HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM HOÀNG THỊ NGỌC HOA ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC, SINH THÁI CỦA RẦY NÂU NILAPARVATA LUGENS (STAL) TRÊN MỘT SỐ GIỐNG LÚA TẠI NHA TRANG, KHÁNH HÒA NĂM 2016 - 2017 Chuyên ngành : Bảo vệ thực vật Mã số : 60.12 Người hướng dẫn khoa học : PGS. Nguyễn Thị Kim Oanh NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan! Bản luận văn tốt nghiệp này được hoàn thành bằng sự nhận thức chính xác của bản thân. Số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực, chưa được sử dụng và công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác. Mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cám ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc.
Hà Nội, ngày tháng năm 201 Tác giả luận văn Hoàng Thị Ngọc Hoa i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận văn này, ngoài sự cố gắng nỗ lực của bản thân, tôi còn nhận được rất nhiều sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình của cơ quan, các thầy cô, bạn bè và người thân. Trước tiên, tôi xin được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới cô giáo hướng dẫn PGS.TS Nguyễn Thị Kim Oanh, tập thể các thầy, cô giáo - Bộ môn Côn trùng, Khoa Nông học - Học viện nông nghiệp Việt Nam đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện đề tài và hoàn thành bản luận văn này. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đến sự giúp đỡ nhiệt tình của lãnh đạo và tập thể cán bộ làm việc tại Bộ môn Kinh tế sử dụng thuốc Bảo vệ thực vật – Viện Bảo vệ thực vật đã động viên và tạo mọi điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành khóa học và thực hiện đề tài nghiên cứu. Tôi xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè đã luôn quan tâm, giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện đề tài.
Một lần nữa tôi xin gửi lời cảm ơn, lòng biết ơn sâu sắc tới các thầy cô giáo, các cơ quan đoàn thể, người thân và bạn bè đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 201 Tác giả luận văn Hoàng Thị Ngọc Hoa ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.
vi Danh Mục Bảng. vii Danh mục hình. viii Danh mục hình. viii Trích yếu luận văn.
ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu và yêu cầu nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài.
Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Cơ sở khoa học của đề tài.
Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước. Tình hình nghiên cứu ngoài nước. Tình hình nghiên cứu trong nước. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu.
Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tượng, vật liệu và dụng cụ nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.
Phương pháp nghiên cứu. Điều tra đánh giá thực trạng sản xuất lúa, tình hình sử dụng các giống lúa kháng rầy nâu tại Nha Trang, Khánh Hòa năm 2016. 20 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Phương pháp đánh giá mức độ kháng/nhiễm rầy nâu N.
lugens đối với một số giống lúa .3 Phương pháp nghiên cứu đặc điểm sinh học của rầy nâu N. lugens thu thập tại Nha Trang, Khánh Hòa trên 2 giống lúa thí nghiệm. Phương pháp điều tra diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens trên đồng ruộng.
Công thức tính:. Phương pháp bảo quản mẫu vật. Phương pháp xử lý số liệu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận.
Điều tra về thực trạng sản xuất lúa, tình hình sử dụng các giống lúa kháng rầy nâu tại nha trang, khánh hòa. Đánh giá mức độ kháng/nhiễm rầy nâu N. lugens đối với một số giống lúa .1 Đánh giá mức độ kháng/nhiễm rầy nâu N. lugens đối với một số giống lúa đang được trồng phổ biến ngoài sản xuất tại Nha Trang, Khánh Hòa.
Đánh giá mức độ kháng/nhiễm rầy nâu N. lugens đối với một số giống lúa thu thập từ các Viện nghiên cứu trong nước và nhập nội. Kết quả nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của rầy nâu N. lugens thu thập tại nha trang, khánh hòa.
Đặc điểm hình thái và tập tính sống của rầy nâu N. Thời gian phát triển các pha và vòng đời rầy nâu N.3 Sức đẻ trứng của trưởng thành rầy nâu N. Thời gian sống của trưởng thành rầy nâu N. Ảnh hưởng của các yếu tố sinh thái đến diễn biến mật độ của rầy nâu N.
lugens hại lúa vụ đông xuân năm 2016-2017 tại Nha Trang, khánh hòa. Ảnh hưởng của 2 giống lúa thí nghiệm đến diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens ở vụ đông xuân 2016-2017 tại Nha Trang, Khánh Hòa. Ảnh hưởng của chế độ nước đến diễn biến mật độ rầy nâu N.
lugens trên hai giống lúa thí nghiệm ở vụ đông xuân 2016-2017 tại Nha Trang, Khánh Hòa. Ảnh hưởng của kỹ thuật canh tác: cấy và gieo sạ đến diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa TN vụ đông xuân 2016 - 2017 tại Nha Trang, Khánh Hòa. 49 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Kết luận và kiến nghị. 53 Tài liệu tham khảo. 62 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BĐKH Biến đổi khí hậu BPH Brown planthopper BVTV Bảo vệ thực vật IRRI International Rice Research Institute (Viện nghiên cứu Lúa Quốc tế) IPM Integrated Pest Management (Quản lý dịch hại tổng hợp) PRA Participatory Rural Appraisal (Đánh giá nhanh nông thôn có sự tham gia của cộng đồng) STT Số thứ tự TB Trung bình TN Thí nghiệm TT Trưởng thành vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Tỉ lệ hộ gieo trồng một số giống lúa tại 3 xã tại Khánh Hòa, Nha Trang năm 2016 - 2017 28 Bảng 4.
Tỷ lệ diện tích lúa bị nhiễm rầy nâu của 3 xã tại Nha Trang, Khánh Hòa năm 2016 theo ý kiến của nông dân 29 Bảng 4. Tình hình sử dụng các biện pháp phòng trừ rầy nâu tại Nha Trang, Khánh Hòa năm 2016 - 2017 31 Bảng 4. Đánh giá mức độ kháng/nhiễm rầy nâu N. lugens đối với một số giống lúa đang được trồng phổ biến ngoài sản xuất tại Nha Trang, Khánh Hòa 33 Bảng 4.
Đánh giá mức độ kháng/nhiễm rầy nâu N. Lugens của một số giống lúa tuyển chọn từ Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm và nhập nội từ IRRI 34 Bảng 4. Kích thước các pha phát dục của rầy nâu N. lugens khi nuôi trên giống LCH37 36 Bảng 4.
Thời gian phát triển các tuổi rầy non N. lugens trên hai giống lúa thí nghiệm ML48 và LCH37 39 Bảng 4. Thời gian phát triển các pha và vòng đời của rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa thí nghiệm 40 Bảng 4.
Sức đẻ trứng của rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa thí nghiệm 41 Bảng 4. Nhịp điệu đẻ trứng của rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa thí nghiệm trong điều kiện phòng thí nghiệm 42 Bảng 4.
Thời gian sống của rầy nâu N. lugens trưởng thành trên hai giống lúa thí nghiệm 43 Bảng 4. Diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa thí nghiệm tại Nha Trang, Khánh Hòa năm 2016 - 2017 46 Bảng 4.
Ảnh hưởng của chế độ nước đến diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa TN vụ đông xuân 2016 -2017 tại Nha Trang, Khánh Hòa 48 Bảng 4. Ảnh hưởng của kỹ thuật canh tác: cấy và gieo sạ đến diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa TN vụ đông xuân 2016 - 2017 tại Nha Trang, Khánh Hòa 50 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 4.
Tỷ lệ diện tích lúa bị nhiễm rầy nâu của các hộ điều tra tại Nha Trang, Khánh Hòa. Tỷ lệ các hộ sử dụng các biện pháp phòng trừ rầy nâu tại Nha Trang, Khánh Hòa. Hình ảnh thí nghiệm về đánh giá tính kháng/nhiễm rầy nâu của một số giống lúa trên ô bàn cờ. Hình thái các pha phát dục của rầy nâu N.
Hình ảnh duy trì nguồn thức ăn nuôi rầy nâu N. lugens trong nhà lưới (giống lúa TN1). Hình ảnh thí nghiệm nuôi sinh học cá thể rầy nâu N. lugens trong ống nghiệm.
Ảnh hưởng của hai giống lúa đến mật độ rầy nâu N. lugens tại Nha Trang, Khánh Hòa năm 2016 - 2017. Ảnh hưởng của chế độ nước đến diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens vụ đông xuân 2016 -2017.
Ảnh hưởng của kỹ thuật canh tác: cấy và gieo sạ đến diễn biến mật độ rầy nâu N. lugens trên hai giống lúa TN vụ đông xuân 2016 - 2017 tại Nha Trang, Khánh Hòa. 51 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Hoàng Thị Ngọc Hoa Tên Luận văn: Đặc điểm sinh học, sinh thái của rầy nâu Nilaparvata lugens (Stal) trên một số giống lúa tại Nha Trang, Khánh Hòa năm 2016 - 2017 Ngành: Bảo vệ thực vật Mã số: 60.12 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu: Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của rầy nâu Nilaparvata lugens (Stal) và ảnh hưởng của một số yếu tố sinh thái đến diễn biến mật độ rầy nâu trên hai giống lúa: giống được trồng phổ biến tại Nha Trang, Khánh Hòa và giống lúa đã được xác định là giống chịu hạn. Phương pháp nghiên cứu Điều tra đánh giá thực trạng sản xuất lúa, tình hình sử dụng các giống lúa kháng rầy nâu tại Nha Trang, Khánh Hòa theo phương pháp sử dụng phiếu điều tra và PRA (Đánh giá nhanh nông thôn có sự tham gia của cộng đồng).
Phương pháp đánh giá mức độ kháng/nhiễm rầy nâu Nilaparvata lugens (Stal) đối với một số giống lúa đang được trồng phổ biến tại Nha Trang, Khánh Hòa và một số giống lúa thu thập từ các Viện nghiên cứu trong nước và nhập nội theo phương pháp của Viện Nghiên cứu lúa Quốc tế (IRRI) năm 2014. Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của rầy nâu Nilaparvata lugens (Stal) theo phương pháp nuôi cá thể trong ống nghiệm. Điều tra diễn biến mật độ rầy nâu trên đồng ruộng theo phương pháp chung của Viện BVTV (1997) và Quy chuẩn Việt Nam QCVN 01-166: 2014/BNNPTNT về phương pháp điều tra phát hiện dịch hại lúa.