BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TRƢỜNG CAO ĐẲNG CƠ ĐIỆN XÂY DỰNG VIỆT XÔ KHOA: ĐIỆN – ĐIỆN TĐH GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: LẠNH CƠ BẢN NGHỀ: KỸ THUẬT MÁY LẠNH & ĐHKK TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG Ban hành theo quyết định số:…/ ngày …. năm … của Hiệu trưởng Ninh Bình, năm 2019 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể đƣợc phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Cùng với công cuộc đổi mới công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nƣớc, kỹ thuật lạnh đang phát triển mạnh mẽ ở Việt Nam.
Tủ lạnh, máy lạnh thƣơng nghiệp, công nghiệp, điều hòa nhiệt đzộ đã trở nên quen thuộc trong đời sống và sản xuất. Các hệ thống máy lạnh và điều hòa không khí phục vụ trong đời sống và sản xuất nhƣ: chế biến, bảo quản thực phẩm, bia, rƣợu, in ấn, điện tử, thông tin, y tế, thể dục thể thao, du lịch. đang phát huy tác dụng thúc đẩy mạnh mẽ nền kinh tế, đời sống đi lên. Giáo trình “Lạnh cơ bản’’ đƣợc biên soạn dùng cho chƣơng trình dạy nghề KỸ THUẬT MÁY LẠNH VÀ ĐIỀU HÒA KHÔNG KHÍ đáp ứng cho hệ Cao đẳng và trung cấp.
Nội dung của giáo trình cung cấp các kiến thức cơ bản nhất về sử dụng môi chất lạnh, chất tải lạnh, dầu lạnh, vật liệu cách nhiệt, hút ẩm, cung cấp các kiến thức về kết nối, lắp ráp, vận hành mô hình các hệ thống lạnh điển hình; Cung cấp các kiến thức về thử nghiệm các thiết bị và mô hình các hệ thống lạnh nhƣ máy nén, hệ thống máy lạnh, hệ thống điều hòa không khí một, nhiều dàn bay hơi, bơm nhiệt. Hình thành và rèn luyện các kỹ năng gia công đƣờng ống dùng trong kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí, nhận biết, kiểm tra, đánh giá tình trạng các thiết bị, phụ kiện của hệ thống lạnh, lắp đặt, kết nối, vận hành các thiết bị và mô hình các hệ thống máy lạnh và điều hòa không khí có một, nhiều dàn bay hơi, bơm nhiệt. Kỹ năng thử nghiệm máy nén, kết nối, lắp ráp, thử nghiệm mô hình các hệ thống máy lạnh, hệ thống điều hòa không khí một, nhiều dàn bay hơi, bơm nhiệt. Cấu trúc của giáo trình gồm 9 bài trong thời gian 120 giờ qui chuẩn.
Chắc chắn giáo trình không tránh khỏi thiếu sót. Chúng tôi mong nhận đƣợc ý kiến đóng góp để giáo trình đƣợc chỉnh sửa và ngày càng hoàn thiện hơn. Xin trân trọng cám ơn! Ninh Bình, ngày. Tham gia biên soạn Chủ biên: Kỹ sƣ Phạm Tiến Dũng 1 MỤC LỤC TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN.
1 LỜI GIỚI THIỆU. 1 Các bài trong mô đun. 8 TỔNG QUAN VỀ CÁC LOẠI MÁY LẠNH THÔNG DỤNG. Máy lạnh hấp thụ.
Định nghĩa, sơ đồ nguyên lý. Nguyên lý làm việc và ứng dụng. Định nghĩa, sơ đồ nguyên lý. Các loại máy lạnh khác.
Máy lạnh nén khí. Máy lạnh nhiệt điện. Định nghĩa và phân loại. Các dạng cấu tạo của máy nén Piston.
Piston – xéc măng:. Van hút – van đẩy:. Cơ cấu giảm tải khi khởi động (Van khởi động):. Cơ cấu bôi trơn máy nén:.
Cụm bịt kín cổ trục máy nén:. Van an toàn máy nén:. Định nghĩa và phân loại. Cấu tạo, nguyên lý làm việc.
Định nghĩa và phân loại. Cấu tạo, nguyên lý làm việc. Máy nén xoắn ốc. Định nghĩa và phân loại.
Cấu tạo, nguyên lý làm việc. 35 2 THIẾT BỊ NGƢNG TỤ. Vai trò và phân loại. Bình ngƣng ống – vỏ:.
Thiết bị ngƣng tụ kiểu phần tử và kiểu ống lồng:. Thiết bị ngƣng tụ kiểu panen tấm bản:. TBNT làm mát bằng nƣớc và không khí. Thiết bị ngƣng tụ kiểu bay hơi (tháp ngƣng tụ):.
Thiết bị ngƣng tụ kiểu tƣới:. TBNT làm mát bằng không khí. Thiết bị ngƣng tụ làm mát bằng không khí đối lƣu tự nhiên. Thiết bị ngƣng tụ làm mát bằng không khí đối lƣu cƣỡng bức.
49 THIẾT BỊ BAY HƠI .Vai trò và phân loại. TBBH làm lạnh chất lỏng. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động. TBBH làm lạnh không khí.
Cấu tao, nguyên lý hoạt động. 59 THIẾT BỊ TIẾT LƢU. Vai trò và phân loại.Van tiết lƣu nhiệt cân bằng trong. Cấu tạo nguyên lý hoạt động.Van tiết lƣu nhiệt cân bằng ngoài.
Cấu tạo, nguyên lý hoạt động. 63 THIẾT BỊ PHỤ TRONG HỆ THỐNG LẠNH. Tháp giải nhiệt. Nguyên lý làm việc.
Các thiết bị phụ của hệ thống lạnh. Bình tách dầu. Các loại bình chứa.Dụng cụ trong hệ thống lạnh. Van an toàn:.
Van nạp ga:. 91 CÁC THIẾT BỊ TỰ ĐỘNG HOÁ HỆ THỐNG LẠNH. Rơ le hiệu áp suất dầu. Rơ le áp suất thấp.
Rơ le áp suất cao. Rơ le áp suất kép. Các bộ biến đổi nhiệt độ. Van điện từ.
102 KỸ THUẬT GIA CÔNG ĐƢỜNG ỐNG .Nong – loe ống. 111 KẾT NỐ MÔ HÌNH HỆ THỐNG MÁY LẠNH. Sơ đồ nguyên lý hệ thống lạnh. Kết nối mô hình hệ thống lạnh.
112 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 113 4 MÔ ĐUN: LẠNH CƠ BẢN Mã mô đun: MĐ 22 Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: - Vị trí: Mô đun đƣợc bố trí sau khi đã học xong các môn kỹ thuật cơ sở, kỹ thuật đo lƣờng điện lạnh, các mô đun về điện và các mô đun nguội, hàn, gò; - Tính chất: Là mô đun chuyên môn. Mục tiêu của mô đun: - Kiến thức: Trình bày đƣợc vai trò, cấu tạo, nguyên lý hoạt động và vị trí lắp đặt của các thiết bị chính và phụ trong hệ thống lạnh nén hơi; - Kỹ năng: + Nhận biết, kiểm tra, đánh giá tình trạng các thiết bị, phụ kiện của hệ thống lạnh; + Bảo dƣỡng, sửa chữa đƣợc các thiết bị lạnh. + Gia công đƣợc đƣờng ống dùng trong kỹ thuật lạnh, + Lắp đặt, kết nối, vận hành các thiết bị và mô hình các hệ thống lạnh điển hình; - Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Cẩn thận, chính xác, an toàn cho ngƣời và thiết bị.
Nội dung của mô đun: Thời gian (giờ) Thực hành, Số Tổng Lý thí Kiể Các bài trong mô đun TT số thuy nghiệm m ết , thảo tra luận, bài tập 1 Bài 1. Tổng quan về các loại máy lạnh 4 3 1 thông dụng. Máy lạnh hấp thụ: 1 1 1. Định nghĩa, sơ đồ nguyên lý.
Nguyên lý làm việc và ứng dụng. Định nghĩa, sơ đồ nguyên lý. Nguyên lý làm việc và ứng dụng. Các loại máy lạnh khác: 1 1 3.
Máy lạnh nén khí. Máy lạnh nhiệt điện. Định nghĩa và phân loại. Các dạng cấu tạo của máy nén 3.
Các chi tiết của máy nén piston 3 1 2 2. Định nghĩa và phân loại.2 Cấu tạo, nguyên lý làm việc. Định nghĩa và phân loại. Cấu tạo, nguyên lý làm việc.
Máy nén xoắn ốc (Scroll): 4. Định nghĩa và phân loại. Cấu tạo, nguyên lý làm việc. Kiểm tra: 3 Bài 3.
Thiết bị ngƣng tụ. Vai trò và phận loại. TBNT làm mát bằng nƣớc. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động.
TBNT làm mát bằng nƣớc và không 1 1 khí. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động. TBNT làm mát bằng không khí. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động.
Thiết bị bay hơi. Vai trò và phân loại. TBBH làm lạnh chất lỏng. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động.
TBBH làm lạnh không khí. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động. Thiết bị tiết lƣu. Vai trò và phân loại.
Van tiết lƣu nhiệt cân bằng trong. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động. Van tiết lƣu nhiệt cân bằng ngoài. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động.
Thiết bị phụ trong hệ thống 16 9 5 2 lạnh 2 1 1 1. Tháp giải nhiệt. Nguyên lý làm việc. Các thiết bị phụ của hệ thống lạnh.
Bình tách dầu. Các loại bình chứa. Bình tách lỏng. Bình trung gian.
Bình tách khí không ngƣng. Thiết bị quá lạnh. Thiết bị hồi nhiệt. Phin lọc và phin sấy.
Bơm – quạt – đƣờng ống 2 1 1 3. Dụng cụ trong hệ thống lạnh. Kiểm tra: 7 Bài 7. Các thiết bị tự động hóa hệ 8 3 4 1 thống lạnh.
Rơ le hiệu áp suất dầu. Rơ le áp suất thấp. Rơ le áp suất cao. Rơ le áp suất kép.
Các bộ biến đổi nhiệt độ. Van điện từ. Kiểm tra: 7 8 Bài 8. Kỹ thuật gia công đƣờng ống.
Nong - loe ống. Kỹ thuật cơ bản. Kỹ thuật cơ bản. Kỹ thuật cơ bản.
Kiểm tra: 3 3 9 Bài 9. Kết nối mô hình hệ thống máy 24 5 17 2 lạnh. Sơ đồ nguyên lý hệ thống lạnh. Kết nối mô hình hệ thống lạnh.
Kết nối hệ thống lạnh. Kiểm tra hệ thống. Hút chân không, nạp gas – chạy thử. Kiểm tra 2 2 Cộng 120 40 69 11 BÀI 1 TỔNG QUAN VỀ CÁC LOẠI MÁY LẠNH THÔNG DỤNG Mã bài: MĐ 22.01 Giới thiệu: Ở bài này giới thiệu khái quát cho chúng ta về các loại máy lạnh đƣợc sử dụng trong thực tiễn sản xuất cũng nhƣ đời sống để có đƣợc bức tranh chung về các loại máy lạnh này trong nghề Kỹ thuật máy lạnh và điều hòa không khí; đồng thời xác định đƣợc sự ứng dụng thực tiễn của máy lạnh nén hơi là máy lạnh chủ yếu nghiên cứu vì tính đa dạng và tiện ích của nó.
Mục tiêu: Trình bày đƣợc các kiến thức cơ bản về các loại máy lạnh thông dụng có ý nghĩa thực tế và đƣợc ứng dụng rộng rãi trong sản xuất và đời sống. Nhận dạng đƣợc các loại máy lạnh, các thiết bị chính của máy lạnh nén hơi ở các hệ thống lạnh trong thực tế; Rèn luyện kỹ năng quan sát, ham học, ham hiểu biết, tƣ duy logic, kỷ luật học tập. Nội dung chính: 1. Máy lạnh hấp thụ.
Định nghĩa, sơ đồ nguyên lý. Định nghĩa: Máy lạnh hấp thụ là máy lạnh sử dụng năng lƣợng dạng nhiệt để làm việc. Nó có các bộ phận ngƣng tụ, tiết lƣu, bay hơi nhƣ máy lạnh nén hơi. Riêng máy 8 nén cơ đƣợc thay bằng một hệ thống gồm: Bình hấp thụ, bơm dung dịch, bình sinh hơi và tiết lƣu dung dịch.
Hệ thống này chạy bằng nhiệt năng (nhƣ hơi nƣớc, bộ đốt nóng) thực hiện chức năng nhƣ máy nén cơ là “hút” hơi sinh ra từ thiết bị bay hơi “nén” lên áp suất cao đẩy vào thiết bị ngƣng tụ nên đƣợc gọi là máy nén nhiệt. Sơ đồ nguyên lý: QK 3 2 1 SH NT QH PK TL TLDD BDD P0 BH HT QA 1 4 Q0 Hình 1. Sơ đồ nguyên lý máy lạnh hấp thụ 1. Nguyên lý làm việc và ứng dụng.