Luận Văn Thạc Sĩ Nghiên Cứu Lựa Chọn Dự Án Cấp Nước Trên Địa Bàn Thành Phố Hồ Chí Minh

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu nghiên cứu lựa chọn dự án đầu tư dự án cấp nước trên địa bàn thành phố hồ chí minh, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện

• Tác giả: Nguyễn Ngọc Hùng
• Người hướng dẫn: PGS. Mai Di Tám
• Trường học: Trường Đại Học Thủy Lợi
• Chuyên ngành: Quản lý xây dựng
• Đề tài: Nghiên cứu lựa chọn dự án đầu tư: dự án cấp nước trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng quan về đánh giá hiệu quả tài chính dự án đầu tư

Chương này cung cấp cái nhìn tổng quan về các nghiên cứu liên quan đến lựa chọn dự án đầu tư và dự án cấp nước tại Việt Nam và trên thế giới. Các phương pháp đánh giá hiệu quả tài chính được phân tích, bao gồm các chỉ số như NPV, IRR, và tỷ số lợi ích chi phí (B/C). Các nghiên cứu tại Việt Nam chủ yếu tập trung vào lĩnh vực giao thông và cơ sở hạ tầng, trong khi các nghiên cứu quốc tế đưa ra các mô hình phức tạp hơn để đánh giá hiệu quả của dự án cấp nước.

1.1. Nghiên cứu tại Việt Nam

Các nghiên cứu tại Việt Nam về lựa chọn dự án đầu tư chủ yếu tập trung vào lĩnh vực giao thông và cơ sở hạ tầng. Ví dụ, luận văn của Võ Hoàng Anh (2010) đã sử dụng các phương pháp kinh tế - kỹ thuật như NPV và IRR để đánh giá hiệu quả của các dự án đường bộ. Các nghiên cứu khác như của Lương Văn Khôi (2012) nhấn mạnh sự khác biệt giữa phân tích tài chính và phân tích kinh tế, đồng thời đề xuất các phương pháp điều chỉnh chi phí và lợi ích để phản ánh đúng giá trị xã hội của dự án.

1.2. Nghiên cứu quốc tế

Các nghiên cứu quốc tế về dự án cấp nước thường sử dụng các mô hình phức tạp để đánh giá hiệu quả tài chính và kỹ thuật. Các phương pháp như phân tích độ nhạy và mô hình hóa được áp dụng để dự đoán các rủi ro và lợi ích của dự án. Các nghiên cứu này cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quản lý nguồn nước và phát triển bền vững trong quy hoạch đô thị.

II. Phương pháp đánh giá hiệu quả tài chính dự án

Chương này trình bày các phương pháp chính để đánh giá hiệu quả tài chính của dự án cấp nước, bao gồm giá trị tương đương (EV), tỷ số lợi ích chi phí (B/C), và phương pháp thời gian hoàn vốn. Các yếu tố kỹ thuật và môi trường được tích hợp vào các mô hình tính toán để đảm bảo tính chính xác và toàn diện.

2.1. Giá trị tương đương EV

Phương pháp giá trị tương đương (EV) được sử dụng để so sánh các dự án có quy mô và thời gian khác nhau. EV giúp chuyển đổi các dòng tiền tương lai về giá trị hiện tại, từ đó đánh giá hiệu quả tài chính một cách khách quan.

2.2. Tỷ số lợi ích chi phí B C

Tỷ số lợi ích chi phí (B/C) là một chỉ số quan trọng để đánh giá hiệu quả của dự án cấp nước. Chỉ số này so sánh tổng lợi ích của dự án với tổng chi phí, giúp xác định tính khả thi và hiệu quả kinh tế của dự án.

III. Xây dựng mô hình tính toán hiệu quả tài chính

Chương này tập trung vào việc xây dựng các mô hình tính toán hiệu quả tài chính cho các loại hình dự án cấp nước khác nhau. Các yếu tố kỹ thuật, đơn giá đầu vào, và các tiêu chí phân tích được tích hợp vào mô hình để đảm bảo tính chính xác và toàn diện.

3.1. Các yếu tố kỹ thuật

Các yếu tố kỹ thuật như áp lực nước, vật liệu ống, và tuổi thọ công trình được xem xét trong mô hình tính toán. Các yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả và chi phí của dự án cấp nước.

3.2. Đơn giá đầu vào

Đơn giá đầu vào bao gồm giá nước, đơn giá xây dựng cơ bản, và đơn giá vật tư thiết bị. Các đơn giá này được sử dụng để tính toán chi phí và lợi ích của dự án, từ đó đánh giá hiệu quả tài chính.

IV. Áp dụng mô hình vào thực tiễn

Chương này trình bày việc áp dụng các mô hình tính toán vào thực tiễn phân tích hiệu quả tài chính của các dự án cấp nước cụ thể tại TP.HCM. Các dự án được phân tích bao gồm dự án thay thế đường ống, cải tạo hệ thống hiện hữu, và đầu tư mới hệ thống phân phối nước.

4.1. Dự án thay thế đường ống

Dự án thay thế các đường ống không còn đảm bảo sử dụng được phân tích để đánh giá hiệu quả tài chính. Các yếu tố như chi phí thay thế, tuổi thọ mới của đường ống, và lợi ích từ việc giảm thất thoát nước được xem xét.

4.2. Dự án cải tạo hệ thống hiện hữu

Dự án cải tạo và nâng cấp các đường ống hiện hữu được phân tích để đánh giá hiệu quả tài chính. Các yếu tố như chi phí cải tạo, tuổi thọ kéo dài, và lợi ích từ việc cải thiện chất lượng nước được xem xét.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ TÀI CHÍNH DỰ ÁN ĐẦU TƯ 15 1. Tổng quan các nghiên cứu về lựa chọn dự án đầu tư, dự án cấp nước ở Việt Nam và trên thế giới theo phương pháp đánh giá hiệu quả tài chính 1. Tổng quan các nghiên cứu lựa chọn dự án đầu tư, dự án cấp nước ở Việt Nam theo phương pháp đánh giá hiệu quả tài chính Hiện nay, tại Việt Nam việc nghiên cứu về lựa chọn dự án đầu tư công trình cấp nước là chưa có, tuy nhiên có một số nghiên cứu trên các lĩnh vực đầu tư công khác chẳng hạn như một số nghiên cứu được tóm tắt dưới đây: Luận văn của Võ Hoàng Anh, “Đánh giá hiệu quả kinh tế dự án đầu tư giao thông”, tạp chí cầu đường Việt Nam, 2010, trang 26 - 33. Tác giả đã đưa ra hai phương pháp lựa chọn dự án đầu tư xây dựng đường bộ tại Việt nam, phương pháp thứ nhất là sử dụng các thuật toán kinh tế - kỹ thuật như NPV, IRR, chỉ tiêu tỷ số thu chi B/C (Benefit – Cost- Ratio), công thức cơ bản tính toán trên cơ sở các số liệu điều tra khảo sát trực tiếp, phương pháp này đòi hỏi kỹ năng, kinh nghiệm của kỹ sư, chuyên gia thực hiện công tác phân tích đánh giá dự án nhưng kiểm soát được kết quả tính toán và yêu cấu số liệu đầu vào ít phức tạp hơn phương pháp 2; phương pháp hai Mô hình hóa và sử dụng các phần mềm trợ giúp để tính toán.

Tác giả kết luận phương pháp thứ nhất phù hợp với Việt nam do điều kiện về giao thông, kinh tế và Môi trường Việt Nam. Lương văn khôi “Phân tích, đánh giá và lựa chọn các dự án đầu tư công”, tạp chí Kinh tế và Dự báo, số 6/2012, trang 11-12. Tác giả phân tích sự khác nhau giữa phân tích tài chính dự án và phân tích kinh tế, phân tích tài chính là đánh giá dự án từ quan điểm phúc lợi của một nhóm nhỏ những người được hưởng lợi của dự án, còn phân tích kinh tế là gộp tất cả các chi phí và lợi ích của tất cả các công dân trong một nước. và phân tích kinh tế thông qua 2 bước, bước 1 ước lượng các chi phí và lợi ích theo thị trường, bước 2 điều chỉnh các luồng chi phí và lợi ích thực của dự án đối với xã hội sau đó định đúng giá chúng, sử dụng dòng các lợi ích ròng để tính toán NPV, IRR.

Tác giả kết luận một dự án đầu tư công cộng có hiệu quả kinh tế - xã hội cao thường đảm bảo và đáp ứng được cả các mục tiêu quan 16 trọng khác như đáp ứng được sự phát triển liên ngành, trực tiếp hoặc gián tiếp tạo ra nhiều công ăn việc làm, và xóa đói giảm nghèo. Ngoài ra, còn có một số nghiên cứu khác như ThS. Nhữ Trọng Bách “ Đánh giá dự án đầu tư cơ sở hạ tầng đường sắt” Tạp chí nghiên cứu tài chính kế toán, số 10 (87) - 2010, trang 61 - 64. Nguyễn Quỳnh Sang “Một số vấn đề đánh giá, lựa chọn dự án đầu tư trong doanh nghiệp”, Tạp chí Khoa học giao thông vận tải, số 11 - 6/2005, trang 84- 86.

Võ Hoàng Anh “Phân tích hiệu quả kinh tế - tài chính dự án BOT xây dựng đường cao tốc ở Việt nam”, tạp chí cầu đường việt Nam, 2007, trang 41- 43. Đỗ thị Mỹ Dung – PGS.TS Lê Kiều “Phân tích các yếu tố vô hình ảnh hưởng đến dự án”, tạp chí Người xây dựng, số tháng 8- 2011, trang 18 – 21, cùng nhiều bài báo, nghiên cứu khoa học khác… Nhìn chung, các nghiên cứu trên mang tính khái quát cho tất cả các loại dự án, chưa đi phân tích đánh giá lựa chọn dự án đầu tư, cụ thể ở đây là lựa chọn dự án đầu tư công trình cấp nước. Đối với mỗi loại dự án của mỗi ngành kinh tế, các yếu tố ảnh hưởng, các chỉ tiêu kỹ thuật khác nhau, mục đích thực hiện, tính cấp thiết là hoàn toàn khác nhau, do vậy, tiêu chí phân tích để quyết định đầu tư cũng hoàn toàn khác biệt. Trong quá trình thực hiện luận văn, người viết sử dụng các nghiên cứu có sẵn về các cơ sở để thiết lập dòng tiền cho dự án và tiêu chí đánh giá dự án như NPV, IRR, thời gian hoàn vốn, chỉ số sinh lợi và các phương pháp phân tích khác để đo lường hiệu quả tài chính của dự án.

Tổng quan các nghiên cứu lựa chọn dự án đầu tư, dự án cấp nước trên thế giới Cho đến nay, chưa có nghiên cứu riêng nào về lựa chọn dự án đầu tư công trình cấp nước ngoài nghiên cứu của phòng phát triển hạ tầng và đô thị của World Bank có tiêu đề Cách tiếp cận phân tích kinh tế của các dự án cấp nước 2, phát hành vào tháng 10 năm 1992, để phục vụ cho công tác đánh giá lựa chọn đầu tư vào các công trình cấp nước của World Bank. Bài nghiên cứu đã đánh giá 21 dự án đã thực 2 Nguyên văn tiếng Anh “An Approach to the Economic Analysis of Water Supply Projects” 9 hiện gần đây của Ngân hàng thế giới. Việc đánh giá dự án dựa vào phân tích Chi phí – Lợi ích 3 của dự án trong đó có cả lợi ích của Nhà nước, chủ đầu tư dự án và người thụ hưởng trực tiếp từ dự án (dân cư). Nghiên cứa đưa ra 4 loại phương pháp phân tích gồm: A- chi phí thấp nhất, B- tỷ suất sinh lợi nội bộ IRR, C- tính toán FIRR và cung cấp xác định thặng dư tiêu dùng và cuối cùng là D - phân tích kinh tế dựa vào dòng tiền.

Tuy vậy, nghiên cứu trên chưa xét đến các yếu tố kỹ thuật, vốn có ảnh hưởng đáng kể đến phân tích hiệu quả kinh tế của dự án,chẳng hạn như: tuổi thọ công trình, vật liệu ảnh hưởng đến chi phí vận hành, sửa chữa, cũng như yếu tố áp lực, năng lượng bơm trong quá trình vận hành dự án cấp nước và các yếu tố khác vào dòng tiền của dự án mục tiêu. Tổng quan về Hệ thống cấp nước Thành phố Hồ Chí Minh Hệ thống cấp nước tại Tp. HCM hiện nay do Tổng công ty cấp nước Sài Gòn (Saigon Water Company - SAWACO) và các công ty trực thuộc quản lý. SAWACO có hiện có 13 phòng ban chức năng và ban Quản lý dự án; 2 nhà máy nước mặt và 1 nhà máy nước ngầm; 6 công ty Cổ phần Cấp nước và 2 công ty Trách nhiệm hữu hạn một thành viên Cấp nước; 2 công ty Cổ phần chuyên ngành; 2 công ty thành viên và 1 xí nghiệp quản lý hệ thống truyền tải (xem Hình 1.1) SAWACO cung cấp nước cho toàn bộ TPHCM, 23/24 quận huyện (trừ huyện Củ Chi) với dân số trong vùng phục vụ là 7,5 triệu người (chưa kể dân số vãng lai), tỷ lệ hộ dân được cấp nước sạch là 86%.

Tổng số đấu nối khách hàng là 910. Quy mô cấp nước hiện nay khoảng 1,7 triệu m3/ngày đêm (số liệu thống kê năm 2012). 3 Cost – Benefit Analysis 10 Nguồn: SAWACO (2013) Hình 1. 1 Sơ đồ tổ chức SAWACO Nguồn nước được khai thác từ hai nguồn chính, sông Đồng Nai và sông Sài Gòn, tổng hai nguồn này chiếm 93,6% và phần còn lại là nguồn nước dưới đất được khai thác chủ yếu ở các giếng thuộc quận 12, quận Tân Bình, một phần tại quận Gò Vấp, quận Bình Tân và quận 8 chiếm 6,4%.

1 Quy mô cấp nước của SAWACO (tính đến 2013) Công Công Quan hệ với TCT cấp suất suất vận TT Nhà máy nước nước Sài Gòn thiết kế hành (SAWACO) (m3/ngđ) (m3/ngđ) 1 NMN Thủ Đức 750.000 Trực thuộc 2 NMN Tân Hiệp 300.000 Trực thuộc Trực thuộc công ty 3 NMN ngầm Tân Phú 70.000 TNHH MTV Nước ngầm Sài Gòn 4 NMN BOO Thủ Đức 300.000 Bán sỉ nước sạch 11 5 NMN BOT Bình An 100.000 Bán sỉ nước sạch Trực thuộc công ty Hệ thống nước ngầm 6 12.500 TNHH MTV CN Trung Bình Trị An An Trực thuộc công ty Giếng Bà Huyện 7 400 400 TNHH MTV CN Trung Thanh Quan An Trực thuộc công ty Trạm giếng nước 8 10.000 TNHH MTV CN Trung ngầm Gò Vấp An 9 NMN Kênh Đông 150.000 Bán sỉ nước sạch 10 Nguồn nước Hiệp Ân Bán sỉ nước sạch Cung cấp vào MLCN Tổng cộng 1.900 thành phố Nguồn: SAWACO (2013), Báo cáo tỉ lệ thất thất nước, Tp. Hồ Chí Minh Khu vực TP.HCM được chia làm 6 vùng cấp nước theo quản lý của SAWACO, thể hiện ở Bảng 1. 2 Vùng cấp nước theo quản lý của SAWACO Vùng Công ty quản lý Địa bàn quản lý Cấp nước Bến Thành, Cấp nước Vùng 1 Phú Hòa Tân và 1 phần do Cấp Quận 1, Quận 3, Quận 5 và Quận 10 nước Chợ Lớn quản lý Công ty TNHH MTV Cấp nước Vùng 2 Quận Tân Bình, Tân Phú và Quận 1 Tân Hòa Cấp nước Gia Định và Xí Nghiệp Quận Gò Vấp, Quận 12, Quận Bình Vùng 3 Cấp nước Trung An Thạnh và Quận Phú Nhuận. Vùng 4 Cấp nước Thủ Đức Quận Thủ Đức, Quận 9 và Quận 2 Vùng 5 Cấp nước Nhà Bè Quận 4, Quận 7 và huyện Nhà Bè Vùng 6 Cấp nước Chợ Lớn Quận 6, Quận 8 và Quận Bình Tân Nguồn: SAWACO (2013), Báo cáo tỉ lệ thất thất nước, Tp.

Hồ Chí Minh 12 Nguồn: Tổng Công ty Cấp nước Sài Gòn (2010), Quy hoạch tổng thể Cấp nước TP Hồ Chí Minh đến năm 2025- Tập 2. Báo cáo chính Hình 1. 2 Bản đồ 6 vùng cấp nước Tp.HCM Mạng lưới cấp nước của Tp.HCM rộng lớn và phức tạp với hơn 5.400km đường ống (có đường kính trên 100mm) và trên 4.500km đường ống dịch vụ (đấu nối từ đường ống phân phối đến đồng hồ nước khách hàng), thành phần của ống và các phụ kiện đa dạng, tuổi thọ của các đường ống hơn 20 năm là 80%. Đường ống truyền tải Gồm có 4 tuyến chính: • Tuyến số 1: D2000mm bằng bê tông dự ứng lực có nòng thép D2000mm dẫn nước từ nhà máy Thủ Đức về đến Ngã Tư Bình Thái.

• Tuyến số 2: D600mm bằng bê tông dự ứng lực dẫn nước từ nhà máy nước Thủ Đức về khu công nghiệp Biên Hoà dài 13,28km. Đoạn qua gầm cầu Đồng Nai bằng 2 ống thép D350mm đặt hai bên cầu. Tuyến này được đưa vào sử dụng từ 1967 đến nay. 13 • Tuyến số 3: D800- 1000mm bằng ống thép có lớp bảo vệ ngoài và lớp lót xi măng bên trong dẫn nước từ NMN ngầm Sài Gòn dọc theo đường Cách mạng tháng Tám - Âu Cơ - Hương lộ 14 đến Tân Hoá phường 20, Quận Tân Bình dài 7.