Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Tại Huyện Trực Ninh Và Nam Trực Tỉnh Nam Định Giai Đoạn 2010-2018

Luận văn phân tích ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS trong đánh giá biến động sử dụng đất tại huyện Trực Ninh và Nam Trực, Nam Định giai đoạn 2010-2018.

• Tác giả: Phạm Thị Thúy Quỳnh
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thu Hiền
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Tại Huyện Trực Ninh Và Huyện Nam Trực Tỉnh Nam Định Giai Đoạn 2010-2018
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục chữ viết tắt
• 1.4. Danh mục bảng
• 1.5. Danh mục hình
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 1.7. Thesis abstract
• 1.8. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.9. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.10. Phạm vi nghiên cứu
• 1.11. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn
• 1.11.1. Những đóng góp mới
• 1.11.2. Ý nghĩa khoa học
• 1.11.3. Ý nghĩa thực tiễn
• 1.12. Tổng quan tài liệu
• 1.12.1. Tổng quan về sử dụng đất và biến động sử dụng đất
• 1.12.1.1. Sử dụng đất và quản lý sử dụng đất
• 1.12.1.2. Cơ sở khoa học về biến động sử dụng đất
• 1.12.1.3. Một số yếu tố tác động đến biến động sử dụng đất
• 1.12.2. Các phương pháp nghiên cứu biến động sử dụng đất
• 1.12.3. Ý nghĩa thực tiễn của việc nghiên cứu biến động sử dụng đất
• 1.12.4. Khái quát về viễn thám và GIS
• 1.12.4.1. Sơ lược về viễn thám
• 1.12.4.2. Khái quát chung về hệ thống thông tin địa lý
• 1.12.4.3. Tình hình ứng dụng viễn thám và GIS trong nghiên cứu biến động trên thế giới và Việt Nam
• 1.12.4.3.1. Ứng dụng viễn thám và GIS trong nghiên cứu biến động trên thế giới
• 1.12.4.3.2. Ứng dụng viễn thám và GIS trong nghiên cứu biến động tại Việt Nam
• 1.13. Nội dung và phương pháp nghiên cứu
• 1.13.1. Địa điểm nghiên cứu
• 1.13.2. Thời gian nghiên cứu
• 1.13.3. Đối tượng, vật liệu nghiên cứu
• 1.13.3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.13.3.2. Vật liệu nghiên cứu
• 1.13.4. Nội dung nghiên cứu
• 1.13.5. Điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội của huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định
• 1.13.6. Tình hình sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định
• 1.13.7. Đánh giá biến động sử dụng đất khu vực nghiên cứu bằng công nghệ viễn thám và GIS
• 1.13.8. Đề xuất các giải pháp ứng dụng công nghệ viễn thám và Hệ thống thông tin địa lý trong đánh giá biến động sử dụng đất
• 1.14. Phương pháp nghiên cứu
• 1.14.1. Phương pháp thu thập tài liệu, số liệu thứ cấp
• 1.14.2. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp
• 1.14.3. Phương pháp xử lý dữ liệu viễn thám
• 1.14.4. Phương pháp GIS
• 1.14.5. Phương pháp thống kê tổng hợp số liệu
• 1.15. Kết quả nghiên cứu
• 1.15.1. Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Trực Ninh và Nam Trực tỉnh Nam Định
• 1.15.1.1. Điều kiện tự nhiên huyện Trực Ninh và Nam Trực tỉnh Nam Định
• 1.15.1.2. Điều kiện kinh tế xã hội huyện Nam Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định
• 1.15.1.2.1. Điều kiện kinh tế
• 1.15.1.2.2. Điều kiện văn hoá - xã hội
• 1.15.1.3. Đánh giá những thuận lợi và khó khăn của điều kiện kinh tế xã hội đối với phát triển sản xuất nông nghiệp và sử dụng đất
• 1.15.2. Tình hình sử dụng đất của huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định
• 1.15.2.1. Hiện trạng sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định
• 1.15.2.2. Biến động sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực tỉnh Nam Định
• 1.15.3. Đánh giá biến động sử dụng đất khu vực nghiên cứu bằng công nghệ viễn thám và hệ thống thông tin địa lý
• 1.15.4. Nguồn tài liệu
• 1.15.5. Xử lý ảnh vệ tinh khu vực nghiên cứu
• 1.15.6. Thành lập bản đồ sử dụng đất huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định
• 1.15.7. Đánh giá biến động sử dụng đất khu vực huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định
• 1.15.8. Đề xuất các giải pháp ứng dụng tư liệu viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động sử dụng đất khu vực nghiên cứu
• 1.15.9. Nhận xét kết quả ứng dụng tư liệu viễn thám và GIS
• 1.15.10. Đề xuất các giải pháp ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS trong đánh giá biến động
• 1.16. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Biến Động Sử Dụng Đất Trực Ninh Nam Trực 2010 2018

Nghiên cứu biến động sử dụng đất là vô cùng quan trọng trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội hiện nay. Tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định, giai đoạn 2010-2018 chứng kiến nhiều thay đổi đáng kể trong hiện trạng sử dụng đất. Việc đánh giá những biến động này giúp các nhà quản lý đất đai đưa ra các quyết định chính xác và hiệu quả hơn. Theo Các-Mác, đất đai là kho tàng cung cấp mọi thứ cần thiết cho con người, do đó, việc sử dụng đất hiệu quả và bền vững là vô cùng quan trọng. Nghiên cứu này tập trung vào việc phân tích sự thay đổi đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp, và các loại đất khác trong khu vực nghiên cứu. Mục tiêu là cung cấp thông tin chi tiết về nguyên nhân biến động và hệ quả biến động để hỗ trợ quy hoạch và quản lý đất đai.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Đánh Giá Biến Động Đất Đai

Đánh giá biến động sử dụng đất giúp hiểu rõ hơn về tác động của các hoạt động kinh tế - xã hội lên tài nguyên đất. Việc này đặc biệt quan trọng ở các khu vực có tốc độ phát triển nhanh như huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực. Thông tin từ đánh giá này có thể được sử dụng để cải thiện quy hoạch sử dụng đất và đảm bảo sử dụng đất bền vững.

1.2. Mục Tiêu Và Phạm Vi Nghiên Cứu Biến Động Đất

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá biến động sử dụng đất trong giai đoạn 2010-2018 tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định. Phạm vi nghiên cứu bao gồm việc xác định các loại hình biến động đất, phân tích nguyên nhân biến động, và đề xuất các giải pháp quản lý đất đai hiệu quả hơn. Mục tiêu chính là cung cấp thông tin chi tiết và chính xác cho các nhà quản lý và hoạch định chính sách.

II. Thách Thức Quản Lý Biến Động Đất Tại Nam Định 2010 2018

Quản lý biến động sử dụng đất là một thách thức lớn đối với tỉnh Nam Định, đặc biệt là tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực. Sự phát triển kinh tế - xã hội nhanh chóng đã tạo ra áp lực lớn lên tài nguyên đất, dẫn đến những thay đổi đáng kể trong hiện trạng sử dụng đất. Việc chuyển đổi đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp diễn ra mạnh mẽ, gây ra nhiều vấn đề về môi trường và xã hội. Theo Phạm Thị Thúy Quỳnh, việc xác định biến động đất đai giúp các nhà quản lý điều hành việc sử dụng đất đúng mục đích và hiệu quả. Do đó, cần có các giải pháp quản lý đất đai hiệu quả để đảm bảo sự phát triển bền vững của khu vực.

2.1. Áp Lực Từ Phát Triển Kinh Tế Xã Hội Lên Đất Đai

Sự phát triển kinh tế - xã hội đã làm gia tăng nhu cầu đất đai và làm cho tình hình sử dụng đất đai biến động lớn. Điều này đặc biệt đúng ở huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, nơi có tốc độ đô thị hóa và công nghiệp hóa nhanh chóng. Áp lực này đòi hỏi các nhà quản lý phải có các biện pháp quản lý đất đai hiệu quả để đảm bảo sự cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường.

2.2. Hậu Quả Của Biến Động Đất Đối Với Môi Trường

Biến động sử dụng đất có thể gây ra nhiều hậu quả tiêu cực đối với môi trường, bao gồm sự thay đổi thảm thực vật, biến đổi trong đặc tính vật lý của đất, và tác động đến các yếu tố hình thành khí hậu. Việc chuyển đổi đất nông nghiệp sang đất xây dựng có thể làm tăng nguy cơ ô nhiễm môi trường và mất cân bằng sinh thái.

2.3. Tác Động Xã Hội Của Thay Đổi Sử Dụng Đất

Những thay đổi trong sử dụng đất có thể ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân địa phương, đặc biệt là những người sống phụ thuộc vào đất nông nghiệp. Việc mất đất nông nghiệp có thể dẫn đến mất việc làm và thu nhập, gây ra các vấn đề xã hội như nghèo đói và bất bình đẳng.

III. Ứng Dụng Viễn Thám GIS Đánh Giá Biến Động Đất 2010 2018

Việc ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS (Hệ thống thông tin địa lý) là một giải pháp hiệu quả để đánh giá biến động sử dụng đất tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định. Công nghệ viễn thám cung cấp dữ liệu hình ảnh từ vệ tinh, cho phép theo dõi và phân tích sự thay đổi lớp phủ và sử dụng đất trên diện rộng. GIS giúp quản lý, phân tích và hiển thị dữ liệu không gian, cung cấp thông tin chi tiết về hiện trạng sử dụng đất và biến động đất đai. Theo Phạm Thị Thúy Quỳnh, tư liệu viễn thám có ưu điểm là giàu thông tin, chu kỳ thu nhận thông tin ngắn, xử lý trên diện rộng.

3.1. Lợi Ích Của Viễn Thám Trong Theo Dõi Biến Động Đất

Công nghệ viễn thám cung cấp dữ liệu hình ảnh từ vệ tinh, cho phép theo dõi và phân tích sự thay đổi lớp phủ và sử dụng đất trên diện rộng. Dữ liệu viễn thám có độ phân giải cao và được cập nhật thường xuyên, giúp các nhà quản lý nắm bắt thông tin kịp thời và chính xác.

3.2. Vai Trò Của GIS Trong Quản Lý Dữ Liệu Đất Đai

GIS giúp quản lý, phân tích và hiển thị dữ liệu không gian, cung cấp thông tin chi tiết về hiện trạng sử dụng đất và biến động đất đai. GIS có khả năng tích hợp nhiều nguồn dữ liệu khác nhau, cho phép phân tích đa chiều và đưa ra các quyết định quản lý đất đai hiệu quả hơn.

3.3. Quy Trình Ứng Dụng Viễn Thám Và GIS

Quy trình ứng dụng viễn thám và GIS trong đánh giá biến động sử dụng đất bao gồm các bước: thu thập dữ liệu viễn thám, xử lý và phân tích ảnh vệ tinh, xây dựng bản đồ hiện trạng sử dụng đất, phân tích biến động đất đai, và đánh giá kết quả. Quy trình này đòi hỏi kiến thức chuyên môn về viễn thám, GIS, và quản lý đất đai.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Biến Động Đất Trực Ninh Nam Trực 2010 2018

Nghiên cứu đã đánh giá biến động sử dụng đất tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định trong giai đoạn 2010-2018 bằng công nghệ viễn thám và GIS. Kết quả cho thấy có sự chuyển đổi đáng kể từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp, đặc biệt là đất xây dựng và đất công nghiệp. Sự thay đổi này có ảnh hưởng lớn đến phát triển kinh tế - xã hội và môi trường của khu vực. Theo kết quả nghiên cứu của Phạm Thị Thúy Quỳnh, từ năm 2010 đến năm 2018 đất trồng lúa giảm 728,04 ha, đất trồng cây hàng năm tăng 519,537 ha, đất cây lâu năm tăng 51,382 ha, đất xây dựng tăng 257,994 ha và đất mặt nước giảm 100,877ha.

4.1. Thống Kê Diện Tích Các Loại Đất Biến Động

Kết quả nghiên cứu cho thấy có sự thay đổi đáng kể về diện tích các loại đất trong giai đoạn 2010-2018. Đất nông nghiệp giảm, trong khi đất phi nông nghiệp tăng. Cần có các biện pháp quản lý đất đai để kiểm soát sự chuyển đổi này và đảm bảo sự phát triển bền vững.

4.2. Phân Tích Nguyên Nhân Biến Động Đất Đai

Nguyên nhân chính của biến động sử dụng đất là do sự phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa. Các chính sách đất đai cũng có vai trò quan trọng trong việc định hình hiện trạng sử dụng đất.

4.3. Đánh Giá Tác Động Của Biến Động Đất

Biến động sử dụng đất có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đối với môi trường, kinh tế, và xã hội. Cần có các giải pháp quản lý đất đai để giảm thiểu các tác động này và đảm bảo sự phát triển bền vững.

V. Giải Pháp Quản Lý Biến Động Đất Bền Vững Tại Nam Định

Để quản lý biến động sử dụng đất một cách bền vững tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định, cần có các giải pháp toàn diện và hiệu quả. Các giải pháp này bao gồm việc cải thiện quy hoạch sử dụng đất, tăng cường quản lý đất đai, và thúc đẩy sử dụng đất bền vững. Theo Phạm Thị Thúy Quỳnh, việc ứng dụng tư liệu viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động sử dụng đất có độ chính xác cao thì cần phải có những giải pháp cải tiến về kỹ thuật như cung cấp sử dụng ảnh vệ tinh có độ phân giải cao để có thể phân loại ảnh chi tiết đến từng loại đất theo bảng phân loại đất của Bộ TNMT và giải pháp về công nghệ như bổ sung và hoàn thiện cơ sở dữ liệu địa lý bên cạnh kết hợp với nâng cấp các phần mềm ứng dụng.

5.1. Cải Thiện Quy Hoạch Sử Dụng Đất Chi Tiết

Quy hoạch sử dụng đất cần được xây dựng dựa trên cơ sở khoa học và thực tiễn, đảm bảo sự cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường. Quy hoạch cần được cập nhật thường xuyên để phản ánh những thay đổi trong hiện trạng sử dụng đất.

5.2. Tăng Cường Quản Lý Đất Đai Hiệu Quả

Cần tăng cường quản lý đất đai để ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật về đất đai và đảm bảo sử dụng đất đúng mục đích. Cần có các biện pháp kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm nghiêm minh.

5.3. Thúc Đẩy Sử Dụng Đất Bền Vững

Cần thúc đẩy sử dụng đất bền vững bằng cách khuyến khích các phương pháp canh tác thân thiện với môi trường, sử dụng đất tiết kiệm và hiệu quả, và bảo vệ tài nguyên đất.

VI. Kết Luận Hướng Nghiên Cứu Biến Động Đất Tương Lai

Nghiên cứu về biến động sử dụng đất tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định trong giai đoạn 2010-2018 đã cung cấp những thông tin quan trọng cho việc quản lý và quy hoạch sử dụng đất. Việc ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS đã chứng minh được hiệu quả trong việc theo dõi và đánh giá biến động đất đai. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến biến động đất đai và phát triển các giải pháp quản lý đất đai bền vững hơn.

6.1. Tóm Tắt Kết Quả Nghiên Cứu Chính

Nghiên cứu đã đánh giá biến động sử dụng đất tại huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định trong giai đoạn 2010-2018 bằng công nghệ viễn thám và GIS. Kết quả cho thấy có sự chuyển đổi đáng kể từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Biến Động Đất

Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến biến động đất đai, như biến đổi khí hậu, phát triển kinh tế, và chính sách đất đai. Cần phát triển các mô hình dự báo biến động đất đai để hỗ trợ quy hoạch sử dụng đất.

6.3. Đề Xuất Chính Sách Quản Lý Đất Đai

Cần có các chính sách quản lý đất đai hiệu quả để đảm bảo sự phát triển bền vững của khu vực. Các chính sách này cần khuyến khích sử dụng đất tiết kiệm và hiệu quả, bảo vệ tài nguyên đất, và giảm thiểu các tác động tiêu cực của biến động sử dụng đất.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM PHẠM THỊ THÚY QUỲNH ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ VIỄN THÁM VÀ HỆ THỐNG THÔNG TIN ĐỊA LÝ ĐÁNH GIÁ BIẾN ĐỘNG SỬ DỤNG ĐẤT HUYỆN TRỰC NINH VÀ HUYỆN NAM TRỰC TỈNH NAM ĐỊNH GIAI ĐOẠN 2010-2018 Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 8850103 Người hướng dẫn khoa học: TS.Nguyễn Thị Thu Hiền NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2019 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 21 tháng 9 năm 2019 Tác giả luận văn Phạm Thị Thúy Quỳnh i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới TS. Nguyễn Thị Thu Hiền đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Trắc địa bản đồ, Khoa Quản lý đất đai - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn Ủy ban nhân dân các huyện Trực Ninh, Nam Trực, tập thể cán bộ Phòng Tài nguyên và Môi trường, Phòng Quy hoạch – Kế hoạch Sở Tài nguyên Môi trường đã giúp đỡ tôi rất nhiệt tình trong thời gian nghiên cứu. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Em xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày 21 tháng 9 năm 2019 Tác giả luận văn Phạm Thị Thúy Quỳnh ii MỤC LỤC Lời cam đoan . ii Mục lục .iii Danh mục chữ viết tắt . vi Danh mục bảng.vii Danh mục hình .viii Trích yếu luận văn . ix Trích yếu luận văn . ix Thesis abstract .1 Tính cấp thiết của đề tài .2 Mục tiêu nghiên cứu .3 Phạm vi nghiên cứu .4 Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn.1 Những đóng góp mới .2 Ý nghĩa khoa học .3 Ý nghĩa thực tiễn . Tổng quan tài liệu .1 Tổng quan về sử dụng đất và biến động sử dụng đất .1 Sử dụng đất và quản lý sử dụng đất .2 Cơ sở khoa học về biến động sử dụng đất .3 Một số yếu tố tác động đến biến động sử dụng đất . Các phương pháp nghiên cứu biến động sử dụng đất . Ý nghĩa thực tiễn của việc nghiên cứu biến động sử dụng đất . Khái quát về viễn thám và GIS . Sơ lược về viễn thám . Khái quát chung về hệ thống thông tin địa lý . Tình hình ứng dụng viễn thám và GIS trong nghiên cứu biến động trên thế giới và Việt Nam. Ứng dụng viễn thám và GIS trong nghiên cứu biến động trên thế giới . Ứng dụng viễn thám và GIS trong nghiên cứu biến động tại Việt Nam . Nội dung và phương pháp nghiên cứu . Địa điểm nghiên cứu . Thời gian nghiên cứu . Đối tượng, vật liệu nghiên cứu . Đối tượng nghiên cứu . Vật liệu nghiên cứu . Nội dung nghiên cứu . Điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội của huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định . Tình hình sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định . Đánh giá biến động sử dụng đất khu vực nghiên cứu bằng công nghệ viễn thám và GIS. Đề xuất các giải pháp ứng dụng công nghệ viễn thám và Hệ thống thông tin địa lý trong đánh giá biến động sử dụng đất . Phương pháp nghiên cứu . Phương pháp thu thập tài liệu, số liệu thứ cấp. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp . Phương pháp xử lý dữ liệu viễn thám . Phương pháp GIS. Phương pháp thống kê tổng hợp số liệu . Kết quả nghiên cứu. Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Trực Ninh và nam trực tỉnh Nam Định . Điều kiện tự nhiên huyện Trực Ninh và Nam Trực tỉnh Nam Định . Điều kiện kinh tế xã hội huyện Nam Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định . Điều kiện kinh tế. Điều kiện văn hoá - xã hội. Đánh giá những thuận lợi và khó khăn của điều kiện kinh tế xã hội đối với phát triển sản xuất nông nghiệp và sử dụng đất . Tình hình sử dụng đất của huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định . Hiện trạng sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định . Biến động sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực tỉnh Nam Định . Đánh giá biến động sử dụng đất khu vực nghiên cứu bằng công nghệ viễn thám và hệ thống thông tin địa lý . Nguồn tài liệu . Xử lý ảnh vệ tinh khu vực nghiên cứu. Thành lập bản đồ sử dụng đất huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định .4 Đánh giá biến động sử dụng đất khu vực huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định. Đề xuất các giải pháp ứng dụng tư liệu viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động sử dụng đất khu vực nghiên cứu. Nhận xét kết quả ứng dụng tư liệu viễn thám và GIS . Đề xuất các giải pháp ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS trong đánh giá biến động . Kết luận và kiến nghị. 87 Tài liệu tham khảo . 91 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CSDL Cơ sở dữ liệu ESA Cơ quan Không gian Châu Âu (ESA) ETM Bộ cảm ETM GIS Hệ thống thông tin địa lý GPS Hệ thống định vị toàn cầu HTSDĐ Hiện trạng sử dụng đất K Hệ số Kappa MSS Bộ cảm MSS NIR Cận hồng ngoại RS Viễn thám TM Bộ cảm TM vi DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Các hệ thống vệ tinh Spot . Kênh phổ nhìn thấy của MSS . Kênh phổ của TM . Cơ cấu kinh tế các ngành của huyện . Số lượng trường học, giáo viên, học sinh của huyện Trực Ninh . Hiện trạng sử dụng đất của huyện Trực Ninh và Nam Trực năm 2018 . Biến động sử dụng đất giai đoạn 2010 – 2018 của huyện Trực Ninh và Nam Trực . Thông tin ảnh viễn thám khu vực nghiên cứu . Mô tả các loại sử dụng đất dùng trong phân loại . Mẫu giải đoán ảnh vệ tinh . Giá trị khác biệt phổ giữa các mẫu phân loại ảnh năm 2010 . Giá trị khác biệt phổ giữa các mẫu phân loại ảnh năm 2018 . Đánh giá độ chính xác kết quả phân loại ảnh năm 2010 . Đánh giá độ chính xác kết quả phân loại ảnh năm 2018 . Thống kê diện tích các loại đất năm 2010 . Thống kê diện tích các loại đất năm 2018 . So sánh diện tích kết quả giải đoán với số liệu thống kê năm 2010 . So sánh diện tích kết quả giải đoán với số liệu thống kê năm 2018 . Biến động sử dụng đất giai đoạn 2010 – 2018 . Ma trận biến động các loại sử dụng đất giai đoạn 2010 - 2018 . 82 vii DANH MỤC HÌNH Hình 2. Véc tơ thay đổi phổ . Thuật toán phân tích thay đổi phổ. Thành lập bản đồ biến động bằng phương pháp phân loại trực tiếp ảnh đa thời gian. Nguyên lý thu nhận ảnh vệ tinh . Phản xạ phổ của thực vật . Phản xạ phổ của thổ nhưỡng . Phản xạ phổ của nước . Các thành phần của Hệ thống thông tin địa lý . Các nhóm chức năng trong GIS . Sơ đồ quy trình đánh giá biến động sử dụng đất . Sơ đồ vị trí huyện Nam Trực và Trực Ninh, tỉnh Nam Định . Cảnh ảnh SPOT-5 cảnh ảnh 271-310 thời điểm năm 2010 . Cảnh ảnh Sentinel-2B mã hiệu 48QXH thời điểm năm 2018. Tọa độ các điểm khống chế nắn ảnh . Sai số các điểm nắn ảnh . Ảnh thời điểm 2010 sau nắn . Ảnh cắt theo ranh giới năm 2010 . Ảnh cắt theo ranh giới năm 2018 . Ảnh sau phân loại năm 2010 . Ảnh sau phân loại năm 2018 . Sơ đồ sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định năm 2010 . Sơ đồ sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực , tỉnh Nam Định năm 2018 . Sơ đồ biến động sử dụng đất huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định giai đoạn 2010 - 2018 . Sơ đồ tăng giảm các loại đất giai đoạn năm 2010 - 2018 . 81 viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Phạm Thị Thúy Quỳnh Tên luận văn: Ứng dụng công nghệ viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động sử dụng đất huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định giai đoạn 2010 – 2018. Ngành: Quản lý đất đai; Mã số: 8850103 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam (VNUA) Mục đích nghiên cứu - Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2010 – 2018 từ dữ liệu ảnh vệ tinh trên địa bàn huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định. - Đề xuất giải pháp ứng dụng công nghệ viễn thám và Hệ thống thông tin địa lý trong nghiên cứu biến động sử dụng đất. Phương pháp nghiên cứu - Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp - Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp - Phương pháp giải đoán ảnh viễn thám - Phương pháp đánh giá độ chính xác ảnh phân loại - Phương pháp phân tích không gian của GIS - Phương pháp thống kê, xử lý số liệu Kết quả chính và kết luận Kết quả chính Bằng ứng dụng viễn thám và GIS đã xây dựng được 2 bản đồ sử dụng đất năm 2010 và 2018 trên địa bàn huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định. Xây dựng được bản đồ biến động sử dụng đất giai đoạn từ năm 2010-2018 trên địa bàn huyện Trực Ninh và Nam Trực, tỉnh Nam Định. Đánh giá biến động sử dụng đất trên địa bàn huyện Trực Ninh và huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định giai đoạn 2010 -2018 từ kết quả giải đoán ảnh viễn thám.