Chương 1: Tổng quan về an toàn, bảo mật thư điện tử Chương 2: Nghiên cứu hệ thống thư điện tử zimbra, giải pháp ký số, mã hóa thư điện tử Chương 3: Cài đặt, thử nghiệm giải pháp ký số, mã hóa thư điện tử Kết luận và Kiến nghị Giá trị của luận văn Luận văn đã trình bày tổng thể các nghiên cứu về hệ thống thư điện tử mã nguồn mở Zimbra, đề xuất xây dựng được ứng dụng để đảm bảo tính bí mật, xác thực và toàn vẹn nội dung thư điện tử. Sản phẩm của đề tài có tính ứng dụng thực tiễn, có thể sử dụng trong lĩnh vực kinh tế - xã hội. Ngoài ra Mô hình giải pháp này có thể nghiên cứu để đưa vào ứng dụng trong xác thực giao dịch điện tử của nhiều hoạt động nghiệp vụ khác nhau đang được triển khai tại Việt Nam. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 3 Chƣơng 1: TỔNG QUAN VỀ AN TOÀN, BẢO MẬT THƢ ĐIỆN TỬ 1.
Hệ thống thƣ điện tử mã nguồn mở 1. Cấu trúc hệ thống thƣ điện tử Thư điện tử (Electronic Mail) hay còn gọi tắt là E-Mail, là dịch vụ được triển khai trên các mạng máy tính cho phép người dùng có thể trao đổi thư từ với nhau mà không phải dùng đến giấy tờ như trong hệ thống thư tín bưu chính thông thường. Thư điện tử là một thông điệp gửi từ máy tính này đến máy tính khác trên mạng máy tính và mang nội dung cần thiết từ người gửi đến người nhận. Thư điện tử không những có thể truyền gửi được chữ mà nó còn có thể gửi với tệp đính kèm như hình ảnh, các công văn tài liệu, âm thanh, phim, các chương trình phần mềm.
Hệ thống Mail Server là một hệ thống tổng thể bao gồm nhiều thành phần hoạt động tương tác với nhau. Mỗi thành phần bản thân phục vụ các dịch vụ khác nhau, nhưng đồng thời các kết quả lại được đưa đến các thành phần khác để xử lý tiếp theo.1 dưới đây là mô hình của hệ thống Mail Server và sự tương tác giữa các thành phần bên trong [12]: Hình 1.1: Sơ đồ tổng quan hệ thống thư điện tử Hầu hết hệ thống thư điện tử bao gồm ba thành phần cơ bản là MUA, MTA và MDA. MTA(Mail Transfer Agent) TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 4 Khi các bức thư được gửi đến từ MUA, MTA có nhiệm vụ nhận diện người gửi và người nhận từ thông tin đóng gói trong phần header của thư và điền các thông tin cần thiết vào header. Sau đó MTA chuyển thư cho MDA để chuyển đến hộp thư ngay tại MTA, hoặc chuyển cho Remote-MTA.
Việc chuyển giao các bức thư được các MTA quyết định dựa trên địa chỉ người nhận tìm thấy trên phong bì. - Nếu nó trùng với hộp thư do MTA (Local-MTA) quản lý thì bức thư được chuyển cho MDA để chuyển vào hộp thư. - Nếu địa chỉ gửi bị lỗi, bức thư có thể được chuyển trở lại người gửi. - Nếu không bị lỗi nhưng không phải là bức thư của MTA, tên miền được sử dụng để xác định xem Remote-MTA nào sẽ nhận thư, theo các bản ghi MX trên hệ thống tên miền.
- Khi các bản ghi MX xác định được Remote-MTA quản lý tên miền đó thì không có nghĩa là người nhận thuộc Remote-MTA. Mà Remote- MTA có thể đơn giản chỉ trung chuyển (relay) thư cho một MTA khác, có thể định tuyến bức thư cho địa chỉ khác như vai trò của một dịch vụ domain ảo(domain gateway) hoặc người nhận không tồn tại và Remote-MTA sẽ gửi trả lại cho MUA gửi một cảnh báo. MDA (Mail Delivery Agent) Là một chương trình được MTA sử dụng để đẩy thư vào hộp thư của người dùng. Ngoài ra MDA còn có khả năng lọc thư, định hướng thư.
Thường là MTA được tích hợp với một MDA hoặc một vài MDA. MUA (Mail User Agent) MUA là chương trình quản lý thư đầu cuối cho phép người dùng có thể đọc, viết và lấy thư về từ MTA. - MUA có thể lấy thư từ Mail Server về để xử lý (sử dụng giao thức POP) hoặc chuyển thư cho một MUA khác thông qua MTA (sử dụng giao thức SMTP). - Hoặc MUA có thể xử lý trực tiếp thư ngay trên Mail Server (sử dụng giao thức IMAP).
Đằng sau những công việc vận chuyển thì chức năng chính của MUA là cung cấp giao diện cho người dùng tương tác với thư, gồm có: - Soạn thảo, gửi thư. - Hiển thị thư, gồm cả các tệp đính kèm. - Gửi trả hay chuyển tiếp thư. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 5 - Gắn các tệp vào các thư gửi đi (Text, HTML, MIME v.
- Thay đổi các tham số(ví dụ như server được sử dụng, kiểu hiển thị thư, kiểu mã hoá thư v. - Thao tác trên các thư mục thư địa phương và ở đầu xa. - Cung cấp số địa chỉ thư (danh bạ địa chỉ). Các giải pháp thƣ điện tử mã nguồn mở Hiện nay trên thế giới đã xuất hiện rất nhiều sản phẩm xây dựng một hệ thống Mail Server.
Có nhiều sản phẩm với giá cả rất rẻ (thậm chí miễn phí), nhỏ gọn, cài đặt và quản trị đơn giản, như WorkGroupMail, Surge Mail Server, Kerio Mail Server. Cũng có những sản phẩm lớn, giá thành cao, tính năng phong phú, đáp ứng được sự ổn định và an toàn như Mail Exchange của Microsoft, Merak Mail Server. Trong thế giới mã nguồn mở hiện nay, đã có rất nhiều hệ thống truyền tải thư điện tử MTA (Mail Transfer Agent) được phát triển. Nổi tiếng và phổ biến trong số đó gồm có: Zimbra, Sendmail, Qmail, Postfix, Exim, Courier.
Mỗi MTA đều có những ưu điểm và nhược điểm riêng [12]: Zimbra Zimbra, hệ thống thư điện tử thế hệ mới, được xây dựng bởi cộng đồng phầm mềm tự do nguồn mở và công ty VMWare, đáp ứng các nhu cầu về trao đổi thư tín điện tử và hỗ trợ làm việc cộng tác kỷ nguyên hậu PC. Ứng dụng nguồn mở này có thể áp dụng cho các doanh nghiệp, nhà cung cấp dịch vụ, các tổ chức giáo dục, hay trong môi trường chính phủ., mang tới cho người dùng rất nhiều lợi ích trong việc quản lý và chia sẻ thư tín, lịch công tác, sổ địa chỉ, tài liệu. Với hiệu năng hoạt động cao, các thao tác gửi, nhận, tải dữ liệu diễn ra hết sức nhanh chóng góp phần tiết kiệm thời gian cho người dùng. Đồng thời, người dùng cũng không cần phải lo lắng về việc quản trị hệ thống bởi mọi thao tác đều hết sức đơn giản và tiện lợi.
Một điều rất đáng quan tâm của hệ thống thư điện tử Zimbra đó là công nghệ trên mã nguồn mở cho phép người dùng tiết kiệm được tối đa chi phí mà vẫn đảm bảo được nguyên tắc tôn trọng bản quyền. Sendmail Sendmail (http://www.org) là MTA đơn giản và lâu đời nhất trên các dòng Unix thời xưa. Ngày nay, trên các hệ thống Linux, đặc biệt là các sảm phẩm của RedHat, Sendmail vẫn được cài đặt là MTA mặc định cho hệ TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Ngày nay, Sendmail đa được thương mại hóa bên cạnh sản phẩn miễn phí và vẫn được tiếp tục duy trì, phát triển.
Tuy nhiên, vì được thiết kế theo cấu trúc khối và ảnh hưởng từ cấu trúc cũ, nên Sendmail chưa đạt được tính năng ổn định và bảo mật của một MTA như mong muốn. Qmail Qmail được viết bởi Bernstein, là một MTA dành cho hệ điều hành tựa Unix, bao gồm Linux, FreeBSD, Sun Solaris. Qmail ra đời như một tất yếu thay thế cho Sendmail và các yếu điểm của nó. Vì vậy, Qmail ngay từ ban đầu đã được thiết kế đơn giản, module hóa với tiêu chí bảo mật được đặt lên rất cao.
Đồng thời, Qmail là một MTA hiện đại nên hỗ trợ tốt các kiểu định dạng mới hiện nay như định dạng hòm thư Maildir…Do Qmail được thiết kế module hóa và tối ưu hóa các tính năng ngay từ đầu, nên nó có tốc độ thực thi rất nhanh và ổn định. Postfix Weitse Venema, tác giả của các phần mềm miễn phí nổi tiếng như TCP Wrappers, SATAN và Logdaemon, ông không hài lòng khi sử dụng các MTA hiện có (bao gồm cả Qmail), vì vậy, ông đa viết ra Postfix (http://www. Postfix là một MTA mới, có khả năng thực thi cao, thừa kế cấu trúc thiết kế tốt từ Qmail, trong khi đó vẫn giữ được tính tương thích tối đa với Sendmail. So sánh với Qmail, Postfix có kích thước lớn hơn, phức tạp hơn, trong khi đó lại kém bảo mật, kém tin cậy và chạy chậm hơn.
Tuy Postfix cũng được thiết kế theo cấu trúc module, nhưng các module của Postfix chạy dưới quyền của cùng một người dùng hệ thống, vì vậy sự hỏng hóc của một module có thể ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống. Xét về tổng thể, Postfix là một MTA tốt. Nếu vấn đề bảo mật và khả năng thực thi của hệ thống không được đòi hỏi quá cao, người quản trị có thể chọn và sử dụng Postfix. Exim Philip Hazel đa phát triển Exim (http://www.org) tại trường đại học Cambridge.
Nó được thiết kế theo xu hướng nhỏ và đơn giản nhưng vẫn đảm bảo các tính năng. Tuy nhiên, Exim vẫn được thiết kế theo cấu trúc khối, và hai yếu tố quan trọng với các MTA hiện đại là bảo mật và khả năng thực thi lại không được coi trọng. Hiện nay, Exim là MTA được lựa chọn và cài đặt mặc định trên các phiên bản phân phối Linux dựa theo Debian, ngoài ra nó không được sử dụng rộng rãi. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 7 Như vậy, tùy theo mục đích và nhu cầu sử dụng, người quản trị sẽ lựa chọn một MTA cho hệ thống của mình, ngoài ra, với mỗi điều kiện và môi trường khác nhau, mỗi MTA lại có mức độ phù hợp khác nhau.
Với các ưu điểm vượt trội rõ rệt của Zimbra, đây là một lựa chọn phù hợp cho các doanh nghiệp, nhà cung cấp dịch vụ, các tổ chức giáo dục, hay trong môi trường chính phủ. Các hình thức đe dọa an toàn thông tin khi sử dụng thƣ điện tử 1. Hiểm hoạ bị đọc lén Cũng như đối với các ứng dụng khác trên mạng (các phiên đăng nhập từ xa, tải thông tin sử dụng ftp, hội thoại trực tuyến, .), thư tín điện tử cũng có thể bị đọc lén. Nhưng ai là đối tượng muốn đọc lén nội dung thư của người dùng? Câu trả lời phụ thuộc vào họ là ai, họ đang làm gì, và ai quan tâm đến việc họ đang làm.
Dưới đây là một vài đối tượng có thể đọc lén thư của người dùng [12]. Nguy cơ bị đọc lén từ chính phủ nƣớc ngoài Các tổ chức tình báo quân sự nước ngoài là các đối tượng nghe trộm với những thiết bị tinh vi hiện đại nhất. Đọc trộm nội dung thư cá nhân là nghề của họ.