Đặt vấn đề Thế giới này luôn tồn tại những vấn đề gây tranh cãi, và môi trường không phải là ngoại trừ. Nhân loại đang thay đổi khí hậu của trái đất quá nhanh. Môi trường rất cần thiết cho cuộc sống của con người. Môi trường cung cấp cho con người những điều kiện sống (như ăn ở,mặc hít thở….) Nếu không có điều kiện đó con người không thể sống tồn tại và phát triển được.
Môi trường là một vấn đề lớn và là một trong những vấn đề quan trọng nhất đang xảy ra trên thế giới của chúng ta. Trong bối cảnh toàn cầu nói chung, môi trường đang bị ô nhiễm trầm trọng đặc biệt là ở các nước đang phát triển, Việt Nam cũng nằm trong tình trạng này trong quá trình xây dựng và phát triển kinh tế. Do vậy, bảo vệ môi trường là một trong những vấn đề quan trọng được Đảng và nhà nước ta rất quan tâm trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội trong giai đoạn công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước. Để có một sự phát triển bền vững cần phải có một chương trình hành động thống nhất và có thể bổ sung hỗ trợ lẫn nhau giữa phát triển sản xuất với công tác bảo vệ và kiểm soát môi trường.
Nếu không có một chính sách đúng đắn về bảo vệ môi trường, nền kinh tế sẽ bị thiệt hại về trước mắt và lâu dài cũng như ảnh hưởng rất nhiều đến đời sống sinh hoạt của người dân. Đồng thời sự phát triển của đất nước cũng thiếu bền vững. Nhất là trong những năm gần đây do nền kinh tế phát triển nước ta đang đi lên con đường công nghiệp hóa hiện đại hóa đã đẩy mạnh quá trình đô thị hóa dẫn đến tình trạng môi trường đô thị ngày càng ô nhiễm. Trong những năm gần đây, tốc độ phát triển đô thị cũng như công nghiệp hóa trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên diễn ra rất nhanh chóng, trong khi n 2 đó các công trình hạ tầng kỹ thuật như giao thông, cấp điện, cấp thoát nước, xử lý nước thải, thu gom và xử lý rác thải….
không đủ khả năng đáp ứng yêu cầu phát triển đô thị và sự gia tăng dân số. Do nguồn ngân sách của nhà nước có hạn, nên việc đầu tư cho lĩnh vực này còn khiêm tốn, mặt khác do sự thiếu ý thức của một số bộ phận dân cư. Vì vậy, môi trường tỉnh Thái Nguyên ngày càng xuống cấp trầm trọng, đặc biệt là vấn đề cấp thoát nước, rác thải có khắp mọi nơi đã ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống và sức khỏe của người dân. Dựa trên tình hình thực tế ở địa phương và thực trạng không khả quan về môi trường nói trên, xuất phát từ nhiều nguyên nhân, trong đó có những tồn tại về ý thức chấp hành pháp luật của người dân, doanh nghiệp, công tác quản lý còn nhiều bất cập.Vì vậy, việc tăng cường và củng cố công tác thanh tra, kiểm tra về môi trường trong công tác quản lý nhà nước về môi trường là rất quan trọng và cần thiết.
Để làm được điều đó thì cần có những đánh giá khoa học về công tác thanh tra môi trường tại địa phương. Được sự đồng ý của Khoa Quản lí Tài nguyên, Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, với sự hướng dẫn tận tình của Cô giáo Ths. Dương Thị Thanh Hà, và sự giúp đỡ của phòng Thanh tra Sở Tài Nguyên và Môi Trường tỉnh Thái Nguyên. Em đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Đánh giá công tác thanh tra môi trường tại tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2012 – 6/2014” 1.
Mục đích nghiên cứu - Tìm hiểu về các quy định của nhà nước, của các cấp, các ngành và địa phương về công tác thanh tra môi trường - Kết quả thực hiện của công tác thanh tra môi trường tại tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2012 – 6/2014. - Đánh giá mặt tích cực và hạn chế của công tác thanh tra môi trường tại tỉnh và đưa ra các giải pháp hợp lý n 3 1. Yêu cầu của đề tài - Nắm vững các yêu cầu của nhà nước về công tác thanh tra môi trường - Số liệu, tài liệu thu thập và sự dụng trong đề tài phải thật chính xác và trung thực. - Đưa ra những giải pháp, góp ý phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài * Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu - Tìm hiểu và nắm vững các kiến thức về luật Thanh tra môi trường và công tác thanh tra môi trường. - Giúp sinh viên gắn lý thuyết với thực tiễn để củng cố thêm các kiến thức đã tiếp thu trong quá trình học tập tại nhà trường * Ý nghĩa thực tiễn - Góp phần hoàn thiện hơn cơ chế, chính sách quản lý nhà nước tại địa phương. - Chỉ ra những yếu tố tích cực trong công tác thanh tra môi trường tại địa phương, để phát huy hơn những yếu tố đó - Đề xuất, khiến nghị các giải pháp khắc phục, những hạn chế trong công tác thanh tra môi trường tại địa phương n 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở khoa học và căn cứ pháp lý của đề tài 2.
Cơ sở lý luận của đề tài Từ vài năm trở lại đây, vấn đề tổ chức và hoạt động thanh tra được đặt ra như một yêu cầu tất yếu khách quan trong tiến trình tổ chức hệ thống chính trị, cải cách bộ máy nhà nước và cải cách nền hành chính nhà nước. Các Nghị quyết hội nghị Trung ương 8 (khoá VII), Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 3 (khoá VIII) và Hội nghị Trung ương 7 (khóa VIII) đều có đề cập đến vấn đề này, coi đó là một bộ phận của cải cách hành chính. Tuy nhiên, tổ chức và hoạt động thanh tra như thế nào, theo hướng nào thì cần phải được xác định trên cơ sở các luận cứ khoa học vừa mang tính lý luận, vừa mang tính thực tiễn. Để những nội dung tổ chức và hoạt động thanh tra phù hợp với xu hướng cải cách nền hành chính nhà nước, cần phải nghiên cứu, làm sáng tỏ 3 vấn đề cơ bản sau: - Lý luận Mác-Lênin về Nhà nước và pháp luật, về công tác thanh tra, kiểm tra cũng như quan điểm của Đảng ta về công tác thanh tra, kiểm tra.
- Những định hướng cơ bản trong việc đổi mới hệ thống chính trị, cải cách bộ máy nhà nước và cải cách nền hành chính nhà nước ở nước ta trong thời gian tới. Những luận điểm mang tính phổ biến ở các nước trên thế giới về sự phân định các loại hình thanh tra và về sự sắp xếp các cơ quan Thanh tra trong cơ cấu quyền lực nhà nước. - Thực tiễn tổ chức và hoạt động của hệ thống Thanh tra nhà nước hiện nay và những đòi hỏi tự thân của nó về quá trình đổi mới. Ở nước ta hiện nay, khiếu nại, tố cáo là một trong những quyền cơ bản của công dân đã được Hiến pháp ghi nhận.
Điều 74 Hiến pháp 1992 quy định: “Công n 5 dân có quyền khiếu nại, tố cáo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền về những việc làm trái pháp luật của cơ quan Nhà nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân hoặc bất cứ cá nhân nào. Việc khiếu nại, tố cáo phải được cơ quan nhà nước xem xét và giải quyết trong thời hạn pháp luật quy định…”. Trên cơ sở đó, quyền khiếu nại, tố cáo của công dân đã được cụ thể hóa trong nhiều văn bản pháp luật. Đây chính là những cơ sở pháp lý cần thiết để công dân thực hiện tốt quyền làm chủ và giám sát hoạt động của các cơ quan nhà nước, góp phần làm trong sạch bộ máy nhà nước đồng thời cũng qua đó phát huy dân chủ, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, thể hiện đúng bản chất tốt đẹp của Nhà nước ta - Nhà nước của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân.
Như vậy, thanh tra là công việc quan trọng trong việc quản lí nhà nước về môi trường, giúp cho các đơn vị, tổ chức, cá nhân và hộ gia đình thực hiện đúng luật bảo vệ môi trường và giúp cải tạo môi trường không bị ô nhiễm. Các văn bản pháp luật quy định chung về công tác thanh tra bảo vệ môi trường được ban hành trong nước 1. Luật Bảo vệ môi trường Việt Nam ngày 29 tháng 11 năm 2005. Luật Bảo vệ môi trường Việt Nam ngày 23 tháng 6 năm 2014.
Luật Thanh tra Môi trường ngày 15 tháng 11 năm 2010. Luật Tài nguyên nước ngày 21 tháng 6 năm 2012 5. Luật Đất đai ngày 26 tháng 11 năm 2003 6. Luật Đất đai ngày 29 tháng 11 năm 2013 7.
Luật Xử phạt hành chính ngày 20 tháng 6 năm 2012 8. Nghị định 80/2006/NĐ - CP ngày 09/08/2006 của chính phủ về việc quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của luật BVMT. Quyết định số 06/2006/NĐ - BTNMT của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường về việc phân cấp trữ lượng tài nguyên khoáng sản rắn. Nghị định 21/2008/NĐ-CP ngày 28/2/2008 Nghị định của Chính phủ về việc quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 80/2006/NĐ-CP ngày 09/8/2006 về một số điều của Luật Bảo vệ môi trường.Nghị định 120/2008/NĐ-CP ngày 01/12/2008 Nghị định của Chính phủ về quản lý lưu vực sông.
Nghị định 117/2009/NĐ-CP ngày 31/12/2009 Nghị định của Chính phủ về xử lý vi phạm pháp luật trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Nghị định 04/2009/NĐ-CP ngày 14/1/2009 Nghị định của Chính phủ về ưu đãi hỗ trợ hoạt động bảo vệ môi trường. Nghị định số 113/2010/NĐ-CP của Chính phủ quy định về xác định thiệt hại đối với môi trường. Nghị định số 29/2011/NĐ-CP ngày 18 /4 /2011 Nghị định của Chính phủ về đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường, cam kết bảo vệ môi trường.
Thông tư 26/2011/TT-BTNMT Thông tư này quy định chi tiết một số điều của Nghị định số 29/2011/NĐ-CP ngày 18 tháng 4 năm 2011 của Chính phủ quy định về đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường, cam kết Bảo vệ môi trường. Nghị định số 07/2012/NĐ-CP ngày 09 tháng 02 năm 2012 của Chính phủ về việc quy định về cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành và hoạt động thanh tra chuyên ngành 18. Nghị định số 142/2013/ NĐ-CP ngày 24 tháng 10 năm 2013 của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước và khoáng sản. Những vấn đề chung trong công tác thanh tra Bảo vệ Môi trường.
Khái niệm về thanh tra.