TRUONG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI. KHOA PHÁP LUẬT KINH TẾ HỘI THẢO KHOA HỌC THUC TRẠNG VÀ CÁC GIẢI PHAP TANG CƯỜNG NĂNG LỰC CÁC THIẾT CHÉ THUC THI PHÁP LUAT BẢO VỆ QUYỀN LỢI NGƯỜI TIÊU DÙNG Ở VIỆT NAM HÀ NỘI, THANG 9 NĂM 2013 MỤC LỤC 1. Nhận diện thiết chế thự thi pháp luật bảo vệ quyỂn lợi người tiêu ding và vai td của những thiết chế này trong việc bảo vệ người tiêu dùng 2. Các tiêu chí xác định năng lực của các thiết chế thực thi pháp 10 luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dang 3.
Đánh giá quy định pháp luật hiện hành v8 các thiết chế thực thi 25 pháp lật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng ở Việt Nam 4, Thực trạng năng lục và các giải pháp tăng cường năng lực của 37 Uy ban nhân din các cắp trong công tác thực thi pháp luật bảo vệ “quyển lợi người tiêu dong 5. Thực trạng năng lực và các giải pháp tăng cường năng lực của 46 Bộ Công Thương trong công tác thực thi pháp luật bảo vệ quyển lợi người tiga ding 6. Thực trạng năng lực và các giải pháp tăng cường năng lực của 56 Bộ Y tế trong công tác thực thi pháp luật bảo vệ quyền lợi người tiên đùng 7. Thực trạng năng lực và các giải pháp tăng cường năng lực của s9 Hội bảo vệ người tiêu dùng trong công tác thực thi pháp luge bảo vệ quyền lợi người tiêu đùng, 8.
Thực trang các quy định pháp luật về nhiệm vụ, quyỀn hạn của 85 “Tòa án trong công tác bio vệ quyển lợi người tiêu dùng và thực tiỂu ấp đụng 9, Kinh nghiệm ting cường năng lực của các thiết chế thực thi 93 pháp luật bảo vệ quydn lợi người tiêu ding ở An Độ 10. Kink ñghiệm tăng cường năng lực của các thiết chế thực thi 104 pháp luật bảo vệ quyển lợi người tiêu ding của Nhật Bản 11. Một vài nết khát quát về thiết chế bảo vệ người tiêu dùng ở 15 Bắc My 'NHẬN ĐIỆN THIẾT CHÉ THỰC THỊ PHÁP LUẬT BẢO VỆ QUYEN LỢI NGƯỜI TIÊU DUNG VA VAI TRÒ CUA NHỮNG THIẾT CHE NAY TRONG VIỆC BẢO VỆ NGƯỜI TIÊU DUNG TS. Nguyễn Văn Cuong há Viện trưởng Viện Khoa học pháp lý 1, KHÁI NIỆM “Trong lý luận về pháp luật bio vệ người tiêu dùng được thừa nhận ở nhiều quốc gia! người tiêu ding, trong cách nhìn của pháp luật bảo vệ người tiêu dùng hiện đại được coi là đối tượng "yếu thế” trong trong tương quan với các chủ thể kinh doanh trên thị trường.
Bởi vậy, sự hiện diện của pháp luật bảo vệ người tiêu dùng nói chung và các thiết chế thực thi pháp luật bảo vệ quyển lợi người tiêu dùng nói riêng là góp phần hỗ trợ người tiêu dang khắc phục thuộc tính “yếu thé” này trong các quan hệ với tổ chức, cá nhân kinh doanh. “Trên cơ sở thực tiễn pháp luật hiện hành ớ Việt Nam và tham khảo kinh nghiệm quốc tổ, chúng tôi đã đưa ra khái niệm về thiết chế thực thi pháp luật bảo vệ người tiêu dùng như sau: diết chế thực thì pháp luật bảo vệ người tiêu ding là các cơ quan, tổ chức có chức năng giải quyết hoặc trực tiếp hỗ trợ giải quyết các yêu cau bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng, thông qua đó, pháp. uật bảo vệ quyên lợi người tiêu dàng được ton trọng và bảo đảm thực hiện. “Theo quy định của pháp luật biện hành, thiết chế bảo vệ người tiêu dùng ở Việt Nam chữ yếu gồm: các cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu ding,” hệ thống cơ quan tài phán về bảo vệ người tiêu dùng và hệ thống các hội bảo vệ người tiêu đùng.
CƠ QUAN QUAN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ BẢO VỆ QUYỀN LỢI NGƯỜI “TIÊU DUNG “Theo quy dịnh của Luật bảo vệ quyén lợi người tiéu dùng năm 2010." “Chính phi thống nhất quân lý nhà nước về bảo vệ quyỂn lợi người tiêu dùng, ‘Tuy nhiên, trách nhiệm quản lý nhà nước về bảo vệ quyển lợi của người tiêu dùng được phân công và phân clip cho nhiều cơ quan nhà nước cùng tham gia " Gain Hoyels& Sephen Weubenll Consumer Protection Low, ed (Hats: Agate, 2005) 6 2 bib 25,2547, 48 849 Cat Bào vệ gun ng din dng wn 2010 3 Dib Lage Bo guy lợi gud es dng nm 2010. 4 Đi 21 La vệ gyda gu đê dòng nhn 2010. (như các Bộ quản lý ngành, Uy ban nhân dan các cắp) trong đó các cơ quan thuộc ngành Công Thương (Bộ Công Thương, các Sở Công Thương và các cơ quan quản lý nhà nước về bảo về quyền lợi người tiêu dùng cấp huyện) đóng vai tr nồng cốt, 2. Bộ Công Thương, ‘Theo quy định tại Khoản 2 Điều 47 Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dong, BO Công Thuong chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước.
VỀ bảo vệ quyền lợi người tiêu đồng5 ĐỂ thực hiện nhiệm vụ này, Bộ Công Thuong được Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu đùng 2010 trao cho 6 nhóm nhiệm vụ cụ thể như sau (Điều 48): "Ngoài quy định kể trên, tai Điều 22 Luật bảo vệ quyển lợi người tiêu ding có quy định Bộ Công Thương cũng là cơ quan tiếp nhận việc báo cáo kết quả thu bồi hàng hóa có khuyết tật của tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu hang hóa trong trường hợp việc thu hồi hàng hóa só khuyết tật được tiền hành trên địa bàn từ hai tỉnh rổ lên 2.2, Bộ Khoa học và Công nghệ Mặc db Luật bảo vệ quyển lợi người tiêu dùng chi quy định chung các Bộ, cơ quan ngang Bộ không phải là Bộ Công Thương chỉ có trích nhiệm “phối hợp với Bộ Công Thương thực hiện quản lý nhì nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu ding” và Luật cũng không dé cập đến Bộ, co quan ngang Độ cụ thể ào ty nhiên, trong việc quan lý nhà nước về bdo vệ quyền lợi người tiêu dùng không thể không nhắc tới vai trò của Bộ Khoa học và Công nghệ. Sở đĩ như vậy vì Bộ Khoa trục và Công nghệ biện là cơ quan được pháp luật giao nhiệm ‘vy "chịu trách nhiệm trước Chính phù thục hiện thống nhất quản lý nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hoá” ~ đây là nhiệm vụ rét quan trọng liên quan trực tip tới công tác bảo vệ quyền lợi người tiga ding. ‘Theo quy định tại Điều 69 Luật Chất lượng sin phẩm, hãng hóa, Bộ Khoa học vi Công nghệ có trách nhiệm chủ tì xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách, chiến lược, quy hoạch, kế hoạch và văn bản quy phạm pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa. Bộ Khoa học và Công nghệ cũng có trách nhiệm.
“Kho 1 Đi 34 Nghị định 21201 ND CP còn khẳng dah :ö “Bộ Công Thương] ev gun quân lý nhÀ nde oo al nes làn de me une “Gi mì hóa gia gấp bộ trường Bộ Cteg thương hực hiện gd ý hà mae về lo vệ quy lợi mười tê đăng” ”Du 68 ošn 2 Luật Chất lượng a gin, bàng ony 21112007 2 thanh trụ giải quyết khiếu nại, tố cáo, xử lý các vi phạm pháp Iuật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa trong lĩnh vue được phân công. Bộ Y tế “Mặc db Luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cũng không nêu đích danh Bộ Y tế với tư cách là cơ quan quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi người tiên dùng mà cũng chỉ quy định chung đây là cơ quan có trách nhiệm “phi hop với Bộ Công Thương thực hiện quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu ding”, tuy nhiên, trong việc quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng không thể không nhắc tới vai trò của Bộ Y tế. Sở di như vậy vì Bộ Y. tế hiện là cơ quan được pháp luật giao nhiệm vụ rét quan trọng liên quan trực tiếp tới việc bảo vệ các quyển lợi thiết thân của người tiêu đàng, Cụ thể, Bộ Y tế chính là cơ quan đầu mối “chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản.
lý nhà nước về an toàn thực phẩm."" 'Ngoài các nhiệm vụ, quyển hạn trong việc quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm đã nêu của Bộ Y tế, theo quy định tại Luật chất lượng sản phẩm, hàng hóa năm 2007 (Điều 70 Khoản 2a) và Nghị định số 132/2008/NĐ-CP ngày 31/12/2008 quy định chỉ tiết thi hành một số 1a Luật chất lượng sản. phim, hàng hóa, Bộ Y té còn là cơ quan có trách nhiệm thực hiện việc quản lý nhà nước về chất lượng sản phẩm trong sản xuất đối với các mặt hàng sau: Y dược cổ truyền; sức khỏe cộng đồng; an toàn thực phẩm (thực phẩm nói chung, thực phẩm chức năng, thực phẩm ting cường vi chất đỉnh dưỡng, thực phẩm bỏ sung, phụ gia thực phẩm, nước uéng, nước sinh hoạt, nước khoáng thiên nhiên); thuốc lá điều; hóa chất, chế phẩm diệt côn trùng, điệt khuẩn ding trong lĩnh vực gia dung và y tế; Khám, chữa bệnh, chăm sóc, điều dưỡng, phục hồi chứ năng, giải phẫu thẩm mỹ; Thuốc, my phẩm; Trang thiết bị, công trình y tế. Việc quan lý các mat hàng này của Bộ Y tế được thực biện theo các quy định của các Luật có liên quan trong đó phải kể đến Luật Dược năm 2005,” Luật khám bệnh, chữa bệnh năm 2009.15 Dib 6 Khon Lejt Aa oàn tực pm ngày 17142010, ® Khen 2 Đi 6 Luật Dược năm 205 quy du: Độ Y dịu bách nhiệm tước Chữ thủ oye hiện quản lý hả nuốc về được "smn 20845 Lf Khám th, dữ ab ân 200 gyi he Bộ Y dị td si mức Cy họp an Hộ m và Hạn tu dc acc ag vex bn đực, hư ln gph s tại c trận quả bo gym up TẾ SE HÌnh dunn ey ae chớ tr ti se bf gc thân Bọ tc ng tạ mừng aon vi min tạ th ym gen) ma xạ ni tạ ey Bôn Hân tạm đc tot o Ge tăng dye nh nho Mọi ð 30 de lo 3 Dé giúp Bộ trưởng Bộ Y tế thục hiện các nhiệm vụ được giao kể trên, Bộ Y 6 4ãthành lập nhiễu đơn vị quan trong trong co edu tổ chức của mình như Cục an toàn thực phẩm, Cục quản lý được, Vụ Pháp chế, Thanh tra Bộ Y tế v. ‘Trong số các đơn vị này, Cục an toàn thực phẩm!" 1A một đơn vị đầu mỗi đảm.
nhiệm nhiều nhiệm vụ quan trọng trong quản lý nhà nước có liên quan tới hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Uy ban nhân dan các cấp. ‘Theo quy định tại Điều 47 khoản4 Luật bảo vệ quyển lợi người tiêu dùng, ‘Uy ban nhân dân các cắp trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình thực hiện quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tại địa phương.