CHƯƠNG TRÌNH KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ CẤP NHÀ NUỚC KC. 03 - NANG LUONG DE TAI XAY DUNG HE THONG CO SO DU LIEU NĂNG-LƯỢNG VÀ KINH TẾ NĂNG LƯỢNG PHAN DE TAI xXAY DUNG HE THONG THONG TIN THONG KE DIEN VA THAN Chủ nhiệm đề tài: PGS, PTS Nguyễn Minh Duệ Người chủ trỉ: PTS Nguyễn Ngọc Đức Người thực biện: Chuyên viên cao cấp Lê Văn Minh HÀ NỘI 12 - 1993 30 U4 XẨY DỤNG HỆ THỐNG THỐNG TIN THỐNG KẾ NẴNG LŨÔNG VIỆT NAM Báo cáo nzhiên cứu khoa học "Xây đựng hệ thống thông tin thống kê năng lựơng Việt Nam" lồ một bộ phận cus đề tài KƠ,O3.01 "Xây đựng hệ thống di liệu co bản về năng lyong va kinh tế năng lựơng" thuệc chương, trình nghiên cứu khoa học va sông nghệ cấp Nha nitoc KC. Bso cao nghiên cửu khoan học "Xây đựng hệ thống thông tin thống kê năng lyong Viét Nam" do Pho Tiến Sy Nguyễn Ngọc Đứo mổng cục Thống kê chủ trì nghiên cứu gồm cốc báo cøo sau đây: 14 Báo cáo tẳng quan: đo P,T,5 Nguyễn Ngọc Đức thực hiện 2, Chuyên đề "Xây đựng hệ thống thông tin thống kê điện than" ởo kỹ gư Nguyễn văn Minh (Bộ Năng lựơng) thực hiện. - 3, Chuyên đề "Xây đụng hệ thấng thông tin thống kê lưu ` thêng xăng đầu mỡ" éo kỹ sư Bùi năng ly và Phố tiến sy Phẹm Phu (Bộ Thương mại) thực hiện.
4, Chuyên đề "Xây dựng hệ thống thông tin thống kê }hni thểc về chế biến đầu thô". 5, Chuyên đề "Xây đựng hệ thống thông tin thống kê` gử đụng ning lyonge". “ Hai chuyên đề trên đo kỹ sư Trần văn Tuận va Pho tiến sỹ Nguyễn Ngọc Đức (tẳng cục Thống kê) thực hiện. Chuyên đề xây dựng hệ thống thông tin thống kê tổng điều tra năng Tương do phố TiẾn sy Nguyễn Ngọc Đứo thực hiện.
Séu beo ceo trên đóng thôönh 5 tập, trong đổ chuyên đề thứ tư và thứ 5 đồng chung thành 1 têp. Hồ nội, thống 12 năm 1993 tes 11 Ili Iv XAY DUNG HE THONG THONG TIN THONG KE MỤC? LUc “—. NGÀNH BIEN VA THAN. ` 7 4 ” KHAI QUAT VE TINH HINH QUẦN LY SAN XUAT HIEN ‘TRANG CONG TAC, THONG TIN THONG KE HIEN NAY ~ HỆ THỐNG CHỈ TIỂU — CÁC MỖI QUAN HE QUAN BIỂM XÂY DỰNG HE THONG THONG TIN THONG KE ~ QUAN BIEM XAY DUNG - KHẢ NĂNG THỰC HIEN VÀ KIẾN NGHỊ HỆ THỐNG CHỈ TIỂU THỐNG KẺ VÀ DANH MỤC BIỂU MẪU Vv ~ NOANH THAN ~ NGANH BIEN - PHAM VỊ AP DUNG, — BIEU MAU NGANH BIEN VA NGANH THAN GIẢI THÍCH PHƯƠNG PHAP ‘TINH TOÁN HÀ NỘI THANG 12 NĂM 1993 XÂY DUNG HE THONG THONG TIN THONG KE _NGANH DIEN VA THAN , THUOC BO NĂNG LUQNG QUAN LY Xây dựng hệ thống thông tin thống kê nhằm thú thập xử lý ,tổng hợp,phân tích giúp cho quản lý sản xuất kinh doanh của hai ngành điện và than là việc rất cẩn thiết Với lý do về cơ chế của hai ngành điện và than đang có sự thay đổisản xuất phải tự trang trải nhà nước không còn bù lỗ,sản xuất tuỳ thuộc vào nhu cầu của thị trường không còn phân phối theo -địa chỉ như trước đây.Hệ thống chỉ tiêu thống kê hiện nay không đủ để thoả mãn các yêu cầu trên.
KHAI QUAT Vé TINH HINH QUAN LY SAN XUẤT : Bộ Năng lượng hiện nay dang quản lý 2 ngành điện và than bao gồm 12 đơn vị doanh nghiệp,sản xuất và phân phối sản phẩm điện và than,trong đó có 3 công ty điện lực và 9 công ty than. Sản lượng điện năm 1993 đạt trên 10 tỷ kWh bằng 119/7%năm 1990,phân phối điện cho các ngành kinh tế quốc dân gần 8 tỷ kWh.bằng 122% Nhu cầu về điện ngày càng lớn, sản xuất đang phát triển nhạnh.Điện của miền: Bắc các năm gần đây đã chuyển tải vào miền Trung năm 1993 đạt gần nửa tỷ kWh. Miền Nam tuy thiếu điện nhưng cũng phải chuyển ti cho miền Trung gần 200 triệu kWH.Mạng lưới điện ở thành thị được cải tạo xà mở rộng,điện lưới đang được đưa về các thôn xã.Ngoài số lượng điện do Bộ Năng Lượng sản xuất và tiêu thụ, còn có điện của các ngành và địa phương như: Điện sản xuất của Bãi Bằng,Phân Đạm Hà .Bắc,diese]l của các tỉnh phía nam,thuỷ điện của địa phương hàng năm sản xuất và tiêu tiêu thụ trên. : Trước tình hình miền Trung và miền Nam thiếu điện, đường dây 500 kv Bắc Nam đang được xây dựng, nhằm điều hoà điện cho cả 3 miền đất nước.Các nhà máy thuỷ điện của miền Trung và miền Nam đang được xây dựng,thuỷ điện ‘ Hoà Bình tổ máy 8 đang được hoàn chỉnh.Các dự án đầu tư cho việc mở rộng và khôi phục các nhà máy nhiệt điện dang được triển khaicác cụm tuốc bin khí đang dược xây dựng và lắp đặt.
— Ngành than các năm vừa qua gặp rất nhiều khó khăn,từ năm 1987 đến 1991 sản xuất ngày càng giảm,do như cầu than trong nước giảm sút đáng kể,xuất khẩu than thì có quá nhiều đơn vị chào hàng vào thị trường quốc tế.Khai thác than và buôn bán than trái phép đang tổn tạinhà nước chưa có một cơ chế thích hợp về tài, bảo vệ tài nguyên,đầu tư xây dựng cơ bản cũng như về chính sách giá cả đối với ngành than. coe ae ne oe “hét Những diễn biến trên đang dần được khắc phục,ngành than đo bộ Năng Lượng quản lý bắt đầu có những _diéu kiện mới để duy trì và phát triểnnhu cầu than trong nước và xuất khẩu đang có yêu cẩu cao cả về số lượng và chất lượng.Sản xuất và tiêu thụ than năm 1993 có thể đạt gần 5 triệu tấnsản lượng than sạch tăng 15%,tiêu thụ gấp 2 lần năm 1990. Ngoài số lượng than do Bộ Năng Lượng sản xuất và tiêu thụ, còn có than của các ngành và địa phương như: Than sản xuất của Bộ Công Nghiệp Nặng,Bộ Quốc Phòng,Tỉnh Quảng Ninh hàng năm có gần 1,5 triệu tấn tiêu thụ nội địa nà xuất khẩu. ì ILHién trang công tác thông tin thống kê hiện nay : Hệ thống chỉ tiêu Trước sự phát triển nhanh chóng của ngành điện,nhứng diễn biến phức tạp của ngành than,công tác thống kê cùng với hệ thống chỉ tiêu thống kê từ thời kỳ bao cấp không phản ảnh được đẩy đủ ,và phân tích tình hình một cách khách quan,trung thực.
Công tác thu thập số liệu quan tâm nhiều đến sản xuất,coi nhẹ thu thập số liệu về tiêu thụ. Chỉ tiêu sản xuất thu thập được khá nhiều, nhưng chỉ tiêu về chất lượng,nguồn năng lượng báo cáo không thường xuyên. Chỉ tiêu tiêu thụ phân ngành quá đơn giản, điện ` tiêu thụ phẩn lớn phân bổ vào ngành công nghiệp điện phi công nghiệp và ánh sáng lại trở thành 2 ngành kinh tế quốc dân .Đối tới ngành than chỉ tiêu tiêu thụ mới chỉ chú ý đến các trọng điểm,hầu như chưa phân theo ngành kinh tế. các phân tố lớn chia theo trung ương,địa phương, các bộ thục tế nay không còn tác đụng.
Dặc biệt rất thiếu các chỉ tiêu có liên quan đến dự báo, cân bằng năng lượng. Tổ chức thu thập thông tin mới chỉ trong phạm vị các đơn vị do bộ trực tiếp quản lý,còn các ngành và dịa phương cùng sản xuất sản phẩm thì chưa có biện pháp thu thập số liệu để giúp cho quần lý nhà nước. Các mối quan hệ Mối quan hệ thông tin thống kê giữa bộ Năng lượng với Tổng Cục Thống kê có nhiều vấn để cần phải để cập đến A. Biểu mẫu do Tổng Cục Thống Kê ban hành đến tận các xí nghiệp để báo cáo,nhưng các Doanh Nghiệp (các công ty) thì không có văn bản nào qui định.Thực tế trong một số năm vừa qua,một số biểu mẫu về tiêu thụ, tồn kho sản phẩm bệ Năng lượng đâư phải ban hành thêm cho yêu cầu của quản lý.
Một số phương pháp tính toán chưa có qui định đặc trưng riêng cho ngành điện và than như: Tính sản phẩm than sạch,than tổn kko,phân ngành kinh tế vv. Biểu mẫu cần phải thay đổi cho thích hợp với "ứng dụng máy tính. ie IIL QUAN DIEM XAY DUNG HE THONG THONG TIN THONG KE Khả năng thực hiện và kiến nghị A. QUAN ĐIỂM XÂY DỰNG HỆ THỐNG THÔNG TIN 1.
Hệ thống thống thông tin thống kê,trước hết các chỉ tiêu như sản xuất ,tiêu thụ ,kinh tế kỹ thuật phải phục vụ trực tiếp cho các doanh nghiệp trong công tác quản lý kinh doanh. Mỗi cấp quản lý có phạm vi rộng hẹp khác nhau, khi xây dựng các chỉ tiêu sao cho có thể phối hợp,không ban hành quá nhiều chỉ tiêu,hoặc quá đơn giản chỉ nhằm phục vu cho một cấp quản lý nhà nước. Phương pháp tính toán một số chỉ tiêu cẩn biểu hiện tính riêng biệt của ngành kinh tế kỹ thuật. Nội dung chỉ tiêu có tác dụng trực tiếp cho công tác quản lý, đồng thời có thể cho cân bằng năng lượng quốc gia,dữ liệu tin học và so sánh quốc tế.
Khả Năng thực hiện và kiến nghị "Tổ chúc thống kê các cấp của 2 ngành Điện và Than đang. mong muốn có sự đổi mới về nội đung , cách thức thu thập và xử lý thông tin. Các cấp quản lý đang cần có những thông tin thích hợp với yêu cầu quản lý đang đổi mới như:Phân ngành kinh tếphân phối sản phẩm,chất lượng sán phẩm w.Sau khi đã xem xét đến thực trạng công tác hiện nay, hệ thống thông tin thống kê mới được xây dựng, cùng với hệ thống chỉ tiêu sẽ khắc phục được những nhược điểm như trên đã trình bày,và chắc chấn sẽ được ứng dụng trong thực tế, Kiến nghị : 1. Để nghị cùng với Tổng Cục Thống Kê, ban hành chế độ báo cáo Liên Bộ Năng Lượng - Tổng Cục Thống Kê.
Tài liệu này sẽ được tổ chức hội thảo trong các tổ chức thống kê ngành Điện và Than để đóng góp ý kiến và thực hiện. Ban hành chế độ báo cáo thống kê Điện và Than, đối với các ngành và địa phương có sẵn xuất sản phẩm điện và than. Hàng Năm mở các cuộc điều tra chuyên để đẻ thu thập các thông tin ,mà trong báo cáo định kỳ chưa có dủ. HỆ THỐNG CHỈ TIÊU THỐNG KÊ VÀ DANH MỤC BIEU MAU HỆ THỐNG CHỈ TIÊU A.
NGÀNH THAN Than cung và càu Tiêu thụ than theo ngành kinh tế Tiêu thụ than theo lãnh thổ Tiêu thụ than cho các trong điểm San xuất tiêu thụ và xuất khẩu tao 4. Tiêu thụ than cho các trọng điểm - San xuất tiêu thụ và xuất khẩu. Xuất khẩu than | San xuất chất lượng chủng loại than. Tổng hợp chủng loại than các công ty „ Sản xuất tiêu thụ tổn kho các công ty.
Than nguyên khai các công ty .Than nguyên khai lộ thiên hầm lò. Bốc đất đá mở lò chuẩn bị PHẠM VI AP DỤNG HỆ THỐNG CHỈ TIÊU NÀY : 1.