ba Tri, từ đó đề xuất các giải pháp cải thiện.

1.2. Câu hỏi nghiên cứu

Nghiên cứu đặt ra ba câu hỏi chính: (1) Thực trạng trả nợ đúng hạn của người nghèo tại NHCSXH Huyện Ba Tri như thế nào? (2) Những yếu tố nào ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn? (3) Các chính sách nào có thể nâng cao khả năng trả nợ đúng hạn của người nghèo?

II. Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết về tín dụng ngân hàng, rủi ro tín dụng, và tài chính vi mô. Tín dụng ngân hàng được định nghĩa là quan hệ chuyển nhượng tạm thời một lượng giá trị từ người cho vay đến người đi vay, với điều kiện hoàn trả cả vốn gốc và lãi. Rủi ro tín dụng là khả năng người vay không trả được nợ đúng hạn, gây ảnh hưởng đến hoạt động của ngân hàng. Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng, cụ thể là mô hình hồi quy Binary Logistic, để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn.

2.1. Tín dụng ngân hàng và rủi ro tín dụng

Tín dụng ngân hàng là quan hệ giữa ngân hàng và các chủ thể khác trong xã hội, trong đó ngân hàng có thể là người cho vay hoặc người đi vay. Rủi ro tín dụng xảy ra khi người vay không trả được nợ đúng hạn, gây ảnh hưởng đến hoạt động của ngân hàng. Nghiên cứu này tập trung vào việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng, đặc biệt là việc trả nợ đúng hạn của người nghèo.

2.2. Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với mô hình hồi quy Binary Logistic để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn. Dữ liệu được thu thập từ 279 mẫu khảo sát các hộ nghèo có vay vốn tại NHCSXH Huyện Ba Tri. Các biến số được phân tích bao gồm vốn dự án, tiết kiệm, giới tính, số thành viên trong độ tuổi lao động, và các yếu tố khách quan như thị trường tiêu thụ và đường giao thông.

III. Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Kết quả nghiên cứu cho thấy 8/13 biến số có ý nghĩa thống kê trong việc ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn, bao gồm vốn dự án, tiết kiệm, giới tính, số thành viên trong độ tuổi lao động, thị trường tiêu thụ, và đường giao thông. Các biến số như lãi suất, vốn tự có, và trình độ học vấn không có ý nghĩa thống kê. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng các yếu tố khách quan như thị trường tiêu thụ và đường giao thông có tác động đáng kể đến khả năng trả nợ đúng hạn của người nghèo.

3.1. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng

Kết quả phân tích cho thấy vốn dự án và tiết kiệm là hai yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn. Các yếu tố như giới tính và số thành viên trong độ tuổi lao động cũng có tác động đáng kể. Các yếu tố khách quan như thị trường tiêu thụ và đường giao thông cũng được xác định là có ảnh hưởng lớn đến khả năng trả nợ đúng hạn.

3.2. Đề xuất chính sách

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các đề xuất chính sách được đưa ra bao gồm: (1) Tăng cường hỗ trợ vốn dự án cho người nghèo, (2) Cải thiện cơ sở hạ tầng giao thông, (3) Mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm của người nghèo, và (4) Nâng cao nhận thức về quản lý tài chính cho người nghèo.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tín dụng ngân hàng đóng vai trò thiết yếu trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế, đặc biệt là đối với nhóm người nghèo – đối tượng được xem là dễ bị tổn thương về mặt tài chính. Tại huyện Ba Tri, tỉnh Bến Tre, tính đến ngày 31/12/2018, Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) quản lý dư nợ lên đến 390.651 triệu đồng với 16.300 hộ nghèo vay vốn, chiếm 30,2% tổng số hộ dân toàn huyện. Tuy nhiên, tỷ lệ thu nợ đến hạn năm 2018 chỉ đạt 50,75%, trong đó hộ nghèo trả nợ đúng hạn chỉ chiếm 47,3%. Tình trạng này đặt ra thách thức lớn đối với hoạt động tín dụng và sự ổn định của NHCSXH tại địa phương.

Luận văn tập trung nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến việc trả nợ đúng hạn của người nghèo vay vốn tại NHCSXH huyện Ba Tri trong giai đoạn 2015-2018. Mục tiêu cụ thể là đánh giá thực trạng trả nợ, xác định các nhân tố tác động và đề xuất giải pháp nâng cao khả năng trả nợ đúng hạn. Nghiên cứu sử dụng mô hình hồi quy Binary Logistic trên 279 mẫu khảo sát hộ nghèo vay vốn đến hạn trong năm 2018, nhằm phân tích mức độ ảnh hưởng của các yếu tố liên quan đến khoản vay, đặc điểm hộ gia đình và điều kiện khách quan như thị trường tiêu thụ và hạ tầng giao thông.

Kết quả nghiên cứu không chỉ góp phần làm rõ nguyên nhân gây rủi ro tín dụng tại NHCSXH huyện Ba Tri mà còn cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng chính sách tín dụng ưu đãi hiệu quả, góp phần giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình sau:

• Lý thuyết tín dụng ngân hàng: Tín dụng được hiểu là quan hệ kinh tế dưới hình thức tiền tệ, trong đó người vay phải hoàn trả cả vốn và lãi theo thỏa thuận. Tín dụng ngân hàng chính sách xã hội có đặc điểm ưu đãi, không yêu cầu thế chấp tài sản đối với người nghèo, nhằm hỗ trợ phát triển sản xuất, kinh doanh và cải thiện đời sống.

• Lý thuyết rủi ro tín dụng khách hàng cá nhân: Rủi ro tín dụng là khả năng khách hàng không thực hiện hoặc không có khả năng thực hiện nghĩa vụ trả nợ đúng hạn, gây tổn thất cho ngân hàng. Các dấu hiệu nhận diện rủi ro bao gồm thu nhập không ổn định, sử dụng vốn sai mục đích, trì hoãn trả nợ, và điều kiện thị trường bất lợi.

• Mô hình hồi quy Binary Logistic: Mô hình này được sử dụng để phân tích biến phụ thuộc nhị phân (trả nợ đúng hạn hoặc không) dựa trên nhiều biến độc lập như vốn dự án, tiết kiệm, giới tính, số thành viên trong hộ, thị trường tiêu thụ, diện tích đất và hạ tầng giao thông. Mô hình giúp xác định xác suất trả nợ đúng hạn và mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố.

Các khái niệm chính bao gồm: trả nợ đúng hạn, vốn dự án, vốn tự có, tiết kiệm, tuổi chủ hộ, giới tính, số thành viên trong và ngoài độ tuổi lao động, trình độ học vấn, thị trường tiêu thụ, diện tích đất và đường giao thông.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Nghiên cứu sử dụng dữ liệu sơ cấp thu thập từ 279 hộ nghèo vay vốn tại NHCSXH huyện Ba Tri đến hạn trong năm 2018, được chọn ngẫu nhiên từ tổng số 1.159 hộ vay. Dữ liệu thứ cấp được khai thác từ hồ sơ sao kê chi tiết khách hàng và báo cáo tài chính của NHCSXH huyện Ba Tri giai đoạn 2015-2018.

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Kết hợp khảo sát trực tiếp qua bảng hỏi, phỏng vấn tại các điểm giao dịch xã, sinh hoạt tổ tiết kiệm và vay vốn, cũng như khảo sát tại nhà hộ vay nhằm đảm bảo tính đại diện và độ tin cậy của dữ liệu.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng phần mềm SPSS và STATA để thực hiện các phân tích thống kê mô tả, kiểm định tương quan, đa cộng tuyến, độ phù hợp mô hình, ý nghĩa hệ số hồi quy và kiểm định phương sai phần dư. Mô hình hồi quy Binary Logistic được áp dụng để đánh giá tác động của 13 biến độc lập đến khả năng trả nợ đúng hạn.

• Timeline nghiên cứu: Dữ liệu được thu thập và xử lý trong năm 2018, phân tích và báo cáo kết quả hoàn thành trong năm 2019.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tỷ lệ trả nợ đúng hạn thấp: Tỷ lệ thu nợ đến hạn năm 2018 tại NHCSXH huyện Ba Tri chỉ đạt 50,75%, trong đó hộ nghèo trả nợ đúng hạn chiếm 47,3%, phản ánh thực trạng rủi ro tín dụng cao.

2. Các yếu tố có ý nghĩa thống kê: Mô hình hồi quy Binary Logistic cho thấy 8/13 biến độc lập có ảnh hưởng có ý nghĩa đến việc trả nợ đúng hạn, gồm: vốn dự án, tiết kiệm, giới tính chủ hộ, số thành viên trong độ tuổi lao động, số thành viên ngoài độ tuổi lao động, thị trường tiêu thụ, diện tích đất và đường giao thông.

3. Ảnh hưởng tích cực của vốn dự án và tiết kiệm: Vốn dự án và số tiền tiết kiệm có tác động cùng chiều, giúp tăng khả năng trả nợ đúng hạn. Cụ thể, hộ gia đình có vốn dự án lớn hơn và tiết kiệm nhiều hơn có xác suất trả nợ đúng hạn cao hơn đáng kể.

4. Tác động của đặc điểm hộ gia đình: Giới tính chủ hộ (nữ giới có khả năng trả nợ đúng hạn cao hơn), số thành viên trong độ tuổi lao động (tăng khả năng trả nợ), số thành viên ngoài độ tuổi lao động (giảm khả năng trả nợ) đều có ảnh hưởng rõ rệt.

5. Điều kiện khách quan: Thị trường tiêu thụ ổn định, diện tích đất canh tác rộng và hạ tầng giao thông thuận lợi đều góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, từ đó tăng khả năng trả nợ đúng hạn.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy vốn dự án và tiết kiệm là những yếu tố quan trọng nhất trong việc đảm bảo khả năng trả nợ đúng hạn của người nghèo. Điều này phù hợp với các nghiên cứu trước đây, khẳng định vai trò của nguồn vốn và quản lý tài chính cá nhân trong giảm rủi ro tín dụng. Giới tính chủ hộ cũng là yếu tố đáng chú ý, khi nữ giới thường có xu hướng quản lý tài chính cẩn thận hơn, từ đó giảm thiểu rủi ro trả nợ trễ hạn.

Số thành viên trong độ tuổi lao động tăng khả năng lao động và thu nhập, giúp cải thiện khả năng trả nợ, trong khi số thành viên ngoài độ tuổi lao động làm tăng gánh nặng tài chính, gây khó khăn cho việc trả nợ. Điều kiện thị trường và hạ tầng giao thông thuận lợi tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất, kinh doanh và tiêu thụ sản phẩm, từ đó nâng cao thu nhập và khả năng trả nợ.

Các biến không có ý nghĩa thống kê như lãi suất, vốn tự có, tuổi chủ hộ, mục đích sử dụng vốn và trình độ học vấn cho thấy các yếu tố này không phải là nhân tố quyết định trong bối cảnh nghiên cứu, có thể do chính sách ưu đãi và đặc thù địa phương.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ trả nợ đúng hạn theo từng nhóm biến như giới tính, số thành viên lao động, hoặc bảng hồi quy chi tiết các hệ số và mức ý nghĩa để minh họa mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường hỗ trợ vốn dự án và khuyến khích tiết kiệm: NHCSXH huyện Ba Tri cần mở rộng quy mô vốn cho vay và khuyến khích người nghèo tích cực gửi tiết kiệm nhằm nâng cao khả năng trả nợ đúng hạn. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: NHCSXH và các tổ chức tín dụng.

2. Tăng cường đào tạo, tư vấn quản lý tài chính cho hộ nghèo: Tổ chức các lớp tập huấn về quản lý tài chính, kỹ năng sản xuất kinh doanh cho người nghèo, đặc biệt là nữ chủ hộ, nhằm nâng cao ý thức và năng lực trả nợ. Thời gian: liên tục hàng năm; Chủ thể: NHCSXH phối hợp với các tổ chức chính trị - xã hội.

3. Phát triển hạ tầng giao thông và thị trường tiêu thụ: UBND huyện Ba Tri cần ưu tiên đầu tư cải thiện đường giao thông nông thôn và hỗ trợ phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm cho người nghèo, giúp họ thuận lợi trong sản xuất và kinh doanh. Thời gian: 3-5 năm; Chủ thể: UBND huyện, các sở ngành liên quan.

4. Tăng cường giám sát và hỗ trợ hộ nghèo có nhiều thành viên ngoài độ tuổi lao động: Các tổ chức tín dụng và chính quyền địa phương cần theo dõi sát sao, hỗ trợ các hộ gia đình có gánh nặng tài chính cao để giảm thiểu rủi ro trả nợ trễ hạn. Thời gian: thường xuyên; Chủ thể: NHCSXH, UBND xã, tổ tiết kiệm và vay vốn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý NHCSXH và ngân hàng thương mại: Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học để cải thiện chính sách cho vay, quản lý rủi ro tín dụng và nâng cao hiệu quả thu hồi nợ.

2. Các nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước: Thông tin về các yếu tố ảnh hưởng đến trả nợ giúp xây dựng chính sách hỗ trợ người nghèo phù hợp, góp phần giảm nghèo bền vững.

3. Các tổ chức chính trị - xã hội và hội đoàn thể địa phương: Nghiên cứu giúp các tổ chức này hiểu rõ hơn về khó khăn của người nghèo trong việc trả nợ, từ đó có các hoạt động hỗ trợ, tuyên truyền hiệu quả.

4. Học viên, nghiên cứu sinh và chuyên gia kinh tế, tài chính: Luận văn là tài liệu tham khảo quý giá về phương pháp nghiên cứu, mô hình phân tích và thực trạng tín dụng đối với người nghèo tại Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao tỷ lệ trả nợ đúng hạn của người nghèo tại Ba Tri lại thấp?
   Nguyên nhân chính là do điều kiện kinh tế khó khăn, thiếu vốn tự có, thị trường tiêu thụ không ổn định và hạ tầng giao thông chưa thuận lợi, làm giảm hiệu quả sản xuất kinh doanh và khả năng trả nợ.

2. Yếu tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến việc trả nợ đúng hạn?
   Vốn dự án và số tiền tiết kiệm là hai yếu tố có tác động tích cực và mạnh mẽ nhất, giúp người nghèo có nguồn lực tài chính ổn định để trả nợ đúng hạn.

3. Giới tính chủ hộ ảnh hưởng thế nào đến trả nợ?
   Nghiên cứu cho thấy nữ giới làm chủ hộ thường có khả năng quản lý tài chính tốt hơn, từ đó tăng khả năng trả nợ đúng hạn so với nam giới.

4. Lãi suất vay có phải là yếu tố quan trọng trong việc trả nợ đúng hạn?
   Trong bối cảnh NHCSXH với lãi suất ưu đãi, lãi suất không có ý nghĩa thống kê rõ ràng trong mô hình, do đó không phải là yếu tố quyết định trong việc trả nợ đúng hạn tại Ba Tri.

5. Làm thế nào để nâng cao khả năng trả nợ đúng hạn của người nghèo?
   Cần kết hợp tăng vốn vay, khuyến khích tiết kiệm, cải thiện hạ tầng giao thông, phát triển thị trường tiêu thụ và nâng cao năng lực quản lý tài chính cho người nghèo.

Kết luận

• Tỷ lệ trả nợ đúng hạn của người nghèo tại NHCSXH huyện Ba Tri còn thấp, gây rủi ro tín dụng đáng kể.
• Mô hình hồi quy Binary Logistic xác định 8 yếu tố có ảnh hưởng quan trọng đến trả nợ đúng hạn, trong đó vốn dự án và tiết kiệm đóng vai trò chủ đạo.
• Đặc điểm hộ gia đình như giới tính chủ hộ, số thành viên trong và ngoài độ tuổi lao động cũng tác động rõ rệt đến khả năng trả nợ.
• Điều kiện khách quan như thị trường tiêu thụ ổn định, diện tích đất và hạ tầng giao thông thuận lợi góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất và khả năng trả nợ.
• Các giải pháp đề xuất tập trung vào tăng cường vốn, khuyến khích tiết kiệm, nâng cao năng lực quản lý tài chính và cải thiện điều kiện sản xuất kinh doanh nhằm giảm rủi ro tín dụng.

Hành động tiếp theo: Các cơ quan liên quan cần phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục nghiên cứu mở rộng phạm vi để nâng cao hiệu quả tín dụng chính sách xã hội. Độc giả và các nhà quản lý được khuyến khích áp dụng kết quả nghiên cứu để cải thiện công tác quản lý tín dụng và hỗ trợ người nghèo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƢỚC VIỆT NAM TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP. HỒ CHÍ MINH ĐOÀN MINH HIẾU CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TRẢ NỢ ĐÚNG HẠN LV Quản lý kinh tế CỦA NGƢỜI NGHÈO TẠI NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI VIỆT NAM TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN BA TRI LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2019 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGÂN HÀNG NHÀ NƢỚC VIỆT NAM TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG TP. HỒ CHÍ MINH ĐOÀN MINH HIẾU CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TRẢ NỢ ĐÚNG HẠN LV Quản lý kinh tế CỦA NGƢỜI NGHÈO TẠI NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỘI VIỆT NAM TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN BA TRI LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã Ngành: 8 34 02 01 Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.

NGUYỄN THỊ LOAN TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2019 i LỜI CẢM ƠN Đầu tiên tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến giảng viên hƣớng dẫn luận văn của tôi là Cô PGS. Nguyễn Thị Loan, ngƣời đã luôn nhiệt tình hƣớng dẫn, hỗ trợ, động viên tôi trong suốt thời gian vừa qua. Trong quá trình thực hiện luận văn tôi gặp không ít khó khăn nhƣng với sự chỉ dẫn tận tình, định hƣớng cùng những lời khuyên bổ ích của cô đã giúp tôi yên tâm, có thêm động lực để hoàn thành tốt nội dung nghiên cứu.

Cảm ơn gia đình đã luôn động viên giúp đỡ tôi rất nhiều về mặt vật chất lẫn tinh thần trong thời gian học tập; cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp đã tạo điều kiện hỗ trợ tôi trong quá trình học tập và thực hiện luận văn này. Luân văn tốt nghiệp cũng không thể tránh những thiếu sót, rất mong nhận đƣợc sự góp ý của Quý thầy cô và các bạn. LV Quản lý kinh tế Lời sau cùng, cho phép tôi đƣợc kính chúc Quý thầy cô đƣợc nhiều sức khỏe, hạnh phúc và thành công. Trân trọng kính chào! Tp HCM, ngày 12 tháng 11 năm 2019 Ngƣời thực hiện Đoàn Minh Hiếu ii LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam kết luận văn này đƣợc thực hiện dựa trên các kết quả nghiên cứu của tôi và các kết quả nghiên cứu này chƣa đƣợc dùng cho bất cứ luận văn cùng cấp nào khác.

Tp HCM, ngày 12 tháng 11 năm 2019 Ngƣời thực hiện Đoàn Minh Hiếu LV Quản lý kinh tế iii TÓM TẮT LUẬN VĂN Đề tài “Các yếu tố ảnh hƣởng đến trả nợ đúng hạn của ngƣời nghèo tại Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam trên địa bàn huyện Ba Tri” đƣợc tiến hành nghiên cứu trên 279 mẫu khảo sát khách hàng là hộ nghèo có vay vốn tại Ngân hàng Chính sách xã hội huyện Ba Tri đến hạn trong năm 2018. Mục đích nhằm đánh giá thực trạng, nghiên cứu, xác định các yếu tố ảnh hƣởng đến trả nợ đúng hạn của ngƣời nghèo tại Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam trên địa bàn huyện Ba Tri và mức độ tác động của các yếu tố đó. Từ kết quả đó, tác giả đề xuất giải pháp, góp phần nâng cao khả năng trả nợ đúng hạn của ngƣời nghèo. Tác giả sử dụng mô hình hồi quy Binary Logistic để thực hiện nghiên cứu, xác định các yếu tố ảnh hƣởng đến việc trả nợ đúng hạn của ngƣời nghèo.

Các yếu tố liên quan đến khoản vay: Vốn dự án, vốn tự có, lãi suất, tiết kiệm; Các yếu tố hộ gia đình: Tuổi chủ hộ, giới tính, số LV Quản lý kinh tế thành viên trong độ tuổi lao động, số thành viên ngoài độ tuổi lao động, trình độ học vấn của chủ hộ, mục đích sử dụng vốn, diện tích đất; Các yếu tố khách quan khác nhƣ thị trƣờng tiêu thụ và đƣờng giao thông. Kết quả kiểm định mô hình hồi quy cho thấy 8/13 biến có ý nghĩa thống kê gồm: Vốn dự án, tiết kiệm, giới tính, số thành viên trong độ tuổi lao động, số thành viên ngoài độ tuổi lao động, thị trƣờng, diện tích đất và đƣờng giao thông. Còn lại 5/13 biến không có ý nghĩa thống kê trong mô hình: Lãi suất, vốn tự có, tuổi chủ hộ, mục đích sử dụng vốn và trình độ học vấn của chủ hộ. Với những kết quả đạt đƣợc đó, tác giả nêu ra một số khuyến nghị và gợi ý chính sách nhằm nâng cao khả năng trả nợ đúng hạn đối với ngƣời nghèo.

iv MỤC LỤC CHƢƠNG 1. SỰ CẦN THIẾT VÀ LÝ DO LỰA CHỌN ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU.

ĐỐI TƢỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. KẾT CẤU LUẬN VĂN. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI NGƢỜI NGHÈO.

KHÁI QUÁT VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI NGƢỜI NGHÈO VÀ RỦI RO TÍN DỤNG. Tín dụng tại ngân hàng thƣơng mại. 6 LV Quản lý kinh tế 2. Tín dụng ngân hàng đối với ngƣời nghèo .1 Tiêu chí xác định là ngƣời nghèo.2 Tín dụng ngân hàng chính sách xã hội .3 Sự khác nhau giữa tín dụng NHCSXH và tín dụng NHTM.

Rủi ro tín dụng .1 Khái niệm rủi ro tín dụng khách hàng cá nhân .2 Các dấu hiệu nhận diện rủi ro tín dụng khách hàng cá nhân. TỔNG QUAN VỀ CÁC NGHIÊN CỨU VÀ MÔ HÌNH. Các nghiên cứu trƣớc. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ MÔ HÌNH.

QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU. MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ GIẢ THUYẾT NGHIÊN CỨU. MẪU NGHIÊN CỨU. Dữ liệu nghiên cứu.

Khảo sát và thu thập dữ liệu. Cách thức tổ chức khảo sát. Hình thức thực hiện. Nội dung khảo sát và thống kê mô tả các biến nghiên cứu.

PHƢƠNG PHÁP THU THẬP SỐ LIỆU. PHƢƠNG PHÁP PHÂN TÍCH SỐ LIỆU. Phƣơng pháp thống kê mô tả và so sánh.1 Phƣơng pháp thống kê mô tả .2 Phƣơng pháp so sánh. Mô hình hồi quy Binary Logistic .1 Kiểm định tƣơng quan .2 Kiểm định hiện tƣợng đa cộng tuyến .3 Kiểm định độ phù hợp của mô hình .4 Kiểm định ý nghĩa của các hệ số .5 Kiểm định hiện tƣợng phƣơng sai của phần dƣ thay đổi.

THỰC TRẠNG VỀ TÍN DỤNG ĐỐI VỚI NGƢỜI NGHÈO VÀ YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TRẢ NỢ CỦA NGƢỜI NGHÈO TẠI NHCSXH HUYỆN BA TRI. THỰC TRẠNG VỀ TÍN DỤNG ĐỐI VỚI NGƢỜI NGHÈO TẠI NHCSXH HUYỆN BA LV Quản lý kinh tế TRI. Thực trạng hộ nghèo tại huyện Ba Tri. Thực trạng về cho vay đối với ngƣời nghèo tại Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam trên địa bàn huyện Ba Tri.

PHÂN TÍCH YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TRẢ NỢ ĐÚNG HẠN CỦA NGƢỜI NGHÈO VAY VỐN NHCSXH HUYỆN BA TRI. Thống kê mô tả (khái quát đối tƣợng nghiên cứu). Kiểm định tƣơng quan. Kiểm định đa cộng tuyến.

Kiểm định độ phù hợp của mô hình .1 Kiểm định độ phù hợp tổng quát .2 Kiểm định mức độ giải thích của mô hình .3 Kiểm định độ chính xác trong dự đoán của mô hình. Kiểm định ý nghĩa các hệ số hồi quy. Kiểm định phƣơng sai sai số thay đổi. THẢO LUẬN KẾT QUẢ HỒI QUY MÔ HÌNH.

KẾT LUẬN VÀ GỢI Ý CHÍNH SÁCH GÓP PHẦN NÂNG CAO KHẢ NĂNG TRẢ NỢ VAY TẠI NHCSXH HUYỆN BA TRI. KẾT LUẬN CỦA NGHIÊN CỨU. Đánh giá vể kết quả và hạn chế trong cho vay đối với ngƣời nghèo tại NHCSXH huyện Ba Tri. Đánh giá về các yếu tố ảnh hƣởng đến trả nợ đúng hạn của ngƣời nghèo dựa vào kết quả mô hình.

GỢI Ý CHÍNH SÁCH VÀ KHUYẾN NGHỊ GÓP PHẦN NÂNG CAO KHẢ NĂNG TRẢ NỢ ĐÚNG HẠN. Khuyến nghị đối với chi nhánh NHCSXH tại huyện Ba Tri. Gợi ý chính sách và khuyến nghị với các cơ quan quản lý góp phần nâng cao khả năng trả nợ đối với ngƣời nghèo tại huyện Ba Tri .1 Gợi ý chính sách đối với Chính phủ về chính sách đối với ngƣời nghèo .2 Gợi ý chính sách đối với NHCSXH Việt Nam trong công tác chủ động nguồn vốn .3 Khuyến nghị đối với UBND huyện trong công tác chỉ đạo .4 Khuyến nghị đối với Hội đoàn thể, UBND cấp xã. HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI.

77 LV Quản lý kinh tế TÀI LIỆU THAM KHẢO .78 vii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Từ Nghĩa NHNN. Ngân hàng Nhà nƣớc Việt Nam NHTM. Ngân hàng Thƣơng mại NHCSXH. Ngân hàng Chính sách xã hội HĐQT.

Hội đồng quản trị TCTD. Tổ chức tín dụng UBND. Ủy ban nhân dân LV Quản lý kinh tế viii DANH MỤC BẢNG Bảng 2. 1 Sự khác nhau giữa tín dụng NHCSXH và tín dụng NHTM.

2 Bảng tóm tắt nghiên các cứu trƣớc. 1 Bảng nội dung các biến nghiên cứu. 2 Diễn giải các biến và kỳ vọng trong phân tích hồi quy. 1 Tình hình cho vay tại NHCSXH huyện Ba Tri năm 2015-2018.

2 Bảng tỷ lệ thu nợ hộ nghèo tại NHCSXH huyện Ba Tri năm 2015-2018 43 Bảng 4. 3 Thống kê các biến nghiên cứu. 4 Tần suất các biến nghiên cứu. 5 Kiểm định đa cộng tuyến.

6 Kiểm định độ phù hợp tổng quát. 7 Kiểm định mức độ giải thích của mô hình. 8 Kiểm định độ chính xác trong dự đoán của mô hình. 9 Kết quả hồi quy Binary Logistic.

10 Kết quả hồi quy Binary Logistic với tham số Robust. 54 LV Quản lý kinh tế Bảng 4. 11 Kết quả hồi quy theo tỷ số Odds. 12 Ƣớc lƣợng việc trả nợ theo tác động của từng yếu tố.

13 Ƣớc lƣợng việc trả nợ theo tác động của vốn dự án. 58 DANH MỤC HÌNH Hình 3. 1 Quy trình nghiên cứu. 2 Mô hình nghiên cứu các yếu tố ảnh hƣởng đến việc trả nợ đúng hạn.

1 Số hộ nghèo huyện Ba Tri giai đoạn 2015-2018. 2 Tỷ lệ trả nợ đúng hạn NHCSXH huyện Ba Tri năm 2015-2018. Sự cần thiết và lý do lựa chọn đề tài Hệ thống ngân hàng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của nền kinh tế, là cầu nối cho dòng vốn đƣợc luân chuyển từ nơi thừa vốn đến nơi có nhu cầu sử dụng vốn. Do đó, sự ổn định của ngành ngân hàng đƣợc xem là yếu tố quan trọng đối với sự phát triển của nền kinh tế.

Tuy nhiên, trong thời gian qua các ngân hàng ngày càng thận trọng hơn trong công tác cho vay do vấn đề rủi ro tín dụng (trả nợ đúng hạn) của các đối tƣợng khách hàng khi đƣợc cấp tín dụng. Khi khách hàng không trả nợ đúng hạn sẽ làm tăng rủi ro tín dụng, gây ra các ảnh hƣởng xấu đối với quá trình hoạt động của ngân hàng.