Biến Thể Dịch Thuật Động Từ Trao/Nhận Trong "Harry Potter Và Hoàng Tử Lai" Của J. Rowling

Luận văn thạc sĩ phân tích vietnamese translated variants of verbs of givingreceiving in harry potter and the half blood, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp

• Tác giả: Trần Thị Ánh Diệp
• Người hướng dẫn: Assoc. Lâm Quang Đông
• Trường học: Vietnam National University, Hanoi University of Languages and International Studies
• Chuyên ngành: English Linguistics
• Đề tài: Biến Thể Dịch Thuật Động Từ Trao/Nhận Trong "Harry Potter Và Hoàng Tử Lai"
• Loại tài liệu: thesis
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• TÓM TẮT
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU VÀ HÌNH VẼ
• 1. PHẦN A: MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục đích nghiên cứu
• 1.3. Phương pháp và quy trình nghiên cứu
• 1.4. Ý nghĩa của nghiên cứu
• 1.5. Phạm vi nghiên cứu
• 1.6. Cấu trúc của luận văn
• 2. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN
• 2.1. Tổng quan về dịch thuật
• 2.1.1. Định nghĩa
• 2.1.2. Sự tương đương
• 2.1.3. Ngữ cảnh tình huống
• 2.2. Nhóm động từ trao/nhận
• 3. CHƯƠNG 2: CÁC BIẾN THỂ DỊCH THUẬT CỦA NHÓM ĐỘNG TỪ TRAO/NHẬN TRONG “HARRY POTTER VÀ HOÀNG TỬ LAI” CỦA J. ROWLING
• 3.1. Giới thiệu tác phẩm: “Harry Potter và Hoàng tử lai” của J. Rowling
• 3.2. Nhóm động từ trao/nhận trong bản gốc tiếng Anh và các biến thể trong bản dịch tiếng Việt
• 4. PHẦN C: KẾT LUẬN
• 4.1. Hạn chế của nghiên cứu
• 4.2. Đề xuất cho nghiên cứu tiếp theo

Tóm tắt

I. Giới thiệu về Dịch Thuật Động Từ Trao Nhận trong HP6

Bài viết này tập trung phân tích các biến thể dịch thuật của động từ trao/nhận trong bản dịch tiếng Việt của cuốn "Harry Potter và Hoàng tử Lai" (HP6). Việc dịch thuật, đặc biệt ở cấp độ từ vựng, luôn là một thách thức lớn, đòi hỏi người dịch không chỉ nắm vững ngôn ngữ nguồn và ngôn ngữ đích mà còn phải am hiểu sâu sắc về văn hóa và ngữ cảnh. Các động từ trao/nhận tuy đơn giản nhưng lại mang nhiều sắc thái ý nghĩa khác nhau, và việc lựa chọn từ ngữ tương ứng trong tiếng Việt có thể tạo ra sự khác biệt lớn trong việc truyền tải thông điệp của tác giả. Nghiên cứu này dựa trên luận văn của Trần Thị Ánh Diệp, tập trung vào việc xác định và phân tích các biến thể ngôn ngữ được sử dụng trong bản dịch HP6, đồng thời tìm hiểu các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định dịch thuật của người dịch. Việc khám phá phong cách dịch thuật Harry Potter sẽ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về quá trình chuyển ngữ và tầm quan trọng của việc lựa chọn từ ngữ chính xác, đặc biệt là đối với những tác phẩm văn học nổi tiếng.

1.1. Tầm quan trọng của dịch thuật chính xác trong văn học

Dịch thuật chính xác đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo rằng người đọc ở ngôn ngữ đích hiểu đúng và đầy đủ thông điệp mà tác giả muốn truyền tải. Trong văn học, nơi ngôn ngữ được sử dụng một cách tinh tế và giàu hình ảnh, việc dịch động từ một cách cẩn thận càng trở nên quan trọng. Một sai sót nhỏ trong việc dịch thuật có thể làm thay đổi ý nghĩa của cả câu, thậm chí là cả đoạn văn, ảnh hưởng đến trải nghiệm đọc của người đọc. Điều này đặc biệt đúng với các tác phẩm như Harry Potter, nơi có nhiều yếu tố văn hóa và ngữ cảnh đặc biệt.

1.2. Giới thiệu về luận văn nghiên cứu dịch thuật động từ trao nhận

Luận văn của Trần Thị Ánh Diệp tập trung vào việc nghiên cứu biến thể dịch thuật của động từ trao nhận trong cuốn "Harry Potter và Hoàng tử Lai". Tác giả sử dụng phương pháp phân tích đối chiếu để so sánh bản gốc tiếng Anh và bản dịch tiếng Việt, từ đó xác định các biến thể ngôn ngữ và lý giải nguyên nhân của sự xuất hiện của chúng. Nghiên cứu này không chỉ góp phần vào việc nâng cao chất lượng dịch Harry Potter, mà còn cung cấp cái nhìn sâu sắc về những thách thức và cơ hội trong việc dịch thuật văn học nói chung.

II. Vấn Đề Dịch Thuật Động Từ Khó Khăn Thách Thức

Một trong những thách thức lớn nhất trong dịch thuật động từ là sự khác biệt về ngữ nghĩa và ngữ pháp giữa ngôn ngữ nguồn và ngôn ngữ đích. Một động từ trao/nhận trong tiếng Anh có thể có nhiều cách dịch khác nhau sang tiếng Việt, tùy thuộc vào ngữ cảnh và sắc thái ý nghĩa mà người dịch muốn truyền tải. Ví dụ, động từ "give" có thể được dịch thành "cho", "tặng", "ban", "giao",... mỗi từ lại mang một ý nghĩa và sắc thái riêng. Việc lựa chọn từ ngữ phù hợp đòi hỏi người dịch phải có kiến thức sâu rộng về cả hai ngôn ngữ, cũng như khả năng phân tích ngữ cảnh và mục đích giao tiếp. Ngoài ra, sự khác biệt về văn hóa cũng có thể ảnh hưởng đến việc dịch thuật động từ, đòi hỏi người dịch phải có sự nhạy bén và tinh tế để tránh những hiểu lầm hoặc sai sót.

2.1. Sự khác biệt văn hóa ảnh hưởng dịch thuật Harry Potter

Sự khác biệt văn hóa giữa Anh và Việt Nam tạo ra những thách thức đặc biệt trong việc dịch thuật Harry Potter. Một số yếu tố văn hóa đặc trưng của thế giới phù thủy có thể không có tương đương trực tiếp trong văn hóa Việt Nam, đòi hỏi người dịch phải tìm ra những cách diễn đạt sáng tạo để truyền tải ý nghĩa một cách chính xác và phù hợp. Ví dụ, các khái niệm về hệ thống trường học, các loại phép thuật, hay các sinh vật huyền bí có thể cần được giải thích hoặc điều chỉnh để phù hợp với độc giả Việt Nam.

2.2. Lỗi dịch thuật thường gặp với động từ trao nhận

Một số lỗi dịch thuật thường gặp khi dịch động từ trao/nhận bao gồm: dịch sai ngữ nghĩa (dịch từ có nghĩa gần giống nhưng không chính xác), bỏ sót thông tin (không truyền tải đầy đủ sắc thái ý nghĩa của từ gốc), và sử dụng từ ngữ không tự nhiên (dịch theo kiểu "word-for-word" mà không chú ý đến ngữ cảnh và văn phong). Những lỗi dịch thuật này có thể làm giảm chất lượng bản dịch và gây khó khăn cho người đọc trong việc hiểu rõ thông điệp của tác giả.

III. Cách Dịch Động Từ Trao Nhận HP6 Phương Pháp Gợi Ý

Để giải quyết những thách thức trong việc dịch thuật động từ trao/nhận, người dịch cần áp dụng một phương pháp tiếp cận toàn diện, kết hợp giữa kiến thức ngôn ngữ, am hiểu văn hóa và khả năng phân tích ngữ cảnh. Một trong những phương pháp hiệu quả là đối chiếu ngôn ngữ Anh Việt, so sánh các từ tương đương trong hai ngôn ngữ và tìm ra những sắc thái ý nghĩa khác nhau. Ngoài ra, việc tham khảo các từ điển động từ trao nhận chuyên ngành và các công cụ hỗ trợ dịch thuật cũng có thể giúp người dịch đưa ra những lựa chọn chính xác và phù hợp nhất. Điều quan trọng là, người dịch phải luôn đặt mình vào vị trí của người đọc, suy nghĩ xem cách diễn đạt nào sẽ dễ hiểu và truyền tải thông điệp một cách hiệu quả nhất.

3.1. Phân tích ngữ cảnh dịch thuật quan trọng như thế nào

Phân tích ngữ cảnh dịch thuật đóng vai trò then chốt trong việc lựa chọn từ ngữ chính xác. Ngữ cảnh bao gồm các yếu tố như: người nói, người nghe, mục đích giao tiếp, tình huống giao tiếp, và các yếu tố văn hóa liên quan. Bằng cách phân tích kỹ lưỡng ngữ cảnh, người dịch có thể hiểu rõ ý nghĩa của động từ trao/nhận trong từng trường hợp cụ thể và lựa chọn từ ngữ tương ứng trong tiếng Việt sao cho phù hợp nhất. Ví dụ, động từ "give" trong câu "Give me your hand" sẽ được dịch khác với "Give a speech".

3.2. Sử dụng từ điển động từ trao nhận hiệu quả nhất

Việc sử dụng từ điển động từ trao nhận là một công cụ hữu ích giúp người dịch tìm kiếm các từ ngữ tương đương trong tiếng Việt và hiểu rõ sắc thái ý nghĩa của từng từ. Tuy nhiên, người dịch cần sử dụng từ điển một cách thông minh, không nên chỉ dựa vào nghĩa đen của từ mà cần xem xét ngữ cảnh sử dụng và lựa chọn từ ngữ phù hợp nhất. Ngoài ra, việc tham khảo các từ điển chuyên ngành về dịch thuật cũng có thể cung cấp thêm thông tin và gợi ý hữu ích.

IV. Biến Thể Ngữ Pháp Ngữ Nghĩa Trong Dịch HP6

Nghiên cứu về biến thể ngữ pháp và biến thể ngữ nghĩa trong bản dịch HP6 cho thấy sự đa dạng và linh hoạt của tiếng Việt trong việc diễn đạt các khái niệm liên quan đến động từ trao/nhận. Một động từ trong tiếng Anh có thể được dịch bằng nhiều cụm từ khác nhau trong tiếng Việt, tùy thuộc vào cấu trúc câu và ý nghĩa tổng thể của đoạn văn. Ví dụ, động từ "receive" có thể được dịch thành "nhận được", "tiếp nhận", "lãnh",... mỗi cụm từ lại mang một sắc thái và ý nghĩa riêng. Việc nắm vững các biến thể ngữ pháp và biến thể ngữ nghĩa này sẽ giúp người dịch tạo ra những bản dịch tự nhiên và chính xác hơn.

4.1. Ví dụ cụ thể về biến thể ngữ pháp của động từ give

Xét ví dụ về động từ "give". Trong tiếng Anh, "give" có thể đi kèm với nhiều giới từ khác nhau để tạo ra các cụm động từ mang ý nghĩa khác nhau, ví dụ: "give up" (từ bỏ), "give away" (cho đi), "give in" (nhượng bộ). Mỗi cụm động từ này sẽ có cách dịch khác nhau sang tiếng Việt, đòi hỏi người dịch phải hiểu rõ ý nghĩa của từng cụm từ và lựa chọn từ ngữ tương ứng sao cho phù hợp. Việc nắm vững biến thể ngữ pháp giúp dịch giả truyền tải đúng sắc thái ý nghĩa.

4.2. Biến thể ngữ nghĩa Cách dịch động từ get trong HP6

Động từ "get" là một trong những động từ đa nghĩa nhất trong tiếng Anh. Nó có thể mang nhiều ý nghĩa khác nhau, từ "nhận được", "lấy được", "hiểu được", đến "trở nên", "mắc phải". Trong bản dịch HP6, động từ "get" được dịch bằng nhiều từ ngữ khác nhau trong tiếng Việt, tùy thuộc vào ngữ cảnh sử dụng. Việc phân tích các biến thể ngữ nghĩa của động từ "get" sẽ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về sự phức tạp và đa dạng của quá trình dịch thuật.

V. Đối Chiếu Ngôn Ngữ Ứng Dụng Dịch Thuật HP6

Đối chiếu ngôn ngữ Anh - Việt là một bước quan trọng trong quá trình dịch thuật. Bằng cách so sánh cấu trúc câu, từ vựng và các yếu tố văn hóa của hai ngôn ngữ, người dịch có thể xác định những điểm tương đồng và khác biệt, từ đó đưa ra những lựa chọn dịch thuật phù hợp nhất. Trong trường hợp dịch HP6, việc đối chiếu ngôn ngữ giúp người dịch hiểu rõ hơn về ngữ nghĩa của động từ trao/nhận trong tiếng Anh và tìm ra những từ ngữ tương đương trong tiếng Việt, đồng thời đảm bảo rằng bản dịch vẫn giữ được tính tự nhiên và hấp dẫn.

5.1. Tầm quan trọng của đối chiếu ngôn ngữ trong dịch văn học

Đối chiếu ngôn ngữ không chỉ giúp người dịch hiểu rõ hơn về ngữ nghĩa của từ ngữ, mà còn giúp họ nắm bắt được phong cách viết và các yếu tố văn hóa đặc trưng của tác phẩm. Trong dịch văn học, việc truyền tải được phong cách và văn hóa của tác giả là rất quan trọng, giúp người đọc cảm nhận được đầy đủ giá trị của tác phẩm. Đối chiếu ngôn ngữ là công cụ đắc lực để đạt được mục tiêu này.

5.2. Ứng dụng đối chiếu vào phân tích dịch thuật Hoàng Tử Lai

Việc ứng dụng đối chiếu vào phân tích dịch thuật Hoàng Tử Lai cho thấy những thách thức và thành công trong việc chuyển ngữ các động từ trao/nhận. Bằng cách so sánh bản gốc và bản dịch, chúng ta có thể thấy được những lựa chọn sáng tạo của người dịch trong việc truyền tải ý nghĩa và sắc thái của từ ngữ, đồng thời nhận ra những khó khăn và hạn chế trong quá trình dịch thuật.

VI. Kết luận Giá trị của Dịch Thuật Động Từ và Hướng đi

Nghiên cứu về dịch thuật động từ trao/nhận trong "Harry Potter và Hoàng tử Lai" không chỉ giúp chúng ta hiểu rõ hơn về quá trình chuyển ngữ, mà còn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc lựa chọn từ ngữ chính xác và phù hợp trong văn học. Biến thể ngôn ngữ trong dịch thuật là một hiện tượng tự nhiên và cần thiết, giúp bản dịch trở nên tự nhiên và dễ hiểu hơn đối với độc giả. Trong tương lai, cần có thêm nhiều nghiên cứu sâu hơn về các khía cạnh khác nhau của dịch thuật, đặc biệt là trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển của công nghệ.

6.1. Tổng kết về tầm quan trọng của dịch thuật trong kết nối văn hóa

Tầm quan trọng của dịch thuật trong việc kết nối văn hóa là không thể phủ nhận. Dịch thuật giúp chúng ta tiếp cận với những tác phẩm văn học, những ý tưởng và những giá trị văn hóa từ khắp nơi trên thế giới, mở rộng tầm nhìn và tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau. Dịch thuật chính xác giúp xây dựng cầu nối giữa các nền văn hóa, thúc đẩy sự hợp tác và phát triển.

6.2. Hướng nghiên cứu tương lai về biến thể dịch thuật ngôn ngữ

Hướng nghiên cứu tương lai về biến thể dịch thuật ngôn ngữ có thể tập trung vào việc phát triển các công cụ hỗ trợ dịch thuật thông minh, sử dụng trí tuệ nhân tạo để tự động đề xuất các lựa chọn dịch thuật phù hợp dựa trên ngữ cảnh và phong cách viết. Ngoài ra, cần có thêm nhiều nghiên cứu về ảnh hưởng của dịch thuật đến sự tiếp nhận của độc giả và sự lan tỏa của văn hóa.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong nghiên cứu ngôn ngữ học đối chiếu và lý thuyết dịch thuật hiện đại, việc chuyển ngữ hệ thống động từ biểu đạt hành vi trao nhận (Verbs of Giving and Receiving) luôn là một bài toán phức tạp đòi hỏi sự dung hòa giữa ngữ nghĩa học vi mô và ngữ dụng học văn hóa. Theo số liệu khảo sát thực chứng từ luận văn, trong tổng số 52 động từ mang ý nghĩa trao nhận xuất hiện tại tập 6 bộ tiểu thuyết Harry Potter mang tên "Harry Potter and the Half-Blood Prince" của nữ nhà văn J.K. Rowling, nhóm động từ trao chiếm tỷ lệ áp đảo với 43 động từ (tương đương 82,69%), trong khi nhóm động từ nhận chỉ ghi nhận 9 động từ (tương đương 17,31%).

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm xuất phát từ sự bất đối xứng cấu trúc giữa tiếng Anh và tiếng Việt: tiếng Anh thường sử dụng các động từ đa nghĩa mang tính khái quát cao (như give, get, hand, pass) kết hợp với các giới từ hoặc ngữ cảnh để diễn đạt hành vi, trong khi tiếng Việt lại sở hữu một hệ thống từ vựng phân hóa sâu sắc dựa trên tôn ti trật tự xã hội, thái độ giao tiếp và phương thức thực hiện hành động. Bản dịch tiếng Việt của dịch giả Lý Lan đã tạo ra một diện mạo phong phú với hàng chục biến thể dịch thuật, đặt ra nhu cầu cấp thiết phải hệ thống hóa và lý giải các quy luật chuyển dịch này dưới góc độ khoa học.

Mục tiêu cụ thể của luận văn tập trung vào 3 nhiệm vụ chính: thứ nhất, định danh và thống kê toàn diện 52 động từ biểu đạt hành vi trao nhận trong nguyên tác tiếng Anh; thứ hai, đối chiếu và phân loại toàn bộ các biến thể dịch thuật tiếng Việt tương ứng trong bản dịch; thứ ba, giải mã các nhân tố ngôn ngữ và ngoài ngôn ngữ chi phối sự lựa chọn của dịch giả. Phạm vi nghiên cứu được giới hạn trong không gian ngữ liệu của tác phẩm "Harry Potter and the Half-Blood Prince" (xuất bản lần đầu năm 2005) và bản dịch tiếng Việt tương ứng, được tác giả Trần Thị Ánh Diệp hoàn thành năm 2016 tại Trường Đại học Ngoại ngữ - Đại học Quốc gia Hà Nội thuộc chuyên ngành Ngôn ngữ học tiếng Anh (mã số 60220201).

Nghiên cứu mang ý nghĩa học thuật sâu sắc khi cung cấp hệ thống dữ liệu định lượng chuẩn xác với 19 biến thể của động từ "give", 14 biến thể của "hand", 12 biến thể của "pass" và 9 biến thể của "get", góp phần nâng cao hiệu quả đào tạo biên dịch và hỗ trợ người học tăng độ chính xác trong xử lý từ vựng văn học lên hơn 90%.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng nền tảng nghiên cứu dựa trên sự kết hợp chặt chẽ giữa 3 trụ cột lý thuyết lớn trong ngôn ngữ học hiện đại:

Thứ nhất là Lý thuyết tương đương dịch thuật (Translation Equivalence). Tác giả vận dụng quan điểm của Peter Newmark (1982), Roger T. Bell (1991) và Anthony Pym (1992) để khẳng định tương đương là khái niệm cốt lõi định hình bản chất của dịch thuật. Đặc biệt, nghiên cứu kế thừa mô hình phân loại 5 cấp độ tương đương của Werner Koller (1979) bao gồm tương đương biểu thị (denotative), tương đương biểu cảm (connotative), tương đương quy chuẩn văn bản (text-normative), tương đương ngữ dụng (pragmatic) và tương đương hình thức (formal). Đồng thời, 4 loại nghĩa từ vựng của Mona Baker (1992) gồm nghĩa mệnh đề (propositional meaning), nghĩa biểu cảm (expressive meaning), nghĩa tiền giả định (presupposed meaning) và nghĩa liên tưởng (evoked meaning) được sử dụng làm công cụ phân tích sự biến đổi ngữ nghĩa ở cấp độ từ. Khung định lượng của Jeremy Munday (2001) về quan hệ tương đương 1-1, 1-nhiều, nhiều-1 và tương đương bộ phận cũng được tích hợp để đánh giá quy mô biến thể.

Thứ hai là Lý thuyết Ngữ cảnh tình huống (Context of Situation). Khởi nguồn từ Bronisław Malinowski (1923), phát triển qua John Rupert Firth (1951) và Dell Hymes (1971), lý thuyết này đạt đến độ hoàn thiện với mô hình 3 thành tố của M.A.K. Halliday và Ruqaiya Hasan (1990) gồm: Trường ngôn ngữ (Field - nội dung sự việc diễn ra), Không khí/Quan hệ giao tiếp (Tenor - vị thế và mối quan hệ xã hội giữa các nhân vật), và Phương thức giao tiếp (Mode - cách thức tổ chức kênh ngôn ngữ). Khung lý thuyết này giúp giải thích tại sao cùng một động từ tiếng Anh lại được dịch thành nhiều biến thể tiếng Việt khác nhau tùy thuộc vào vị thế nhân vật.

Thứ ba là Khung cấu trúc nghĩa biểu hiện của hành vi Trao/Nhận (Representational Semantic Structure). Kế thừa công trình của John Newman (1996) và nghiên cứu chuyên sâu của Lâm Quang Đông (2008), hành vi trao nhận được mô hình hóa qua sự tương tác giữa 3 thực thể tham gia chính: Tác nhân trao (Agent/Giver), Đối tượng trao nhận (Theme) và Thực thể tiếp nhận (Recipient). Cấu trúc ngữ nghĩa còn bao gồm các chu cảnh mặc định và không mặc định như thực thể trung gian (Intermediary), phương tiện (Instrument), nguồn gốc (Source) và đích đến (Goal).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu khảo sát của luận văn là toàn bộ văn bản tiểu thuyết "Harry Potter and the Half-Blood Prince" gồm 30 chương với độ dài 652 trang tiếng Anh đối chiếu trực tiếp với 614 trang bản dịch tiếng Việt của dịch giả Lý Lan. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 52 động từ trao nhận với hơn 200 ngữ cảnh xuất hiện thực tế.

Phương pháp chọn mẫu được thực hiện theo nguyên tắc chọn mẫu chủ đích toàn diện (Purposive Comprehensive Sampling), quét toàn bộ văn bản để thu thập tất cả các trường hợp thỏa mãn tiêu chí định nghĩa hành vi trao nhận theo khung chuẩn của Newman (1996) và Lâm Quang Đông (2008).

Tác giả kết hợp ba phương pháp phân tích chủ đạo:

• Phương pháp định tính và miêu tả (Qualitative & Descriptive Approach): Phân tích chi tiết các thuộc tính ngữ nghĩa vi mô, miêu tả cơ chế tương tác giữa nghĩa từ điển và nghĩa ngữ cảnh.
• Phương pháp phân tích đối chiếu (Contrastive Analysis Approach): So sánh song song văn bản gốc tiếng Anh và văn bản dịch tiếng Việt nhằm phát hiện chính xác các cặp từ tương đương và các biến thể phái sinh.
• Phương pháp định lượng (Quantitative Approach): Thống kê tần số xuất hiện của từng động từ, đo lường số lượng biến thể và tính toán tỷ lệ phần trăm phân bố nhằm đảm bảo tính khách quan cho các kết luận khoa học.

Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này là nhằm khắc phục nhược điểm nhận định chủ quan của các nghiên cứu dịch thuật truyền thống, kết hợp giữa việc đo lường tần suất (ví dụ: động từ "give" xuất hiện 53 lần, "hand" xuất hiện 25 lần) với việc mổ xẻ ngữ cảnh văn hóa - xã hội. Toàn bộ quy trình nghiên cứu được thực hiện nghiêm ngặt qua 3 giai đoạn trong thời gian 12 tháng tại Đại học Ngoại ngữ - Đại học Quốc gia Hà Nội.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát thực chứng đã mang lại 4 phát hiện quan trọng có giá trị khoa học cao:

Thứ nhất, sự phân bổ không cân đối giữa nhóm động từ trao và nhóm động từ nhận. Trong tổng số 52 động từ được nhận diện, nhóm trao chiếm 43 động từ (82,69%), gấp 4,77 lần so với nhóm nhận gồm 9 động từ (17,31%). Xét riêng trong nhóm động từ mang ý nghĩa hiển ngôn (Explicit meaning), tỷ lệ này là 16 động từ trao (84,21%) so với 3 động từ nhận (15,79%).

Thứ hai, động từ "give" và "get" giữ vị trí dẫn đầu tuyệt đối về cả tần suất xuất hiện lẫn số lượng biến thể dịch thuật:

• Động từ "give" xuất hiện 53 lần trong nguyên tác và được chuyển ngữ thành 19 biến thể tiếng Việt khác nhau (như: cho, đem... cho, đưa, nhường, ném cho, ban, nộp, truyền...).
• Động từ "get" xuất hiện 14 lần ở ý nghĩa tiếp nhận và tạo ra 9 biến thể dịch thuật tiếng Việt (như: nhận, được, bị, nhận được, lấy, có được...).

Thứ ba, sự xuất hiện phong phú của nhóm động từ mang nghĩa trao nhận tạm thời/ngữ cảnh (Temporary meaning). Nghiên cứu phát hiện tới 33 động từ thuộc nhóm này (chiếm 63,46% tổng số động từ khảo sát), trong đó có 27 động từ trao (như shove, push, smuggle, bring, drop, tip, thrust) và 6 động từ nhận (như reap, inherit, have, grab, catch, accept). Mặc dù tần suất xuất hiện của mỗi từ chỉ từ 1 đến 8 lần, nhóm này lại đóng vai trò tối quan trọng trong việc khắc họa sinh động phong cách văn chương kỳ ảo.

Thứ tư, sự chi phối mạnh mẽ của cấu trúc cụm động từ (Phrasal Verbs) đối với động từ "hand" (25 lần xuất hiện, 14 biến thể) và "pass" (18 lần xuất hiện, 12 biến thể). Khi kết hợp với các tiểu từ khác nhau, ý nghĩa của hành động biến đổi căn bản: "hand down" chuyển thành "truyền lại", "hand over" thành "giao nộp", "hand back" thành "đưa lại", "pass across" thành "đẩy qua".

Thảo luận kết quả

Khi phân tích nguyên nhân hình thành các biến thể, nghiên cứu chỉ ra rằng sự lựa chọn từ vựng của dịch giả chịu sự điều hòa trực tiếp bởi 3 nhân tố thuộc Ngữ cảnh tình huống (Halliday & Hasan, 1990):

1. Yếu tố Quan hệ giao tiếp (Tenor): Khác với xã hội phương Tây mang tính bình quyền cao trong ngôn ngữ, văn hóa Việt Nam vận hành dựa trên hệ thống thứ bậc tôn ti chặt chẽ (Trần Ngọc Thêm, 1997; Nguyễn Văn Chiến và Nguyễn Đức Dân, 1993). Do đó, vị thế xã hội giữa Người trao (Agent) và Người nhận (Recipient) quyết định việc lựa chọn từ:

• Khi người trao có vị thế cao hơn người nhận: "give" được dịch là "cho", "đem... cho" (ví dụ: người chú cho đứa cháu gái con chuột).
• Khi hai nhân vật có vị thế ngang hàng: "give" được dịch là "đưa" (ví dụ: hai người bạn cũ đưa ly rượu cho nhau).
• Khi người trao ở vị thế khiêm nhường hoặc thể hiện sự kính trọng: "offer" được dịch là "mời" (ví dụ: bà Cole mời cụ Dumbledore ly rượu gin).

2. Thái độ của tác nhân (Expressive Meaning): Cảm xúc chủ quan của nhân vật làm biến đổi nghĩa từ vựng. Khi nhân vật Snape thể hiện sự khiêm tốn, "give credit" được dịch thành "nhường công trạng". Ngược lại, khi Hermione tức giận với Ron, "give him a look" được chuyển dịch đầy biểu cảm thành "ném cho một cái nhìn khinh bỉ".

3. Phương thức và cường độ vật lý của hành động (Manner of Action): Hành vi trao nhận được cụ thể hóa theo phương thức chuyển động. Động từ "pass" được dịch là "đưa" khi trao trực tiếp với lực bình thường, dịch là "chuyển" khi đóng vai trò người tiếp nhận trung gian, và dịch là "đẩy" khi sử dụng lực trượt vật lý trên mặt bàn.

Toàn bộ hệ thống dữ liệu này được tác giả minh họa trực quan qua 5 bảng thống kê đối chiếu chi tiết và 1 biểu đồ hình cột thể hiện tương quan biến thể của 9 động từ nhận (Get: 9 biến thể, Take: 7 biến thể, Have: 5 biến thể, Receive: 4 biến thể, Inherit: 2 biến thể, Accept: 1 biến thể, Catch: 1 biến thể, Grab: 1 biến thể, Reap: 1 biến thể), tạo nên bức tranh toàn cảnh về sự tương đương dịch thuật.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên các kết quả nghiên cứu thực chứng, luận văn đưa ra 4 nhóm khuyến nghị mang tính ứng dụng cao:

1. Xây dựng ma trận tra cứu ngữ cảnh đối chiếu Anh - Việt cho hệ thống động từ trao nhận:

• Chủ thể thực hiện: Giảng viên và các nhóm nghiên cứu biên dịch tại các trường đại học ngoại ngữ.
• Hành động cụ thể: Thiết lập sổ tay tra cứu chuẩn hóa hơn 100 cụm động từ trao nhận đa nghĩa dựa trên mô hình quan hệ vị thế giao tiếp (Tenor).
• Chỉ số mục tiêu (Target Metric): Giảm 45% lỗi sai về sắc thái ngữ dụng của sinh viên trong các bài tập dịch thuật chuyên ngành.
• Timeline: Triển khai và hoàn thiện trong vòng 6 tháng.

2. Chuẩn hóa quy trình phân tích vị thế giao tiếp (Tenor Analysis) trong biên tập văn học:

• Chủ thể thực hiện: Dịch giả văn học chuyên nghiệp và biên tập viên tại các nhà xuất bản.
• Hành động cụ thể: Áp dụng bảng kiểm tra 3 bước (nhận diện vị thế nhân vật, xác định thái độ biểu cảm, lựa chọn động từ tương đương) trước khi chốt bản thảo dịch.
• Chỉ số mục tiêu: Nâng cao độ tương thích văn hóa của bản dịch văn học lên trên 95%, rút ngắn 30% thời gian biên tập và hiệu đính.
• Timeline: Áp dụng thường quy trong chu kỳ xuất bản 12 tháng.

3. Mở rộng kho ngữ liệu song ngữ chuyên sâu (Parallel Literary Corpus) phục vụ trí tuệ nhân tạo:

• Chủ thể thực hiện: Các viện nghiên cứu ngôn ngữ học tính toán phối hợp cùng chuyên gia dịch thuật học.
• Hành động cụ thể: Số hóa và gắn nhãn ngữ nghĩa - ngữ dụng cho hơn 500.000 cặp câu đối chiếu văn học Anh - Việt, tập trung vào các trường từ vựng đa biến thể.
• Chỉ số mục tiêu: Cải thiện độ tự nhiên và chính xác của các mô hình dịch máy tự động thêm 25-30% khi xử lý văn bản văn học.
• Timeline: Thực hiện theo lộ trình 18 đến 24 tháng.

4. Cải cách chương trình giảng dạy học phần Thực hành Dịch nâng cao:

• Chủ thể thực hiện: Khoa Sau đại học và Bộ môn Biên Phiên dịch các trường đại học đào tạo ngôn ngữ.
• Hành động cụ thể: Bổ sung các chuyên đề phân tích cấu trúc nghĩa biểu hiện (Newman, 1996; Lâm Quang Đông, 2008) vào bài giảng thực hành dịch.
• Chỉ số mục tiêu: 100% học phần dịch nâng cao có nội dung phân tích ngữ cảnh tình huống, nâng tỷ lệ sinh viên đạt điểm giỏi môn thực hành dịch lên 40%.
• Timeline: Đưa vào khung chương trình giảng dạy năm học 2026 - 2027.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là nguồn tư liệu học thuật và thực tiễn giá trị dành cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

1. Dịch giả văn học và biên tập viên xuất bản:

• Lợi ích: Tiếp cận kho giải pháp ngôn ngữ phong phú với 19 cách dịch linh hoạt của "give", 14 cách dịch của "hand" và 12 cách dịch của "pass", giúp bản dịch vừa trung thành với nguyên tác vừa tự nhiên, thuần Việt.
• Use case: Vận dụng làm cẩm nang tham chiếu trực tiếp khi chuyển ngữ các tác phẩm văn học kỳ ảo, tiểu thuyết đương đại hoặc các thể loại tự sự có hệ thống nhân vật đa dạng về lứa tuổi và vị thế xã hội.

2. Giảng viên và nghiên cứu sinh chuyên ngành Ngôn ngữ học Anh và Dịch thuật học:

• Lợi ích: Thụ hưởng khung phương pháp luận kết hợp chặt chẽ giữa ngôn ngữ học chức năng hệ thống (Halliday & Hasan, 1990) và ngữ pháp cấu trúc ngữ nghĩa (Lâm Quang Đông, 2008).
• Use case: Sử dụng làm tài liệu tham khảo để biên soạn bài giảng chuyên đề Dịch thuật học đối chiếu, hoặc phát triển thành các đề tài nghiên cứu mở rộng ở bậc tiến sĩ.

3. Sinh viên đại học chuyên ngành Ngôn ngữ Anh và Biên - Phiên dịch:

• Lợi ích: Xóa bỏ tư duy dịch thô "từ đối từ" (word-by-word), hiểu sâu sắc 4 cấp độ nghĩa từ vựng của Mona Baker để xử lý linh hoạt các tình huống dịch phức tạp.
• Use case: Áp dụng làm tài liệu đối chiếu khi thực hiện khóa luận tốt nghiệp, giúp nâng cao điểm đánh giá nghiên cứu khoa học đạt mức xuất sắc từ 8.5/10 trở lên.

4. Kỹ sư phát triển công nghệ Xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP) và Dịch máy:

• Lợi ích: Nắm bắt các quy tắc ngữ cảnh hóa sâu sắc của tiếng Việt trong việc giải mã các động từ đa nghĩa tiếng Anh.
• Use case: Ứng dụng tập dữ liệu phân tích biến thể để tinh chỉnh (fine-tune) các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM), giúp thuật toán dịch tự động phân biệt chuẩn xác sắc thái giữa "cho", "tặng", "biếu", "mời", "nhường", "ném cho".

Câu hỏi thường gặp

Tại sao động từ "give" trong tác phẩm lại có tới 19 biến thể dịch thuật tiếng Việt khác nhau?

Động từ "give" xuất hiện với tần suất cao nhất (53 lần) và mang tính khái quát rất rộng trong tiếng Anh. Khi chuyển sang tiếng Việt, dịch giả Lý Lan buộc phải căn cứ vào quan hệ vị thế nhân vật (Tenor) và cảm xúc ngữ cảnh. Chẳng hạn, quan hệ chú - cháu dịch là "đem cho", bạn bè ngang hàng dịch là "đưa", sự khiêm nhường dịch là "nhường", và sự bực bội dịch là "ném cho một cái nhìn".

Yếu tố nào đóng vai trò then chốt nhất chi phối sự lựa chọn biến thể dịch thuật của dịch giả?

Ngữ cảnh tình huống (Context of Situation) theo mô hình của Halliday và Hasan (1990), đặc biệt là thành tố Quan hệ giao tiếp (Tenor), giữ vai trò quyết định nhất. Do xã hội Việt Nam đặc biệt coi trọng trật tự thứ bậc gia đình và cộng đồng (Trần Ngọc Thêm, 1997), dịch giả phải lựa chọn chính xác giữa các từ như "cho", "tặng", "biếu", "mời", "trao" để phản ánh đúng chuẩn mực ứng xử văn hóa.

Tỷ lệ chênh lệch xấp xỉ 5:1 giữa động từ trao (43 từ) và động từ nhận (9 từ) phản ánh điều gì?

Tỷ lệ này (82,69% so với 17,31%) phản ánh bản chất phổ quát của hành vi ngôn ngữ: con người có xu hướng miêu tả các hành động chủ động trao đi kèm theo phương thức, công cụ và trạng thái cụ thể nhiều hơn so với hành vi tiếp nhận vốn mang tính thụ động. Điều này dẫn đến sự đa dạng vượt trội của các động từ trao trong nguyên tác văn học.

Cấu trúc cụm động từ (Phrasal Verbs) ảnh hưởng như thế nào đến việc chuyển ngữ động từ "hand"?

Động từ "hand" xuất hiện 25 lần và tạo ra 14 biến thể tiếng Việt nhờ sự kết hợp linh hoạt với các tiểu từ. Giới từ đi kèm làm thay đổi hoàn toàn tính chất hành động: "hand down" gắn với truyền thống dòng họ được dịch là "truyền lại", "hand over" chuyển giao quyền kiểm soát được dịch là "giao nộp", còn "hand back" hoàn trả vật thể được dịch là "đưa lại".

Giá trị thực tiễn nổi bật nhất mà phương pháp nghiên cứu của luận văn mang lại là gì?

Luận văn đã lượng hóa chính xác 52 đơn vị động từ qua hơn 200 ngữ cảnh thực nghiệm, kết hợp khung lý thuyết của Newman (1996) và Lâm Quang Đông (2008). Phương pháp này giúp loại bỏ hoàn toàn các nhận định cảm tính, cung cấp một bộ quy tắc dịch thuật đối chiếu rõ ràng giữa đặc trưng ngữ nghĩa tiếng Anh và chuẩn mực văn hóa tiếng Việt.

Kết luận

• Luận văn đã định danh và thống kê toàn diện 52 động từ biểu đạt hành vi trao nhận trong tác phẩm "Harry Potter and the Half-Blood Prince", làm rõ sự phân hóa giữa 19 động từ hiển ngôn và 33 động từ mang nghĩa ngữ cảnh tạm thời.
• Công trình đã xác lập hệ thống đối chiếu phong phú với 19 biến thể của "give", 14 biến thể của "hand", 12 biến thể của "pass" và 9 biến thể của "get", chứng minh tài năng chuyển ngữ linh hoạt của dịch giả Lý Lan.
• Nghiên cứu khẳng định vai trò quyết định của Ngữ cảnh tình huống (Field, Tenor, Mode) và hệ giá trị văn hóa thứ bậc Việt Nam trong việc định hình các lựa chọn từ vựng tương đương.
• Tác phẩm đã phân tích sâu sắc tác động của cấu trúc cụm động từ và phương thức vật lý trong việc tạo lập các sắc thái biểu cảm đa dạng cho bản dịch tiếng Việt.
• Đề tài đóng góp nguồn dữ liệu thực chứng chuẩn mực và khung phương pháp luận giá trị cho nghiên cứu ngôn ngữ học đối chiếu và công tác giảng dạy biên dịch chuyên nghiệp.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là đã giải mã thành công cơ chế chuyển dịch từ vựng - ngữ dụng trong một tác phẩm văn học kỳ ảo kinh điển, mở ra hướng tiếp cận khoa học cho việc đánh giá chất lượng dịch thuật. Trong giai đoạn 12 đến 24 tháng tiếp theo, hướng nghiên cứu này hoàn toàn có thể được mở rộng trên toàn bộ 7 tập truyện Harry Potter để xây dựng bộ từ điển đối chiếu ngữ liệu văn học hoàn chỉnh.

Hãy khai thác và vận dụng ngay các kết quả nghiên cứu quý báu từ luận văn thạc sĩ của tác giả Trần Thị Ánh Diệp để nâng cao tư duy học thuật và tối ưu hóa kỹ năng biên dịch Anh - Việt của bạn ngay hôm nay!

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES TRẦN THỊ ÁNH DIỆP VIETNAMESE TRANSLATED VARIANTS OF VERBS OF GIVING/RECEIVING IN "HARRY POTTER AND THE HALF-BLOOD PRINCE" BY J. ROWLING (Các biến thể dịch thuật tiếng Việt của nhóm động từ trao/nhận trong bản dịch “Harry Potter và Hoàng tử lai” của J. MINOR PROGRAMME THESIS Field: English Linguistics Code: 60220201 Hanoi - 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES TRẦN THỊ ÁNH DIỆP VIETNAMESE TRANSLATED VARIANTS OF VERBS OF GIVING/RECEIVING IN "HARRY POTTER AND THE HALF-BLOOD PRINCE" BY J. ROWLING (Các biến thể dịch thuật tiếng Việt của nhóm động từ trao/nhận trong bản dịch “Harry Potter và Hoàng tử lai” của J.

MINOR PROGRAMME THESIS Field: English Linguistics Code: 60220201 Supervisor: Assoc. Lâm Quang Đông Hanoi - 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DECLARATION I declare that this thesis, entitled Vietnamese translated variants of verbs of Giving/Receiving in "Harry Potter and the Half-blood Prince" by J. Rowling, and the work presented in it is my own and has been generated by me as the result of my own research. I confirm that when I quoted from the work of others, the source was always given and no part of this work has been published before submission.

Hanoi,2016 Trần Thị Ánh Diệp i TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ACKNOWLEDGEMENT During the whole process of conducting this study for her MA thesis, the writer has received the support as well as encouragement from a number of people. Thus, it will probably be an unacceptable mistake if this invaluable contribution to the accomplishment of this thesis is not mentioned. First of all, her heartfelt gratitude is reserved to Assoc. Lâm Quang Đông, her supervisor, for the patience in providing constant and careful guidance, advice as well as useful corrections and suggestions.

Secondly, I want to thank all of the lecturers, professors and doctors teaching at the Faculty of Post-Graduate Studies of ULIS for their lessons and supports during my MA course. Additionally, her sincere thanks are delivered to her beloved family and friends, whose unlimited love and support have become a strongly motivation for her to complete this paper. ii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABSTRACT Recent studies have shown that translation is a problematic procedure with numerous complicated issues that should be detected. In order to facilitate the translator in the process of translation, especially at word level, this paper is carried out at the endeavor of exploring the English verbs of Giving/Receiving and their corresponding variants in the sixth novel “Harry Potter and the Half-Blood Prince” of the Harry Potter series.

From that, the most used verbs as well as the verbs with the highest number of variants could be revealed. To reach these aims, the qualitative, contrastive and quantitative approaches are employed. The original version is examined to list the English verbs and then contrasted with the Vietnamese translation to find out the variants. The explanation of the appearance of these variants is suggested.

The results of the study reveal that the Giving verb give and the Receiving verb get are the most common verbs in the novel. They are also the verbs with the highest number of variants. The translator‟s choice in this novel is believed to rely on the context of the utterance, the structure of the verb phrase in the utterance and the original word choice. However, the extent of influence of each factor on Giving verbs are not the same as on Receiving verbs.rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TABLE OF CONTENTS DECLARATION.

iii TABLE OF CONTENTS. iv LIST OF ABBREVIATIONS. vi LIST OF TABLES AND FIGURES. vii PART A: INTRODUCTION.

Rationale of the study. Aims of the study. Research Approaches and Procedure. Significance of the study.

Scope of the study. Structure of the thesis .5 CHAPTER I: THEORETICAL BACKGROUND. The generality of translation. Verbs of Giving/Receiving .16 CHAPTER II: THE TRANSLATION VARIANTS OF VERBS OF GIVING/RECEIVING IN “HARRY POTTER AND THE HALF-BLOOD PRINCE” BY J.

Introduction: “Harry Potter and the Half-Blood Prince” by J. Verbs of Giving/Receiving in the English (original) version and their variants in the Vietnamese translation.rowling TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Limitations of the study. Suggestions for further study .rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF ABBREVIATIONS 1.

SL: Source Language 2. TL: Target Language vi (LUAN.rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF TABLES AND FIGURES Table 1: Giving verbs and some related verbs .12 Table 2: The semantic roles of participants in the case of the verb send/gửi .15 Table 3: English verbs with explicit meaning of Giving/Receiving in the original version .21 Table 4: English verbs with temporary meaning of Giving/Receiving in the original version .22 Table 5: Vietnamese variants of verbs of Giving .24 Figure 1: Vietnamese variants of verbs of Receiving .rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] PART A: INTRODUCTION 1. Rationale of the study In recent years, foreign literary works, especially English ones, have been widely introduced in Vietnam. Had it not been for the substantial efforts made by many excellent translators, these works would not have become a great enjoyment of Vietnamese literature enthusiasts.

In other words, translation procedure has a significant influence on the reception of readers, and, obviously, the popularity of a particular work. A number of problems could be detected during this procedure, and the solutions to these should be explored to assist the translators. These troubles might come from many complicated issues namely cultural elements, technical terms, verb phrases, and so on. This inspires the author to conduct a study of English and Vietnamese, and the chosen subjects are the meanings of verbs of Giving/Receiving and its Vietnamese translated variants.

Verbs of Giving/Receiving are widely-used; however, their variety of meanings tends to cause considerable difficulties to translators. Particularly, in the translation process of a literary piece, it is crucial that the translator have deep understanding of the intent and the messages conveyed by the author. The intentions and messages are generally generated from every single word in the text, and verbs of Giving/Receiving are the ones that cannot be left out. They are difficult and complicated elements that should be carefully investigated to make any translation refined.

As a result, this paper is conducted with the expectation that the Vietnamese equivalents of verbs of giving/receiving in the examined literature piece might be brought to light. "Harry Potter and the Half-Blood Prince", the sixth novel in the Harry Potter series by J. Rowling, is chosen as the source of data for this study because of its abundance and variety of instances where those verbs occur, and hence the diversity of its Vietnamese equivalents, and because of the writer‟s own interest.rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] researcher was strongly appealed and impressed by this novel and then she made a decision to choose this piece, both Vietnamese and English versions to examine. For all of the above reasons, the researcher proposes Vietnamese translated variants of verbs of Giving/Receiving in "Harry Potter and the Half-blood Prince" by J.

Rowling as the title of the study. Aims of the study As mentioned, the aim of this study is to investigate the translation variants of English verbs of Giving/Receiving in the corpus novel. This aim can be reached by answering the following research questions: 1. What verbs are used to denote the meaning of Giving and Receiving in the novel “Harry Potter and the Half-Blood Prince” by J.

How are these verbs translated in the Vietnamese version? 3. Research Approaches and Procedure In the study, the following approaches are employed: Qualitative and descriptive approach: the whole novel is thoroughly examined in order to note down and to list all the English verbs of Giving/Receiving. Contrastive analysis approach: the English (original) version is contrasted with then Vietnamese translation so as to identify the translation variants of the investigated verbs. Quantitative approach: The collected data are presented quantitatively according to their number of occurrences in both the English (original) version and the Vietnamese translation.rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] The data collection procedure consists of three main steps.

First of all, the original version of the novel is examined to enumerate the English verbs of Giving/Receiving and their number of occurrences. These verbs are found based on the verb list and the definition of the act of Giving/Receiving proposed by Lâm Quang Đông (2008) and Newman (1996). The dictionary meaning also plays an important role in this step. This addresses the first research question.

Secondly, the Vietnamese version is studied and contrasted with the original to find the translated counterparts (the variants) of the English verbs. Finally, based on the gathered data, the reasons for the appearance of these variants are suggested. The theory of context by Halliday/Hassan (1990) could be considered one of the key bases of this part. Significance of the study The study will contribute to understanding of the different Vietnamese variants of English verbs of Giving/Receiving through a translated literary work.

Besides, practical options for translating verbs of Giving/Receiving into Vietnamese will be proposed on the basis of the study results. Scope of the study As mentioned earlier, the research merely examines the Vietnamese translation of English verbs having the literal meaning of Giving/Receiving in the Vietnamese version of the sixth novel in the Harry Potter series named “Harry Potter and the Half-Blood Prince”. Structure of the thesis The thesis, which reports the different stages of the study and its results, is expected to consist of the following parts according to requirements of an M.rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Part A: Introduction This part includes the rationale, aims of the study, research questions, reseach approaches and procedure, scope and significance of the study as well as the structure of the thesis. Part B: Development Chapter I: Theoretical Background.

In this chapter, the theory of translation and the matter around the problems of translation variants are provided. Moreover, the chapter reviews some aspects of verbs of Giving/Receiving. Chapter II: The translation variants of verbs of Giving/Receiving in “Harry Potter and the Half-Blood Prince” by J. This chapter presents the results and the data analysis concerning the English verbs of Giving/Receiving and their translation variants in the selected novel.

Part C: Conclusion The last part briefly summarizes the main ideas of the study, presents the limitations of the study as well as suggests further research on the same topic.rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] PART B: DEVELOPMENT CHAPTER I: THEORETICAL BACKGROUND 1. The generality of translation 1. Definition In Approaches to Translation, Newmark (1982:7) states: Translation is a craft consisting in the attempt to replace a written message and/or statement in one language by the same message and/or statement in another language. According to Bell (1991:5), "Translation is the expression in another language (or TL) of what has been expressed in another, SL, preserving semantic and stylistic equivalence.” As might be drawn from the above definitions by the two scholars in different times, in the theory of translation, equivalence might be considered a central concept.

Therefore, equivalence relation is applied in defining translation by a number of theorists. As Pym (1992) claims, equivalence is believed to define translation, and translation, in turn, defines equivalence. Thus, the next part presents some discussions about equivalence in translation, especially at word level. Equivalence Translation equivalence can be classified in various ways based on different factors.

In terms of meaning, equivalence could be divided into five main groups: denotative, connotative, text-normative, pragmatic and formal equivalence. - Denotative equivalence: The SL and TL words refer to the same thing in the real world.rowling TIEU LUAN MOI download : [e-mail] - Connotative equivalence: Additional values besides denotative are provided. This equivalence is achieved by the translator‟s choice of synonymous words or expressions.