CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC VẬN ĐỘNG NÔNG DÂN 1.1 Quan điểm của Chủ nghĩa Mác Lênin về công tác vận động nông dân: 1.1 Khái niệm nông dân: Theo khái niệm thông thường, nông dân là ''*người lao động sống bằng nghề làm ruộng ". [22,767] Nông dân là ''một giai cấp trong xã hội. Dưới chế độ phong kiến và tư bản, giai cấp nông dân là toàn thể những người sản xuất nhỏ trong nông nghiệp, kinh doanh cá thể bằng tư liệu sản xuất của riêng mình và bằng lương của gia đình mình” {20,227| " Nông dân — một giai cấp chuyên sản xuất những sản phẩm nông nghiệp trên cơ sở sở hữu tư nhân hoặc sở hữu hợp tác xã về tư liệu sản xuất và tham gia sản xuất bằng lao động của chính mình. Là một giai cấp xã hội đặc biệt, giai cấp nông dân hình thành trong quá trình tan rã của chế độ công xã nguyên thuỷ và quá trình phát triển của chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất và tổn tại cho tới khi xây dựng xong chủ nghĩa cộng sản.
Bản chất xã hội và địa vị của nông dân trong xã hội là do phương thức sản xuất quy định và được thay đổi cùng với sự thay đổi của hình thái kinh tế — xã hội và của giai đoạn đang phát triển của nó. Trong hình thái tiễn xã hội chủ nghĩa, nông dân bao gồm những người sản xuất nông nghiệp phân tán và chủ yếu là những người sản xuất nhỏ”. {21,227| SVTH: NGUYEN VAN THANG Trang 6 NHDKH: TH.S LÊ THANH HÀ KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Nông dân nước ta hiện nay là những người sống lâu đời ở thôn (làng, bản, ấp) lấy sản xuất nông nghiệp (theo nghĩa rộng) làm nguồn sống chính dưới hình thức hộ gia đình. Nông dân là lực lượng cách mạng chủ yếu trong cách mạng dân tộc dân chủ trước đây cũng như cách mạng xã hội chủ nghĩa hiện nay.
Trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa, người nông dân giữ vị trí quan trọng bởi nước ta sản xuất nông nghiệp chủ yếu là hộ gia đình hoặc các hình thức kinh tế hợp tác xã kiểu mới, nhưng trong đó hộ gia đình nông dan là đơn vị kinh tế tự chủ độc lập vẻ kinh tế.2 Quan điểm của Chủ nghĩa Mác Lênin về vận động nông dân: Vận động nông dân là một nội dung của liên minh công - nông - trí thức do Đảng công sản lãnh đạo. Đầu tiên là C.Angghen những lãnh tụ thiên tài của giai cấp công nhân thế giới, đã thấy rõ sức mạnh to lớn của giai cấp nông đân, khẳng định vai trò quan trọng của họ đối với thắng lợi của cách mạng vô sản. Trong vấn để nông dân ở Pháp và Đức của Ph,Angghen viết vào năm 1894 - tác phẩm được xem là văn kiện quan trọng nhất của Chủ nghĩa Mác Lênin về vấn dé liên minh giai cấp, Ph.Angghen đã trình bày những nguyên lý của chính sách nông nghiệp xã hội chủ nghĩa.Angghen đã viết: “ Nhiệm vụ của chúng ta đối với tiểu nông trước hết phải hướng đến quyền sở hữu cá thể của họ vào con đường kinh doanh hợp tác, không phải bằng con đường bạo lực mà bằng những tấm gương và bằng sự giúp đỡ của xã hội”. [14,736] Về vấn để hợp tác, Ph.Angghen nhấn mạnh: “ Chúng ta kiên quyết đứng về phía người tiểu nông; chúng ta cố tim đủ mọi cách để làm cho số phận của họ được dé chịu hơn, để cho họ chuyển sang hợp tác xã được dé dàng hơn, nếu họ quyết chuyển như thế, và thậm chí để cho họ có thời gian suy nghĩ với tư cách là người sở hữu mảnh đất của họ nếu họ không quyết định như thế.
Chúng ta làm như vậy vì chúng ta coi người tiểu nông tự cày cấy lấy gan như là người của chúng ta và sau nữa cũng chính ngay lợi ích của Dang”. [14,738-739} SVTH: NGUYỄN VĂN THẮNG Trang 7 NHDKH: TH.S LÊ THANH HÀ KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP V.Lênin đã kế thừa và phát triển những tư tưởng quan điểm của C.Angghen trong điểu kiện Chủ nghĩa tư bản chuyển sang Đế quốc chủ nghĩa.LLênin khẳng định: do địa vị kinh tế của mình, nông dân “phải đi theo công nhân hoặc giai cấp tư sản. Không có con đường trung gian”.LLénin coi liên minh công - nông là nguyên tắc tối cao của cách mạng vô sản. Sau Cách mạng Tháng Mười, nước Nga phải đương dau với cuộc nội chiến ác liệt, tàn khốc, kinh tế - xã hội gặp nhiều khó khăn.
Dé làm chuyển biến tình hình nước Nga, V.Lênin đã đưa ra luận điểm nổi tiếng * Bắt đầu từ nông dân”, đã soạn thảo và lãnh đạo thực hiện chính sách kinh tế mới (NEP), V.Lénin nói: * Thực chất của chính sách kinh tế mới là sự liên minh giữa giai cấp vô sản và nông dân”. [13,199] Cùng với Chính sách kinh tế mới, V.Lênin còn để ra các biện pháp để giải quyết khó khăn thực tế để xây dựng hợp tác xã cho phù hợp với chính sách kinh tế mới.Lênin thì việc đưa nông dân đi vào con đường tập thể là một nhiệm vụ vô cùng khó khăn, phức tạp và phải lâu dài.Lênin trong khi vạch ra hợp tác hóa đã đưa ra cách giải quyết tài tình vấn để đỏ xây dựng chủ nghĩa xã hội trong nước có nền sản xuất tiểu nông chiếm ưu thế. Trong các trước tác của mình, V.Lênin đã trình bày căn cứ khoa học của sự cần thiết vé mặt kinh tế và khả năng một cách đầy đủ cho công cuộc cải tạo xã hội chủ nghĩa ở nông thôn, đã thảo ra vấn để về diéu kiện, hình thức và phương pháp của công cuộc cải tạo đó. Người chứng minh rằng con đường chuyển kinh tế nông dân vào nền sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa phải thông qua chế độ hợp tác.
Chế độ hợp tác có ý nghĩa cách mạng lịch sử và thế giới. Kế hoạch hợp tác hóa của V.Lênin đó là việc cải tạo kinh tế tiểu nông vào kinh tế cộng sản chủ nghĩa bằng con đường và phương pháp thích hợp và dễ hiểu đối với nông dân”. [11,22] SVTH: NGUYEN VĂN THANG Trang 8 NHDKH: TH.S LÊ THANH HÀ KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Dựa vào kế hoạch hợp tác hóa của V.Lênin Đảng cộng sản quyết định phải tăng cường vai trò hợp tác xã tiêu thụ, phát triển hợp tác xã nông nghiệp và hợp tác xã tín dụng. Nhìn chung, có thể khẳng định rằng, đánh giá đúng vai trò người nông dân, để ra những chủ trương chính sách đúng đắn đối với nông dân là yếu tố đặc biệt quan trọng đưa nước Nga vượt qua thử thách hiểm nghèo và ngày càng lớn mạnh.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác vận động nông dân: Kế thừa và phát triển những tư tưởng quan điểm của các lãnh tụ của giai cấp công nhân, chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhận thức sâu sắc và đánh giá đúng vai trò và khả năng cách mạng to lớn của giai cấp nông dân Việt Nam.
Người cho rằng: “ Nông dân là một lực lượng rất to lớn của dân tộc, một đồng minh rất trung thành của giai cấp công nhân” [15,720] và khẳng định, cách mạng muốn thành công 4t hẳn phải dựa vào giai cấp nông dân. Người viết: “ Trong diéu kiện một nước nông nghiệp lạc hậu như nước ta thì vấn để dân tộc thực chất là vấn để nông dân, cách mạng dân tộc thực chất là cách mạng của nông dân do giai cấp công nhân lãnh đạo và chính quyển nhân dân thực chất là chính quyển công nông. Vì vậy, trải qua các thời kỳ, Đảng ta đã nắm vững và giải quyết đúng đắn vấn để nông dân, củng cố liên minh công nông. Dang ta đấu tranh chống những xu hướng hữu khuynh và “ tả” khuynh, đánh giá thấp vai trò của nông dan (.
) là bạn đồng minh chủ yếu và tin cậy nhất của giai cấp công nhân, là lực lượng cơ bản cùng với công nhân xây dựng chủ nghĩa xã hội”. [16, 17-18] Chính vì vậy, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm công tác vận động nông dân. Người chỉ ra rằng: “ Nông vận là phải: - Tổ chức nông dân thật chặt chẽ. - Đoàn kết nông dân that khang khít.
- Huấn luyện nông dân thật giác ngộ. SVTH: NGUYEN VĂN THẮNG Trang 9 NHDKH: TH.S LÊ THANH HÀ KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP - Lãnh đạo nông dân hăng hái đấu tranh cho lợi ích của nông dân, của Tổ quốc. Vận đông nông dân là phải vận thế nào cho toàn thể nông dân động, nghĩa là: làm cho nông dân hiểu rõ quyền lợi của dân tộc và của giới mình, làm cho nông dân vào Hội nông dân cứu quốc cho đông để phấn đấu cho mục đích của mình và tham gia công cuộc kháng chiến kiến quốc ”. [15,710] Trong bài báo Dân vận viết ngày 15 tháng 10 năm 1949, Chủ tịch Hỗ Chí Minh nêu rõ: " Dân vận là vận động tất cả lực lượng của mỗi một người dân không để sót một người dân nào, góp thành lực lượng toàn dân, để thực hành những công việc nên làm, những công việc Chính phủ và Đoàn thể giao cho.
Dân vận không thể chỉ dùng báo chương. sách vở, mít tinh, khẩu hiệu truyền đơn, chỉ thị mà đủ. Trước nhất là phải tìm đủ mọi cách giải thích cho mỗi một người dân hiểu rõ ràng: Việc đó là lợi ích cho họ và nhiệm vụ của họ, họ phải hãng hái làm cho kỳ được. Điểm thứ hai là bất cứ việc gì đểu phải ban bạc với dân, cùng với dân đặt kế hoạch cho thiết thực với hoàn cảnh địa phương rồi vận động và tổ chức toàn dân ra thi hành.
Trong thi hành phải theo dõi, giúp đỡ, đôn đốc, khuyến khích dân. Khi thi hành xong phải cùng với dân kiểm thảo lại công việc. rút kinh nghiệm, phê bình, khen thưởng”.3 Quan điểm của Đảng và Nhà nước ta vé công tác vận động nông dân trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.1 Công nghiệp, hóa hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn theo quan điểm của Dang ta: SVTH: NGUYEN VĂN THANG Trang 10 NHDKH: TH.S LÊ THANH HÀ KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Đại hội lần thứ VII của Đảng đã chi rõ: " Công nghiệp hóa là quá trình chuyển đổi căn bản, toàn diện các hoạt động kinh tế, xã hội từ sử dụng sức lao động thủ công là chính sang sử dung một cách phổ biến sức lao động cùng với công nghệ phương tiện và phương pháp tiên tiến, hiện đại, tạo ra năng suất lao động xã hội cao. Do vậy, công nghiệp hóa, hiện đại hóa sẽ tạo diéu kiện thay đổi về chất nén sản xuất xã hội, tăng cường năng suất lao động, tăng cường kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân, góp phẩn ổn định và phát triển kinh tế, chính trị, xã hội ".