CHƯƠNG 1 HĐUQ là phương tiện pháp ly quan trong giúp bên được UQ thực hién quyên. đại điện cho bên UQ. Xuất phát từ việc ly gidi thé nào là UO, tác giả di đến khái quát niên khái niệm HDUQ, cụ thể: HDUQ là sự thỏa thuận giữa các bên mà theo đó bên UQ cho phép bên được UQ đại điện minh thực hiện thay một số công việc mang tính. pháp lý vì quyên và lợi ich hợp pháp của bên UQ.
Ngoài những đặc điểm chung của hợp đồng din sự HDUQ còn mang nhũng đặc điểm đặc trưng như. Công việc là đối tương của HĐUQ luôn là công việc mang tinh chất pháp ly,HĐUQ là hợp đồng mg thuận, HĐUQ là hợp dong song vụ,HĐUQ co thé là hop đồng có dén bu cũng có thé la hợp đẳng không có đền bu và người được UQ thực biện công việc nhân danh và vì lợi ích của người UQ. So với các loại hợp đồng khác, ở Việt Nam, HDUQ ghi nhận từ khá sớm tại các BLDS cô nhật của Việt Nam là Bộ luật Hồng Đức và Bộ luật Gia Long, sau đó được xây dựng cu thể và hoàn thiện theo dòng chảy lịch sử của dat nước trong ba BLDS thời Pháp thuộc, rối dén các BLDS do nha xước Công hòa xã hội chủ ngiữa Việt Nam ban hành. Ngay từ khi mới xuất hiện, HDUQ đã khang định được vai trò không thé thiêu của minh trong đời sông của con người.
Cho đền nay, bên cạnh vai trò truyền thống là phương tiện để moi người giúp đỡ, tương trợ nhau, HĐUQ hién tai còn là phương tiện không thể thiêu để các chủ thé thực hiện việc đại điện như một nghé chuyên nghiệp khi mà UQ đã và đang tôn tại trong rất nhiều các quy trình của hoạt động dân su. Co thé noi, hon bao giờ hệt chính trong xã hội hién đại và hội nhập bây giờ, HDUQ đóng một vai trò không thé phủ nhân và vô cing quan trong với đời sống. 16 CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUY ĐỊNH PHÁP LUAT DÂN SỰ VIỆT NAM VE HOP DONG ỦY QUYEN 2. Đối tượng của hợp đồng ủy quyền BLDS năm 2015 quy định tại Điều 562 về HDUQ như sau: “Hop déngiy quyển là sự théa thuận giữa các bên, theo dé bên được ty quyển có nghĩa vụ thực hiển công việc nhân danh bên ty quyên, bên iy quyén chỉ phải trả thit lao néu có thôa thuận hoặc pháp luật có quy đình ” C6 thé thay, theo quy định của pháp luật hiện hành thi đây là loại hợp đồng có đối tượng là công việc, hay nói cách khác công việc được UQ 1a cái mà các bên trong hợp đông hưởng tới.
Tuy nhiên, không phải công việc nào cũng có thé trở thành đối tượng của HDUQ ma cân lưu ý một số van đề sau: ~ Như đã nêu tại phên 1.1, đối tượng của HDUOQ là cổng việc có tính pháp lí có thể thực hiện và được phép thực hiện. Nghe là đôi tương này chỉ đơn thuần là công việc phải thực hiện ma không phải là bản thân tai sản hay “quyển” của chủ thé (néu có). Công việc được UQ có thể liên quan đến một tai sản hay mat “qurén” nao do, như UQ với nôi dung người được UQ chuyển nhượng tải sản Tuy nhiên, tài sản. nay lại không phải là đổitượng của HĐUO.
Théa thuận UQ có người khác đại diện cho chủ sở hữu không làm mất di tư cách của chủ sở hữu đối với tài sản. - Khi “cổng việc ” không tên tại hay không còn tên tại thì việc UQ không được xác lập hay sé bi cham đút. Do đó, người UQ chi có thé UQ néuho là người có quyên thực hiện các công việc, hành vi đó và họ có trách nhiệm phải chứng minh quyền nay của bản thân. Ví dụ như UQ tham gia tô tụng tại Tòa án, trách nhiệm chúng minh “quyền” thuộc về bên UQ và thường được thực hiện trực tiếp thông qua giấy triệu tập, gay mời tham gia tô tung của Tòa án gửi cho bên nay.
Trong những tình huống như vay, nội dung UQ cân truyền tải một cách chính xác căn cử xác dink tư cách chủ thé cùng với khả năng quyên tương ứng với giây tờ, chúng minh dé dam bảo tinh chặt chế, tính căn cứ cũng như phạm vị nội dung UQ Bén cạnh đó, trong cùng một quan hệ pháp luật, các chủ thé khác nhau sé cỏ các quyền khác nhau để UQ cho người khác. Trong trường hợp ma họ không có các quyên đó, hoặc các quyền đó bị han chế vi một ly do nao do như: có ban án, quyết định hành chính hoặc thông qua những théa thuận đối với chủ thể khác qua các giao dich dan sự, thì ho sẽ không thé UQ những công việc đó cho người khác dé thực hiện được. 17 Ngay cả khi UQ đã được xác lập, nhưng nêu người UQ bị mat tích, bị chết, bi hạn chế hay mật nang lực hành vi dân sự thì đối tương UQ đã được giao không còn, chính vi vậy pháp luật quy đính UQ phải bi châm đứt - Không phải trong bat kỷ trường hop nảo, công việc hoặc “qgyển” có được hợp pháp đều có thé giao lại cho người khác thông qua UQ. V ê nguyên tắc, công việc hoặc “quyển” được giao trongHDUQ phải bão dam khi được thực hiện bởi bên được UQ sẽ vi lợi ích của bên UQ.
Do đó, có những công việc do thuộc tính tự nhiên của nó mà nêu người đươc UQ thực hiện sẽ không thé đáp ung nguyên tắc vì lợi ích của bên UQ. Vi dụ như không thé UQ cho người khác ăn thay minh dé hết dai. Ngoài ra, công việc hoặc “qrgyển” cũng chi được UQ cho người khác khi pháp luật không cam, không han chê việc ƯQ đó. BLDS của V iệt Nam quy định rõ những trường hop không được UQ.
Cụ thé, những quyên, công việc gắn liên với quan hệ nhân thân không được chuyển giao, UQ cho người khác.Theo khoản 1 Điều 25 BLDS 2015 về quyên nhân thân quy dinly “Quyển nhân thân được guy đình trong Bồ luật này là quyền dân sự gắn liền với mỗi cá nhân, không thé chuyển giao cho người khác, trừ trường hợp luật khác có liên quan guy: dinh khác”. Điểm này được thông nhật trong ca các văn bản pháp luật chuyên ngành, đơn cử như trường hợp kết hôn nhân. cha, me, con thi các bên phải trực tiếp thực hiện tai cơ quan đăng ký hộ tịch theo quy định tại khoản2 Điều6 Luật Hộ tịch năm 2014 Về cơ bản, quy định của BLDS hién hành về đối tượng của HĐUO không khác với quy đính tai Bộ luật cũ, đều là công việc có tinh pháp ly hay có thé liểu là những, hành vi pháp lí với điều kiện là những hành vi này không bị pháp luật cam và không trái với dao đức xã hội. Hành vi đó được thực hiện thông qua việc xác lập, thực hiện các giao dich và các hành vi khác với muc đích dat được những hậu quả pháp lí nhat định Vi du: Ba T và ông K ký HDUQ do V ăn phòng công chúng T chúng nhận với nội dung Ba T đang làm thủ tục xin cấp Giây cling nhận quyền sử dung đất đôi với thửa dat số X.
Nay thửa dat đang thuộc điện quy hoạch, giải tỏa theo quy định của Nhà nước. Khi được cơ quan có thâm quyền cho phép, ông K thay mặt và nhân danh cho ba T liên hệ với các cơ quan Nhà nước thực hiên các công việc liên quan. Trong hop đồng này đố: tượng UQ là hành vị “Tiên hé với các cơ quan Nhà nước thực hiển 18 các cổng việc liên quan” với muc dich gúp ba T nhận được bôi thường giải toa và phiêu bồ trí tái định cu ® 2. Chủ thể của hợp đồng ủy quyền HĐUQ sé làm phát sinh ba môi quan hệ ngiữa vu dan sự, đó 1a: Mối quan hệ gira bên UQ và bên được UQ, môi quan hệ giữa bên được ƯQ với người thử ba, môi quan hệ giữa bên UQ và người thứ ba.
Chủ thé của HĐUQ theo khoản 1 Điều 138 BLDS nam 2015 được quy định “J. Cá nhân pháp nhân có thé ig quyển cho cả nhân, pháp nhân khác xác lập, thực hiên giao dich dan sự ” Theo quy đình trên có thé thay: Bên UQ và bên được UQ có thé là cá nhân hoặc pháp nhân. Tương tư như các hợp đồng khác, các chủ thê tham gia HDUQ phải có năng lực pháp luật dân sự và năng lực hành vi dân sự. Đối với cá nhân, để tham gia vào giao dich dân sự nói chung cân phải có đủ cả năng lực pháp luật dân sựvà năng lực hành vi dân sự.
Năng lực pháp luật dân sự là khả năng của cá nhân đó có quyên dan sự và nglĩa vụ dân su. Năng lực hành vi dân sự là khả năng của cá nhân bằng hành vi của mình xác lập, thực hién quyền và ngiĩa vu dân sự đó, Cá nhân tham gia giao dich dân sự phải là người đã thành miên, người không bị mat năng lực hành vi din su, không có khó khăn trong nhận thức, lam chủ hành vi, không phải người bị hạn chế năng lực hanh vi thì mới có quyền xác lập và thực hiện các quyên và nghĩa vụ dân sự phát sinh từ quan hệ giao dich dân sự do minh xác lập nói chung và HĐUQ núi riêng, Đối với phép nhân — đây là chủ thé do con người sáng tạo ra và theo quy định tại Điêu 74 BLDS năm 2015, một tổ chức phải đáp ứng những điều kiện sau đây mới được coi là pháp nhân: Được thành lập hợp pháp, có cơ câu tô chức chặt chế theo quy định tai Điều 83 Bộ luật nay, có tài sản độc lập với cá nhân, tổ chức khác và tự chiu trách nhiệm bằng tài sản đó, nhân danh minh tham gia vào các quan hệ pháp luật mot cách độc lập, bình ding với các chủ thể khác. Pháp nhân khi là chủ thé của HDUQ cũng phải đáp ung đây đủ về mắt năng lực chủ thé theo quy định của pháp luật Năng lực pháp luật dân sự của pháp nhân cũng gióng như đôi với cá nhân, là tổng hop những quyên và ngiấa vu dân sự. Những quyền, ngiữa vụ nay không được quy định ? Binám số: 20/2022/DS-ST ngày 30/5/2022 cũa Tòa ánnhân din thánh pho Đã Nẵng, Về vitc: “Banh chap hợp đồng tạ!