mở đầu cho ảnh hưởng của ĐCSTQ vào phong trào cộng sản ở Campuchia, đẩy lui dần ảnh hưởng của Việt Nam. Trung Quốc dù có mối quan hệ hữu nghị với chính phủ Norodom Sihanouk, cũng đáng lưu ý không kém là Trung Quốc giữ kín về chuyến thăm của Pol Pot. Bằng chứng rõ ràng nhất cho thấy ảnh hưởng buổi đầu của Trung Quốc là tháng 9 năm 1966, Đảng Công nhân Campuchia đổi tên thành Đảng Cộng sản Campuchia. Việc đổi tên đảng được giữ hoàn toàn bí mật.
Những đảng viên cấp thấp của đảng và thậm chí cả phía Việt Nam đều không được thông báo cho tới nhiều năm sau. Bằng chứng thứ hai là giới lãnh đạo đảng vừa được đổi tên tán thành đường lối đấu tranh vũ trang chống chính phủ Campuchia khi ấy dưới sự lãnh đạo của Sihanouk. Năm 1967, ĐCSCPC đã có nhiều nỗ lực nổi dậy nhưng không có nhiều thành công. Thất bại này càng làm tăng thêm nỗi oán giận của những người lãnh đạo ĐCSCPC đối với Việt Nam, nhất là khi họ chứng kiến những thắng lợi của VNDCCH trong cuộc chiến ngày càng diễn ra khốc liệt ở Việt Nam.
Tới cuối thập kỷ 1960, chính sách đối nội và đối ngoại tinh tế của Sihanouk bắt đầu thất bại. Ngày 3 tháng 5 1965, Sihanouk cắt đứt quan hệ ngoại giao với Hoa Kỳ, và như vậy chấm dứt nguồn viện trợ từ Hoa Kỳ, rồi quay sang Trung Quốc và Liên Xô để tìm kiếm viện trợ kinh tế và quân sự. Trong thời gian này, Sihanouk cho phép Bộ trưởng Quốc phòng, tướng Lon Nol - là một người thân Hoa Kỳ, đàn áp các hoạt động của phe cánh tả, bằng cách buộc tội thành viên của đảng này hoạt động phục vụ Hà Nội. Ngày 11 tháng 9, Campuchia tiến hành cuộc bầu cử tự do đầu tiên.
Nhờ vào các thủ đoạn và nhờ vào hăm dọa, phe bảo thủ thắng cử, thu được 75% số ghế tại Quốc hội, Lon Nol được chọn làm thủ tướng bởi phe cánh hữu và Sirik Matak, một thành viên thuộc phái siêu bảo thủ và đồng thời là một hoàng thân dòng Sisowath của hoàng tộc - cũng là kẻ thù lâu dài với Sihanouk, làm phó thủ tướng. Ngoài các biến cố đó và các cuộc xung đột về quyền lợi trong giới thượng 25 lưu tại Phnom Penh, tình trạng căng thẳng trong xã hội cũng tạo điều kiện hết sức thuận lợi cho lực lượng cộng sản trong nước phát triển tại các vùng nông thôn. Ngày 11 tháng 3 1967, khi Sihanouk đang công du Pháp, một cuộc bạo động dữ dội đã diễn ra quanh khu vực Samlaut ở Battambang, khi nông dân phẫn nộ tấn công một toán quân thu thuế. Sau khi trở về nước, Sihanouk từ bỏ chính sách trung dung và đích thân ra lệnh bắt giữ Khieu Samphan, Hou Yuon, và Hu Nim, các lãnh đạo của “chính phủ đối lập”, tất cả những người này đều đào thoát về vùng đông bắc.
Cuộc khủng hoảng ngay trước mắt đã qua đi, nhưng nó để lại hai hệ quả. Thứ nhất, nó đẩy hàng ngàn người vào hàng ngũ lực lượng “nghĩa quân” cực đoan là Đảng Cộng sản Campuchia (mà Sihanouk gọi là Khmer Đỏ). Thứ hai, với người nông dân, cái tên Lon Nol nay đồng nghĩa với sự đàn áp không ghê tay trên khắp Campuchia. Ngay từ giai đoạn cuối của cuộc nổi dậy tại Battambang, Sihanouk đã bắt đầu đánh giá lại mối quan hệ của mình với những người cộng sản.
Thỏa thuận trước đó của ông với phía Trung Quốc không mang lại cho ông cái gì cả, mà theo nhận định của ông ta thì những người cộng sản Trung Quốc và Việt Nam ngày càng xích lại gần Khmer Đỏ hơn. Vì thế ông ta đã quyết định thay đổi chiến lược ngoại giao, theo gợi ý của Lon Nol và các chính trị gia bảo thủ khác. Ngày 11 tháng 5 năm 1969, Sihanouk chào đón việc bình thường hóa quan hệ với Hoa Kỳ và thiết lập tân Chính phủ Cứu nguy Dân tộc, với Lon Nol làm thủ tướng. Điều này đã tạo cơ hội cho Mĩ dễ dàng mở chiến dịch Thực Đơn ném bom Campuchia vào những vùng chúng cho là có mật khu của Khmer Đỏ và lực lượng cộng sản Việt Nam.
Do gây ra nhiều thiệt hại nặng nề cho nhân dân Campuchia, chiến dịch ném bom này đẩy tâm lý chống Mĩ - Lon Nol lên đến cao trào trong nhân dân, đặc biệt là sau khi quốc vương yêu quý của nhân dân là Sihanouk bị Lon Nol và đồng minh Mĩ hạ bệ vào ngày 18 tháng 3 năm 1970. Nhiều nông dân đã tham gia vào hàng ngũ Khmer Đỏ với tâm lý vừa để chống Mĩ - Lon Nol, vừa giúp đỡ quốc vương Sihanouk khôi phục lại vị thế chính trị. 26 Thông qua Đài phát thanh Bắc Kinh ngày 23 tháng 3, Chính phủ Hoàng gia Mặt trận Dân tộc Thống Nhất Campuchia (MTDTTNCPC) tuyên bố ra đời, bao gồm Sihanouk và Khmer Đỏ, dưới sự hỗ trợ của Trung Quốc và Việt Nam. Sihanouk đảm nhiệm vị trí nguyên thủ, bổ nhiệm Penn Nouth làm thủ tướng.
Khieu Samphan được bổ làm Thủ tướng, Bộ trưởng quốc phòng và Tổng chỉ huy lực lượng vũ trang MTDTTNCPC (dù trên thực tế các chiến dịch quân sự đều nằm dưới sự chỉ huy của Pol Pot). Hu Nim là Bộ trưởng Thông tin, Hou Yuon giữ nhiều vị trí như Bộ trưởng Bộ nội vụ, Bộ Cải cách công cộng và Bộ trưởng Hợp tác. Phong trào Cộng sản trong nội chiến chính trị (1970 - 1975) Sau khi đảo chính Sihanouk, nội các mới do Lon Nol lãnh đạo đã liên tiếp thi hành nhiều chính sách thân Mĩ một cách trắng trợn: tự gây ra những khó khăn về kinh tế và đời sống rồi sau đó vu là do cắt đứt quan hệ ngoại giao với Mĩ, chính quyền Sài Gòn và Bangkok mà ra. Ông này còn công khai chống lại việc ủng hộ cách mạng Việt Nam và quan hệ thân thiết với các nước trong khối XHCN.
Mặc dù bề ngoài cuộc đảo chính của Lon Nol do Mĩ giật dây đã thành công nhưng những khó khăn và mâu thuẫn ở Campuchia không những không được kìm chế mà còn diễn biến gay gắt hơn. Nhân dân càng thấy rõ được bộ mặt nham hiểm của Mĩ và tay sai. Chỉ năm ngày sau cuộc đảo chính nổ ra, ngày 23 tháng 3 năm 1970 với sự giúp đỡ của cách mạng Việt Nam, những người đứng đầu phong trào chống Mĩ và tay sai ở Campuchia đã ra bản tuyên bố 5 điểm như sau: Giải tán chính phủ của Lon Nol và hai viện quốc hội; Nhân dân Campuchia kiên quyết đứng lên chống lại bọn phản bội cho đến thắng lợi cuối cùng; Thành lập chính phủ Đoàn kết Dân tộc Campuchia; Thành lập Quân đội giải phóng dân tộc; Thành lập Mặt trận Thống nhất Dân tộc Campuchia. Hưởng ứng bản tuyên bố trên, đông đảo quần chúng nhân dân Campuchia thuộc mọi tầng lớp: sư sãi, công nhân, nông dân, sinh viên, trí thức đã nổi dậy khắp 27 tỉnh, kiên quyết chống lại đế quốc Mĩ và tay sai.
Ngày 29 tháng 3 năm 1970, tiếng súng đầu tiên chống Mĩ được nổ ra tại tỉnh Takeo, mở ra thời kỳ đấu tranh mới của nhân dân Campuchia - thời kỳ chống Mĩ cứu nước. Tháng 4 năm 1970, Tổng thống Mỹ Nixon tuyên bố với công chúng rằng các lực lượng trên bộ của Mĩ và Việt Nam Cộng hòa đã tiến vào Campuchia trong một chiến dịch nhằm tiêu diệt các vùng căn cứ của cộng sản Việt Nam tại Campuchia. Người Mĩ ném bom Campuchia trong hơn một năm. Dù một số lượng lớn trang thiết bị đã bị Hoa Kỳ và các lực lượng Việt Nam Cộng hòa chiếm được và phá huỷ, nhưng chính sách ngăn chặn các lực lượng Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vẫn tỏ ra không thành công.
Không những thế mà lực lượng cộng sản Việt Nam càng di chuyển sâu hơn vào bên trong Campuchia để tránh các cuộc hành quân của Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa, trong khi lực lượng ĐCSCPC mở rộng các cuộc tấn công quy mô nhỏ vào những đường thông tin liên lạc. Cuộc nổi dậy của những người cộng sản bên trong Campuchia tiếp tục lớn mạnh và được cung cấp trang bị cũng như ủng hộ quân sự từ phía Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Pol Pot và Ieng Sary nắm được quyền lãnh đạo lực lượng cộng sản do người Việt Nam đào tạo, nhiều người trong số đó đã bị thanh lọc. Cùng lúc đó các lực lượng của Đảng Cộng sản Campuchia trở nên mạnh hơn và độc lập hơn thoát khỏi quyền kiểm soát của người cộng sản Việt Nam.
Tới năm 1973, ĐCSCPC đã đánh những trận lớn chống lại các lực lượng chính phủ mà không cần hoặc có rất ít sự hỗ trợ từ phía Quân đội Nhân dân Việt Nam, họ kiểm soát gần 60% lãnh thổ Campuchia và 25% dân số. Trong lúc đó, từ giữa năm 1970 đến giữa năm 1972 chính quyền Phnom Penh đã trãi qua 7 lần khủng hoảng trầm trọng phải cải tổ nội các. Đỉnh điểm là lần Lon Nol tuyên bố giải tán quốc hội, tự phong chức tổng thống, thủ tướng và tổng tư lệnh ngày 22 tháng 3 năm 1973, đã làm cho quần chúng nhân dân vô cùng phẫn nộ và liên tiếp xuống đường biểu tình, phản đối. 28 Tuy năm 1973, Mĩ và tay sai liên tiếp bị thất bại, trên chiến trường Việt Nam Mĩ phải ký Hiệp định Paris về Việt Nam và Hiệp định Vientiane về Lào.
Nhưng ở Campuchia Mĩ vẫn hy vọng cứu vãn tình hình bi đát này, nhằm vẫn trụ được một chân ở Đông Dương. Vì thế chúng đã ra đòn cuối cùng trên chiến trường Campuchia là huy động lực lượng không quân ở Đông Nam Á và Thái Bình Dương, hàng ngày dội hàng ngàn tấn bom đạn giết hại nhân dân Campuchia. Quân dân Campcuhia ngoan cường đã không khuất phục, chiến đấu liên tục trong suốt 159 ngày đêm, cuối cùng Mỹ không thể thực hiện được mưu đồ và phải ngừng việc ném bom vô điều kiện. Đầu năm 1975, cách mạng Campuchia đứng trước thời cơ vô cùng thuận lợi, lực lượng kháng chiến ở thế áp đảo, kẻ địch bị bao vây ở khắp mọi nơi.
Thất bại nghiêm trọng của bọn Mĩ và tay sai trên miền Nam Việt Nam sau khi Quân Giải phóng Việt Nam thực hiện thành công giải phóng hoàn toàn miền Nam thống nhất đất nước vào ngày 30 tháng 4 năm 1975. Mặt trận Lào yêu nước cũng có nhiều lợi thế từ hiệp định Vientiane. Tạo điều kiện thuận lợi cho cách mạng Campuchia chớp lấy, quân và dân Campuchia tiến lên giải phóng Phnom Penh và toàn bộ đất nước vào ngày 17 tháng 4 năm 1975, trong khi chiến dịch Hồ Chí Minh vẫn đang diễn ra ở Việt Nam.