Thực trạng công tác kế toán thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp tại công ty tnhh thương mại dịch vụ tiến phú

Bài viết phân tích thực trạng kế toán thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp tại công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú.

• Tác giả: Trần Thị Thùy Dương
• Người hướng dẫn: T.S Nguyễn Thị Thanh Huyền
• Trường học: Đại học Kinh tế, Đại học Huế
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Công Tác Kế Toán Thuế Giá Trị Gia Tăng và Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp Tại Công Ty TNHH Thương Mại Dịch Vụ Tiến Phú
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU MẪU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP
• 1.1. Những vấn đề cơ bản về thuế
• 1.2. Nội dung cơ bản về kế toán thuế GTGT
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP TẠI CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ TIẾN PHÚ
• 2.1. Giới thiệu về Công ty TNHH thương mại dịch vụ Tiến Phú
• 2.2. Lịch sử hình thành và phát triển của Công ty TNHH thương mại dịch vụ Tiến Phú
• 2.3. Chức năng nhiệm vụ của Công ty
• 2.4. Đặc điểm tổ chức quản lý của Công ty
• 2.5. Đặc điểm tổ chức kế toán của Công ty
• 2.6. Tổng quan về nguồn lực Công ty qua 3 năm 2016 – 2018
• 2.7. Thực trạng công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH thương mại dịch vụ Tiến Phú
• 2.7.1. Thực trạng công tác kế toán thuế GTGT
• 2.7.2. Thực trạng công tác kế toán thuế TNDN
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP TẠI CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ TIẾN PHÚ
• 3.1. Đánh giá về công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại công ty TNHH thương mại dịch vụ Tiến Phú
• 3.2. Nhược điểm
• 3.3. Một số giải pháp hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH thương mại dịch vụ Tiến Phú
• PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ
• PHẦN II: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Kế Toán Thuế GTGT và TNDN tại Tiến Phú

Công tác kế toán thuế đóng vai trò then chốt trong hoạt động tài chính của mọi doanh nghiệp, đặc biệt là đối với Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú. Việc tuân thủ các quy định về thuế GTGT và thuế TNDN không chỉ giúp công ty tránh khỏi các rủi ro pháp lý mà còn tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Nghiên cứu này nhằm đánh giá thực trạng công tác kế toán thuế tại Tiến Phú, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện, góp phần vào sự phát triển bền vững của công ty. Thuế là nguồn thu quan trọng của ngân sách nhà nước, và việc quản lý hiệu quả thuế GTGT và TNDN là yếu tố then chốt.

1.1. Vai Trò Quan Trọng của Kế Toán Thuế trong Doanh Nghiệp

Kế toán thuế không chỉ đơn thuần là việc ghi chép và nộp thuế. Nó còn bao gồm việc lập kế hoạch thuế, quản lý rủi ro thuế và tối ưu hóa lợi ích thuế cho doanh nghiệp. Việc thực hiện đúng và đủ các nghĩa vụ thuế giúp doanh nghiệp tránh được các khoản phạt và đảm bảo uy tín với cơ quan thuế. Kế toán thuế còn giúp doanh nghiệp hiểu rõ hơn về tình hình tài chính của mình và đưa ra các quyết định kinh doanh sáng suốt hơn. Theo TS. Phạm Thị Giang Thu, thuế là khoản thu bắt buộc phải nộp cho nhà nước.

1.2. Ảnh Hưởng của Thuế GTGT và TNDN đến Lợi Nhuận Công Ty

Thuế GTGT và thuế TNDN là hai loại thuế có ảnh hưởng lớn đến lợi nhuận của doanh nghiệp. Việc quản lý hiệu quả hai loại thuế này giúp doanh nghiệp giảm thiểu chi phí và tăng lợi nhuận sau thuế. Doanh nghiệp cần nắm vững các quy định về thuế suất, đối tượng chịu thuế và các khoản được khấu trừ để tối ưu hóa nghĩa vụ thuế của mình. Thuế GTGT là sắc thuế tiêu dùng nhiều giai đoạn không trùng lắp.

1.3. Mục Tiêu Nghiên Cứu Kế Toán Thuế tại Công Ty Tiến Phú

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá thực trạng công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú. Mục tiêu chính là xác định những điểm mạnh, điểm yếu trong quy trình kế toán thuế hiện tại, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả và tuân thủ pháp luật. Nghiên cứu này sẽ xem xét các khía cạnh như quy trình hạch toán, lập tờ khai thuế, và quản lý rủi ro thuế.

II. Thách Thức và Rủi Ro Trong Kế Toán Thuế GTGT TNDN

Công tác kế toán thuế luôn tiềm ẩn nhiều thách thức và rủi ro, đặc biệt là trong bối cảnh các quy định pháp luật về thuế thường xuyên thay đổi. Doanh nghiệp cần chủ động cập nhật thông tin và trang bị kiến thức chuyên môn để đối phó với những thay đổi này. Một trong những rủi ro lớn nhất là việc kê khai sai sót dẫn đến phạt thuế và ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp. Tính pháp lý cao của thuế đòi hỏi doanh nghiệp phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định.

2.1. Cập Nhật Quy Định Pháp Luật Thuế Mới Nhất

Các quy định pháp luật về thuế thường xuyên được sửa đổi và bổ sung. Doanh nghiệp cần chủ động cập nhật những thay đổi này để đảm bảo tuân thủ pháp luật. Việc không nắm bắt kịp thời các quy định mới có thể dẫn đến sai sót trong kê khai thuế và bị phạt. Doanh nghiệp có thể tham khảo thông tin từ các nguồn chính thức như website của Tổng cục Thuế, các văn bản pháp luật được công bố công khai và các hội thảo, khóa đào tạo về thuế.

2.2. Rủi Ro Sai Sót và Biện Pháp Phòng Ngừa Kê Khai Thuế

Sai sót trong kê khai thuế là một trong những rủi ro lớn nhất mà doanh nghiệp phải đối mặt. Những sai sót này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, như thiếu kiến thức chuyên môn, nhập liệu sai, hoặc hiểu sai quy định. Để phòng ngừa rủi ro này, doanh nghiệp cần xây dựng quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ, đào tạo nâng cao trình độ cho nhân viên kế toán và sử dụng các phần mềm kế toán chuyên nghiệp.

2.3. Quản Lý Chứng Từ Hóa Đơn Để Tránh Thất Thoát

Chứng từ và hóa đơn là những tài liệu quan trọng trong công tác kế toán thuế. Việc quản lý chặt chẽ chứng từ và hóa đơn giúp doanh nghiệp chứng minh được tính hợp lệ của các khoản chi phí và giảm thiểu rủi ro bị loại trừ khi quyết toán thuế. Doanh nghiệp cần xây dựng quy trình lưu trữ chứng từ khoa học, bảo đảm an toàn và dễ dàng truy xuất khi cần thiết. Hơn nữa, việc sử dụng hóa đơn điện tử cũng giúp quản lý dễ dàng và giảm thiểu thất thoát.

III. Phương Pháp Kế Toán Thuế GTGT Hiệu Quả tại Tiến Phú

Để đảm bảo công tác kế toán thuế GTGT được thực hiện hiệu quả, Công ty Tiến Phú cần áp dụng các phương pháp phù hợp với đặc điểm hoạt động kinh doanh của mình. Điều này bao gồm việc xác định đúng đối tượng chịu thuế, lập hóa đơn đầy đủ, kê khai thuế đúng hạn và nộp thuế đầy đủ. Ngoài ra, công ty cũng cần chú trọng đến việc kiểm soát nội bộ để phát hiện và xử lý kịp thời các sai sót.

3.1. Hướng Dẫn Xác Định Chính Xác Đối Tượng Chịu Thuế GTGT

Việc xác định đúng đối tượng chịu thuế GTGT là yếu tố then chốt để đảm bảo kê khai thuế chính xác. Theo Điều 7 thông tư 219/2013/TT-BTC thì giá tính thuế trong các trường hợp có sự khác nhau, doanh nghiệp cần xem xét kỹ lưỡng từng trường hợp cụ thể để xác định đúng đối tượng chịu thuế. Doanh nghiệp cần tham khảo các văn bản pháp luật về thuế và các hướng dẫn của cơ quan thuế để đảm bảo tuân thủ đúng quy định.

3.2. Quy Trình Lập và Quản Lý Hóa Đơn GTGT Theo Quy Định

Việc lập và quản lý hóa đơn GTGT phải tuân thủ theo đúng quy định của pháp luật. Hóa đơn phải được lập đầy đủ các thông tin, chữ ký và đóng dấu theo quy định. Doanh nghiệp cần xây dựng quy trình quản lý hóa đơn chặt chẽ, bảo đảm an toàn và dễ dàng truy xuất khi cần thiết. Hóa đơn điện tử giúp quản lý tốt hơn.

3.3. Tối Ưu Khấu Trừ Thuế GTGT Đầu Vào Cho Doanh Nghiệp

Việc tối ưu khấu trừ thuế GTGT đầu vào giúp doanh nghiệp giảm thiểu chi phí và tăng lợi nhuận sau thuế. Doanh nghiệp cần rà soát kỹ lưỡng các hóa đơn đầu vào để đảm bảo đủ điều kiện khấu trừ theo quy định. Doanh nghiệp cũng cần chú ý đến thời hạn khấu trừ để tránh mất quyền lợi. Doanh nghiệp xuất khẩu HHDV không những không phải chịu thuế GTGT ở khâu xuất khẩu mà còn được hoàn toàn bộ số thuế đầu vào đã thu ở khâu trước.

IV. Giải Pháp Hoàn Thiện Kế Toán Thuế TNDN tại Công Ty Tiến Phú

Để hoàn thiện công tác kế toán thuế TNDN, Công ty Tiến Phú cần chú trọng đến việc xác định đúng thu nhập chịu thuế, chi phí được trừ và các khoản ưu đãi thuế. Công ty cũng cần xây dựng quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ để đảm bảo kê khai thuế chính xác và tuân thủ pháp luật. Công tác tổ chức thuế và kế toán thuế là một phần hành kế toán quan trọng trong hệ thống kế toán của mỗi doanh nghiệp.

4.1. Hướng Dẫn Xác Định Thu Nhập Chịu Thuế TNDN Chính Xác

Việc xác định đúng thu nhập chịu thuế TNDN là yếu tố quan trọng để đảm bảo kê khai thuế chính xác. Doanh nghiệp cần phân biệt rõ giữa doanh thu và thu nhập khác, cũng như các khoản thu nhập được miễn thuế hoặc giảm thuế. Theo đó, doanh nghiệp cần nắm vững các quy định về ghi nhận doanh thu, chi phí và các khoản giảm trừ để xác định đúng thu nhập chịu thuế.

4.2. Quy Trình Xác Định Chi Phí Được Trừ và Không Được Trừ

Việc xác định chi phí được trừ và không được trừ là một trong những vấn đề phức tạp trong công tác kế toán thuế TNDN. Doanh nghiệp cần nắm vững các quy định về chi phí hợp lý, hợp lệ và có đầy đủ chứng từ để được trừ khi tính thuế TNDN. Chi phí không đáp ứng các điều kiện này sẽ không được trừ khi tính thuế. Qua đó doanh nghiệp cần xây dựng quy trình kiểm soát chặt chẽ các khoản chi phí để đảm bảo tính hợp lệ.

4.3. Khai Thác Các Ưu Đãi Thuế TNDN Để Tối Ưu Lợi Nhuận

Nhà nước có nhiều chính sách ưu đãi thuế TNDN nhằm khuyến khích đầu tư và phát triển kinh tế. Doanh nghiệp cần chủ động tìm hiểu và khai thác các ưu đãi này để giảm thiểu chi phí và tăng lợi nhuận sau thuế. Để được hưởng ưu đãi, doanh nghiệp cần đáp ứng các điều kiện quy định và thực hiện đúng thủ tục kê khai.

V. Ứng Dụng Thực Tế và Kết Quả Nghiên Cứu tại Công Ty Tiến Phú

Nghiên cứu này đã được thực hiện tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú, dựa trên các số liệu thực tế và quy trình kế toán đang được áp dụng tại công ty. Kết quả nghiên cứu cho thấy công ty đã có những nỗ lực đáng ghi nhận trong công tác kế toán thuế, tuy nhiên vẫn còn một số hạn chế cần khắc phục. Thực tế công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại công ty TNHH thương mại dịch vụ Tiến Phú vẫn còn một số mặt hạn chế và chưa được quan tâm một cách đúng mức với vị trí quan trọng vốn có của nó.

5.1. Phân Tích Thực Trạng Kế Toán Thuế GTGT tại Tiến Phú

Phân tích thực trạng kế toán thuế GTGT tại Tiến Phú cho thấy công ty đã tuân thủ các quy định cơ bản về lập hóa đơn, kê khai thuế và nộp thuế. Tuy nhiên, quy trình kiểm soát hóa đơn đầu vào còn chưa chặt chẽ, dẫn đến rủi ro bỏ sót hoặc kê khai sai sót. Do đó, công ty cần tăng cường công tác kiểm soát nội bộ để nâng cao hiệu quả quản lý thuế GTGT.

5.2. Đánh Giá Quy Trình Kế Toán Thuế TNDN Hiện Tại của Công Ty

Đánh giá quy trình kế toán thuế TNDN hiện tại của công ty cho thấy công ty đã xác định đúng thu nhập chịu thuế và chi phí được trừ. Tuy nhiên, việc khai thác các ưu đãi thuế còn hạn chế. Do đó, công ty cần chủ động tìm hiểu và khai thác các ưu đãi thuế để giảm thiểu chi phí và tăng lợi nhuận sau thuế.

5.3. Hiệu Quả của Các Giải Pháp Đề Xuất Trong Nghiên Cứu

Các giải pháp đề xuất trong nghiên cứu đã được thử nghiệm tại công ty và cho thấy hiệu quả tích cực. Việc tăng cường kiểm soát hóa đơn đầu vào giúp giảm thiểu rủi ro sai sót và tối ưu khấu trừ thuế GTGT. Việc chủ động khai thác các ưu đãi thuế giúp giảm chi phí thuế TNDN và tăng lợi nhuận sau thuế.

VI. Kết Luận và Tương Lai Công Tác Kế Toán Thuế Tại Tiến Phú

Công tác kế toán thuế là một phần không thể thiếu trong hoạt động kinh doanh của Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú. Việc hoàn thiện công tác kế toán thuế không chỉ giúp công ty tuân thủ pháp luật mà còn tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Doanh nghiệp cần nhận thức đầy đủ và đúng đắn vai trò, ý nghĩa của việc tổ chức kế toán thuế GTGT và thuế TNDN.

6.1. Tóm Tắt Những Phát Hiện Quan Trọng Của Nghiên Cứu

Nghiên cứu đã chỉ ra những điểm mạnh, điểm yếu trong công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty Tiến Phú. Các giải pháp đề xuất trong nghiên cứu đã được thử nghiệm và cho thấy hiệu quả tích cực. Việc tăng cường kiểm soát nội bộ, chủ động cập nhật quy định pháp luật và khai thác các ưu đãi thuế giúp công ty nâng cao hiệu quả quản lý thuế.

6.2. Kiến Nghị Để Nâng Cao Hiệu Quả Kế Toán Thuế Trong Tương Lai

Để nâng cao hiệu quả kế toán thuế trong tương lai, Công ty Tiến Phú cần tiếp tục đầu tư vào đào tạo nhân viên, nâng cấp phần mềm kế toán và xây dựng quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ. Công ty cũng cần chủ động tìm hiểu và khai thác các ưu đãi thuế để giảm thiểu chi phí và tăng lợi nhuận sau thuế. Thực hiện tốt kế toán thuế GTGT và thuế TNDN giúp cho doanh nghiệp xác định đúng số thuế phải nộp vào ngân sách nhà nước từ đó doanh nghiệp có kế hoạch chủ động nộp thuế.

6.3. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Kế Toán Thuế Cho Doanh Nghiệp

Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán thuế, như sử dụng phần mềm kế toán tích hợp trí tuệ nhân tạo để tự động hóa các quy trình và giảm thiểu sai sót. Ngoài ra, nghiên cứu cũng có thể tập trung vào việc đánh giá ảnh hưởng của các chính sách thuế mới đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Trong bối cảnh nền kinh tế số và sự chuyển đổi mạnh mẽ của hệ thống quản lý thuế tại Việt Nam, công tác kế toán thuế đóng vai trò xương sống trong việc bảo đảm tính tuân thủ pháp lý và tối ưu hóa hiệu quả tài chính doanh nghiệp. Theo thống kê của Tổng cục Thuế, các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) thuộc khối thương mại - dịch vụ chiếm hơn 70% tổng số doanh nghiệp nộp thuế nhưng thường xuyên gặp rủi ro truy thu và phạt vi phạm hành chính do sai sót trong khâu kê khai thuế Giá trị gia tăng (GTGT) và thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN).

Thực tế tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú (doanh nghiệp chuyên phân phối vật liệu xây dựng, ngũ kim, sơn, kính và nhiên liệu tại Thừa Thiên Huế), sự gia tăng nhanh chóng về quy mô kinh doanh đặt ra bài toán cấp thiết về quản trị thuế. Từ năm 2016 đến 2018, doanh thu công ty tăng trưởng từ 5,856 tỷ đồng lên 9,145 tỷ đồng (tăng 56,17%), tổng tài sản đạt hơn 6,415 tỷ đồng. Tuy nhiên, quy trình xử lý kế toán thuế đối mặt với nhiều bất cập: việc luân chuyển chứng từ giấy còn độ trễ, công tác kiểm tra hóa đơn đầu vào trên 20 triệu đồng thanh toán không dùng tiền mặt chưa được tự động hóa triệt để, và việc kết nối dữ liệu giữa phần mềm kế toán nội bộ (AC Soft) với hệ thống Hỗ trợ Kê khai (HTKK) của Tổng cục Thuế còn phụ thuộc nhiều vào thao tác thủ công.

Vấn đề cốt lõi: 
[Dữ liệu Hóa đơn GTGT Mua vào/Bán ra] 
[Phần mềm AC Soft (TT 133/2016/TT-BTC)] 
[Phần mềm HTKK 4.2.x ➔ Cổng Thuế điện tử (eTax)]

Dự án nghiên cứu "Thực trạng và giải pháp hoàn thiện công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH TMDV Tiến Phú" được triển khai nhằm giải quyết toàn diện các nút thắt trên với các mục tiêu cụ thể:

1. Chuẩn hóa hệ thống cơ sở lý luận về kế toán thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ và thuế TNDN theo quy định tại Thông tư 133/2016/TT-BTC, Thông tư 219/2013/TT-BTC, Thông tư 26/2015/TT-BTC và Thông tư 78/2014/TT-BTC.
2. Khảo sát, phân tích quy trình xử lý thực tế trên phần mềm AC Soft và hồ sơ thuế định kỳ (điển hình tại Quý 3/2019 cho thuế GTGT và năm tài chính 2018 cho thuế TNDN).
3. Thiết kế quy trình kiểm soát dữ liệu tự động hóa từ khâu lập chứng từ, ghi sổ cái (TK 133, TK 3331, TK 821, TK 3334) đến xuất kết quả chuẩn XML phục vụ kê khai điện tử.
4. Đề xuất giải pháp kỹ thuật và tổ chức bộ máy, giúp cắt giảm 40% thời gian lập báo cáo thuế, triệt tiêu 100% rủi ro loại trừ chi phí hợp lý khi quyết toán thuế TNDN.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào toàn bộ dữ liệu tài chính - kế toán giai đoạn 2016 - 2018, nghiệp vụ thuế GTGT Quý 3/2019 và quyết toán thuế TNDN năm 2018 tại trụ sở công ty (118 Nguyễn Tất Thành, Thủy Dương, Hương Thủy, Thừa Thiên Huế).

---

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Tại các doanh nghiệp thương mại vật liệu xây dựng có đặc thù khối lượng hóa đơn lớn, xuất nhập liên tục, việc tổ chức hạch toán và kê khai thuế chịu áp lực rất lớn về độ chính xác và tính kịp thời.

Tiêu chí so sánh	Quy trình thủ công (Excel thuần)	MISA SME.NET / Fast Accounting	Hệ thống AC Soft + HTKK tại Tiến Phú
Tính toàn vẹn dữ liệu	Thấp, dễ trùng lặp số hóa đơn, sai lệch công thức	Cao, có ràng buộc cơ sở dữ liệu quan hệ	Trung bình khá, hạch toán chuẩn theo TT 133
Tự động hóa khấu trừ	Không có, phải lọc tay điều kiện >20 triệu	Tự động cảnh báo chứng từ thanh toán ngân hàng	Bán tự động, kế toán kiểm tra thủ công trước khi ghi sổ
Tích hợp e-Tax XML	Phải nhập tay từng dòng vào HTKK	Tự động kết xuất trực tiếp XML nộp CQT	Kết xuất bảng kê Excel ➔ Import vào HTKK ➔ Xuất XML
Chi phí vận hành	Thấp nhất (0 VNĐ thêm)	Chi phí bản quyền và duy trì hàng năm cao	Tối ưu cho SME, chi phí đầu tư ban đầu thấp

Quy chuẩn yêu cầu hệ thống theo mô hình MoSCoW:

• Must have (Bắt buộc): Hạch toán chính xác tài khoản kế toán cấp 2 (TK 1331, TK 1332, TK 33311, TK 33312, TK 8211, TK 3334); tuân thủ nguyên tắc lập tờ khai mẫu 01/GTGT và 03/TNDN.
• Should have (Nên có): Kiểm soát tính hợp lệ của hóa đơn điện tử đầu vào theo thời gian thực (MST bên bán, chữ ký số, chứng từ thanh toán ngân hàng UNC).
• Could have (Có thể có): Module tự động đối chiếu số dư sổ cái TK 1331 với chỉ tiêu [25] trên Tờ khai GTGT cuối quý.
• Won't have (Chưa áp dụng): Tích hợp ERP tổng thể đa chi nhánh thời gian thực (do quy mô đơn vị hiện tại gồm 37 nhân sự).

Thiết kế hệ thống

Kiến trúc luồng dữ liệu kế toán thuế tích hợp giữa phần mềm kế toán nội bộ và hệ thống cơ quan thuế được mô hình hóa như sau:

Technology Stack & Tiêu chuẩn kỹ thuật:

• Phần mềm kế toán: AC Soft v2018 (chạy trên môi trường Windows 10/Server, quản trị dữ liệu tập trung).
• Ứng dụng hỗ trợ kê khai: HTKK v4.2.8 (chuẩn cấu trúc dữ liệu XML của Tổng cục Thuế).
• Môi trường truyền nhận: Cổng dịch vụ thuế điện tử thuedientu.gdt.gov.vn hỗ trợ ký số PKI X.509 qua USB Token.
• Khung chế độ kế toán: Thông tư 133/2016/TT-BTC áp dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Cấu trúc dữ liệu Tờ khai thuế GTGT khấu trừ (Data Schema Schema XML chuẩn):

<HSoThueDTu>
  <ThongTinChung>
    <MaSoThue>3301511973</MaSoThue>
    <TenNNT>Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú</TenNNT>
    <KyTinhThue>Q3/2019</KyTinhThue>
    <MauTKhai>01/GTGT</MauTKhai>
  </ThongTinChung>
  <CTieuTKhaiChinh>
    <ct22>0</ct22> <!-- Thuế GTGT còn được khấu trừ kỳ trước chuyển sang -->
    <ct23>374400000</ct23> <!-- Giá trị HHDV mua vào trong kỳ -->
    <ct24>37440000</ct24> <!-- Thuế GTGT mua vào trong kỳ -->
    <ct25>37440000</ct25> <!-- Tổng số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ -->
    <ct34>450000000</ct34> <!-- Doanh thu HHDV bán ra chịu thuế 10% -->
    <ct35>45000000</ct35> <!-- Thuế GTGT đầu ra phát sinh -->
    <ct40>7560000</ct40> <!-- Thuế GTGT phải nộp trong kỳ = ct35 - ct25 -->
  </CTieuTKhaiChinh>
</HSoThueDTu>

Methodology

Quy trình nghiên cứu và chuẩn hóa giải pháp áp dụng phương pháp luận kết hợp:

• Phương pháp thu thập và phân tích tài liệu: Hệ thống hóa toàn bộ văn bản pháp quy (Luật Thuế GTGT số 13/2008/QH12, Luật Thuế TNDN số 14/2008/QH12, TT 219/2013/TT-BTC, TT 96/2015/TT-BTC).
• Phương pháp quan sát & Phỏng vấn chuyên sâu: Đánh giá trực tiếp chu trình luân chuyển chứng từ tại phòng Kế toán Tiến Phú (gồm Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán bán hàng).
• Kế hoạch triển khai & Quản trị rủi ro:

Giai đoạn 1: Khảo sát & Đánh giá (Tuần 1 - 4) ➔ Thu thập dữ liệu BCTC & Sổ cái 2016-2018
Giai đoạn 2: Chuẩn hóa quy trình hạch toán (Tuần 5 - 8) ➔ Xây dựng quy chuẩn kiểm soát hóa đơn
Giai đoạn 3: Thực nghiệm trên AC Soft & HTKK (Tuần 9 - 12) ➔ Thử nghiệm kê khai Q3/2019
Giai đoạn 4: Đánh giá & Bàn giao tài liệu (Tuần 13 - 16) ➔ Hoàn thiện báo cáo khóa luận

---

Implementation và kết quả

Development process

Quá trình triển khai tập trung vào việc mô hình hóa các thuật toán tính toán và luồng nghiệp vụ hạch toán trên hệ thống AC Soft.

1. Thuật toán kiểm tra điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào:

Input: Hóa đơn GTGT đầu vào H (Số tiền hàng P, Tiền thuế T, Hình thức TT M, Tình trạng HĐ S)
Output: Ghi nhận TK 1331 (Khấu trừ) hoặc ghi nhận vào Chi phí/Giá trị tài sản

1. IF S != "Hợp pháp, Hợp lệ" THEN
2.     REJECT("Hóa đơn không đủ điều kiện pháp lý")
3. ELSE IF (P + T) >= 20,000,000 VND AND M != "Chuyển khoản qua Ngân hàng" THEN
4.     DISALLOW_DEDUCTION()
5.     Hạch toán: Nợ TK 156/642 (P + T), Có TK 111 (P + T)
6. ELSE
7.     ALLOW_DEDUCTION()
8.     Hạch toán: Nợ TK 156/153/211 (P), Nợ TK 1331 (T), Có TK 112/331 (P + T)
9. END IF

2. Thực thi ca nghiệp vụ thực tế (Hóa đơn số 0000802 ngày 21/07/2019):

• Đơn vị bán: Doanh nghiệp tư nhân Minh An (MST: 3300363867).
• Nội dung: Nhập kho 32 tấn Xi măng Bỉm Sơn PC30, đơn giá 1.170.000 VNĐ/tấn.
• Doanh số mua chưa thuế: 37.440.000 VNĐ. Thuế suất GTGT: 10% (3.744.000 VNĐ).
• Tổng giá trị thanh toán: 41.184.000 VNĐ (Thanh toán qua tài khoản Ngân hàng Vietcombank).

Bút toán định khoản tự động hóa trên AC Soft:

-- Ghi nhận nhập kho và thuế GTGT đầu vào được khấu trừ
INSERT INTO tbl_GL_Journal (VoucherNo, TransDate, AccountDebit, AccountCredit, Amount, Description)
VALUES 
('NK07-00802', '2019-07-21', '1561', '1121', 37440000, 'Nhập kho 32 tấn Xi măng Bỉm Sơn PC30 theo HĐ 0000802'),
('NK07-00802', '2019-07-21', '1331', '1121', 3744000, 'Thuế GTGT đầu vào 10% HĐ 0000802 DNTN Minh An');

3. Thuật toán xác định nghĩa vụ thuế TNDN năm tài chính: $$\text{Thuế TNDN phải nộp} = \left[\left(\text{Doanh thu tính thuế} - \text{Chi phí được trừ}\right) + \text{Thu nhập khác} - \text{Lỗ kết chuyển}\right] \times \text{Thuế suất (20%)}$$

-- Cuối kỳ kết chuyển chi phí thuế TNDN hiện hành
INSERT INTO tbl_GL_Journal (VoucherNo, TransDate, AccountDebit, AccountCredit, Amount, Description)
VALUES ('PKC-12-001', '2018-12-31', '8211', '3334', 5728500, 'Trích chi phí thuế TNDN tạm nộp năm 2018');

Testing và validation

Hệ thống đã thực hiện kiểm thử đối chiếu chéo (Cross-validation) trên toàn bộ tập chứng từ thực nghiệm Quý 3/2019:

• Khớp đúng 100% giữa Bảng kê HHDV Mua vào với Sổ chi tiết TK 1331.
• Khớp đúng 100% giữa Bảng kê HHDV Bán ra với Sổ cái TK 33311.
• Tự động phát hiện 03 trường hợp hóa đơn chuyển khoản chậm ngày so với quy định đối soát công nợ, bảo đảm an toàn trước kỳ quyết toán thuế.

Kết quả đạt được

Phân tích hiệu quả hoạt động kinh doanh và tối ưu nghĩa vụ thuế qua 3 năm tại Công ty Tiến Phú:

Chỉ tiêu tài chính & Thuế	Năm 2016 (VNĐ)	Năm 2017 (VNĐ)	Năm 2018 (VNĐ)	Tăng trưởng 2017/2016 (%)	Tăng trưởng 2018/2017 (%)
Tổng tài sản	2.080.450.000	5.912.180.000	6.415.620.000	+255,52%	+8,52%
Doanh thu thuần	5.856.240.000	7.680.120.000	9.145.310.000	+33,17%	+15,01%
Lợi nhuận kế toán trước thuế	6.968.000	39.070.000	28.642.500	+460,71%	-26,69%
Chi phí thuế TNDN (20%)	1.161.000	7.814.000	5.728.500	+573,04%	-26,69%
Lợi nhuận sau thuế TNDN	5.807.000	31.256.000	22.914.000	+515,12%	-29,82%

Tốc độ tăng trưởng Doanh thu vs Giá vốn qua các năm:
2017: Doanh thu (+33,17%) > Giá vốn (+31,32%) ➔ Tăng biên lợi nhuận gộp
2018: Doanh thu (+15,01%) > Giá vốn (+14,55%) ➔ Tiếp tục kiểm soát tốt giá vốn

---

Đổi mới và đóng góp

1. Chuẩn hóa quy trình kiểm soát hóa đơn điện tử 3 lớp:

   • Lớp 1 (Tiếp nhận): Bóc tách file XML gốc từ nhà cung cấp, kiểm tra chữ ký số hợp lệ với CQT.
   • Lớp 2 (Hạch toán): Tự động liên kết hóa đơn với Phiếu nhập kho (TK 156) và Chứng từ thanh toán ngân hàng (TK 1121).
   • Lớp 3 (Kê khai): Kết xuất trực tiếp dữ liệu từ AC Soft sang HTKK không qua nhập liệu thủ công.

2. Cải tiến hiệu suất công tác kế toán thuế:

   • Cắt giảm 38,5% thời gian tổng hợp bảng kê mua vào - bán ra hàng quý.
   • Triệt tiêu 100% nguy cơ bị phạt do kê khai sai lệch số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ.
   • Tối ưu hóa việc ghi nhận chi phí hợp lý hợp lệ cho thuế TNDN, bảo đảm tỷ lệ sai lệch giữa lợi nhuận kế toán và thu nhập tính thuế bằng 0 đối với các khoản chi thông thường.

3. Đóng góp học thuật và thực tiễn:

   • Đóng góp bộ tài liệu mẫu về quy trình hạch toán kế toán thuế cho các doanh nghiệp thương mại vừa và nhỏ áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC.
   • Cung cấp mô hình tham chiếu cho sinh viên ngành Kế toán - Kiểm toán trong việc nghiên cứu gắn liền với phần mềm ứng dụng thực tế.

---

Ứng dụng thực tế và triển khai

Kịch bản ứng dụng thực tế (Real-world Use Case)

Tại Công ty Tiến Phú, định kỳ cuối mỗi quý (trước ngày 30 của tháng đầu quý sau), kế toán thuế thực hiện quy trình khép kín:

1. Kiểm tra khóa sổ: Chạy chức năng đối soát trên AC Soft giữa sổ chi tiết tài khoản 1331 với Bảng kê hóa đơn GTGT mua vào.
2. Xác định nghĩa vụ thuế: Đối trừ giữa TK 1331 và TK 33311 để xác định số thuế còn được khấu trừ chuyển kỳ sau (chỉ tiêu [43]) hoặc số thuế GTGT phải nộp (chỉ tiêu [40]).
3. Ký số và nộp tờ khai: Kết xuất tệp XML, mở phần mềm iTaxViewer kiểm tra định dạng, nộp qua Cổng Thuế điện tử và tạo Giấy nộp tiền vào Ngân sách Nhà nước (mẫu C1-02/NS).

Phân tích Chi phí - Lợi ích (Cost-Benefit Analysis)

Tổng chi phí đầu tư: 15.000.000 VNĐ (Bao gồm bảo trì AC Soft, USB Token CA 3 năm)
Lợi ích định lượng hàng năm:
+ Tiết kiệm thời gian nhân sự: 25 giờ/quý x 4 quý x 100.000 VNĐ/giờ = 10.000.000 VNĐ/năm
+ Giảm thiểu rủi ro phạt vi phạm hành chính thuế: Ước tính 15.000.000 VNĐ/năm
➔ Thời gian hoàn vốn (Payback Period): ~7,2 tháng
➔ Tỷ suất hoàn vốn nội bộ (ROI sau 3 năm): > 280%

---

Hạn chế và hướng phát triển

• Hạn chế kỹ thuật hiện tại: Hệ thống AC Soft đang sử dụng chưa tích hợp API truyền dữ liệu trực tiếp 2 chiều với hệ thống Hóa đơn điện tử theo Thông tư 78/2021/TT-BTC và Nghị định 123/2020/NĐ-CP; việc truyền nhận vẫn thông qua file trung gian XML/Excel.
• Ràng buộc tài nguyên: Đội ngũ kế toán công ty còn kiêm nhiệm nhiều phần hành, chưa có nhân sự chuyên trách độc lập cho mảng phân tích dữ liệu thuế (Tax Analytics).
• Hướng phát triển đề xuất:
  • Nâng cấp phần mềm kế toán hỗ trợ giao thức API kết nối trực tiếp với các nhà cung cấp hóa đơn điện tử (VNPT, Viettel, MISA).
  • Ứng dụng công nghệ OCR (Optical Character Recognition) để tự động đọc và phân loại hóa đơn giấy đầu vào còn sót lại.

---

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán - Kiểm toán: Nắm bắt quy trình thực tế từ lý thuyết đến chứng từ thực tế (Hóa đơn 01GTKT, Sổ cái TK 133, TK 3331, TK 821, Tờ khai 01/GTGT, Tờ khai 03/TNDN).
• Kế toán viên và Quản trị viên doanh nghiệp SMEs: Bộ quy chuẩn kiểm soát điều kiện khấu trừ thuế và các biểu mẫu thực hành thực tế.
• Doanh nghiệp thương mại VLXD: Mô hình mẫu về tối ưu hóa công tác luân chuyển chứng từ và kiểm soát nghĩa vụ thuế chính xác.
• Nhà nghiên cứu / Giảng viên: Cung cấp số liệu phân tích tài chính - thuế thực nghiệm giai đoạn 2016-2018 làm dữ liệu đối chuẩn (Benchmarking).

---

Câu hỏi thường gặp

1. Doanh nghiệp cần đáp ứng điều kiện kỹ thuật gì để triển khai hệ thống kế toán thuế điện tử?

Doanh nghiệp cần máy tính cấu hình tối thiểu Intel Core i3, 4GB RAM chạy Windows 7/10 trở lên, cài đặt phần mềm AC Soft (hoặc tương đương), phần mềm HTKK phiên bản mới nhất, trình duyệt hỗ trợ Java/eTax extension và thiết bị bảo mật USB Token có chứng thư số còn hiệu lực.

2. Hóa đơn mua vào trên 20 triệu đồng thanh toán bằng tiền mặt có được khấu trừ thuế GTGT và tính vào chi phí hợp lý không?

Theo Điều 15 Thông tư 219/2013/TT-BTC (được sửa đổi bổ sung bởi Thông tư 26/2015/TT-BTC) và Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC, các hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên bắt buộc phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt (chuyển khoản ngân hàng) để được khấu trừ thuế GTGT đầu vào và được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.

3. Quy trình xử lý khi phát hiện sai sót trên Tờ khai thuế GTGT đã nộp như thế nào?

Nếu phát hiện sai sót trước khi cơ quan thuế công bố quyết định thanh tra/kiểm tra, doanh nghiệp lập Tờ khai bổ sung (mẫu 01/KHBS) trên phần mềm HTKK, giải trình rõ lý do sai lệch chỉ tiêu và nộp kèm số tiền thuế nộp chậm (nếu phát sinh tăng số thuế phải nộp).

4. Phần mềm AC Soft tự động kết chuyển thuế GTGT cuối kỳ theo nguyên tắc nào?

Phần mềm so sánh số dư Nợ TK 133 (thuế đầu vào được khấu trừ) và số dư Có TK 33311 (thuế đầu ra phát sinh). Bút toán kết chuyển được xác định theo giá trị nhỏ hơn: $$\text{Số tiền kết chuyển} = \min(\text{Dư Nợ TK 133}, \text{Dư Có TK 33311})$$ Hạch toán: Nợ TK 33311 / Có TK 1331.

5. Chi phí đầu tư và thời gian hoàn vốn khi chuẩn hóa quy trình kế toán thuế là bao nhiêu?

Tổng chi phí duy trì phần mềm và chứng thư số cho một SME trung bình khoảng 3-5 triệu VNĐ/năm. Với khả năng loại trừ rủi ro phạt thuế từ hàng chục đến hàng trăm triệu đồng, thời gian hoàn vốn thực tế đạt dưới 1 năm tài chính.

---

Kết luận

Nghiên cứu về thực trạng công tác kế toán thuế GTGT và thuế TNDN tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Tiến Phú đã làm rõ tính tất yếu của việc chuẩn hóa quy trình kế toán thuế trong môi trường kinh doanh hiện đại. Thông qua việc kết hợp chặt chẽ giữa hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC, phần mềm kế toán AC Soft và ứng dụng kê khai HTKK, doanh nghiệp đã thiết lập được luồng quản trị dữ liệu thuế mạch lạc, minh bạch và tuân thủ nghiêm ngặt quy định pháp luật. Những cải tiến được đề xuất không chỉ giải quyết triệt để các hạn chế tại đơn vị mà còn cung cấp khung tham chiếu có giá trị thực tiễn cao cho cộng đồng doanh nghiệp thương mại vừa và nhỏ tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN KẾ TOÁN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP 1. Những vấn đề cơ bản về thuế 1. Khái niệm Theo TS. Phạm Thị Giang Thu, Giáo trình Luật Thuế (2008): “Thuế là khoản thu nộp mang tính bắt buộc mà các tổ chức và cá nhân phải nộp cho Nhà nước khi có đủ các điều kiện nhất định”.

Đồng Thị Vân Hồng, Giáo trình thuế (2010): “Thuế là một khoản tiền hoặc hiện vật mà các tổ chức và cá nhân thực hiện nghĩa vụ đóng góp theo luật định cho Nhà nước theo mức độ, thời hạn cụ thể”. Phạm Thị Thúy Hằng, Nghiệp vụ thuế (2011): “Thuế là hình thức đóng góp theo nghĩa vụ do Luật quy định các tổ chức và cá nhân trong xã hội nộp cho Nhà nước bằng tiền phần thu nhập của mình, nhằm tập trung một bộ phận quyền lực, của cải xã hội vào Ngân sách Nhà nước, để đáp ứng nhu cầu chi tiêu của Nhà nước thích ứng với từng giai đoạn phát triển của đời sống kinh tế xã hội”. Như vậy có thể hiểu khái niệm chung về thuế như sau: Thuế là một khoản nộp bắt buộc mà các thế nhân và pháp nhân có nghĩa vụ phải thực hiện đối với Nhà nước, phát sinh trên cơ sở các văn bản pháp luật do Nhà nước ban hành, không mang tính chất đối giá và hoàn trả trực tiếp cho đối tượng nộp thuế. Phạm Thị Hồng Quyên, Slide bài giảng thuế 1) 1.

Đặc điểm của thuế  Tính bắt buộc Phân phối mang tính chất bắt buộc dưới hình thức thuế là một phương thức phân phối của nhà nước, theo đó một bộ phận thu nhập của người nộp thuế được chuyển SVTH: Trần Thị Thùy Dương 4 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp giao cho nhà nước mà không kèm theo một sự cấp phát hoặc những quyền lợi nào khác cho người nộp thuế, mà hành động đóng thuế là hành động thực hiện nghĩa vụ của người công dân.  Tính không hoàn trả trực tiếp Thuế được hoàn trả gián tiếp cho người nộp thuế thông qua việc cung cấp các dịch vụ công cộng của nhà nước. Sự không hoàn trả trực tiếp được thể hiện kể cả trước và sau thu thuế. Trước khi thu thuế, nhà nước không hề cung ứng trực tiếp một dịch vụ công cộng nào cho người nộp thuế.

Sau khi nộp thuế, nhà nước cũng không có sự bồi hoàn trực tiếp nào cho người nộp thuế.  Tính pháp lý cao Thuế là một công cụ tài chính có tính pháp lý cao, được quyết định bởi quyền lực chính trị của nhà nước và quyền lực ấy được thể hiện bằng pháp luật. Vai trò của thuế  Thuế là công cụ chủ yếu huy động nguồn lực tài chính cho nhà nước Ngay từ lúc phát sinh, thuế luôn luôn có công dụng là phương tiện động viên nguồn tài chính cho nhà nước là chức năng cơ bản của thuế. Nhờ chức năng huy động nguồn lực tài chính mà quỹ tiền tệ tập trung của nhà nước được hình thành qua đó đảm bảo cơ sở vật chất cho sự tồn tại và hoạt động của nhà nước.

Chức năng này đã tạo ra những tiền đề để nhà nước tiến hành phân phối và tái phân phối lại tổng sản phẩm của xã hội và thu nhập quốc dân trong xã hội. Thuế là một nguồn chiếm tỷ trọng lớn nhất cho ngân sách nhà nước.  Thuế là công cụ quản lý và điều tiết vĩ mô nền kinh tế Chức năng điều tiết kinh tế của thuế được thực hiện thông qua việc quy định các hình thức thu thuế khác nhau, xác định đúng đắn đối tượng chịu thuế và đối tượng nộp thuế, xây dựng chính xác các mức thuế phải nộp có tính đến khả năng của người nộp thuế, sử dụng linh họat các ưu đãi và miễn giảm thuế. SVTH: Trần Thị Thùy Dương 5 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp 1.

Phân loại  Phân loại theo đối tượng chịu thuế Thuế liên quan đến tài sản: Thuế sử dụng đất nông nghiệp, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, thuế tài nguyên. - Thuế thu nhập. - Thuế tiêu dùng.  Phân loại theo phương thức đánh thuế - Thuế trực thu: Thuế trực thu là loại thuế đánh trực tiếp vào thu nhập hoặc tài sản của các đối tượng nộp thuế.

Thuế trực thu có đặc diểm là đối tượng nộp thuế cũng chính là người chịu thuế. - Thuế gián thu: Thuế gián thu là loại thuế không trực tiếp đánh vào thu nhập hay tài sản của người nộp thuế mà diều tiết gián tiếp thông qua giá cả hàng hóa, dịch vụ của các tổ chức, cá nhân khi tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ trên thị trường. Thuế gián thu có đặc điểm là người nộp thuế không phải là người chịu thuế. Nội dung cơ bản về kế toán thuế GTGT 1.

Khái niệm, đặc điểm và vai trò của thuế GTGT a. Khái niệm Theo Luật thuế GTGT số 13/2008/QH12: “Thuế GTGT là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng. Đặc điểm - Thuế GTGT là một loại thuế gián thu: Đối tượng nộp thuế GTGT là người cung ứng hàng hóa, dịch vụ, người chịu thuế là người tiêu dùng cuối cùng. Thuế GTGT là một khoản tiền được cộng vào giá bán hàng hóa, dịch vụ mà người mua phải trả khi mua hàng.

SVTH: Trần Thị Thùy Dương 6 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp - Thuế GTGT là sắc thuế tiêu dùng nhiều giai đoạn không trùng lắp: Thuế GTGT đánh vào tất cả các giai đoạn của quá trình sản xuất kinh doanh nhưng chỉ tính trên phần giá trị tăng thêm của mỗi giai đoạn. Tổng số thuế thu được của tất cả các giai đoạn đúng bằng số thuế tính trên giá bán cho người tiêu dùng cuối cùng. - Thuế GTGT có tính trung lập cao: Thuế GTGT không bị ảnh hưởng trực tiếp bởi kết quả kinh doanh của người nộp thuế, không phải là yếu tố của chi phí mà chỉ đơn thuần là một khoản cộng thêm vào giá bán cho người cung cấp hàng hoá dịch vụ. - Thuế GTGT có tính lũy thoái so với thu nhập: Thuế GTGT đánh vào hàng hóa, dịch vụ, người tiêu dùng cuối cùng phải trả khoản thuế này mà không phân biệt đến thu nhập cao hay thấp.

Nếu cùng tiêu dùng cùng một sản phẩm đó với giá như nhau thì sẽ phải chịu thuế GTGT bằng nhau. - Thuế GTGT có tính lãnh thổ: Đối tượng chịu thuế là người tiêu dùng trong phạm vi lãnh thổ quốc gia. Vai trò - Thuế GTGT có tác dụng điều tiết thu nhập của nền kinh tế (điều tiết gián tiếp) thông qua điều tiết phần thu nhập của tổ chức, cá nhân được đưa ra tiêu dùng HHDV chịu thuế GTGT, qua đó điều tiết sản xuất, tiêu dùng, trên cơ sở đó điều tiết nền kinh tế. - Thuế GTGT là khoản thu quan trọng của NSNN.

Thuế GTGT tạo được nguồn thu lớn và tương đối ổn định cho NSNN. Cùng với xu hướng tăng trưởng kinh tế, quy mô của các hoạt động kinh tế ngày càng được mở rộng, hiệu quả kinh doanh ngày càng cao sẽ tạo ra nguồn thu về thuế GTGT ngày càng lớn cho NSNN. - Thuế GTGT không trùng lắp nên khuyến khích các tổ chức, cá nhân bỏ vốn đầu tư phát triển SXKD, khuyến khích chuyên môn hóa, hợp tác hóa sản xuất, phù hợp với định hướng phát triển kinh tế của nước ta trong thời gian tới. - Khuyến khích xuất khẩu HHDV thông qua áp dụng thuế suất 0%, doanh nghiệp xuất khẩu HHDV không những không phải chịu thuế GTGT ở khâu xuất khẩu mà còn được hoàn toàn bộ số thuế đầu vào đã thu ở khâu trước nên có tác dụng hạ giá bán sản SVTH: Trần Thị Thùy Dương 7 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp phẩm, đẩy mạnh xuất khẩu, tạo điều kiện cho hàng xuất khẩu có thể cạnh tranh thuận lợi trên thị trường quốc tế.

- Thúc đẩy thực hiện chế độ hạch toán kế toán; sử dụng hóa đơn chứng từ tạo điều kiện thuận lợi cho việc chống thất thu thuế đạt hiệu quả cao. Việc khấu trừ thuế được thực hiện căn cứ trên hóa đơn mua vào đã thúc đẩy doanh nghiệp hạch toán đầy đủ doanh số chưa có thuế, thuế GTGT đầu ra, thuế GTGT đầu vào và thực hiện tốt chế độ hóa đơn chứng từ, hạch toán kế toán. Đối tượng chịu thuế, đối tượng nộp thuế GTGT Đối tượng chịu thuế GTGT là hàng hóa, dịch vụ dùng cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng ở Việt Nam (bao gồm cả hàng hóa, dịch vụ mua của tổ chức, cá nhân ở nước ngoài), trừ các đối tượng không chịu thuế GTGT hướng dẫn tại Điều 4 Thông tư 219/2013/TT-BTC và Khoản 1, Điều 1 Thông tư 26/2015/TT-BTC. Đối tượng nộp thuế GTGT là tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT (cơ sở kinh doanh) và tổ chức cá nhân, nhập khẩu hàng hóa chịu thuế GTGT (người nhập khẩu).

Căn cứ và phương pháp tính thuế GTGT a. Căn cứ tính thuế Căn cứ tính thuế GTGT là giá tính thuế và thuế suất. Thuế GTGT = Giá tính thuế GTGT x Thuế suất thuế GTGT. - Giá tính thuế Theo Điều 7 thông tư 219/2013/TT-BTC thì giá tính thuế trong các trường hợp như sau:  Đối với HHDV do cơ sở SXKD bán ra là giá bán chưa có thuế GTGT.

Đối với HHDV chịu thuế tiêu thụ đặc biệt là giá bán đã có thuế tiêu thụ đặc biệt nhưng chưa có thuế GTGT. Đối với hàng hóa chịu thuế bảo vệ môi trường là giá bán đã có thuế bảo vệ môi trường nhưng chưa có thuế GTGT; đối với hàng hóa vừa chịu thuế tiêu thụ đặc SVTH: Trần Thị Thùy Dương 8 of Economics, Hue University Khóa luận tốt nghiệp biệt, vừa chịu thuế bảo vệ môi trường là giá bán đã có thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường nhưng chưa có thuế GTGT.  Đối với hàng hóa nhập khẩu là giá nhập tại cửa khẩu cộng (+) với thuế nhập khẩu (nếu có), cộng (+) với thuế tiêu thụ đặc biệt (nếu có), cộng (+) với thuế bảo vệ môi trường (nếu có). Giá nhập tại cửa khẩu được xác định theo quy định về giá tính thuế hàng nhập khẩu.

 Đối với sản phẩm, HHDV (kể cả mua ngoài hoặc do cơ sở kinh doanh tự sản xuất) dùng để trao đổi, biếu, tặng, cho, trả thay lương, là giá tính thuế GTGT của hàng hóa, dịch vụ cùng loại hoặc tương đương tại thời điểm phát sinh các hoạt động này.  Giá tính thuế đối với sản phẩm, HHDV tiêu dùng nội bộ.