Cách Dùng Các Thì Tiếng Anh và Động Từ Đặc Biệt

Khám phá cách sử dụng các thì tiếng Anh và động từ đặc biệt qua tài liệu của NXB Sài Gòn, giúp nâng cao kỹ năng ngôn ngữ hiệu quả.

• Tác giả: Phạm Duy Yên
• Người hướng dẫn: Giảng Viên Anh Ngữ Phạm Duy Yên
• Trường học: Trường Ngoại Ngữ Sài Gòn
• Chuyên ngành: Tiếng Anh
• Đề tài: Hướng Dẫn Sử Dụng Các Thì Tiếng Anh và Động Từ Đặc Biệt
• Loại tài liệu: Tài Liệu Hướng Dẫn
• Năm xuất bản: 2003
• Địa điểm: Sài Gòn

Mục lục chi tiết

• 1. THÌ HIỆN TẠI ĐƠN
• 2. THÌ HIỆN TẠI TIẾP DIỄN
• 3. THÌ QUÁ KHỨ ĐƠN
• 4. THÌ QUÁ KHỨ TIẾP DIỄN
• 5. THÌ HIỆN TẠI HOÀN THÀNH
• 6. THÌ HIỆN TẠI HOÀN THÀNH TIẾP DIỄN
• 7. THÌ QUÁ KHỨ HOÀN THÀNH
• 8. THÌ QUÁ KHỨ HOÀN THÀNH TIẾP DIỄN
• 9. THÌ TƯƠNG LAI ĐƠN
• 10. THÌ TƯƠNG LAI TIẾP DIỄN
• 11. THÌ TƯƠNG LAI HOÀN THÀNH
• 12. THÌ TƯƠNG LAI HOÀN THÀNH TIẾP DIỄN
• 13. THÌ TƯƠNG LAI TRONG QUÁ KHỨ
• 14. CÁC MẪU CÂU ĐIỀU KIỆN (CONDITIONAL PATTERNS)
• 15. CÁCH CHIA ĐỘNG TỪ THƯỜNG
• 15.1. Hiện tại đơn (Simple present)
• 15.2. Hiện tại tiếp diễn (Present continuous)
• 15.3. Quá khứ đơn (Simple past)
• 15.4. Quá khứ tiếp diễn (Past continuous)
• 15.5. Hiện tại hoàn thành (Present perfect)
• 15.6. Hiện tại hoàn thành tiếp diễn (Present perfect continuous)
• 15.7. Tương lai đơn (Simple future)
• 15.8. Tương lai tiếp diễn (Future continuous)
• 15.9. Tương lai hoàn thành (Future perfect)
• 15.10. Tương lai hoàn thành tiếp diễn (Future perfect continuous)
• 15.11. Tương lai trong quá khứ (Future in the past)
• 16. CÁCH CHIA ĐỘNG TỪ TO BE
• 16.1. Hiện tại (Simple present)
• 16.2. Hiện tại tiếp diễn (Present continuous)
• 16.3. Quá khứ đơn (Simple past)
• 16.4. Quá khứ tiếp diễn (Past continuous)
• 16.5. Hiện tại hoàn thành (Present perfect)
• 16.6. Hiện tại hoàn thành tiếp diễn (Present perfect continuous)
• 16.7. Tương lai đơn (Simple future)
• 16.8. Tương lai tiếp diễn (Future continuous)
• 16.9. Tương lai hoàn thành (Future perfect)
• 16.10. Tương lai hoàn thành tiếp diễn (Future perfect continuous)
• 16.11. Tương lai trong quá khứ (Future in the past)
• 16.12. Thể mệnh lệnh (Imperative affirmation)
• 16.13. Thể mệnh lệnh phủ định (Imperative negation)
• 17. CÁCH CHIA ĐỘNG TỪ TO HAVE
• 17.1. Hiện tại (Present)
• 17.2. Hiện tại tiếp diễn (Present continuous)
• 17.3. Quá khứ đơn (Simple)
• 17.4. Quá khứ tiếp diễn (Past continuous)
• 17.5. Hiện tại hoàn thành (Present perfect)
• 17.6. Hiện tại hoàn thành tiếp diễn (Present perfect continuous)
• 17.7. Tương lai đơn (Simple future)
• 17.8. Tương lai tiếp diễn (Future continuous)
• 17.9. Tương lai hoàn thành (Future perfect)
• 17.10. Tương lai hoàn thành tiếp diễn (Future perfect continuous)

Tóm tắt

I. Hướng Dẫn Sử Dụng Các Thì Tiếng Anh Đơn Giản

Việc nắm vững các thì tiếng Anh là rất quan trọng trong việc giao tiếp hiệu quả. Các thì giúp xác định thời gian của hành động, từ đó giúp người nghe hiểu rõ hơn về ngữ cảnh. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về các thì cơ bản trong tiếng Anh, bao gồm thì hiện tại, quá khứ và tương lai.

1.1. Tổng Quan Về Các Thì Tiếng Anh

Các thì trong tiếng Anh được chia thành ba nhóm chính: hiện tại, quá khứ và tương lai. Mỗi nhóm lại có nhiều dạng khác nhau, như thì hiện tại đơn, hiện tại tiếp diễn, và hiện tại hoàn thành.

1.2. Tại Sao Nên Nắm Vững Các Thì Tiếng Anh

Nắm vững cách sử dụng thì hiện tại đơn và các thì khác giúp cải thiện khả năng giao tiếp. Điều này cũng giúp người học dễ dàng hơn trong việc viết và nói tiếng Anh một cách tự tin.

II. Vấn Đề Thường Gặp Khi Sử Dụng Các Thì Tiếng Anh

Nhiều người học gặp khó khăn trong việc phân biệt giữa các thì, đặc biệt là động từ bất quy tắc. Việc sử dụng sai thì có thể dẫn đến hiểu lầm trong giao tiếp. Bài viết này sẽ chỉ ra những vấn đề phổ biến và cách khắc phục.

2.1. Những Sai Lầm Thường Gặp Khi Chia Thì

Một trong những sai lầm phổ biến là sử dụng thì hiện tại đơn thay vì thì hiện tại tiếp diễn. Ví dụ, 'I am studying' thường bị thay thế bằng 'I study' trong những tình huống không phù hợp.

2.2. Cách Nhận Biết Động Từ Bất Quy Tắc

Để nhận biết động từ bất quy tắc, người học cần ghi nhớ các dạng của động từ. Việc sử dụng bảng động từ bất quy tắc có thể giúp ích rất nhiều trong quá trình học.

III. Phương Pháp Chia Các Thì Tiếng Anh Hiệu Quả

Có nhiều phương pháp để chia các thì tiếng Anh một cách hiệu quả. Việc hiểu rõ cấu trúc và cách sử dụng từng thì sẽ giúp người học tự tin hơn trong giao tiếp.

3.1. Cách Chia Động Từ Trong Thì Hiện Tại Đơn

Thì hiện tại đơn được chia theo cấu trúc: Chủ từ + Động từ. Ví dụ: 'He walks' cho ngôi thứ ba số ít. Việc nắm vững quy tắc này là rất cần thiết.

3.2. Cách Sử Dụng Thì Quá Khứ Hoàn Thành

Thì quá khứ hoàn thành được sử dụng để diễn tả một hành động đã xảy ra trước một thời điểm trong quá khứ. Cấu trúc là: Chủ từ + had + quá khứ phân từ.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Các Thì Tiếng Anh

Việc áp dụng các thì tiếng Anh trong thực tế là rất quan trọng. Các tình huống giao tiếp hàng ngày thường yêu cầu sử dụng đúng thì để truyền đạt ý nghĩa chính xác.

4.1. Sử Dụng Thì Trong Giao Tiếp Hàng Ngày

Trong giao tiếp hàng ngày, việc sử dụng đúng thì giúp người nghe hiểu rõ hơn về thời gian và ngữ cảnh của hành động. Ví dụ, 'I am eating' cho thấy hành động đang diễn ra ngay lúc nói.

4.2. Kết Quả Nghiên Cứu Về Việc Sử Dụng Thì

Nghiên cứu cho thấy rằng việc sử dụng đúng các thì có thể cải thiện khả năng giao tiếp và hiểu biết ngôn ngữ. Điều này đặc biệt quan trọng trong môi trường học tập và làm việc.

V. Kết Luận Về Các Thì Tiếng Anh

Nắm vững các thì tiếng Anh là một phần quan trọng trong việc học ngôn ngữ. Việc hiểu rõ cách sử dụng và chia động từ sẽ giúp người học tự tin hơn trong giao tiếp.

5.1. Tương Lai Của Việc Học Các Thì Tiếng Anh

Trong tương lai, việc học các thì sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao khả năng giao tiếp. Các phương pháp học tập mới sẽ giúp người học dễ dàng hơn trong việc nắm bắt kiến thức.

5.2. Lời Khuyên Cho Người Học

Người học nên thường xuyên thực hành và áp dụng các thì trong giao tiếp hàng ngày. Việc sử dụng tài liệu học tập và bảng động từ sẽ giúp cải thiện kỹ năng nhanh chóng.

Nội dung chính

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình "Hướng Dẫn Sử Dụng Các Thì Tiếng Anh và Động Từ Đặc Biệt" (tên bìa gốc: Cách Dùng Các Thì Tiếng Anh, Động Từ Đặc Biệt, Cách Chia Động Từ) do tác giả Phạm Duy Yên – Giảng viên Anh ngữ tại Trường Ngoại ngữ Sài Gòn và Trung tâm Anh ngữ Đồng Khởi – biên soạn. Trong hệ thống đào tạo ngoại ngữ, tài liệu này giữ vị trí một giáo trình thực hành ngữ pháp cơ sở, tập trung chuyên sâu vào hai trục kiến thức quan trọng của ngữ pháp tiếng Anh: hệ thống thời - thể (tenses and aspects) và cơ chế vận hành của các nhóm động từ đặc biệt, động từ khiếm khuyết cùng bảng tra cứu động từ bất quy tắc.

Mục tiêu học tập (Learning Outcomes) của tài liệu bao gồm:

• Trang bị khả năng nhận diện và phân tích chính xác cấu trúc ngữ pháp của 13 thì trong tiếng Anh từ mức độ đơn giản đến nâng cao.
• Nắm vững nguyên tắc lập thành ở 4 dạng thức câu cơ bản: Khẳng định (Affirmative), Phủ định (Negative), Nghi vấn (Interrogative) và Nghi vấn phủ định (Negative-Interrogative).
• Phân biệt ranh giới ngữ nghĩa và ngữ cảnh sử dụng của các cặp thì dễ gây nhầm lẫn (như Hiện tại hoàn thành và Hiện tại hoàn thành tiếp diễn; Quá khứ đơn và Quá khứ hoàn thành).
• Hiểu rõ cơ chế kết hợp ngữ pháp của các động từ khiếm khuyết (can, may, must, shall, will, ought to), các trợ động từ và động từ chuyển hóa (to be, to have, to do, to make, to get), cũng như các cặp động từ giao tiếp (tell/say, speak/talk).
• Vận dụng bảng phân loại 5 nhóm động từ bất quy tắc có kèm phiên âm ngữ âm học quốc tế để phục vụ phát âm và chia động từ chính xác.

Cấu trúc tài liệu được thiết kế theo phương pháp ngữ pháp cấu trúc (Structural Grammar Approach). Mỗi chủ điểm ngữ pháp được trình bày tuần tự theo quy trình: Định dạng cấu trúc lập thành $\rightarrow$ Phân tách các thể câu $\rightarrow$ Liệt kê các quy tắc sử dụng kèm ví dụ minh họa ngữ cảnh $\rightarrow$ Ghi chú các trường hợp ngoại lệ hoặc cấu trúc tương đương. Điểm đặc sắc của giáo trình là sự tinh giản lý thuyết, chú trọng hệ thống hóa bảng biểu chia mẫu toàn diện (to call, to be, to have) và phân chia động từ bất quy tắc thành 5 nhóm hình thái học rõ ràng.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Nội dung giáo trình được triển khai qua 6 hợp phần kiến thức liên kết chặt chẽ:

1. Hệ thống 13 thì trong tiếng Anh:

   • Thì Hiện tại đơn (Simple Present): Công thức $S + V(s/es)$, ứng dụng diễn tả thói quen (She comes to school at 7 o’clock every day), chân lý hiển nhiên (Water boils at 100 degrees centigrade), tiêu đề báo chí tường thuật quá khứ (Air raid kills twenty) và bình luận kịch nghệ.
   • Thì Hiện tại tiếp diễn (Present Continuous): Cấu trúc $S + be + V\text{-}ing$, diễn tả hành động đang diễn ra tại thời điểm nói, hành động tiến trình xung quanh hiện tại, kế hoạch tương lai xác định (I’m leaving for Nha Trang tomorrow morning) và thói quen gây phàn nàn đi kèm trạng từ ALWAYS (He’s always smoking).
   • Thì Quá khứ đơn (Simple Past): Quy tắc thêm đuôi -ed đối với động từ có quy tắc và yêu cầu học thuộc đối với động từ bất quy tắc; diễn đạt sự kiện hoàn tất trong quá khứ xác định (They arrived in Ha Noi yesterday), giai đoạn đã kết thúc hoàn toàn hoặc thói quen quá khứ dùng USED TO / WOULD.
   • Thì Quá khứ tiếp diễn (Past Continuous): Cấu trúc $S + was/were + V\text{-}ing$; xử lý tương quan thời gian giữa hai hành động với liên từ WHEN (cắt ngang) và WHILE (song song: She was watching television while I was reading a magazine), hoặc mốc thời gian đặc thù (at 9 pm last night).
   • Thì Hiện tại hoàn thành (Present Perfect): $S + have/has + V_3/ed$; chỉ hành động không xác định thời gian (She has travelled around the world), hành động vừa mới hoàn tất với JUST, hành động bắt đầu trong quá khứ kéo dài đến hiện tại (since/for), số lần lặp lại và quy tắc sử dụng các phó từ YET, ALREADY, cấu trúc have yet to.
   • Thì Hiện tại hoàn thành tiếp diễn (Present Perfect Continuous): $S + have/has + been + V\text{-}ing$; nhấn mạnh tính liên tục của hành động hoặc kết quả vừa kết thúc.
   • Thì Quá khứ hoàn thành (Past Perfect): $S + had + V_3/ed$; diễn tả hành động hoàn tất trước một thời điểm hoặc một hành động khác trong quá khứ (She had died before she was brought to the doctor), và cấu trúc giả định câu điều kiện loại III.
   • Thì Quá khứ hoàn thành tiếp diễn (Past Perfect Continuous): $S + had + been + V\text{-}ing$; nhấn mạnh tính kéo dài liên tục trước một mốc quá khứ.
   • Thì Tương lai đơn (Simple Future): $S + shall/will + V\text{-bare}$; phân biệt ngôi xưng (shall dùng cho I/We, will dùng cho các ngôi còn lại; đảo ngôi biểu thị lời hứa/cương quyết), cấu trúc dự định TO BE GOING TO.
   • Thì Tương lai tiếp diễn (Future Continuous): $S + shall/will + be + V\text{-}ing$; hành động đang tiếp diễn tại thời điểm cụ thể trong tương lai (This time tomorrow I’ll be flying to Ha Noi).
   • Thì Tương lai hoàn thành (Future Perfect): $S + shall/will + have + V_3/ed$; hành động hoàn tất trước một mốc tương lai (By lunch time, I shall have typed and sent).
   • Thì Tương lai hoàn thành tiếp diễn (Future Perfect Continuous): $S + shall/will + have\ been + V\text{-}ing$; nhấn mạnh tiến trình kéo dài đến mốc tương lai.
   • Thì Tương lai trong quá khứ (Future in the Past): $S + should/would + V\text{-inf}$; diễn đạt dự định/suy nghĩ trong quá khứ hướng về tương lai (She hoped that he would be successful in the examination), lời mời lịch sự và thói quen quá khứ.

2. Các mẫu câu điều kiện (Conditional Patterns):

   • Loại I: Mệnh đề If ở Hiện tại đơn – Mệnh đề chính ở Tương lai đơn (kết hợp các trợ động từ can, may, must).
   • Loại II: Mệnh đề If ở Quá khứ đơn – Mệnh đề chính ở dạng $Would/Could/Might + V\text{-inf}$ (điều kiện trái ngược hiện tại).
   • Loại III: Mệnh đề If ở Quá khứ hoàn thành – Mệnh đề chính ở dạng $Would/Could/Might + have + V_3/ed$ (điều kiện trái ngược quá khứ).

3. Mô hình bảng chia động từ toàn diện: Cung cấp mẫu chia chi tiết cho 3 động từ đại diện: động từ thường (to call), động từ to be (to be), và động từ to have (to have) qua toàn bộ 13 thì cùng thể mệnh lệnh khẳng định (Let us call / Call) và phủ định (Don't call / Let him not call).

4. Hệ thống động từ khiếm khuyết (Modal Verbs): Phân tích các đặc trưng hình thái (không đổi đuôi ở ngôi thứ ba, không đủ thì) và nhóm động từ tương đương: Can/Could ($\approx$ to be able to), May/Might ($\approx$ to be allowed to), Must ($\approx$ to have to), Shall/Should ($\approx$ to have to, to be to), Will/Would ($\approx$ to want/wish), Ought to ($\approx$ should).

5. Chuyên đề động từ đặc biệt và phân biệt từ loại: Khảo sát chi tiết cấu trúc sai khiến và thành ngữ của TO HAVE, các chuyển hóa ngữ nghĩa của TO GET (4 lớp nghĩa, 6 trường hợp sử dụng gồm biến đổi trạng thái, dạng bị động ngẫu nhiên get damaged), chức năng trợ từ và nhấn mạnh của TO DO, cấu trúc tạo tác và sai khiến của TO MAKE, cùng các cặp động từ giao tiếp TELL vs SAY và SPEAK vs TALK.

6. Hệ thống 5 nhóm động từ bất quy tắc (Irregular Verbs):

   • Nhóm 1: Base = Simple Past = Past Participle (bet - bet - bet, cost, cut, put, read, set, shut...).
   • Nhóm 2: Base = Simple Past $\neq$ Past Participle (beat - beat - beaten, browbeat...).
   • Nhóm 3: Base = Past Participle $\neq$ Simple Past (become - became - become, come, run, outrun).
   • Nhóm 4: Simple Past = Past Participle $\neq$ Base (bend - bent - bent, buy - bought - bought, keep, teach, tell...).
   • Nhóm 5: Base $\neq$ Simple Past $\neq$ Past Participle (arise - arose - arisen, begin - began - begun, do - did - done, drive, eat, fly, forget...).

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình thiết lập nền tảng lý thuyết vững chắc về:

• Hình thái học động từ (Verb Morphology): Quy luật biến đổi hình thái từ nguyên mẫu (Base Form), quá khứ đơn (Past Simple) đến quá khứ phân từ (Past Participle) và hiện tại phân từ (V-ing).
• Ngữ pháp thời - thể (Tense-Aspect System): Xác lập sự giao thoa giữa 3 trục thời gian (Hiện tại, Quá khứ, Tương lai) và 4 thể ngữ pháp (Đơn, Tiếp diễn, Hoàn thành, Hoàn thành tiếp diễn).
• Cơ chế phân biệt ngữ nghĩa kết quả và tiến trình: Làm rõ nguyên tắc khi xuất hiện số lượng tân ngữ cụ thể thì bắt buộc sử dụng thì hoàn thành thay vì hoàn thành tiếp diễn (We’ve written ten reports this afternoon thay vì We’ve been writing ten reports...; By the end of the month we will have trained 30 dogs).

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng phân tích cú pháp: Nhận diện các dấu hiệu trạng từ thời gian (since, for, already, yet, by the time, this time tomorrow) để xác định cấu trúc thì chính xác.
• Kỹ năng chuyển đổi câu: Thực hành biến đổi giữa câu trực tiếp và câu gián tiếp dựa trên các động từ tường thuật (tell, say), biến đổi câu mệnh lệnh và câu điều kiện.
• Kỹ năng tra cứu và phát âm chuẩn xác: Vận dụng hệ thống ký hiệu ngữ âm quốc tế (IPA) được tích hợp trong bảng động từ bất quy tắc để phát âm chính xác các biến thể nguyên âm (ví dụ: read /ri:d/ sang read /red/; bind /baind/ sang bound /baund/).

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình áp dụng phương pháp sư phạm cấu trúc quy nạp kết hợp đối chiếu (Deductive-Structural and Comparative Methodology):

• Quy trình diễn giải cấu trúc chuẩn hóa: Mỗi đơn vị bài học đều tuân thủ khuôn mẫu cố định: Công thức thành lập $\rightarrow$ Bảng phân tách 4 thể câu $\rightarrow$ Các trường hợp sử dụng kèm ví dụ minh họa $\rightarrow$ Ghi chú cảnh báo lỗi sai. Điều này giúp người học dễ dàng nắm bắt mô hình ngữ pháp mà không bị phân tán.
• Mô hình hóa bảng chia trực quan: Thay vì chỉ liệt kê quy tắc rời rạc, giáo trình xây dựng các bảng liên hợp động từ hoàn chỉnh cho các động từ nền tảng (call, be, have), giúp người học có bức tranh toàn cảnh về sự biến đổi của một động từ qua toàn bộ các thời - thể.
• Phương pháp phân loại động từ bất quy tắc theo nhóm hình thái: Thay vì sắp xếp danh sách động từ bất quy tắc thuần túy theo thứ tự bảng chữ cái A-Z, tác giả nhóm chúng thành 5 lớp hình thái học (A-A-A, A-A-B, A-B-A, A-B-B, A-B-C). Cách tiếp cận này hỗ trợ tối ưu hóa khả năng ghi nhớ thông qua việc nhận diện quy luật tương đồng về mặt hình thái.
• Hướng dẫn tự học và phân tích ngữ cảnh: Các phần "Ghi chú đặc biệt" chỉ rõ sự khác biệt tinh tế giữa các cấu trúc ngữ pháp tương đồng (như cách phân biệt used to và would, sự khác nhau giữa could I get...? và could I have...?, hay việc giới từ get dùng cho câu bị động chỉ các tình huống đột ngột, ngoài ý muốn).

---

Điểm nổi bật và cập nhật

• Tính hệ thống cao trong phân loại hình thái: Việc phân tách bảng động từ bất quy tắc thành 5 nhóm cấu trúc cụ thể là một giải pháp sư phạm chuẩn xác, giúp người học chuyển từ việc ghi nhớ thụ động sang phân tích hình thái có quy luật.
• Tích hợp phiên âm quốc tế (IPA): Toàn bộ các mục từ trong bảng động từ bất quy tắc đều đi kèm phiên âm chuẩn cho cả 3 cột (to bleed /bli:d/ - bled /bled/ - bled /bled/; to choose /tʃu:z/ - chose /tʃouz/ - chosen /'tʃouzn/), hỗ trợ người học đồng thời cả ngữ pháp và ngữ âm.
• Khai thác chuyên sâu các động từ đa năng (High-frequency Verbs): Giáo trình dành riêng dung lượng phân tích các động từ cốt lõi như to get, to have, to do, to make. Các ngữ nghĩa thành ngữ (idiomatic expressions) đi kèm với các động từ này được thống kê chi tiết (như have a bath, have a row, do one's best, make an effort).
• Phân định rõ ràng phạm trù Thì Tương lai trong quá khứ: Chuyên đề Future in the Past được làm rõ về mặt cấu trúc ($S + should/would + V$) và ngữ nghĩa biểu đạt nhận thức từ quá khứ, giải quyết khoảng trống ngữ pháp mà nhiều tài liệu cơ sở thường bỏ qua.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

1. Sinh viên chuyên ngành và không chuyên:
   • Sinh viên năm thứ nhất và năm thứ hai tại các trường cao đẳng, đại học cần củng cố và chuẩn hóa toàn diện hệ thống ngữ pháp thực hành tiếng Anh.
   • Sinh viên chuẩn bị cho các kỳ thi chuẩn hóa đầu ra ngoại ngữ cần tài liệu tra cứu nhanh về cấu trúc thì và cách chia động từ.
2. Yêu cầu kiến thức tiên quyết (Prerequisites):
   • Người học cần có kiến thức ngữ pháp nhập môn cơ bản (nhận biết các từ loại chính như danh từ, đại từ nhân xưng, động từ, tân ngữ).
3. Giảng viên và giáo viên ngoại ngữ:
   • Sử dụng như một tài liệu tham khảo để biên soạn đề cương bài giảng, thiết kế hệ thống bài tập chia thì và xây dựng các bảng đối chiếu ngữ pháp cho học viên.
4. Học viên tự học và tra cứu:
   • Phù hợp cho người đi làm hoặc học viên các khóa bồi dưỡng ngắn hạn tại các trung tâm ngoại ngữ cần một tài liệu tra cứu ngữ pháp cô đọng, rõ ràng và có độ chính xác học thuật cao.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp với trình độ nào?

Giáo trình được thiết kế cho người học từ trình độ sơ cấp (Elementary) đến trung cấp (Intermediate), đặc biệt hữu ích cho những ai cần hệ thống hóa lại toàn bộ kiến thức về các thì và động từ trong tiếng Anh.

2. Người học cần có kiến thức nền tảng gì trước khi sử dụng?

Người học chỉ cần nắm vững các khái niệm ngữ pháp căn bản như các ngôi đại từ nhân xưng (I, You, He, She, It, We, They), khái niệm chủ từ và túc từ trong câu đơn.

3. Điểm khác biệt của giáo trình so với các tài liệu ngữ pháp thông thường là gì?

Tài liệu tập trung cô đọng vào hệ thống động từ, trình bày đầy đủ 13 thì (bao gồm Tương lai trong quá khứ), xây dựng bảng chia mẫu trực quan cho các động từ to call, to be, to have, và phân loại bảng động từ bất quy tắc thành 5 nhóm hình thái kèm phiên âm quốc tế IPA.

4. Phương pháp tự học giáo trình này như thế nào để đạt hiệu quả cao?

Người học nên tiếp cận theo trình tự: Học công thức lập thành $\rightarrow$ Phân tích các ví dụ câu khẳng định, phủ định, nghi vấn $\rightarrow$ Đọc kỹ các lưu ý phân biệt cách dùng (như since/for, yet/already) $\rightarrow$ Luyện tập phát âm và chia động từ theo 5 nhóm động từ bất quy tắc.

5. Tài liệu có cung cấp hệ thống từ vựng và phiên âm đi kèm không?

Có. Toàn bộ phần bảng động từ bất quy tắc ở phần sau của giáo trình đều được cung cấp đầy đủ dạng nguyên thể, quá khứ đơn, quá khứ phân từ, phiên âm ngữ âm học quốc tế và nghĩa tiếng Việt tương ứng.

---

Kết luận

Giáo trình "Hướng Dẫn Sử Dụng Các Thì Tiếng Anh và Động Từ Đặc Biệt" của tác giả Phạm Duy Yên là một tài liệu học thuật thực hành chuẩn mực về ngữ pháp động từ tiếng Anh. Giá trị cốt lõi của tài liệu nằm ở cấu trúc trình bày mạch lạc, tính chính xác về mặt ngữ pháp cấu trúc và khả năng ứng dụng thực tế thông qua các bảng chia mẫu chi tiết và phương pháp phân loại 5 nhóm động từ bất quy tắc khoa học. Lộ trình học tập được khuyến nghị là nghiên cứu tuần tự từ 13 thì cơ bản đến nâng cao, kết hợp nắm vững các động từ khiếm khuyết, phân biệt các động từ đặc biệt và thực hành tra cứu phát âm qua bảng động từ bất quy tắc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

SAN FRANCISCO PUBLIC LIBRARY 3 1223 OfMG 5231 CÁCH DÙNG cắc THÌ TIÊNG vàđọngtửđậcbiệt 'IETNAME 428 Phạm Duy Yên 2495 Giảng Viên Anh Ngữ ham Trung Tâm Anh Nhữ Đổng Khởi Trường Ngoại Ngữ sài Gòn PHẠM DUY YÊN Giảng viên Anh Ngữ Trường Ngoại Ngữ Sài Gòn y CÁCH DÙNG CÁC THÌ TIÊNG 0NH DỘNG TỜ DẶC BIỆT CÁ CH CHIN DỘNG TỜ LÒi gic/i thiệu t Cuộn sách tuy nhò nhưng có thê giup cho ngưồi sử dụng biết ca'ch dùng các thf trong tiểng Anh và nhãt là mọt sổ dọng tìí dạc biệt ngố hẳũ giúp phân biệt cabh dung cho dung each. Phân sau cùa cuổn sach là bang dộng tư bât quy tãc gôm thi qua khù do’n vả qua khứ phan tìi kem theo cách phát ầm. _ , t , 1 Thiêt nghĩ diểù thieú sót khó tranh khòi, mong các vị cao minh chi giao, tôi hân hanh dưóc don nhận cac sự phể binh xây dựng. Trẩn trọng Tac giả P.

Yên MAR 3 2003 s I ' J " CÁCH DÙNG CÁC THÌ TIẾNG ANH DỘNG TỪ ĐẶC BIỆT CÁCH CHIA ĐỘNG Từ (D Tlđ HltN TẬI I/Sự lập thành: CHỦ TỪ + ĐỘNG TỪ + (S/ES ngôi thứ ba số ít) lị 1 / Thế xác định: she walks - She works - He does. 2! The phủ định: You do not (don't) walk - She does not (doesn't) walk - He does not go. 3 / The nghi vấn: Do you go ? Does she walk ? 4 / The nghi vấn phủ định: Don’t you go ? II/ Cách dùng: Thì hiện tại đơn dùng để: 1 / Chí các hành động thói quen: Thí dụ: She comes to school at 7 o’clock every day. She usually gets up at 0 o’clock.

2/ Dr chí các sự kiện và sự thật hiển nhiên: Thí dụ: - The sun rises in the east and sets in the west - Water boils at 100 degrees centigrade. 3/ Trong các đẩu để của báo dối với các sự kiện quá khứ: Thí dụ: Air raid kills twenty. Government tries to in¬ crease income tax. 4 / Chỉ các hành động trong sách, vở kịch, lời bình luận trên truyền thanh, truyền hình.

Thí dụ: - In the play the murderer escapes to the island - The prime minister serves the people efficiently. (2) ffltN TẠI níĩ DIĨN I/ Sự lập thành: IIỊ CHỦ TỪ + BE + ĐỘNG TỪ + ING ■ ” _lị I II/ Cách dùng: Thì hiện tại tiếp diễn dùng trong các trường hợp: 1 / Hàng động đang được xảy ra trong lúc đang nói. Thí dụ: Listen! Someone is singing beautifully. - It is raining outside.

2Ỉ Một hành động đang xảy ra không nhất thiết ngay lúc nói. Thí dụ: I’m cleaning the door. She’s studying her grammar lessons. 3 / Một hành động đang xảy ra ở hiện tại trong lúc đó hành động khác có the xảy ra.

Thí dụ: 1 study while my brothers are sleeping. - He sleeps whille I’m doing my homework. hành động có dự định hay tương lai gần mà đã được sấp xếp xong xuôi. Thí dụ: I’m playing the piano for that concert.

- I’m leaving for Nha trang tomorrow morning. 5 / Dũng với ALWAYS dc diễn tả một hành động được lặp lại thường xuyên hay coi như đang tiếp diễn. Thí dụ: He’s always sitting for the exams. He’s always smoking.

2 3 1223 06339 5231 ® THÌ QUẮ KHỨ ĐƠN I/ Sự lập thành: CHỦ TỪ + ĐỘNG TỪ + ED dối với động từ quy tắc. I Thì qua khứ đơn động từ BQT nên học thuộcĩòng. II/ Cách dùng: Quá khứ đơn được dùng trong các trường hợp sau : 1 / Chỉ một hành động đã được hoàn thành ở thời gian quá khứ xác định: Thí dụ: They arrived in Ha Noi yesterday. He bought that, house two years ago.

2 / Chỉ một hành dộng mà dã xảy ra một thời kỳ ở quá khứ bây giờ chấm dứt: Thí dụ: They worked for our factory two years. (They don’t work, now) He served in the Army from 1990 to 1994. 3/ Chí một hành động thói quen quá khứ: Thí dụ: When I was young, I went swimming twice a week. - she often mentioned him in all her letters.

Thói quen quá khứ này có thể dùng USED TO hay WOULD Thí dụ: When the was young, she used to sing very well - Sometimes the boy would play hooky on Saturdays.P DIẾN I Sự lập thành: ! CHỦ TỪ ĐỘNG Từ ♦ INC. ĩ \ II/ Cách dùng: Thì quá khứ tiếp diễn dùng trong các trường hợp sau: 1/ Đế chi một hành động đã xảy ra trong quá khứ: 2/ -“ịi WHEN + CHU TỪ + QUA KHỨ ĐƠN + CHỦ tử + QUÁ KHỨ TIẾP DIỄN Hay - CHỦ TỪ + QUÁ KHỨ TIẾP DIẺN + WHEN + CHỦ TỪ + QUÁ KHỨ ĐƠN Thí dụ: She was watching television when her fatther came home from work. When we were drinking tea, it rained. 3 / Đế chí hai hay hơn hai hành động xảy ra đồng thời trong quá khứ CHỦ TỪ + QUÁ KHỨ TIẾP DIẸN + WHILE + ;j CHỦ TỪ + QUÁ KHỨ TIẾP DIỄN.

Thí dụ: She was watching television while I was read¬ ing a magazine. We were playing tennis while she was studying. 4 / Để chí một hành độỉig đã xảy ra ở thời gian đặc hiệt trong quá khứ: Thí dụ: She was watching television at 9 pm last night. - What were you doing at eight o’clock yesterday.

(T) rm HIỆN TẬI HOẰN THÀKH M Sự THÀNH LẬP: CHỦ TỪ + HAVE + QUÁ KHỨ PHÂN TỪ 4 II/ CÁCH DÙNG: Thì hiện tại hoàn thành được dùng trong các trường hợp sau: 1 / Chỉ một hành động dà xảy ra ở một thời gian không được xác định trong quá khứ: Thí dụ: She has travelled around the world. She has met him before. 21 Chí một hành dộng mới dược hoàn thành (Dũng với just) Thí. dụ: He lias just, done it (few minutes ago) - I’ve just bought a new motorbike.

2 i Chỉ một hành dộng hát dầu trong quá khứ, nhưng chấm dứt vào túc nói. Thí dụ: We haven’t seen you for ages. The class room hasn’t>been cleaned for a long time. 4 / Chí một hành dộng dâ xảy ra trân một lần ở quá khứ.

Thí dụ: I’ve read this story many times. - She’s seen that film several times. 5 / Dr chí mọt hành dộng dà bắt đầu trong quá khứ và còn xảy ra ở hiện tại. Thí dụ: She has lived here for twenty years.

She has worked in the same factory since 1950. Ghi chú đăc biêt. Cách dùng: FOR/SINCE - FOR: Sô đo của thời gian: For three hours - For twelve years. - SINCE: Khơi đầu eúa thời gian: Since 1990-Since ten o’clock \ - Since april.

YET/ALREADY: Các trạng từ này dùng đế chỉ hành động đã xáy ra ở một thời gian không xác định có quá khứ và thường được dùng với thì hiện tại hoàn thành. - Already: dùng trong câu xác định. Thí dụ: I have already finished those reports He has already read the entire report. -Yet: Dùng ớ câu phủ định và nghi vân.

Thí dụ:I haven’t written my reports yet-Have you met him yet? - Trong trường hợp động từ được dùng với dạng xác định, trạng từ YET không đặt ơ cuối câu. Thí dụ: She has yet to buy the material = she has not bought the material yet. - We have yet to decide what to do with the money = We haven’t decided what to do with the money yet. CHỦ TỪ + HAVE + YET + ĐỘNG TỪ VỊ BIÊN (6) ìũỉrti TÁI HOÀN THÀNH TIỂ.N I/ Sự thành lập: CHỦ TỪ + HAVE +BEEN + ĐỘNG TỪ + ING 1 / The xác định: She had.

been studying - I have been studying. 21 The phủ định: You haven't been studying.we haven't been studying. 3/ Nghi vấn phủ định: Haven't Ỉ been studing ? Haven't they been studying? 6 II/ Cách dùng: Thi hiện tại hoàn thành tiép diền dùng trong các trường hợp: 1 / Chí một hành động bắt đẩu ở quá khứ và vẫn còn đang tiếp tục bây giờ hoặc vừa mới hoàn tất. Thí dụ: She has been looking for you for two days.

- Here’s my pen. I’ve been looking for it all day. 2 / Chỉ một hành động kéo dài suốt thời gian chưa hoàn tất (cách giỏỉig thì hiện tại hoàn thành). Thí dụ: He has been playing for that team for five years = He has played for our team for five years.

Ghi chú: Sự khác biệt giữa hiện tại hoàn thành và hiện tại hoàn thành tiếp diễn. a/ Hiện tại hoàn thành: có thế đề cập đến môt sô hành dộng hay vật. Thí dụ: We’ve written ten reports this afternon Khong viêt We’ve been writing ten repets this afternon Nhưng có thế viêt: We’ve been writting letters. (Không có con sô vật được nói tới) b/ Thì hiện tại hoàn thành có thế thay thê cho một hành dộng hoàn chinh, nhưng hiện tại hoàn thành tiếp diền có thế thay thê cho ca hai hành động hoàn chính hay chưa hoàn chính.

@ QUẤ (CHỨ HOÀN THÀNH I/ Sự lập thành: CHỦ TỪ + HAD + QUÁ KHỨ PHÂN TỪ \ II/ Cách dùng: Tin quá khứ hoàn thành dùng trong các trường hợp sau: 1 / Đr chí một hành động dã dược hoan thanh rồi trước một thời điếm trong quá khứ. hay trước một hành động quá khứ khác. Thí dụ: - She had died before she was brought to the doctor - They had eaten dinner when I arived. - We had had lunch by two o’clock.

hành động dã dược hoàn tật trước một thời di cm xác dinh. Thí dụ: By the age of 25. he had invented two famous works. She had typed ten letters before lunch time yes¬ terday.

3/ Đẽ chí một hành động có tính cách giả thiết hay ước muốn trong quá khứ: Thí dụ: If he had studied hard, he would have passed the exam. - If only I had known that, you wanted it. (8)THÌ QUÁ (CHỨ HOẢN THÀNHnẾPD1Ễ.N I/ Sự LẬP THÀNH: CHỦ TỪ + HAD + BEEN + ĐỘNG TỪ + ING 1 / Thể xác định; She hadn't, bcnn studying - He had been studying. 2/ Thế phủ định: She hadn't been stdying - He hadn't benn studying.

3/ Thê nghi vấn: Had she been studying ? Had hr been studying Ỉ X 4 / The nghi vấn phủ định: Hadn't she been studying Ỉ Hadn't he been studying ? II/ CÁCH DÙNG: Thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn dùng trong các trường hợp sau: Thì quá khứ hoàn thành tiếp diễn cùng giống thì quá khứ hoàn thành. Ta có thế dùng một trong hai thì này. 1 / Đè chí một hành động đã bắt dầu trước thời gian đang nói ở quá khứ và tiếp tục tới thời gian đó hoặc dửng lại ngay trước mắt: Thí dụ: She was tired because she had studying since dawn = she was tired because she had been study¬ ing since dawn. 2 / Để chí một hành động giống như một hành động ở thì quá khứ hoàn thành.

Thi dụ: He had been trying to get her on the phone = He had tried five times to get her on the phone.