Khảo Sát Hoạt Động Của Liên Từ Gốc Hán Trong Tác Phẩm Văn Chính Luận Của Hồ Chí Minh

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu khảo sát hoạt động của một số liên từ gốc hán trong các tác phẩm văn chính luận của hồ chí minh, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Hương
• Người hướng dẫn: PGS.TS Đào Thanh Lan
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn Hà Nội
• Chuyên ngành: Ngôn Ngữ Học
• Đề tài: Khảo Sát Liên Từ Gốc Hán Trong Tác Phẩm Văn Chính Luận Của Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Ngôn Ngữ Học
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Khám Phá Liên Từ Gốc Hán Tổng Quan Nghiên Cứu Ý Nghĩa

Nghiên cứu liên từ gốc Hán trong tiếng Việt hiện đại là một lĩnh vực quan trọng nhưng chưa được khai thác sâu. Liên từ đóng vai trò then chốt trong việc liên kết các thành phần câu và đoạn văn, đặc biệt là trong các văn bản trang trọng như tác phẩm văn chính luận. Việc tìm hiểu nguồn gốc và sự biến đổi của chúng không chỉ giúp làm sáng tỏ lịch sử ngữ pháp tiếng Việt mà còn góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng ngôn ngữ. Luận văn này tập trung vào khảo sát sự hoạt động của một số liên từ gốc Hán trong các tác phẩm văn chính luận của Hồ Chí Minh, từ đó rút ra những nhận xét bước đầu về quá trình Việt hóa và vai trò của chúng.

1.1. Tại Sao Nghiên Cứu Liên Từ Gốc Hán Lại Quan Trọng

Hư từ, bao gồm liên từ, tuy chiếm tỉ lệ nhỏ trong vốn từ vựng nhưng lại có tần suất sử dụng cao và vai trò quan trọng về mặt cú pháp. Nghiên cứu liên từ gốc Hán giúp hiểu rõ hơn về sự ảnh hưởng của Hán ngữ đối với ngữ pháp tiếng Việt. Đồng thời, nó còn giúp chúng ta nắm bắt được những biến đổi về ngữ âm và ngữ nghĩa trong quá trình hội nhập vào tiếng Việt. Nghiên cứu này còn góp phần vào việc học tập, giảng dạy từ Hán Việt trong trường học.

1.2. Mục Tiêu Cụ Thể Của Đề Tài Nghiên Cứu Liên Từ

Mục tiêu chính của nghiên cứu này là khảo sát hoạt động chức năng của một số liên từ có nguồn gốc từ tiếng Hán trong các tác phẩm văn chính luận của Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh. Nghiên cứu tập trung vào việc làm rõ đặc điểm, sự hoạt động cụ thể, và sự thay đổi của chúng trong quá trình Việt hóa. Kết quả nghiên cứu này góp phần vào việc học tập, nghiên cứu, và giảng dạy từ Hán Việt.

II. Thách Thức Nghiên Cứu Xác Định Phân Loại Liên Từ Gốc Hán

Một trong những thách thức lớn nhất trong việc nghiên cứu liên từ gốc Hán là xác định chính xác nguồn gốc và phân loại chúng. Nhiều liên từ đã trải qua quá trình Việt hóa, khiến cho việc truy nguyên nguồn gốc trở nên khó khăn. Hơn nữa, ranh giới giữa các loại hư từ đôi khi không rõ ràng, dẫn đến sự nhầm lẫn trong việc phân loại. Luận văn này sẽ sử dụng các tiêu chí ngôn ngữ học lịch sử và so sánh đối chiếu giữa tiếng Hán và tiếng Việt để giải quyết vấn đề này.

2.1. Tiêu Chí Nhận Diện Liên Từ Gốc Hán Trong Tiếng Việt

Việc nhận diện liên từ gốc Hán dựa trên nhiều yếu tố, bao gồm ngữ âm, ngữ nghĩa, và lịch sử phát triển của từ. Các liên từ có âm đọc Hán Việt tương ứng thường được coi là từ Hán Việt. Tuy nhiên, cần xem xét cả quá trình biến đổi âm đọc và ý nghĩa để tránh nhầm lẫn. Ngoài ra, cần tham khảo các công trình nghiên cứu về từ Hán Việt để có cơ sở đối chiếu.

2.2. Khó Khăn Trong Phân Loại Liên Từ và Giải Pháp

Sự khác biệt giữa các tiểu loại hư từ, như liên từ, giới từ, và phó từ, đôi khi rất mong manh. Để giải quyết vấn đề này, cần xem xét chức năng cú pháp và quan hệ ngữ nghĩa mà liên từ thể hiện trong câu. Đồng thời, cần đối chiếu với cách sử dụng của các liên từ tương ứng trong tiếng Hán để xác định rõ hơn đặc tính của chúng. Luận văn này sẽ sử dụng phương pháp phân tích ngữ cảnh để làm rõ chức năng và vai trò của từng liên từ.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Miêu Tả Thống Kê Phân Tích Cải Biến

Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, luận văn sử dụng kết hợp nhiều phương pháp khác nhau. Phương pháp miêu tả được sử dụng để quan sát và ghi lại hoạt động của liên từ gốc Hán trong các tác phẩm văn chính luận. Phương pháp thống kê giúp xác định tần suất xuất hiện và vị trí của các liên từ. Đặc biệt, phương pháp phân tích cải biến được sử dụng để đánh giá hiệu lực giao tiếp của các câu có và không có liên từ, từ đó làm rõ vai trò của chúng.

3.1. Ứng Dụng Phương Pháp Thống Kê Để Đánh Giá Tần Suất

Phương pháp thống kê được sử dụng để đếm số lần xuất hiện của từng liên từ gốc Hán trong ngữ liệu. Kết quả thống kê này giúp xác định được tần suất sử dụng của từng liên từ, từ đó đánh giá được mức độ phổ biến và vai trò của chúng trong văn phong chính luận của Hồ Chí Minh.

3.2. Phân Tích Cải Biến Làm Rõ Vai Trò Kết Nối Của Liên Từ

Phương pháp phân tích cải biến được thực hiện bằng cách loại bỏ liên từ khỏi câu và so sánh ý nghĩa của câu gốc với câu đã loại bỏ liên từ. Sự thay đổi về ý nghĩa hoặc tính mạch lạc của câu sau khi loại bỏ liên từ cho thấy vai trò quan trọng của liên từ trong việc liên kết và làm rõ quan hệ ngữ nghĩa giữa các thành phần câu.

3.3. So Sánh Đối Chiếu Tìm Ra Nét Tương Đồng Và Khác Biệt

Trong quá trình nghiên cứu, các hiện tượng ngôn ngữ được so sánh với nhau để tìm ra những nét giống hoặc khác nhau để xác định và nhận diện chúng. Các đơn vị ngôn ngữ được so sánh là các liên từ gốc Hán. Có lúc, các liên từ có nghĩa và cách sử dụng tương tự được nhóm thành một nhóm, đôi khi lại đối lập chúng với nhau để thấy được đặc điểm và hoạt động của chúng một cách đầy đủ nhất.

IV. Ứng Dụng Liên Từ Gốc Hán Trong Văn Chính Luận Hồ Chí Minh

Các tác phẩm văn chính luận của Hồ Chí Minh thể hiện sự sử dụng linh hoạt và sáng tạo các liên từ gốc Hán. Người không chỉ sử dụng chúng để liên kết các ý tưởng một cách chặt chẽ mà còn để tạo ra văn phong chính luận sắc bén và thuyết phục. Việc phân tích cách sử dụng liên từ trong các tác phẩm này giúp hiểu rõ hơn về phong cách ngôn ngữ Hồ Chí Minh.

4.1. Vai Trò Của Liên Từ Trong Việc Tạo Tính Mạch Lạc Văn Bản

Liên từ giúp kết nối các câu và đoạn văn, tạo thành một văn bản thống nhất và mạch lạc. Sự lựa chọn và sử dụng liên từ một cách hợp lý giúp người đọc dễ dàng theo dõi và hiểu được lập luận của tác giả. Trong văn chính luận, tính mạch lạc là yếu tố quan trọng để thuyết phục người đọc.

4.2. Liên Từ Góp Phần Thể Hiện Sắc Thái Biểu Cảm

Ngoài chức năng liên kết, liên từ còn có thể được sử dụng để thể hiện các sắc thái biểu cảm khác nhau, như sự nhấn mạnh, sự đối lập, hay sự nhượng bộ. Việc sử dụng liên từ một cách tinh tế giúp văn bản trở nên sinh động và hấp dẫn hơn. Phân tích các sắc thái biểu cảm giúp ta hiểu hơn về giá trị biểu đạt của liên từ.

4.3. Giá Trị Biểu Đạt Của Liên Từ Gốc Hán Trong Văn Phong Bác

Phong cách ngôn ngữ Hồ Chí Minh nổi bật với sự giản dị, dễ hiểu nhưng vẫn đảm bảo tính chính xác và thuyết phục. Liên từ gốc Hán được sử dụng một cách chọn lọc và phù hợp với mục đích giao tiếp, góp phần tạo nên văn phong đặc trưng của Người. Việc sử dụng các liên từ gốc Hán thể hiện sự uyên bác, lịch lãm nhưng vẫn gần gũi, dễ hiểu.

V. Kết Quả Nghiên Cứu Đánh Giá Xu Hướng Việt Hóa Liên Từ

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng các liên từ gốc Hán đóng vai trò quan trọng trong các tác phẩm văn chính luận của Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, chúng cũng trải qua quá trình Việt hóa về ngữ âm và ngữ nghĩa, thể hiện xu hướng sử dụng ngôn ngữ giản dị và gần gũi với quần chúng. Việc đánh giá kết quả nghiên cứu này giúp hiểu rõ hơn về sự phát triển của tiếng Việt hiện đại.

5.1. Những Biến Đổi Về Ngữ Âm Ngữ Nghĩa Của Liên Từ

Trong quá trình Việt hóa, một số liên từ gốc Hán đã trải qua sự thay đổi về ngữ âm, trở nên gần gũi hơn với âm đọc tiếng Việt. Đồng thời, ngữ nghĩa của chúng cũng có thể được mở rộng hoặc thu hẹp để phù hợp với cách sử dụng trong tiếng Việt. Các biến đổi này phản ánh quá trình hội nhập của từ Hán Việt vào hệ thống ngôn ngữ bản địa.

5.2. Xu Hướng Sử Dụng Liên Từ Gốc Hán Trong Tiếng Việt Hiện Đại

Nghiên cứu cho thấy xu hướng sử dụng liên từ gốc Hán trong tiếng Việt hiện đại có sự thay đổi so với trước đây. Một số liên từ trở nên ít được sử dụng hơn, trong khi những liên từ khác vẫn giữ vai trò quan trọng trong việc liên kết và làm rõ quan hệ ngữ nghĩa.

VI. Kết Luận Đề Xuất Hướng Nghiên Cứu Về Liên Từ Gốc Hán

Luận văn đã khảo sát và phân tích hoạt động của một số liên từ gốc Hán trong các tác phẩm văn chính luận của Hồ Chí Minh, từ đó rút ra những nhận xét bước đầu về vai trò và quá trình Việt hóa của chúng. Kết quả nghiên cứu này có thể được sử dụng làm cơ sở cho các nghiên cứu sâu hơn về từ Hán Việt và phong cách ngôn ngữ Hồ Chí Minh. Đồng thời, luận văn cũng đề xuất một số giải pháp để nâng cao hiệu quả giảng dạy và sử dụng liên từ gốc Hán trong tiếng Việt.

6.1. Đề Xuất Về Giảng Dạy Và Sử Dụng Liên Từ Gốc Hán

Để nâng cao hiệu quả giảng dạy và sử dụng liên từ gốc Hán, cần chú trọng đến việc giới thiệu nguồn gốc và lịch sử phát triển của chúng. Đồng thời, cần hướng dẫn học sinh sử dụng liên từ một cách linh hoạt và phù hợp với ngữ cảnh giao tiếp. Ngoài ra, cần khuyến khích học sinh đọc và phân tích các tác phẩm văn học và báo chí để làm quen với cách sử dụng liên từ trong thực tế.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Liên Từ Và Từ Hán Việt

Nghiên cứu về liên từ gốc Hán còn nhiều tiềm năng để phát triển. Các nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc khảo sát liên từ trong các thể loại văn bản khác nhau, hoặc so sánh cách sử dụng liên từ của các tác giả khác nhau. Ngoài ra, có thể nghiên cứu sâu hơn về quá trình Việt hóa và ảnh hưởng của Hán ngữ đối với hệ thống liên từ tiếng Việt.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: NHỮNG CƠ SỞ LÍ THUYẾT CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI I. Khái quát chung về hư từ tiếng Việt 1. Phạm trù từ loại hư từ Trong cơ cấu của các ngôn ngữ đơn lập, phân tích tính như tiếng Việt thì thực từ và hư từ là hai phạm trù từ loại rất cơ bản. Việc phân chia từ loại cũng như đặc điểm từ loại của tiếng Việt đã được quan tâm từ lâu.

Hầu hết các nhà nghiên cứu khi đi vào nghiên cứu ngữ pháp đều dành riêng một phần công trình để phân định từ loại tiếng Việt. Có thể khái quát sự nghiên cứu về từ loại của các nhà nghiên cứu thành hai giai đoạn là giai đoạn cuối thế kỷ 19, đầu thế kỉ 20 và giai đoạn những năm giữa thế kỉ 20 trở lại đây. Ở giai đoạn thứ nhất, tác giả Trần Trọng Kim3 phân tiếng Việt thành 13 loại: danh từ, mạo từ, loại từ, chỉ định từ, loại danh từ, tính từ, động từ, trạng từ, giới từ, liên từ, tán thán từ, trợ ngữ từ, từ đệm. Bùi Đức Tịnh4 phân các “tự ngữ” thành tám loại: danh từ, đại từ, trạng từ, động từ, phó từ, liên từ, giới từ và giới ngữ, hiệu từ.

Dễ thấy là những cách chia này chủ yếu dựa trên sự mô phỏng các ngôn ngữ châu Âu. Ở giai đoạn thứ hai, các tác giả khi phân chia từ loại đã đưa ra những tiêu chí cụ thể. Nhìn chung, các tác giả đều chia từ tiếng Việt thành hai nhóm lớn là thực từ và hư từ. Theo đó, hư từ là những từ không có ý nghĩa từ vựng, chúng không phải là những đơn vị định danh, không thể hiện toàn ẹn một ý nghĩa chân thực nào mà chỉ thể hiện một ý nghĩa ngữ pháp nào đó như : thời, thẻ, giống, số, cách.hay các quan hệ liên kết.

Về chức năng, hư từ là những 3 Trần Trọng Kim, Bùi Kỉ và Phạm Duy Khiêm - Phạm văn Việt Nam - NXB Tân Việt, 1940 4 Nguyễn Minh Thuyết- Cách xác định thành phần câu tiếng Việt, in trong "Tiếng Việt và các ngôn ngữ Đông Nam Á" - NXB Khoa học xã hội, 1988 8 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] từ không đứng độc lập, không có khả năng làm trung tâm đoản ngữ, tạo lập thành phần câu mà chỉ có chỉ khả năng làm thành tố phụ cho trung tâm đoản ngữ hoặc nối kết các thành phần câu, các đoản ngữ. Một số tác giả khác còn phân chia kho từ vựng tiếng Việt thành ba loại: thực từ, hư từ và một nhóm từ độc lập với hư từ và thực từ được gọi là tình thái từ hoặc ngữ thái từ. Như thế có thể thấy về cơ bản các tác giả đều thống nhất trong sự phân loại thành hai mảng thực từ và hư từ tiếng Việt. Hệ thống các tiểu loại của hư từ Việc phân chia các tiểu loại từ nhỏ hơn trong lớp hư từ cho đến nay vẫn còn khá nhiều ý kiến khác nhau.

Lê Biên5 chia hư từ thành bốn loại là phụ từ, quan hệ từ, tình thái từ và thán từ. Tác giả Nguyễn Kim Thản 6 chia kho từ vựng thành hai mảng: ngữ thái từ và phi ngữ thái từ. Ngữ thái từ gồm trợ từ và thán từ; phi ngữ thái từ lại được chia ra thực từ, hư từ và bán thực từ, bán hư từ. Trong đó, tác giả chia quan hệ từ thành ba loại là liên từ, giới từ và hệ từ.

Tác giả Nguyễn Anh Quế7 chia hư từ tiếng Việt thành ba nhóm: Nhóm những hư từ làm thành tố phụ đứng trước trong đoản ngữ danh từ; nhóm những hư từ đứng trước động từ và nhóm hư từ quan hệ. Trong đó, căn cứ vào tính chất quan hệ của các thành tố cú pháp mà những hư từ đó nối kết, tác giả chia hư từ quan hệ thành 3 nhóm: Giới từ, liên từ và các hư từ đặc biệt. 5 Lê Biên - Từ loại tiếng Việt hiện đại - NXB Giáo dục, HN 1999 6 Nguyễn Kim Thản - Nghiên cứu về ngữ pháp tiếng Việt - Tập 2- NXB Khoa học xã hội, HN 1964 7 Nguyễn Anh Quế - Hư từ trong tiếng Việt hiện đại - NXB Khoa học xã hội, HN 1988 9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Tác giả Nguyễn Minh Thuyết8 thì chia hư từ thành phụ từ, quan hệ từ, trợ từ, thán từ. Nhiều người chia quan hệ từ ra hai từ loại là liên từ, giới từ.

Tác giả Nguyễn Hồng Cổn9 thì căn cứ vào khả năng làm trung tâm của đối tố và vị tố, chia từ loại thành ba nhóm: những từ có khả năng làm đối tố, vị tố; những từ có khả năng làm thành phần phụ cho đối tố và vị tố; những từ liên kết cho đối tố và từ tình thái. Trong đó liên từ và giới từ được xếp chung một nhóm - nhóm từ liên kết. Có thể khái quát lại rằng khi đi vào nghiên cứu hư từ, khó khăn lớn nhất mà người nghiên cứu sẽ phải đối mặt là các tiêu chuẩn phân định các lớp từ loại nhỏ hơn không còn thuần tuý mang tính hình thức nữa. Các ý nghĩa ngữ pháp mà các hư từ (trong đó có liên từ) hàm chứa dường như quá nghèo nàn và khó khái quát thành các đặc điểm chung.

Nói cách khác, để đi vào miêu tả các đặc tính phạm trù của chúng, chúng ta phải có các dữ liệu nằm ngoài kiểu dữ liệu mà ngữ pháp truyền thống thường yêu cầu, nghĩa là phải đi vào khảo sát trong những tác phẩm cụ thể thì mới có thể thấy rõ các đặc điểm và sự hoạt động của chúng. Liên từ gốc Hán trong tiếng Việt 1. Từ loại Liên từ trong tiếng Việt 1.1 Định nghĩa Liên từ là một loại từ thuộc mảng hư từ và có vị trí quan trọng trong hoạt động ngữ pháp của tiếng Việt. 8 Nguyễn Minh Thuyết và Nguyễn Văn Hiệp - Về khái niệm nòng cốt câu- Tạp chí Ngôn ngữ số 4- 1994 9 Nguyễn Hồng Cổn - Vấn đề phân định từ loại tiếng Việt - Tạp chí ngôn ngữ số 2- 2003 10 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Theo quan điểm của ngữ pháp học truyền thống thì cho đến nay, xoay quanh từ loại liên từ - đối tượng mà đề tài này gọi tên và nghiên cứu, khảo sát - tồn tại những khái niệm sau đây: Quan hệ từ, từ nối, kết từ, liên từ.

Theo từ điển tiếng Việt của Viện ngôn ngữ học 10 thì kết từ là "từ chuyên biểu thị quan hệ cú pháp, nối liền các thành phần trong câu với nhau". Những từ như: do, của, và để, bởi, nếu, thì.là những kết từ trong tiếng Việt. Liên từ là "kết từ dùng để chỉ quan hệ cú pháp giữa hai từ hoặc ngữ có cùng một chức năng trong câu, giữa hai câu hoặc phân câu"11. Những từ và, nhưng, nếu, thì.là những liên từ trong câu.

Quan hệ từ là "những hư từ cú pháp không được dùng để diễn đạt các ý nghĩa ngữ pháp của thực từ này hay khác mà là công cụ diễn đạt các quan hệ logic, các quan hệ trong cách thức phản ánh của người bản ngữ"12. Quan hệ từ còn được gọi là từ nối. Như vậy, có thể giải thích một cách khái quát như sau về 4 khái niệm trên đây: Quan hệ từ có tên gọi khác là kết từ hoặc từ nối. Ba tên gọi này thực chất là sự chỉ ra các đặc điểm của 1 nhóm từ có chức năng liên kết trong ngữ đoạn, trong câu hoặc giữa các câu với nhau (chúng tôi chấp nhận tên gọi quan hệ từ).

Quan hệ từ là những hư từ dùng để diễn đạt mối quan hệ giữa thực từ với thực từ trong các phát ngôn, nghĩa là diễn đạt mối quan hệ giữa các khái niệm trong tư duy trừu tượng. Nhóm từ này, vì thế cũng là công cụ diễn đạt các quan hệ logic, các quan hệ trong cách thức phản ánh của người 10 Hoàng Phê(chủ biên)- Từ điển Tiếng Việt, Tr 488 - NXB Đà Nẵng, 2005 11 Hoàng Phê(chủ biên)- Từ điển Tiếng Việt, Tr 568 - NXB Đà Nẵng, 2005 12 Nguyễn Như Ý(chủ biên) - Từ điển giải thích thuật ngữ ngôn ngữ học - NXB Giáo dục, HN 2001 11 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] bản ngữ. Chúng chính là phương tiện liên kết trong các kết cấu mệnh đề với nhau trong phát ngôn. Quan hệ từ gồm có hai nhóm nhỏ hơn là giới từ và liên từ.

Theo tác giả Nguyễn Anh Quế 13 thì liên từ thuộc nhóm hư từ kết nối (nhóm hư từ quan hệ từ). Diệp Quang Ban14 không sử dụng khái niệm liên từ mà dùng khái niệm quan hệ từ. Theo đó, tác giả phân loại quan hệ từ trong tiếng Việt thành quan hệ từ bình đẳng và quan hệ từ phụ thuộc dựa theo các quan hệ logic. Có một danh sách khoảng hơn 40 quan hệ từ được thống kê và miêu tả trong công trình của tác giả.

Nhóm các tác giả Hữu Đạt, Thanh Lan, Trần Trí Dõi15 thì phân biệt từ thực với từ hư theo chức năng tín hiệu học. Theo đó, từ hư là những từ nêu các mối quan hệ về số lượng, thời gian, không gian, mục đích, sự đánh giá về các kiểu quan hệ logic bằng cách đi kèm với thực từ, không làm thành cái cần gọi tên như là đối tượng của tư duy. Các tác giả này sử dụng khái niệm kết từ để chỉ chung hai loại từ dùng để nối kết các thực từ hoặc các vế câu là liên từ và giới từ. Theo đó, liên từ được chia làm hai loại là liên từ bình đẳng và liên từ qua lại.

Tác giả Phan Khôi16 đặt giới từ và liên từ vào chung một loại là quan hệ từ và định nghĩa "Liên từ là từ dùng để làm dính nhau tự với tự, từ với từ, cú với cú, để tỏ ra sự quan hệ giữa chúng nó". Cao Xuân Hạo17 thì định nghĩa "Liên từ là những từ công cụ ngữ pháp có chức năng liên kết hai yếu tố đẳng lập trong câu ghép hoặc hai câu"( Tr99). 13 Nguyễn Anh Quế - Hư từ trong tiếng Việt hiện đại - NXB Khoa học xã hội, HN 1988 14 Diệp Quang Ban - Ngữ pháp tiếng Việt phổ thông , Tập 2 - NXB Đại học và THCN, HN 1989 15 Hữu Đạt, Trần Trí Dõi, Đào Thanh Lan - Cơ sở tiếng Việt - NXB Văn hoá thông tin, Hn 2000 16 Phan Khôi - Việt ngữ nghiên cứu - NXB Đà Nẵng, 2004 12 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Tác giả cũng chỉ ra rằng khi làm nhiệm vụ liên kết ở vị trí ngay đầu câu, các liên từ, dù không chứa đựng một yếu tố hồi chỉ nào trên bề mặt, cũng vẫn cho ta thấy rằng câu ấy bắt buộc phải có quan hệ với câu trước.