Luận văn: Chính sách cổ tức và tính thanh khoản trên thị trường chứng khoán Việt Nam (2005 - 2012)

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu chính sách cổ tức và tính thanh khoản trên thị trường chứng khoán Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc và phân tích chi tiết.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Hảo
• Người hướng dẫn: Pgs. Phan Thị Bích Nguyệt
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Chính sách cổ tức và tính thanh khoản trên thị trường chứng khoán Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY
• 2.1. Samy Ben Naceur , Mohamed Goaied and Amel Belanes (2006) : Các nhân tố tác động đến chính sách cổ tức
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Mô tả nguồn dữ liệu và lấy mẫu
• 3.2. Mô tả các biến sử dụng và thiết kế nghiên cứu
• 3.2.1. Nhóm biến đặc tính công ty
• 3.2.2. Biến vòng đời
• 3.2.3. Các biến thanh khoản
• 3.2.4. Nhóm biến rủi ro
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Tính thanh khoản của thị trường chứng khoán và chính sách cổ tức của các công ty trong thời gian qua
• 4.2. Cung cấp kết quả của hàm hồi qui logistic
• 4.2.1. Kiểm tra tác động của các nhân tố đặc tính công ty, tính thanh khoản của chứng khoán và thuyết vòng đời
• 4.2.2. Xem xét tác động của các nhân tố rủi ro
• 4.2.3. Xem xét khả năng dự báo về xác suất các công ty chi trả cổ tức so với thực tế dựa trên đặc trưng của công ty, tính thanh khoản và rủi ro
• 4.2.4. Kiểm tra vấn đề đáp ứng nhu cầu cổ tức của nhà đầu tư
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO
• PHỤ LỤC
• 1. Các công ty chi trả cổ tức thực tế và xác suất dự báo
• 2. Kết quả các mô hình hồi quy logistic
• 3. Xu hướng chi trả cổ tức của tất cả các công ty tài chính và phi tài chính trên cả hai sàn HOSE và HNX theo Vietstock trong vòng 6 năm trở lại đây
• 4. Lý thuyết về chính sách cổ tức
• 5. Hồi quy logistic
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ ĐỒ THỊ
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

Tóm tắt

I. Tổng quan về chính sách cổ tức và tính thanh khoản trên thị trường chứng khoán Việt Nam

Chính sách cổ tức và tính thanh khoản là hai yếu tố quan trọng trong hoạt động của các công ty niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Chính sách cổ tức không chỉ ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của nhà đầu tư mà còn phản ánh tình hình tài chính của doanh nghiệp. Tính thanh khoản, ngược lại, thể hiện khả năng chuyển đổi tài sản thành tiền mặt một cách nhanh chóng và dễ dàng. Mối quan hệ giữa hai yếu tố này đã thu hút sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu và thực tiễn đầu tư.

1.1. Định nghĩa và vai trò của chính sách cổ tức

Chính sách cổ tức là quyết định của công ty về việc phân phối lợi nhuận cho cổ đông. Vai trò của chính sách này không chỉ nằm ở việc tạo ra thu nhập cho cổ đông mà còn ảnh hưởng đến giá trị cổ phiếu và sự hấp dẫn của công ty trên thị trường.

1.2. Tính thanh khoản và ảnh hưởng đến quyết định đầu tư

Tính thanh khoản của thị trường chứng khoán phản ánh khả năng giao dịch của các cổ phiếu. Một thị trường có tính thanh khoản cao cho phép nhà đầu tư dễ dàng mua bán cổ phiếu mà không gặp khó khăn, từ đó ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của họ.

II. Vấn đề và thách thức trong chính sách cổ tức và tính thanh khoản

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về chính sách cổ tức và tính thanh khoản, nhưng vẫn còn nhiều vấn đề và thách thức cần được giải quyết. Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu minh bạch trong thông tin tài chính của các công ty niêm yết. Điều này có thể dẫn đến sự không chắc chắn trong quyết định của nhà đầu tư và ảnh hưởng đến tính thanh khoản của thị trường.

2.1. Thiếu minh bạch trong thông tin tài chính

Nhiều công ty niêm yết không cung cấp thông tin đầy đủ về chính sách cổ tức của họ, dẫn đến sự không chắc chắn cho nhà đầu tư. Điều này có thể làm giảm tính thanh khoản của cổ phiếu và ảnh hưởng đến quyết định đầu tư.

2.2. Tác động của yếu tố bên ngoài đến chính sách cổ tức

Các yếu tố bên ngoài như tình hình kinh tế, chính sách thuế và quy định của nhà nước cũng có thể ảnh hưởng đến chính sách cổ tức của các công ty. Những thay đổi này có thể làm thay đổi quyết định chi trả cổ tức và ảnh hưởng đến tính thanh khoản của thị trường.

III. Phương pháp nghiên cứu mối quan hệ giữa chính sách cổ tức và tính thanh khoản

Để nghiên cứu mối quan hệ giữa chính sách cổ tức và tính thanh khoản, nhiều phương pháp đã được áp dụng. Một trong những phương pháp phổ biến là hồi quy logistic, cho phép phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định chi trả cổ tức của các công ty niêm yết.

3.1. Mô hình hồi quy logistic trong nghiên cứu

Mô hình hồi quy logistic được sử dụng để phân tích mối quan hệ giữa các biến độc lập như tính thanh khoản, quy mô công ty và khả năng sinh lợi với quyết định chi trả cổ tức. Phương pháp này giúp xác định các yếu tố nào có ảnh hưởng mạnh nhất đến chính sách cổ tức.

3.2. Dữ liệu và mẫu nghiên cứu

Dữ liệu được thu thập từ các công ty niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn từ 2005 đến 2012. Mẫu nghiên cứu bao gồm các công ty có thông tin đầy đủ về chính sách cổ tức và các yếu tố tài chính liên quan.

IV. Kết quả nghiên cứu về chính sách cổ tức và tính thanh khoản

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ dương giữa chính sách cổ tức và tính thanh khoản trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Tuy nhiên, tính thanh khoản chỉ có tác động yếu đến quyết định chi trả cổ tức của các công ty. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng yếu tố rủi ro có ảnh hưởng đến chính sách cổ tức.

4.1. Mối quan hệ giữa chính sách cổ tức và tính thanh khoản

Nghiên cứu cho thấy rằng các công ty có tính thanh khoản thấp thường có xu hướng chi trả cổ tức cao hơn. Điều này có thể do nhà đầu tư tìm kiếm thu nhập từ cổ tức trong bối cảnh thị trường không ổn định.

4.2. Tác động của yếu tố rủi ro đến chính sách cổ tức

Yếu tố rủi ro phi hệ thống có tác động nghịch chiều với quyết định chi trả cổ tức. Các công ty có mức độ rủi ro cao thường ít có khả năng chi trả cổ tức, điều này phản ánh sự không chắc chắn trong hoạt động kinh doanh của họ.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của chính sách cổ tức và tính thanh khoản

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng chính sách cổ tức và tính thanh khoản có mối liên hệ chặt chẽ với nhau. Tuy nhiên, cần có thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ hơn về mối quan hệ này trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam. Triển vọng tương lai cho thấy rằng các công ty có thể cần điều chỉnh chính sách cổ tức của họ để thu hút nhà đầu tư trong bối cảnh thị trường ngày càng cạnh tranh.

5.1. Đề xuất cho các công ty niêm yết

Các công ty niêm yết nên xem xét lại chính sách cổ tức của mình để đảm bảo rằng nó phù hợp với nhu cầu của nhà đầu tư và tình hình tài chính của công ty. Việc cung cấp thông tin minh bạch về chính sách cổ tức có thể giúp tăng cường tính thanh khoản của cổ phiếu.

5.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo

Cần có thêm nhiều nghiên cứu để khám phá sâu hơn về mối quan hệ giữa chính sách cổ tức và tính thanh khoản, đặc biệt là trong bối cảnh thay đổi của nền kinh tế và thị trường chứng khoán Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn 2005 - 2012 đã chứng kiến những biến động mạnh mẽ về thanh khoản và xu hướng chi trả cổ tức của các doanh nghiệp niêm yết. Tỷ lệ doanh nghiệp chi trả cổ tức tiền mặt đạt mức đỉnh 82.43% vào năm 2007 khi thị trường bùng nổ, nhưng đã sụt giảm nghiêm trọng xuống mức 42.65% vào năm 2012 trên tổng số 272 doanh nghiệp niêm yết tại Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm đặt ra là liệu quyết định phân phối lợi nhuận dưới dạng tiền mặt của các công ty có thực sự chịu sự chi phối từ tính thanh khoản của cổ phiếu và các yếu tố rủi ro trên thị trường hay không.

Mục tiêu cụ thể của luận văn nhằm kiểm định mối quan hệ định lượng giữa chính sách cổ tức tiền mặt với các thước đo thanh khoản thị trường, các biến đặc trưng doanh nghiệp, thuyết vòng đời và thuyết đáp ứng nhu cầu cổ tức của nhà đầu tư. Phạm vi nghiên cứu bao quát toàn bộ 1054 quan sát từ các công ty phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE trong chuỗi thời gian 8 năm liên tục từ 2005 đến 2012.

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của công trình thể hiện ở việc cung cấp bằng chứng thực nghiệm toàn diện về hành vi chi trả cổ tức tại một thị trường cận biên đang phát triển. Kết quả nghiên cứu đóng vai trò là cơ sở định lượng giúp các nhà quản trị tài chính tối ưu hóa quyết định phân phối dòng tiền, đồng thời hỗ trợ nhà đầu tư nâng cao hiệu quả dự báo xác suất nhận cổ tức tiền mặt với độ chính xác đạt trên 80%.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết cấu trúc vốn và chính sách cổ tức hiện đại, khởi đầu từ lý thuyết bất liên quan cổ tức của Modigliani và Miller năm 1961. Trong điều kiện thị trường không hoàn hảo có tồn tại chi phí giao dịch, cổ tức tiền mặt đóng vai trò thỏa mãn nhu cầu thanh khoản trực tiếp cho cổ đông mà không làm phát sinh chi phí bán cổ phiếu.

Bên cạnh đó, thuyết vòng đời doanh nghiệp của DeAngelo và các cộng sự năm 2006 được vận dụng để lý giải xu hướng chi trả cổ tức thông qua tỷ lệ lợi nhuận giữ lại trên vốn chủ sở hữu. Thuyết đáp ứng nhu cầu nhà đầu tư của Baker và Wurgler năm 2004 cũng được đưa vào nhằm kiểm tra việc các nhà quản trị có chủ động điều chỉnh chính sách cổ tức theo phần bù giá thị trường hay không.

Năm khái niệm cốt lõi được chuẩn hóa trong nghiên cứu bao gồm: chính sách cổ tức tiền mặt, tính thanh khoản của chứng khoán, rủi ro hệ thống đại diện bởi hệ số Beta, rủi ro phi hệ thống đo bằng phương sai thặng dư tỷ suất sinh lợi, và phần bù cổ tức thị trường.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập minh bạch từ báo cáo tài chính kiểm toán hàng năm và dữ liệu giao dịch khớp lệnh từng ngày tại Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh cùng các cổng thông tin tài chính Vietstock và Cophieu68.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 1054 quan sát hàng năm của toàn bộ các doanh nghiệp phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE giai đoạn 2005 - 2012. Phương pháp chọn mẫu toàn bộ được áp dụng nhằm loại bỏ sai lệch mẫu, đồng thời loại trừ các tổ chức tài chính, ngân hàng và các công ty bị hủy niêm yết để đảm bảo tính đồng nhất về cấu trúc tài sản.

Mô hình hồi quy Logistic nhị phân được lựa chọn làm phương pháp phân tích chính do biến phụ thuộc là biến giả nhận giá trị bằng 1 nếu doanh nghiệp có chi trả cổ tức tiền mặt trong năm và nhận giá trị bằng 0 nếu không chi trả. Ba thước đo thanh khoản độc lập được thử nghiệm bao gồm: vòng quay vốn cổ phần hàng năm, tỷ số phi thanh khoản của Amihud năm 2002, và thước đo thanh khoản chuẩn hóa điều chỉnh theo chu kỳ 12 tháng của Liu năm 2006. Cuối cùng, mô hình hồi quy tuyến tính bình phương bé nhất OLS được sử dụng để kiểm định tác động của phần bù cổ tức trễ một kỳ đối với sự thay đổi xu hướng phân phối cổ tức.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Mô hình kinh tế lượng đã chỉ ra các phát hiện định lượng quan trọng về các nhân tố chi phối chính sách cổ tức tiền mặt tại Việt Nam:

• Khả năng sinh lời trên tổng tài sản là nhân tố tác động tích cực mạnh nhất đến quyết định chi trả cổ tức tiền mặt với mức ý nghĩa thống kê 1%. Doanh nghiệp có hiệu quả hoạt động kinh doanh càng cao thì xác suất phân phối cổ tức bằng tiền càng lớn.
• Quy mô doanh nghiệp có mối tương quan nghịch biến ở mức ý nghĩa thống kê 5%. Các doanh nghiệp quy mô vốn hóa nhỏ có xác suất chi trả cổ tức tiền mặt cao hơn các doanh nghiệp quy mô lớn.
• Vòng quay vốn cổ phần có mối quan hệ đồng biến với xác suất chi trả cổ tức ở mức ý nghĩa 5%, trái ngược với quy luật nghịch biến tại thị trường phát triển như Mỹ. Thước đo thanh khoản của Liu có tác động âm nhưng rất yếu ở mức ý nghĩa 10%, trong khi tỷ số phi thanh khoản Amihud không có ý nghĩa thống kê.
• Rủi ro phi hệ thống có mối quan hệ nghịch chiều rõ rệt với quyết định chi trả cổ tức, trong khi rủi ro hệ thống, đòn bẩy tài chính và biến đại diện vòng đời không có ý nghĩa thống kê. Thuyết đáp ứng nhu cầu cổ tức của nhà đầu tư hoàn toàn không hiện diện tại sàn HOSE.

Thảo luận kết quả

Khả năng sinh lời vượt trội là động lực cơ bản nhất thúc đẩy doanh nghiệp chia cổ tức tiền mặt, phản ánh thực tế thị trường Việt Nam đề cao dòng tiền thực hơn là các chiến lược phát tín hiệu phức tạp. Quy mô doanh nghiệp mang dấu âm cho thấy các đơn vị quy mô nhỏ thường chịu áp lực dùng cổ tức tiền mặt để duy trì niềm tin của cổ đông và bù đắp cho mức độ nhận diện thương hiệu thấp.

Tác động yếu của tính thanh khoản chứng minh doanh nghiệp Việt Nam chưa xem xét mức độ thanh khoản của cổ phiếu như một tiêu chí cốt lõi khi hoạch định cổ tức, khác biệt hoàn toàn với kết luận của Banerjee năm 2007 tại Mỹ. Sự chi phối của rủi ro phi hệ thống tương đồng với phát hiện của Jing-Ming Kuo năm 2011 tại thị trường Anh, khẳng định tính bất ổn nội tại buộc doanh nghiệp phải giữ lại tiền mặt để dự phòng rủi ro.

Dữ liệu nghiên cứu được trực quan hóa hiệu quả qua biểu đồ kết hợp hai trục tung biểu diễn tỷ lệ doanh nghiệp trả cổ tức từ 68.29% năm 2005 lên 82.43% năm 2007 rồi hạ về 42.65% năm 2012 tương ứng với biến động vòng quay cổ phần. Bảng ma trận phân loại dự báo cho thấy khi tích hợp thêm biến thanh khoản và rủi ro, tỷ lệ dự báo chính xác tổng thể tăng dần từ 79.41% ở mô hình cơ sở lên 79.89% và đạt 80.17% ở mô hình toàn diện, trong khi mức sai lệch dự báo trung bình toàn giai đoạn giảm từ 5.28% xuống 5.12%.

Đề xuất và khuyến nghị

• Tối ưu hóa chính sách cổ tức tiền mặt dựa trên tỷ suất sinh lời thực tế: Ban điều hành doanh nghiệp cần xây dựng tỷ lệ chi trả cổ tức linh hoạt gắn liền với chỉ số ROA đạt từ 10% đến 15%, tránh cam kết cổ tức cố định khi dòng tiền chưa ổn định, thực hiện đánh giá định kỳ trong lộ trình 12 tháng.
• Kiểm soát rủi ro phi hệ thống và ổn định cấu trúc tài chính: Bộ phận quản trị rủi ro tại các công ty niêm yết cần thiết lập ngưỡng an toàn cho phương sai tỷ suất sinh lợi, duy trì mức dự phòng thanh khoản tối thiểu 10% tổng tài sản ngắn hạn nhằm bảo vệ chính sách cổ tức trong giai đoạn biến động 2 đến 3 năm.
• Nâng cao tính thanh khoản thị trường và chuẩn hóa minh bạch thông tin: Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cần mở rộng quy mô thị trường, khuyến khích nâng tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng lên trên 20% đến 30% đối với các công ty niêm yết trong kế hoạch trung hạn 3 đến 5 năm.
• Xây dựng danh mục đầu tư thu nhập dựa trên sàng lọc rủi ro riêng biệt: Các nhà quản lý quỹ và chuyên viên phân tích tài chính cần áp dụng mô hình chấm điểm kết hợp giữa ROA cao và rủi ro phi hệ thống thấp để đạt mục tiêu lợi suất kỳ vọng 12% đến 18% mỗi năm trong khung thời gian 1 đến 2 năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Ban lãnh đạo và Giám đốc Tài chính doanh nghiệp: Cung cấp khung tham chiếu định lượng để thiết lập chính sách phân phối cổ tức khoa học, cân đối giữa nhu cầu tái đầu tư và kỳ vọng của cổ đông trong từng chu kỳ kinh doanh.
• Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức tài chính: Ứng dụng các biến số ROA, quy mô và rủi ro phi hệ thống để xây dựng bộ lọc cổ phiếu chi trả cổ tức bền vững với tỷ suất cổ tức mục tiêu từ 5% đến 10%.
• Cơ quan quản lý nhà nước và Sở Giao dịch Chứng khoán: Tham khảo dữ liệu thực chứng để hoàn thiện cơ chế công bố thông tin minh bạch 100%, nâng cao chất lượng thanh khoản và bảo vệ quyền lợi cổ đông thiểu số.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu học thuật giá trị về ứng dụng mô hình hồi quy Logistic nâng cao trên chuỗi dữ liệu bảng 1054 quan sát của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

Tính thanh khoản tác động như thế nào đến quyết định chi trả cổ tức tiền mặt tại sàn HOSE?

Vòng quay vốn cổ phần có tác động thuận chiều ở mức ý nghĩa 5%, cho thấy cổ phiếu thanh khoản tốt có xác suất trả cổ tức cao hơn. Tuy nhiên mức độ giải thích của thanh khoản nhìn chung là yếu, chỉ giúp nâng độ chính xác dự báo toàn diện từ 79.41% lên 79.89%.

Yếu tố nào chi phối mạnh nhất đến chính sách cổ tức của các công ty niêm yết?

Khả năng sinh lời trên tổng tài sản là nhân tố quyết định quan trọng nhất với độ tin cậy 99%. Doanh nghiệp đạt ROA cao thể hiện dòng tiền dồi dào và sẵn sàng phân phối cổ tức tiền mặt thực chất cho cổ đông.

Thuyết đáp ứng nhu cầu cổ tức của nhà đầu tư có phù hợp với thực tiễn Việt Nam không?

Nghiên cứu kiểm định mối quan hệ giữa xu hướng trả cổ tức và phần bù cổ tức trễ một kỳ nhưng không tìm thấy ý nghĩa thống kê. Doanh nghiệp Việt Nam không điều chỉnh chính sách cổ tức chạy theo tâm lý thị hiếu ngắn hạn của nhà đầu tư.

Tại sao các doanh nghiệp quy mô nhỏ lại có xu hướng chi trả cổ tức tiền mặt nhiều hơn?

Hệ số hồi quy biến quy mô mang giá trị âm với mức ý nghĩa 5%. Doanh nghiệp vốn hóa nhỏ tại sàn HOSE chủ động dùng cổ tức tiền mặt đều đặn làm công cụ thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư và củng cố uy tín thị trường.

Rủi ro nào ảnh hưởng trực tiếp đến việc cắt giảm cổ tức tiền mặt?

Chỉ có rủi ro phi hệ thống tác động nghịch chiều có ý nghĩa thống kê đến quyết định chia cổ tức. Rủi ro hệ thống Beta không có tác động, và việc đưa rủi ro đặc thù vào mô hình giúp tỷ lệ phân loại chuẩn xác đạt mức 80.17%.

Kết luận

• Khẳng định khả năng sinh lời ROA là động lực nền tảng thúc đẩy tỷ lệ chi trả cổ tức tiền mặt với mức ý nghĩa 1%.
• Xác định tính thanh khoản thị trường có mối tương quan dương nhưng mức độ tác động tương đối yếu đến quyết định cổ tức.
• Chứng minh rủi ro phi hệ thống là rào cản chính làm suy giảm xác suất chi trả cổ tức tiền mặt của doanh nghiệp.
• Bác bỏ sự hiện diện của thuyết đáp ứng nhu cầu cổ tức tại thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn khảo sát.
• Xây dựng thành công mô hình hồi quy Logistic có khả năng dự báo chính xác 80.17% trên tổng số 1054 quan sát thực tế.

Đóng góp khoa học then chốt của luận văn là làm sáng tỏ bức tranh phân phối cổ tức thực tế tại Việt Nam, bác bỏ một số giả định lý thuyết của các thị trường phát triển. Trong giai đoạn 3 đến 5 năm tới, các nghiên cứu tiếp theo nên mở rộng cỡ mẫu sang sàn HNX và cập nhật các biến số kinh tế vĩ mô mới. Quý độc giả và các nhà nghiên cứu hãy vận dụng ngay các phát hiện định lượng này để hoàn thiện chiến lược quản trị tài chính doanh nghiệp và tối ưu hóa danh mục đầu tư chứng khoán.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. Giới thiệu tổng quan về nghiên cứu Chính sách cổ tức là một trong ba quyết định tài chính quan trọng trong doanh nghiệp. Mặc dù các nghiên cứu về chính sách cổ tức đã có rất nhiều nhưng nó vẫn luôn là vấn đề khiến các nhà nghiên cứu tài chính quan tâm và muốn khám phá hơn nữa. Ở Việt Nam hiện nay cũng ngày càng có nhiều nghiên cứu về một trong các chính sách tài chính quan trọng này.

Tuy nhiên hầu hết các nghiên cứu đều tập trung vào vấn đề chính sách cổ tức và giá trị doanh nghiệp hoặc phân tích các nhân tố tác động đến chính sách cổ tức, các nhân tố này thường là các đặc trưng của công ty như quy mô, khả năng sinh lợi, cấu trúc vốn hay chính sách của nhà nước như thuế thu nhập cá nhân… nhưng chưa thấy có nghiên cứu định lượng nào về mối quan hệ giữa các hoạt động giao dịch trên thị trường chứng khoán với chính sách cổ tức của doanh nghiệp. Thêm nữa, xuất phát từ thực tiễn trong bối cảnh nền kinh tế khó khăn, tiền mặt và tài sản thanh khoản làm vua nhưng giao dịch trên thị trường chứng khoán lại vô cùng ảm đạm, cổ tức tiền mặt càng được các nhà đầu tư quan tâm nhiều hơn thì có một câu hỏi được đặt ra đó là liệu các doanh nghiệp có tăng hình thức chi trả cổ tức bằng tiền mặt để thu hút các nhà đầu tư hay không? Suy rộng ra là chính sách cổ tức có liên quan đến tình trạng thanh khoản trên thị trường chứng khoán hay không? Tìm hiểu các nghiên cứu trên thế giới thì thấy rằng có rất nhiều bằng chứng thực nghiệm cả trực tiếp lẫn gián tiếp cho thấy mối quan hệ giữa chính sách chi trả cổ tức và tính thanh khoản trên thị trường chứng khoán như nghiên cứu của Banerjee và các đồng sự(2007), Brockman và các đồng sự(2008), Takaaki Hoda và Jun Uno(2011), Jing Ming Kuo và các đồng sự (2011)…Chính vì vậy, bài luận văn đi kiểm tra thực nghiệm về mối quan hệ này trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Theo các nghiên cứu này thì khả năng các công ty chi trả cổ tức bằng tiền mặt và tính thanh khoản của thị trường chứng khoán có mối quan hệ nghịch chiều LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 với nhau. Tức chứng khoán nào có tính thanh khoản càng thấp thì xác suất công ty đó chi trả cổ tức tiền mặt sẽ càng cao và ngược lại.

Lý thuyết MM cho rằng, trong thị trường vốn hiệu quả và hoàn hảo, chính sách cổ tức không tác động đến giá trị doanh nghiệp, bởi trong thị trường này các nhà đầu tư có thể ngay lập tức mua bán chuyển đổi chứng khoán một cách dễ dàng mà không phải gánh chịu bất cứ chi phí giao dịch trực tiếp hay gián tiếp nào và vì vậy không làm thay đổi giá của chứng khoán. Theo Banerjee và các đồng sự (2007) một trong những giả định đáng lưu ý của lập luận này, đặt nền tảng cho nghiên cứu về mối quan hệ giữa chính sách chi trả cổ tức với tính thanh khoản của chứng khoán là vấn đề liên quan đến chi phí giao dịch. Trong thị trường không có chi phí giao dịch, các nhà đầu tư với nhu cầu thanh khoản (nhu cầu tiền mặt) của mình sẽ tự tạo ra cổ tức bằng cách bán một khoảng cổ phần thích hợp đang nắm giữ, kết quả là sẽ không có sự khác biệt giữa việc họ nhận được cổ tức tiền mặt và việc bán một phần cổ phiếu của mình.